📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
1.52 ਬਾਲਕਾਣ੍ਡ - ਦ੍ਵਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ ਸਰ੍ਗਃ
1.52 Balakanda - Dvipanchasha Sargah
Valmiki Gurmukhi
ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਰਾਮਾਯਣੇ ਬਾਲਕਾਣ੍ਡਮ੍ ।
ਅਥ ਦ੍ਵਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ।
ਸ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਪਰਮਪ੍ਰੀਤੋ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਬਲਃ ।
ਪ੍ਰਣਤੋ ਵਿਨਯਾਦ੍ਵੀਰੋ ਵਸਿष੍ਠਂ ਜਪਤਾਂ ਵਰਮ੍ ॥ 1 ॥
ਸ੍ਵਾਗਤਂ ਤਵ ਚੇਤ੍ਯੁਕ੍ਤੋ ਵਸਿष੍ਠੇਨ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ।
ਆਸਨਂ ਚਾਸ੍ਯ ਭਗਵਾਨ੍ ਵਸਿष੍ਠੋ ਵ੍ਯਾਦਿਦੇਸ਼ ਹ ॥ 2 ॥
ਉਪਵਿष੍ਟਾਯ ਚ ਤਦਾ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਾਯ ਧੀਮਤੇ ।
ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਮੁਨਿਵਰਃ ਫਲਮੂਲਮੁਪਾਹਰਤ੍ ॥ 3 ॥
ਪ੍ਰਤਿਗृਹ੍ਯ ਤੁ ਤਾਂ ਪੂਜਾਂ ਵਸਿष੍ਠਾਦ੍ਰਾਜਸਤ੍ਤਮਃ ।
ਤਪੋਗ੍ਨਿਹੋਤ੍ਰਸ਼ਿष੍ਯੇषੁ ਕੁਸ਼ਲਂ ਪਰ੍ਯਪृਚ੍ਛਤ ॥ 4 ॥
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਵਨਸ੍ਪਤਿਗਣੇ ਤਥਾ ।
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਕੁਸ਼ਲਂ ਚਾਹ ਵਸਿष੍ਠੋ ਰਾਜਸਤ੍ਤਮਮ੍ ॥ 5 ॥
ਸੁਖੋਪਵਿष੍ਟਂ ਰਾਜਾਨਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਂ ਮਹਾਤਪਾਃ ।
ਪਪ੍ਰਚ੍ਛ ਜਪਤਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੋ ਵਸਿष੍ਠੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਸ੍ਸੁਤਃ ॥ 6 ॥
ਕਚ੍ਚਿਤ੍ਤੇ ਕੁਸ਼ਲਂ ਰਾਜਨ੍ ਕਚ੍ਚਿਦ੍ਧਰ੍ਮੇਣ ਰਞ੍ਜਯਨ੍ ।
ਪ੍ਰਜਾਃ ਪਾਲਯਸੇ ਵੀਰ ਰਾਜਵृਤ੍ਤੇਨ ਧਾਰ੍ਮਿਕ ॥ 7 ॥
ਕਚ੍ਚਿਤ੍ਤੇ ਸਮ੍ਭृਤਾ ਭृਤ੍ਯਾਃ ਕਚ੍ਚਿਤ੍ਤਿष੍ਠਨ੍ਤਿ ਸ਼ਾਸਨੇ ।
ਕਚ੍ਚਿਤ੍ਤੇ ਵਿਜਿਤਾਸ੍ਸਰ੍ਵੇ ਰਿਪਵੋ ਰਿਪੁਸੂਦਨ ॥ 8 ॥
ਕਚ੍ਚਿਦ੍ਬਲੇषੁ ਕੋਸ਼ੇषੁ ਮਿਤ੍ਰੇषੁ ਚ ਪਰਨ੍ਤਪ ।
ਕੁਸ਼ਲਂ ਤੇ ਨਰਵ੍ਯਾਘ੍ਰ ਪੁਤ੍ਰਪੌਤ੍ਰੇ ਤਵਾਨਘ ॥ 9 ॥
ਸਰ੍ਵਤ੍ਰ ਕੁਸ਼ਲਂ ਰਾਜਾ ਵਸਿष੍ਠਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਦਾਹਰਤ੍ ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਵਸਿष੍ਠਂ ਵਿਨਯਾਨ੍ਵਿਤਃ ॥ 10 ॥
ਕृਤ੍ਵੋਭੌ ਸੁਚਿਰਂ ਕਾਲਂ ਧਰ੍ਮਿष੍ਠੌ ਤਾਃ ਕਥਾਃ ਸ਼ੁਭਾਃ ।
ਮੁਦਾ ਪਰਮਯਾ ਯੁਕ੍ਤੌ ਪ੍ਰੀਯੇਤਾਂ ਤੌ ਪਰਸ੍ਪਰਮ੍ ॥ 11 ॥
ਤਤੋ ਵਸਿष੍ਠੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਕਥਾऽਨ੍ਤੇ ਰਘੁਨਨ੍ਦਨ ।
ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰਮਿਦਂ ਵਾਕ੍ਯਮੁਵਾਚ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ਨਿਵ ॥ 12 ॥
ਆਤਿਥ੍ਯਂ ਕਰ੍ਤੁਮਿਚ੍ਛਾਮਿ ਬਲਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਮਹਾਬਲ ।
ਤਵ ਚੈਵਾਪ੍ਰਮੇਯਸ੍ਯ ਯਥਾਰ੍ਹਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਤੀਚ੍ਛ ਮੇ ॥ 13 ॥
ਸਤ੍ਕ੍ਰਿਯਾਂ ਤੁ ਭਵਾਨੇਤਾਂ ਪ੍ਰਤੀਚ੍ਛਤੁ ਮਯੋਦ੍ਯਤਾਮ੍ ।
ਰਾਜਾ ਤ੍ਵਮਤਿਥਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਃ ਪੂਜਨੀਯਃ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਤਃ ॥ 14 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਵਸਿष੍ਠੇਨ ਵਿਸ਼੍ਵਾਮਿਤ੍ਰੋ ਮਹਾਮਤਿਃ ।
ਕृਤਮਿਤ੍ਯਬ੍ਰਵੀਦ੍ਰਾਜਾ ਪ੍ਰਿਯਵਾਕ੍ਯੇਨ ਮੇ ਤ੍ਵਯਾ ॥ 15 ॥
ਫਲਮੂਲੇਨ ਭਗਵਨ੍ ਵਿਦ੍ਯਤੇ ਯਤ੍ਤਵਾਸ਼੍ਰਮੇ ।
ਪਾਦ੍ਯੇਨਾਚਮਨੀਯੇਨ ਭਗਵਦ੍ਦਰ੍ਸ਼ਨੇਨ ਚ ॥ 16 ॥
ਸਰ੍ਵਥਾ ਚ ਮਹਾਪ੍ਰਾਜ੍ਞ ਪੂਜਾਰ੍ਹੇਣ ਸੁਪੂਜਿਤਃ ।
ਗਮਿष੍ਯਾਮਿ ਨਮਸ੍ਤੇऽਸ੍ਤੁ ਮੈਤ੍ਰੇਣੇਕ੍षਸ੍ਵ ਚਕ੍षੁषਾ ॥ 17 ॥
ਏਵਂ ਬ੍ਰੁਵਨ੍ਤਂ ਰਾਜਾਨਂ ਵਸਿष੍ਠਃਪੁਨਰੇਵ ਹਿ ।
ਨ੍ਯਮਨ੍ਤ੍ਰਯਤ ਧਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਪੁਨਃਪੁਨਰੁਦਾਰਧੀਃ ॥ 18 ॥
ਬਾਢਮਿਤ੍ਯੇਵ ਗਾਧੇਯੋ ਵਸਿष੍ਠਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯੁਵਾਚ ਹ ।
ਯਥਾ ਪ੍ਰਿਯਂ ਭਗਵਤਸ੍ਤਥਾऽਸ੍ਤੁ ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵ ॥ 19 ॥
ਏਵਮੁਕ੍ਤੋ ਮਹਾਤੇਜਾ ਵਸਿष੍ਠੋ ਜਪਤਾਂ ਵਰਃ ।
ਆਜੁਹਾਵ ਤਤਃ ਪ੍ਰੀਤਃ ਕਲ੍ਮਾषੀਂ ਧੂਤਕਲ੍ਮषਃ ॥ 20 ॥
ਏਹ੍ਯੇਹਿ ਸ਼ਬਲੇ ਕ੍षਿਪ੍ਰਂ ਸ਼੍ਰृਣੁ ਚਾਪਿ ਵਚੋ ਮਮ ।
ਸਬਲਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਰਾਜਰ੍षੇਃਕਰ੍ਤੁਂ ਵ੍ਯਵਸਿਤੋऽਸ੍ਮ੍ਯਹਮ੍ ॥ 21 ॥
ਭੋਜਨੇਨ ਮਹਾਰ੍ਹੇਣ ਸਤ੍ਕਾਰਂ ਸਂਵਿਧਤ੍ਸ੍ਵ ਮੇ ।
ਯਸ੍ਯ ਯਸ੍ਯ ਯਥਾਕਾਮਂ षਡ੍ਰਸੇष੍ਵਭਿਪੂਜਿਤਮ੍ ।
ਤਤ੍ਸਰ੍ਵਂ ਕਾਮਧੁਕ੍ਕ੍षਿਪ੍ਰਮਭਿਵਰ੍ष ਕृਤੇ ਮਮ ॥ 22 ॥
ਰਸੇਨਾਨ੍ਨੇਨ ਪਾਨੇਨ ਲੇਹ੍ਯਚੋष੍ਯੇਣ ਸਂਯੁਤਮ੍ ।
ਅਨ੍ਨਾਨਾਂ ਨਿਚਯਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸृਜਸ੍ਵ ਸ਼ਬਲੇ ਤ੍ਵਰ ॥ 23 ॥
ਇਤ੍ਯਾਰ੍षੇ ਸ਼੍ਰੀਮਦ੍ਰਾਮਾਯਣੇ ਵਾਲ੍ਮੀਕੀਯ ਆਦਿਕਾਵ੍ਯੇ ਬਾਲਕਾਣ੍ਡੇ ਦ੍ਵਿਪਞ੍ਚਾਸ਼ਸ੍ਸਰ੍ਗਃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha dvipañcāśassargaḥ |
sa dṛṣṭvā paramaprīto viśvāmitro mahābalaḥ |
praṇato vinayādvīro vasiṣṭhaṃ japatāṃ varam || 1 ||
svāgataṃ tava cetyukto vasiṣṭhena mahātmanā |
āsanaṃ cāsya bhagavān vasiṣṭho vyādideśa ha || 2 ||
upaviṣṭāya ca tadā viśvāmitrāya dhīmate |
yathānyāyaṃ munivaraḥ phalamūlamupāharat || 3 ||
pratigṛhya tu tāṃ pūjāṃ vasiṣṭhādrājasattamaḥ |
tapognihotraśiṣyeṣu kuśalaṃ paryapṛcchata || 4 ||
viśvāmitro mahātejā vanaspatigaṇe tathā |
sarvatra kuśalaṃ cāha vasiṣṭho rājasattamam || 5 ||
sukhopaviṣṭaṃ rājānaṃ viśvāmitraṃ mahātapāḥ |
papraccha japatāṃ śreṣṭho vasiṣṭho brahmaṇassutaḥ || 6 ||
kaccitte kuśalaṃ rājan kacciddharmeṇa rañjayan |
prajāḥ pālayase vīra rājavṛttena dhārmika || 7 ||
kaccitte sambhṛtā bhṛtyāḥ kaccittiṣṭhanti śāsane |
kaccitte vijitāssarve ripavo ripusūdana || 8 ||
kaccidbaleṣu kośeṣu mitreṣu ca parantapa |
kuśalaṃ te naravyāghra putrapautre tavānagha || 9 ||
sarvatra kuśalaṃ rājā vasiṣṭhaṃ pratyudāharat |
viśvāmitro mahātejā vasiṣṭhaṃ vinayānvitaḥ || 10 ||
kṛtvobhau suciraṃ kālaṃ dharmiṣṭhau tāḥ kathāḥ śubhāḥ |
mudā paramayā yuktau prīyetāṃ tau parasparam || 11 ||
tato vasiṣṭho bhagavān kathā'nte raghunandana |
viśvāmitramidaṃ vākyamuvāca prahasanniva || 12 ||
ātithyaṃ kartumicchāmi balasyāsya mahābala |
tava caivāprameyasya yathārhaṃ sampratīccha me || 13 ||
satkriyāṃ tu bhavānetāṃ pratīcchatu mayodyatām |
rājā tvamatithiśreṣṭhaḥ pūjanīyaḥ prayatnataḥ || 14 ||
evamukto vasiṣṭhena viśvāmitro mahāmatiḥ |
kṛtamityabravīdrājā priyavākyena me tvayā || 15 ||
phalamūlena bhagavan vidyate yattavāśrame |
pādyenācamanīyena bhagavaddarśanena ca || 16 ||
sarvathā ca mahāprājña pūjārheṇa supūjitaḥ |
gamiṣyāmi namaste'stu maitreṇekṣasva cakṣuṣā || 17 ||
evaṃ bruvantaṃ rājānaṃ vasiṣṭhaḥpunareva hi |
nyamantrayata dharmātmā punaḥpunarudāradhīḥ || 18 ||
bāḍhamityeva gādheyo vasiṣṭhaṃ pratyuvāca ha |
yathā priyaṃ bhagavatastathā'stu munipuṅgava || 19 ||
evamukto mahātejā vasiṣṭho japatāṃ varaḥ |
ājuhāva tataḥ prītaḥ kalmāṣīṃ dhūtakalmaṣaḥ || 20 ||
ehyehi śabale kṣipraṃ śrṛṇu cāpi vaco mama |
sabalasyāsya rājarṣeḥkartuṃ vyavasito'smyaham || 21 ||
bhojanena mahārheṇa satkāraṃ saṃvidhatsva me |
yasya yasya yathākāmaṃ ṣaḍraseṣvabhipūjitam |
tatsarvaṃ kāmadhukkṣipramabhivarṣa kṛte mama || 22 ||
rasenānnena pānena lehyacoṣyeṇa saṃyutam |
annānāṃ nicayaṃ sarvaṃ sṛjasva śabale tvara || 23 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe dvipañcāśassargaḥ ||