📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
ਨਾਰਾਯਣੀਯਂ ਦਸ਼ਕ 94 - ਤਤ੍ਤ੍ਵਜ੍ਞਾਨੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਃ
Narayaniyam Dashaka 94 - Tattvajnanotpattih
Vishnu Narayana Bhattathiri Gurmukhi
ਸ਼ੁਦ੍ਧਾ ਨਿष੍ਕਾਮਧਰ੍ਮੈਃ ਪ੍ਰਵਰਗੁਰੁਗਿਰਾ ਤਤ੍ਸ੍ਵਰੂਪਂ ਪਰਂ ਤੇ
ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਦੇਹੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਦਿਵ੍ਯਪਗਤਮਖਿਲਵ੍ਯਾਪ੍ਤਮਾਵੇਦਯਨ੍ਤੇ ।
ਨਾਨਾਤ੍ਵਸ੍ਥੌਲ੍ਯਕਾਰ੍ਸ਼੍ਯਾਦਿ ਤੁ ਗੁਣਜਵਪੁਸ੍ਸਙ੍ਗਤੋऽਧ੍ਯਾਸਿਤਂ ਤੇ
ਵਹ੍ਨੇਰ੍ਦਾਰੁਪ੍ਰਭੇਦੇष੍ਵਿਵ ਮਹਦਣੁਤਾਦੀਪ੍ਤਤਾਸ਼ਾਨ੍ਤਤਾਦਿ ॥1॥
ਆਚਾਰ੍ਯਾਖ੍ਯਾਧਰਸ੍ਥਾਰਣਿਸਮਨੁਮਿਲਚ੍ਛਿष੍ਯਰੂਪੋਤ੍ਤਰਾਰ-
ਣ੍ਯਾਵੇਧੋਦ੍ਭਾਸਿਤੇਨ ਸ੍ਫੁਟਤਰਪਰਿਬੋਧਾਗ੍ਨਿਨਾ ਦਹ੍ਯਮਾਨੇ ।
ਕਰ੍ਮਾਲੀਵਾਸਨਾਤਤ੍ਕृਤਤਨੁਭੁਵਨਭ੍ਰਾਨ੍ਤਿਕਾਨ੍ਤਾਰਪੂਰੇ
ਦਾਹ੍ਯਾਭਾਵੇਨ ਵਿਦ੍ਯਾਸ਼ਿਖਿਨਿ ਚ ਵਿਰਤੇ ਤ੍ਵਨ੍ਮਯੀ ਖਲ੍ਵਵਸ੍ਥਾ ॥2॥
ਏਵਂ ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਿਤੋऽਨ੍ਯੋ ਨਹਿ ਖਲੁ ਨਿਖਿਲਕ੍ਲੇਸ਼ਹਾਨੇਰੁਪਾਯੋ
ਨੈਕਾਨ੍ਤਾਤ੍ਯਨ੍ਤਿਕਾਸ੍ਤੇ ਕृषਿਵਦਗਦषਾਡ੍ਗੁਣ੍ਯषਟ੍ਕਰ੍ਮਯੋਗਾਃ ।
ਦੁਰ੍ਵੈਕਲ੍ਯੈਰਕਲ੍ਯਾ ਅਪਿ ਨਿਗਮਪਥਾਸ੍ਤਤ੍ਫਲਾਨ੍ਯਪ੍ਯਵਾਪ੍ਤਾ
ਮਤ੍ਤਾਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਵਿਸ੍ਮਰਨ੍ਤਃ ਪ੍ਰਸਜਤਿ ਪਤਨੇ ਯਾਨ੍ਤ੍ਯਨਨ੍ਤਾਨ੍ ਵਿषਾਦਾਨ੍॥3॥
ਤ੍ਵਲ੍ਲੋਕਾਦਨ੍ਯਲੋਕਃ ਕ੍ਵਨੁ ਭਯਰਹਿਤੋ ਯਤ੍ ਪਰਾਰ੍ਧਦ੍ਵਯਾਨ੍ਤੇ
ਤ੍ਵਦ੍ਭੀਤਸ੍ਸਤ੍ਯਲੋਕੇऽਪਿ ਨ ਸੁਖਵਸਤਿਃ ਪਦ੍ਮਭੂਃ ਪਦ੍ਮਨਾਭ ।
ਏਵਂ ਭਾਵੇ ਤ੍ਵਧਰ੍ਮਾਰ੍ਜਿਤਬਹੁਤਮਸਾਂ ਕਾ ਕਥਾ ਨਾਰਕਾਣਾਂ
ਤਨ੍ਮੇ ਤ੍ਵਂ ਛਿਨ੍ਧਿ ਬਨ੍ਧਂ ਵਰਦ੍ ਕृਪਣਬਨ੍ਧੋ ਕृਪਾਪੂਰਸਿਨ੍ਧੋ ॥4॥
ਯਾਥਾਰ੍ਥ੍ਯਾਤ੍ਤ੍ਵਨ੍ਮਯਸ੍ਯੈਵ ਹਿ ਮਮ ਨ ਵਿਭੋ ਵਸ੍ਤੁਤੋ ਬਨ੍ਧਮੋਕ੍षੌ
ਮਾਯਾਵਿਦ੍ਯਾਤਨੁਭ੍ਯਾਂ ਤਵ ਤੁ ਵਿਰਚਿਤੌ ਸ੍ਵਪ੍ਨਬੋਧੋਪਮੌ ਤੌ ।
ਬਦ੍ਧੇ ਜੀਵਦ੍ਵਿਮੁਕ੍ਤਿਂ ਗਤਵਤਿ ਚ ਭਿਦਾ ਤਾਵਤੀ ਤਾਵਦੇਕੋ
ਭੁਙ੍ਕ੍ਤੇ ਦੇਹਦ੍ਰੁਮਸ੍ਥੋ ਵਿषਯਫਲਰਸਾਨ੍ਨਾਪਰੋ ਨਿਰ੍ਵ੍ਯਥਾਤ੍ਮਾ ॥5॥
ਜੀਵਨ੍ਮੁਕ੍ਤਤ੍ਵਮੇਵਂਵਿਧਮਿਤਿ ਵਚਸਾ ਕਿਂ ਫਲਂ ਦੂਰਦੂਰੇ
ਤਨ੍ਨਾਮਾਸ਼ੁਦ੍ਧਬੁਦ੍ਧੇਰ੍ਨ ਚ ਲਘੁ ਮਨਸਸ਼੍ਸ਼ੋਧਨਂ ਭਕ੍ਤਿਤੋऽਨ੍ਯਤ੍ ।
ਤਨ੍ਮੇ ਵਿष੍ਣੋ ਕृषੀष੍ਠਾਸ੍ਤ੍ਵਯਿ ਕृਤਸਕਲਪ੍ਰਾਰ੍ਪਣਂ ਭਕ੍ਤਿਭਾਰਂ
ਯੇਨ ਸ੍ਯਾਂ ਮਙ੍ਕ੍षੁ ਕਿਞ੍ਚਿਦ੍ ਗੁਰੁਵਚਨਮਿਲਤ੍ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਬੋਧਸ੍ਤ੍ਵਦਾਤ੍ਮਾ ॥6॥
ਸ਼ਬ੍ਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਣ੍ਯਪੀਹ ਪ੍ਰਯਤਿਤਮਨਸਸ੍ਤ੍ਵਾਂ ਨ ਜਾਨਨ੍ਤਿ ਕੇਚਿਤ੍
ਕष੍ਟਂ ਵਨ੍ਧ੍ਯਸ਼੍ਰਮਾਸ੍ਤੇ ਚਿਰਤਰਮਿਹ ਗਾਂ ਬਿਭ੍ਰਤੇ ਨਿष੍ਪ੍ਰਸੂਤਿਮ੍ ।
ਯਸ੍ਯਾਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਭਿਰਾਮਾਸ੍ਸਕਲਮਲਹਰਾ ਦਿਵ੍ਯਲੀਲਾਵਤਾਰਾਃ
ਸਚ੍ਚਿਤ੍ਸਾਨ੍ਦ੍ਰਂ ਚ ਰੂਪਂ ਤਵ ਨ ਨਿਗਦਿਤਂ ਤਾਂ ਨ ਵਾਚਂ ਭ੍ਰਿਯਾਸਮ੍ ॥7॥
ਯੋ ਯਾਵਾਨ੍ ਯਾਦृਸ਼ੋ ਵਾ ਤ੍ਵਮਿਤਿ ਕਿਮਪਿ ਨੈਵਾਵਗਚ੍ਛਾਮਿ ਭੂਮ੍-
ਨ੍ਨੇਵਞ੍ਚਾਨਨ੍ਯਭਾਵਸ੍ਤ੍ਵਦਨੁਭਜਨਮੇਵਾਦ੍ਰਿਯੇ ਚੈਦ੍ਯਵੈਰਿਨ੍ ।
ਤ੍ਵਲ੍ਲਿਙ੍ਗਾਨਾਂ ਤ੍ਵਦਙ੍ਘ੍ਰਿਪ੍ਰਿਯਜਨਸਦਸਾਂ ਦਰ੍ਸ਼ਨਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਨਾਦਿ-
ਰ੍ਭੂਯਾਨ੍ਮੇ ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰਪੂਜਾਨਤਿਨੁਤਿਗੁਣਕਰ੍ਮਾਨੁਕੀਰ੍ਤ੍ਯਾਦਰੋऽਪਿ ॥8॥
ਯਦ੍ਯਲ੍ਲਭ੍ਯੇਤ ਤਤ੍ਤਤ੍ਤਵ ਸਮੁਪਹृਤਂ ਦੇਵ ਦਾਸੋऽਸ੍ਮਿ ਤੇऽਹਂ
ਤ੍ਵਦ੍ਗੇਹੋਨ੍ਮਾਰ੍ਜਨਾਦ੍ਯਂ ਭਵਤੁ ਮਮ ਮੁਹੁਃ ਕਰ੍ਮ ਨਿਰ੍ਮਾਯਮੇਵ ।
ਸੂਰ੍ਯਾਗ੍ਨਿਬ੍ਰਾਹ੍ਮਣਾਤ੍ਮਾਦਿषੁ ਲਸਿਤਚਤੁਰ੍ਬਾਹੁਮਾਰਾਧਯੇ ਤ੍ਵਾਂ
ਤ੍ਵਤ੍ਪ੍ਰੇਮਾਰ੍ਦ੍ਰਤ੍ਵਰੂਪੋ ਮਮ ਸਤਤਮਭਿष੍ਯਨ੍ਦਤਾਂ ਭਕ੍ਤਿਯੋਗਃ ॥9॥
ਐਕ੍ਯਂ ਤੇ ਦਾਨਹੋਮਵ੍ਰਤਨਿਯਮਤਪਸ੍ਸਾਙ੍ਖ੍ਯਯੋਗੈਰ੍ਦੁਰਾਪਂ
ਤ੍ਵਤ੍ਸਙ੍ਗੇਨੈਵ ਗੋਪ੍ਯਃ ਕਿਲ ਸੁਕृਤਿਤਮਾ ਪ੍ਰਾਪੁਰਾਨਨ੍ਦਸਾਨ੍ਦ੍ਰਮ੍ ।
ਭਕ੍ਤੇष੍ਵਨ੍ਯੇषੁ ਭੂਯਸ੍ਸ੍ਵਪਿ ਬਹੁਮਨੁषੇ ਭਕ੍ਤਿਮੇਵ ਤ੍ਵਮਾਸਾਂ
ਤਨ੍ਮੇ ਤ੍ਵਦ੍ਭਕ੍ਤਿਮੇਵ ਦ੍ਰਢਯ ਹਰ ਗਦਾਨ੍ ਕृष੍ਣ ਵਾਤਾਲਯੇਸ਼ ॥10॥
Roman (IAST) Transliteration
śuddhā niṣkāmadharmaiḥ pravaragurugirā tatsvarūpaṃ paraṃ te
śuddhaṃ dehendriyādivyapagatamakhilavyāptamāvedayante |
nānātvasthaulyakārśyādi tu guṇajavapussaṅgato'dhyāsitaṃ te
vahnerdāruprabhedeṣviva mahadaṇutādīptatāśāntatādi ||1||
ācāryākhyādharasthāraṇisamanumilacchiṣyarūpottarāra-
ṇyāvedhodbhāsitena sphuṭataraparibodhāgninā dahyamāne |
karmālīvāsanātatkṛtatanubhuvanabhrāntikāntārapūre
dāhyābhāvena vidyāśikhini ca virate tvanmayī khalvavasthā ||2||
evaṃ tvatprāptito'nyo nahi khalu nikhilakleśahānerupāyo
naikāntātyantikāste kṛṣivadagadaṣāḍguṇyaṣaṭkarmayogāḥ |
durvaikalyairakalyā api nigamapathāstatphalānyapyavāptā
mattāstvāṃ vismarantaḥ prasajati patane yāntyanantān viṣādān||3||
tvallokādanyalokaḥ kvanu bhayarahito yat parārdhadvayānte
tvadbhītassatyaloke'pi na sukhavasatiḥ padmabhūḥ padmanābha |
evaṃ bhāve tvadharmārjitabahutamasāṃ kā kathā nārakāṇāṃ
tanme tvaṃ chindhi bandhaṃ varad kṛpaṇabandho kṛpāpūrasindho ||4||
yāthārthyāttvanmayasyaiva hi mama na vibho vastuto bandhamokṣau
māyāvidyātanubhyāṃ tava tu viracitau svapnabodhopamau tau |
baddhe jīvadvimuktiṃ gatavati ca bhidā tāvatī tāvadeko
bhuṅkte dehadrumastho viṣayaphalarasānnāparo nirvyathātmā ||5||
jīvanmuktatvamevaṃvidhamiti vacasā kiṃ phalaṃ dūradūre
tannāmāśuddhabuddherna ca laghu manasaśśodhanaṃ bhaktito'nyat |
tanme viṣṇo kṛṣīṣṭhāstvayi kṛtasakalaprārpaṇaṃ bhaktibhāraṃ
yena syāṃ maṅkṣu kiñcid guruvacanamilattvatprabodhastvadātmā ||6||
śabdbrahmaṇyapīha prayatitamanasastvāṃ na jānanti kecit
kaṣṭaṃ vandhyaśramāste cirataramiha gāṃ bibhrate niṣprasūtim |
yasyāṃ viśvābhirāmāssakalamalaharā divyalīlāvatārāḥ
saccitsāndraṃ ca rūpaṃ tava na nigaditaṃ tāṃ na vācaṃ bhriyāsam ||7||
yo yāvān yādṛśo vā tvamiti kimapi naivāvagacchāmi bhūm-
nnevañcānanyabhāvastvadanubhajanamevādriye caidyavairin |
tvalliṅgānāṃ tvadaṅghripriyajanasadasāṃ darśanasparśanādi-
rbhūyānme tvatprapūjānatinutiguṇakarmānukīrtyādaro'pi ||8||
yadyallabhyeta tattattava samupahṛtaṃ deva dāso'smi te'haṃ
tvadgehonmārjanādyaṃ bhavatu mama muhuḥ karma nirmāyameva |
sūryāgnibrāhmaṇātmādiṣu lasitacaturbāhumārādhaye tvāṃ
tvatpremārdratvarūpo mama satatamabhiṣyandatāṃ bhaktiyogaḥ ||9||
aikyaṃ te dānahomavrataniyamatapassāṅkhyayogairdurāpaṃ
tvatsaṅgenaiva gopyaḥ kila sukṛtitamā prāpurānandasāndram |
bhakteṣvanyeṣu bhūyassvapi bahumanuṣe bhaktimeva tvamāsāṃ
tanme tvadbhaktimeva draḍhaya hara gadān kṛṣṇa vātālayeśa ||10||