📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
ਮਣਿਦ੍ਵੀਪ ਵਰ੍ਣਨ - 2 (ਦੇਵੀ ਭਾਗਵਤਮ੍)
Manidvipa Varnana - 2 (devi Bhagavatam)
Devi Vyasa Gurmukhi
(ਸ਼੍ਰੀਦੇਵੀਭਾਗਵਤਂ, ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਸ੍ਕਨ੍ਧਂ, ਏਕਾਦਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ, ਮਣਿਦ੍ਵੀਪ ਵਰ੍ਣਨ - 2)
ਵ੍ਯਾਸ ਉਵਾਚ ।
ਪੁष੍ਪਰਾਗਮਯਾਦਗ੍ਰੇ ਕੁਙ੍ਕੁਮਾਰੁਣਵਿਗ੍ਰਹਃ ।
ਪਦ੍ਮਰਾਗਮਯਃ ਸਾਲੋ ਮਧ੍ਯੇ ਭੂਸ਼੍ਚੈਵਤਾਦृਸ਼ੀ ॥ 1 ॥
ਦਸ਼ਯੋਜਨਵਾਨ੍ਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇ ਗੋਪੁਰਦ੍ਵਾਰਸਂਯੁਤਃ ।
ਤਨ੍ਮਣਿਸ੍ਤਮ੍ਭਸਂਯੁਕ੍ਤਾ ਮਣ੍ਡਪਾਃ ਸ਼ਤਸ਼ੋ ਨृਪ ॥ 2 ॥
ਮਧ੍ਯੇ ਭੁਵਿਸਮਾਸੀਨਾਸ਼੍ਚਤੁਃषष੍ਟਿਮਿਤਾਃ ਕਲਾਃ ।
ਨਾਨਾਯੁਧਧਰਾਵੀਰਾ ਰਤ੍ਨਭੂषਣਭੂषਿਤਾਃ ॥ 3 ॥
ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕਲੋਕਸ੍ਤਾਸਾਂ ਤੁ ਤਤ੍ਤਲ੍ਲੋਕਸ੍ਯਨਾਯਕਾਃ ।
ਸਮਨ੍ਤਾਤ੍ਪਦ੍ਮਰਾਗਸ੍ਯ ਪਰਿਵਾਰ੍ਯਸ੍ਥਿਤਾਃ ਸਦਾ ॥ 4 ॥
ਸ੍ਵਸ੍ਵਲੋਕਜਨੈਰ੍ਜੁष੍ਟਾਃ ਸ੍ਵਸ੍ਵਵਾਹਨਹੇਤਿਭਿਃ ।
ਤਾਸਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਵਕ੍ष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ृਣੁ ਤ੍ਵਂ ਜਨਮੇਜਯ ॥ 5 ॥
ਪਿਙ੍ਗਲਾਕ੍षੀ ਵਿਸ਼ਾਲਾਕ੍षੀ ਸਮृਦ੍ਧਿ ਵृਦ੍ਧਿਰੇਵ ਚ ।
ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ਸ੍ਵਾਹਾ ਸ੍ਵਧਾਭਿਖ੍ਯਾ ਮਾਯਾ ਸਞ੍ਜ੍ਞਾ ਵਸੁਨ੍ਧਰਾ ॥ 6 ॥
ਤ੍ਰਿਲੋਕਧਾਤ੍ਰੀ ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੇਸ਼੍ਵਰੀ ।
ਸੁਰੂਪਾ ਬਹੁਰੂਪਾ ਚ ਸ੍ਕਨ੍ਦਮਾਤਾऽਚ੍ਯੁਤਪ੍ਰਿਯਾ ॥ 7 ॥
ਵਿਮਲਾ ਚਾਮਲਾ ਤਦ੍ਵਦਰੁਣੀ ਪੁਨਰਾਰੁਣੀ ।
ਪ੍ਰਕृਤਿਰ੍ਵਿਕृਤਿਃ ਸृष੍ਟਿਃ ਸ੍ਥਿਤਿਃ ਸਂਹृਤਿਰੇਵ ਚ ॥ 8 ॥
ਸਨ੍ਧ੍ਯਾਮਾਤਾ ਸਤੀ ਹਂਸੀ ਮਰ੍ਦਿਕਾ ਵਜ੍ਰਿਕਾ ਪਰਾ ।
ਦੇਵਮਾਤਾ ਭਗਵਤੀ ਦੇਵਕੀ ਕਮਲਾਸਨਾ ॥ 9 ॥
ਤ੍ਰਿਮੁਖੀ ਸਪ੍ਤਮੁਖ੍ਯਨ੍ਯਾ ਸੁਰਾਸੁਰਵਿਮਰ੍ਦਿਨੀ ।
ਲਮ੍ਬੋष੍ਟੀ ਚੋਰ੍ਧ੍ਵਕੇਸ਼ੀ ਚ ਬਹੁਸ਼ੀਰ੍षਾ ਵृਕੋਦਰੀ ॥ 10 ॥
ਰਥਰੇਖਾਹ੍ਵਯਾ ਪਸ਼੍ਚਾਚ੍ਛਸ਼ਿਰੇਖਾ ਤਥਾ ਪਰਾ ।
ਗਗਨਵੇਗਾ ਪਵਨਵੇਗਾ ਚੈਵ ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ॥ 11 ॥
ਅਗ੍ਰੇ ਭੁਵਨਪਾਲਾ ਸ੍ਯਾਤ੍ਤਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਨ੍ਮਦਨਾਤੁਰਾ ।
ਅਨਙ੍ਗਾਨਙ੍ਗਮਥਨਾ ਤਥੈਵਾਨਙ੍ਗਮੇਖਲਾ ॥ 12 ॥
ਅਨਙ੍ਗਕੁਸੁਮਾ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਵਿਸ਼੍ਵਰੂਪਾ ਸੁਰਾਦਿਕਾ ।
ਕ੍षਯਙ੍ਕਰੀ ਭਵੇਚ੍ਛਕ੍ਤਿ ਰਕ੍षੋਭ੍ਯਾ ਚ ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ॥ 13 ॥
ਸਤ੍ਯਵਾਦਿਨ੍ਯਥ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਬਹੁਰੂਪਾ ਸ਼ੁਚਿਵ੍ਰਤਾ ।
ਉਦਾਰਾਖ੍ਯਾ ਚ ਵਾਗੀਸ਼ੀ ਚਤੁष੍षष੍ਟਿਮਿਤਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ ॥ 14 ॥
ਜ੍ਵਲਜ੍ਜਿਹ੍ਵਾਨਨਾਃ ਸਰ੍ਵਾਵਮਨ੍ਤ੍ਯੋ ਵਹ੍ਨਿਮੁਲ੍ਬਣਮ੍ ।
ਜਲਂ ਪਿਬਾਮਃ ਸਕਲਂ ਸਂਹਰਾਮੋਵਿਭਾਵਸੁਮ੍ ॥ 15 ॥
ਪਵਨਂ ਸ੍ਤਮ੍ਭਯਾਮੋਦ੍ਯ ਭਕ੍षਯਾਮੋऽਖਿਲਂ ਜਗਤ੍ ।
ਇਤਿ ਵਾਚਂ ਸਙ੍ਗਿਰਤੇ ਕ੍ਰੋਧ ਸਂਰਕ੍ਤਲੋਚਨਾਃ ॥ 16 ॥
ਚਾਪਬਾਣਧਰਾਃ ਸਰ੍ਵਾਯੁਦ੍ਧਾਯੈਵੋਤ੍ਸੁਕਾਃ ਸਦਾ ।
ਦਂष੍ਟ੍ਰਾ ਕਟਕਟਾਰਾਵੈਰ੍ਬਧਿਰੀਕृਤ ਦਿਙ੍ਮੁਖਾਃ ॥ 17 ॥
ਪਿਙ੍ਗੋਰ੍ਧ੍ਵਕੇਸ਼੍ਯਃ ਸਮ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਸ਼੍ਚਾਪਬਾਣਕਰਾਃ ਸਦਾ ।
ਸ਼ਤਾਕ੍षੌਹਿਣਿਕਾ ਸੇਨਾਪ੍ਯੇਕੈਕਸ੍ਯਾਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਾ ॥ 18 ॥
ਏਕੈਕ ਸ਼ਕ੍ਤੇਃ ਸਾਮਰ੍ਥ੍ਯਂ ਲਕ੍षਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਨਾਸ਼ਨੇ ।
ਸ਼ਤਾਕ੍षੌਹਿਣਿਕਾਸੇਨਾ ਤਾਦृਸ਼ੀ ਨृਪ ਸਤ੍ਤਮ ॥ 19 ॥
ਕਿਂ ਨ ਕੁਰ੍ਯਾਜ੍ਜਗਤ੍ਯਸ੍ਮਿਨ੍ਨਸ਼ਕ੍ਯਂ ਵਕ੍ਤੁਮੇਵ ਤਤ੍ ।
ਸਰ੍ਵਾਪਿ ਯੁਦ੍ਧਸਾਮਗ੍ਰੀ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਸਾਲੇ ਸ੍ਥਿਤਾ ਮੁਨੇ ॥ 20 ॥
ਰਥਾਨਾਂ ਗਣਨਾ ਨਾਸ੍ਤਿ ਹਯਾਨਾਂ ਕਰਿਣਾਂ ਤਥਾ ॥
ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਾਣਾਂ ਗਣਨਾ ਤਦ੍ਵਦ੍ਗਣਾਨਾਂ ਗਣਨਾ ਤਥਾ ॥ 21 ॥
ਪਦ੍ਮਰਾਗਮਯਾਦਗ੍ਰੇ ਗੋਮੇਦਮਣਿਨਿਰ੍ਮਿਤਃ ।
ਦਸ਼ਯੋਜਨਦੈਰ੍ਘ੍ਯੇਣ ਪ੍ਰਾਕਾਰੋ ਵਰ੍ਤਤੇ ਮਹਾਨ੍ ॥ 22 ॥
ਭਾਸ੍ਵਜ੍ਜਪਾਪ੍ਰਸੂਨਾਭੋ ਮਧ੍ਯਭੂਸ੍ਤਸ੍ਯ ਤਾਦृਸ਼ੀ ।
ਗੋਮੇਦਕਲ੍ਪਿਤਾਨ੍ਯੇਵ ਤਦ੍ਵਾਸਿ ਸਦਨਾਨਿ ਚ ॥ 23 ॥
ਪਕ੍षਿਣਃ ਸ੍ਤਮ੍ਭਵਰ੍ਯਾਸ਼੍ਚ ਵृਕ੍षਾਵਾਪ੍ਯਃ ਸਰਾਂਸਿ ਚ ।
ਗੋਮੇਦਕਲ੍ਪਿਤਾ ਏਵ ਕੁਙ੍ਕੁਮਾਰੁਣਵਿਗ੍ਰਹਾਃ ॥ 24 ॥
ਤਨ੍ਮਧ੍ਯਸ੍ਥਾ ਮਹਾਦੇਵ੍ਯੋ ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਚ੍ਛਕ੍ਤਯਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ ।
ਨਾਨਾ ਸ਼ਸ੍ਤ੍ਰਪ੍ਰਹਰਣਾ ਗੋਮੇਦਮਣਿਭੂषਿਤਾਃ ॥ 25 ॥
ਪ੍ਰਤ੍ਯੇਕ ਲੋਕ ਵਾਸਿਨ੍ਯਃ ਪਰਿਵਾਰ੍ਯ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ।
ਗੋਮੇਦਸਾਲੇ ਸਨ੍ਨਦ੍ਧਾ ਪਿਸ਼ਾਚਵਦਨਾ ਨृਪ ॥ 26 ॥
ਸ੍ਵਰ੍ਲੋਕਵਾਸਿਭਿਰ੍ਨਿਤ੍ਯਂ ਪੂਜਿਤਾਸ਼੍ਚਕ੍ਰਬਾਹਵਃ ।
ਕ੍ਰੋਧਰਕ੍ਤੇਕ੍षਣਾ ਭਿਨ੍ਧਿ ਪਚ ਚ੍ਛਿਨ੍ਧਿ ਦਹੇਤਿ ਚ ॥ 27 ॥
ਵਦਨ੍ਤਿ ਸਤਤਂ ਵਾਚਂ ਯੁਦ੍ਧੋਤ੍ਸੁਕਹृਦਨ੍ਤਰਾਃ ।
ਏਕੈਕਸ੍ਯਾ ਮਹਾਸ਼ਕ੍ਤੇਰ੍ਦਸ਼ਾਕ੍षੌਹਿਣਿਕਾ ਮਤਾ ॥ 28 ॥
ਸੇਨਾ ਤਤ੍ਰਾਪ੍ਯੇਕਸ਼ਕ੍ਤਿਰ੍ਲਕ੍षਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਨਾਸ਼ਿਨੀ ।
ਤਾਦृਸ਼ੀਨਾਂ ਮਹਾਸੇਨਾ ਵਰ੍ਣਨੀਯਾ ਕਥਂ ਨृਪ ॥ 29 ॥
ਰਥਾਨਾਂ ਨੈਵ ਗਣਾਨਾ ਵਾਹਨਾਨਾਂ ਤਥੈਵ ਚ ।
ਸਰ੍ਵਯੁਦ੍ਧਸਮਾਰਮ੍ਭਸ੍ਤਤ੍ਰ ਦੇਵ੍ਯਾ ਵਿਰਾਜਤੇ ॥ 30 ॥
ਤਾਸਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਵਕ੍ष੍ਯਾਮਿ ਪਾਪਨਾਸ਼ਕਰਾਣਿ ਚ ।
ਵਿਦ੍ਯਾ ਹ੍ਰੀ ਪੁष੍ਟ ਯਃ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾ ਸਿਨੀਵਾਲੀ ਕੁਹੂਸ੍ਤਥਾ ॥ 31 ॥
ਰੁਦ੍ਰਾਵੀਰ੍ਯਾ ਪ੍ਰਭਾਨਨ੍ਦਾ ਪੋषਿਣੀ ऋਦ੍ਧਿਦਾ ਸ਼ੁਭਾ ।
ਕਾਲਰਾਤ੍ਰਿਰ੍ਮਹਾਰਾਤ੍ਰਿਰ੍ਭਦ੍ਰਕਾਲੀ ਕਪਰ੍ਦਿਨੀ ॥ 32 ॥
ਵਿਕृਤਿਰ੍ਦਣ੍ਡਿਮੁਣ੍ਡਿਨ੍ਯੌ ਸੇਨ੍ਦੁਖਣ੍ਡਾ ਸ਼ਿਖਣ੍ਡਿਨੀ ।
ਨਿਸ਼ੁਮ੍ਭਸ਼ੁਮ੍ਭਮਥਿਨੀ ਮਹਿषਾਸੁਰਮਰ੍ਦਿਨੀ ॥ 33 ॥
ਇਨ੍ਦ੍ਰਾਣੀ ਚੈਵ ਰੁਦ੍ਰਾਣੀ ਸ਼ਙ੍ਕਰਾਰ੍ਧਸ਼ਰੀਰਿਣੀ ।
ਨਾਰੀ ਨਾਰਾਯਣੀ ਚੈਵ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲਿਨ੍ਯਪਿ ਪਾਲਿਨੀ ॥ 34 ॥
ਅਮ੍ਬਿਕਾਹ੍ਲਾਦਿਨੀ ਪਸ਼੍ਚਾਦਿਤ੍ਯੇਵਂ ਸ਼ਕ੍ਤਯਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ ।
ਯਦ੍ਯੇਤਾਃ ਕੁਪਿਤਾ ਦੇਵ੍ਯਸ੍ਤਦਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਨਾਸ਼ਨਮ੍ ॥ 35 ॥
ਪਰਾਜਯੋ ਨ ਚੈਤਾਸਾਂ ਕਦਾਚਿਤ੍ਕ੍ਵਚਿਦਸ੍ਤਿ ਹਿ ।
ਗੋਮੇਦਕਮਯਾਦਗ੍ਰੇ ਸਦ੍ਵਜ੍ਰਮਣਿਨਿਰ੍ਮਿਤਃ ॥ 36 ॥
ਦਸ਼ਯੋਜਨ ਤੁਙ੍ਗੋऽਸੌ ਗੋਪੁਰਦ੍ਵਾਰਸਂਯੁਤਃ ।
ਕਪਾਟਸ਼ृਙ੍ਖਲਾਬਦ੍ਧੋ ਨਵਵृਕ੍ष ਸਮੁਜ੍ਜ੍ਵਲਃ ॥ 37 ॥
ਸਾਲਸ੍ਤਨ੍ਮਧ੍ਯਭੂਮ੍ਯਾਦਿ ਸਰ੍ਵਂ ਹੀਰਮਯਂ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ।
ਗृਹਾਣਿਵੀਥਯੋ ਰਥ੍ਯਾ ਮਹਾਮਾਰ੍ਗਾਂ ਗਣਾਨਿ ਚ ॥ 38 ॥
ਵृਕ੍षਾਲਵਾਲ ਤਰਵਃ ਸਾਰਙ੍ਗਾ ਅਪਿ ਤਾਦृਸ਼ਾਃ ।
ਦੀਰ੍ਘਿਕਾਸ਼੍ਰੇਣਯੋਵਾਪ੍ਯਸ੍ਤਡਾਗਾਃ ਕੂਪ ਸਂਯੁਤਾਃ ॥ 39 ॥
ਤਤ੍ਰ ਸ਼੍ਰੀਭੁਵਨੇਸ਼੍ਵਰ੍ਯਾ ਵਸਨ੍ਤਿ ਪਰਿਚਾਰਿਕਾਃ ।
ਏਕੈਕਾ ਲਕ੍षਦਾਸੀਭਿਃ ਸੇਵਿਤਾ ਮਦਗਰ੍ਵਿਤਾਃ ॥ 40 ॥
ਤਾਲਵृਨ੍ਤਧਰਾਃ ਕਾਸ਼੍ਚਿਚ੍ਚषਕਾਢ੍ਯ ਕਰਾਮ੍ਬੁਜਾਃ ।
ਕਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਾਮ੍ਬੂਲਪਾਤ੍ਰਾਣਿ ਧਾਰਯਨ੍ਤ੍ਯੋऽਤਿਗਰ੍ਵਿਤਾਃ ॥ 41 ॥
ਕਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਚ੍ਛਤ੍ਰਧਾਰਿਣ੍ਯਸ਼੍ਚਾਮਰਾਣਾਂ ਵਿਧਾਰਿਕਾਃ ।
ਨਾਨਾ ਵਸ੍ਤ੍ਰਧਰਾਃ ਕਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਕਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਪੁष੍ਪ ਕਰਾਮ੍ਬੁਜਾਃ ॥ 42 ॥
ਨਾਨਾਦਰ੍ਸ਼ਕਰਾਃ ਕਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਕਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਕੁਙ੍ਕੁਮਲੇਪਨਮ੍ ।
ਧਾਰਯਨ੍ਤ੍ਯਃ ਕਜ੍ਜਲਂ ਚ ਸਿਨ੍ਦੂਰ ਚषਕਂ ਪਰਾਃ ॥ 43 ॥
ਕਾਸ਼੍ਚਿਚ੍ਚਿਤ੍ਰਕ ਨਿਰ੍ਮਾਤ੍ਰ੍ਯਃ ਪਾਦ ਸਂਵਾਹਨੇ ਰਤਾਃ ।
ਕਾਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤੁ ਭੂषਾਕਾਰਿਣ੍ਯੋ ਨਾਨਾ ਭੂषਾਧਰਾਃ ਪਰਾਃ ॥ 44 ॥
ਪੁष੍ਪਭੂषਣ ਨਿਰ੍ਮਾਤ੍ਰ੍ਯਃ ਪੁष੍ਪਸ਼ृਙ੍ਗਾਰਕਾਰਿਕਾਃ ।
ਨਾਨਾ ਵਿਲਾਸਚਤੁਰਾ ਬਹ੍ਵ੍ਯ ਏਵਂ ਵਿਧਾਃ ਪਰਾਃ ॥ 45 ॥
ਨਿਬਦ੍ਧ ਪਰਿਧਾਨੀਯਾ ਯੁਵਤ੍ਯਃ ਸਕਲਾ ਅਪਿ ।
ਦੇਵੀ ਕृਪਾ ਲੇਸ਼ਵਸ਼ਾਤ੍ਤੁਚ੍ਛੀਕृਤ ਜਗਤ੍ਤ੍ਰਯਾਃ ॥ 46 ॥
ਏਤਾ ਦੂਤ੍ਯਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਦੇਵ੍ਯਃ ਸ਼ृਙ੍ਗਾਰਮਦਗਰ੍ਵਿਤਾਃ ।
ਤਾਸਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਵਕ੍ष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ृਣੁ ਮੇ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ ॥ 47 ॥
ਅਨਙ੍ਗਰੂਪਾ ਪ੍ਰਥਮਾਪ੍ਯਨਙ੍ਗਮਦਨਾ ਪਰਾ ।
ਤृਤੀਯਾਤੁ ਤਤਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਸੁਨ੍ਦਰੀ ਮਦਨਾਤੁਰਾ ॥ 48 ॥
ਤਤੋ ਭੁਵਨਵੇਗਾਸ੍ਯਾਤ੍ਤਥਾ ਭੁਵਨਪਾਲਿਕਾ ।
ਸ੍ਯਾਤ੍ਸਰ੍ਵਸ਼ਿਸ਼ਿਰਾਨਙ੍ਗਵੇਦਨਾਨਙ੍ਗਮੇਖਲਾ ॥ 49 ॥
ਵਿਦ੍ਯੁਦ੍ਦਾਮਸਮਾਨਾਙ੍ਗ੍ਯਃ ਕ੍ਵਣਤ੍ਕਾਞ੍ਚੀਗੁਣਾਨ੍ਵਿਤਾਃ ।
ਰਣਨ੍ਮਞ੍ਜੀਰਚਰਣਾ ਬਹਿਰਨ੍ਤਰਿਤਸ੍ਤਤਃ ॥ 50 ॥
ਧਾਵਮਾਨਾਸ੍ਤੁ ਸ਼ੋਭਨ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵਾ ਵਿਦ੍ਯੁਲ੍ਲਤੋਪਮਾਃ ।
ਕੁਸ਼ਲਾਃ ਸਰ੍ਵਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਵੇਤ੍ਰਹਸ੍ਤਾਃ ਸਮਨ੍ਤਤਃ ॥ 51 ॥
ਅष੍ਟਦਿਕ੍षੁਤਥੈਤਾਸਾਂ ਪ੍ਰਾਕਾਰਾਦ੍ਬਹਿਰੇਵ ਚ ।
ਸਦਨਾਨਿ ਵਿਰਾਜਨ੍ਤੇ ਨਾਨਾ ਵਾਹਨਹੇਤਿਭਿਃ ॥ 52 ॥
ਵਜ੍ਰਸਾਲਾਦਗ੍ਰਭਾਗੇ ਸਾਲੋ ਵੈਦੂਰ੍ਯਨਿਰ੍ਮਿਤਃ ।
ਦਸ਼ਯੋਜਨਤੁਙ੍ਗੋऽਸੌ ਗੋਪੁਰਦ੍ਵਾਰਭੂषਿਤਃ ॥ 53 ॥
ਵੈਦੂਰ੍ਯਭੂਮਿਃ ਸਰ੍ਵਾਪਿਗृਹਾਣਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ ।
ਵੀਥ੍ਯੋ ਰਥ੍ਯਾ ਮਹਾਮਾਰ੍ਗਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਵੇਦੂਰ੍ਯਨਿਰ੍ਮਿਤਾਃ ॥ 54 ॥
ਵਾਪੀ ਕੂਪ ਤਡਾਗਾਸ਼੍ਚ ਸ੍ਰਵਨ੍ਤੀਨਾਂ ਤਟਾਨਿ ਚ ।
ਵਾਲੁਕਾ ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਾऽਪਿ ਵੈਦੂਰ੍ਯਮਣਿਨਿਰ੍ਮਿਤਾ ॥ 55 ॥
ਤਤ੍ਰਾष੍ਟਦਿਕ੍षੁਪਰਿਤੋ ਬ੍ਰਾਹ੍ਮ੍ਯਾਦੀਨਾਂ ਚ ਮਣ੍ਡਲਮ੍ ।
ਨਿਜੈਰ੍ਗਣੈਃ ਪਰਿਵृਤਂ ਭ੍ਰਾਜਤੇ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ ॥ 56 ॥
ਪ੍ਰਤਿਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਮਾਤृਣਾਂ ਤਾਃ ਸਮष੍ਟਯ ਈਰਿਤਾਃ ।
ਬ੍ਰਾਹ੍ਮੀ ਮਾਹੇਸ਼੍ਵਰੀ ਚੈਵ ਕੌਮਾਰੀ ਵੈष੍ਣਵੀ ਤਥਾ ॥57 ॥
ਵਾਰਾਹੀ ਚ ਤਥੇਨ੍ਦ੍ਰਾਣੀ ਚਾਮੁਣ੍ਡਾਃ ਸਪ੍ਤਮਾਤਰਃ ।
ਅष੍ਟਮੀ ਤੁ ਮਹਾਲਕ੍ष੍ਮੀਰ੍ਨਾਮ੍ਨਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਸ੍ਤੁ ਮਾਤਰਃ ॥ 58 ॥
ਬ੍ਰਹ੍ਮਰੁਦ੍ਰਾਦਿਦੇਵਾਨਾਂ ਸਮਾਕਾਰਾ ਸ੍ਤੁਤਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ ।
ਜਗਤ੍ਕਲ੍ਯਾਣਕਾਰਿਣ੍ਯਃ ਸ੍ਵਸ੍ਵਸੇਨਾਸਮਾਵृਤਾਃ ॥ 59 ॥
ਤਤ੍ਸਾਲਸ੍ਯ ਚਤੁਰ੍ਦ੍ਵਾਰ੍षੁ ਵਾਹਨਾਨਿ ਮਹੇਸ਼ਿਤੁਃ ।
ਸਜ੍ਜਾਨਿ ਨृਪਤੇ ਸਨ੍ਤਿ ਸਾਲਙ੍ਕਾਰਾਣਿ ਨਿਤ੍ਯਸ਼ਃ ॥ 60 ॥
ਦਨ੍ਤਿਨਃ ਕੋਟਿਸ਼ੋ ਵਾਹਾਃ ਕੋਟਿਸ਼ਃ ਸ਼ਿਬਿਕਾਸ੍ਤਥਾ ।
ਹਂਸਾਃ ਸਿਂਹਾਸ਼੍ਚ ਗਰੁਡਾ ਮਯੂਰਾ ਵृषਭਾਸ੍ਤਥਾ ॥ 61 ॥
ਤੈਰ੍ਯੁਕ੍ਤਾਃ ਸ੍ਯਨ੍ਦਨਾਸ੍ਤਦ੍ਵਤ੍ਕੋਟਿਸ਼ੋ ਨृਪਨਨ੍ਦਨ ।
ਪਾਰ੍ष੍ਣਿਗ੍ਰਾਹਸਮਾਯੁਕ੍ਤਾ ਧ੍ਵਜੈਰਾਕਾਸ਼ਚੁਮ੍ਬਿਨਃ ॥ 62 ॥
ਕੋਟਿਸ਼ਸ੍ਤੁ ਵਿਮਾਨਾਨਿ ਨਾਨਾ ਚਿਹ੍ਨਾਨ੍ਵਿਤਾਨਿ ਚ ।
ਨਾਨਾ ਵਾਦਿਤ੍ਰਯੁਕ੍ਤਾਨਿ ਮਹਾਧ੍ਵਜਯੁਤਾਨਿ ਚ ॥ 63 ॥
ਵੈਦੂਰ੍ਯਮਣਿ ਸਾਲਸ੍ਯਾਪ੍ਯਗ੍ਰੇ ਸਾਲਃ ਪਰਃ ਸ੍ਮृਤਃ ।
ਦਸ਼ਯੋਜਨ ਤੁਙ੍ਗੋऽਸਾਵਿਨ੍ਦ੍ਰਨੀਲਾਸ਼੍ਮਨਿਰ੍ਮਿਤਃ ॥ 64 ॥
ਤਨ੍ਮਧ੍ਯ ਭੂਸ੍ਤਥਾ ਵੀਥ੍ਯੋ ਮਹਾਮਾਰ੍ਗਾ ਗृਹਾਣਿ ਚ ।
ਵਾਪੀ ਕੂਪ ਤਡਾਗਾਸ਼੍ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਤਨ੍ਮਣਿਨਿਰ੍ਮਿਤਾਃ ॥ 65 ॥
ਤਤ੍ਰ ਪਦ੍ਮ ਤੁ ਸਮ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਬਹੁਯੋਜਨ ਵਿਸ੍ਤृਤਮ੍ ।
षੋਡਸ਼ਾਰਂ ਦੀਪ੍ਯਮਾਨਂ ਸੁਦਰ੍ਸ਼ਨਮਿਵਾਪਰਮ੍ ॥ 66 ॥
ਤਤ੍ਰ षੋਡਸ਼ਸ਼ਕ੍ਤੀਨਾਂ ਸ੍ਥਾਨਾਨਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ ।
ਸਰ੍ਵੋਪਸ੍ਕਰਯੁਕ੍ਤਾਨਿ ਸਮृਦ੍ਧਾਨਿ ਵਸਨ੍ਤਿ ਹਿ ॥ 67 ॥
ਤਾਸਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਵਕ੍ष੍ਯਾਮਿ ਸ਼ृਣੁ ਮੇ ਨृਪਸਤ੍ਤਮ ।
ਕਰਾਲੀ ਵਿਕਰਾਲੀ ਚ ਤਥੋਮਾ ਚ ਸਰਸ੍ਵਤੀ ॥ 68 ॥
ਸ਼੍ਰੀ ਦੁਰ੍ਗੋषਾ ਤਥਾ ਲਕ੍ष੍ਮੀਃ ਸ਼੍ਰੁਤਿਸ਼੍ਚੈਵ ਸ੍ਮृਤਿਰ੍ਧृਤਿਃ ।
ਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾ ਮੇਧਾ ਮਤਿਃ ਕਾਨ੍ਤਿਰਾਰ੍ਯਾ षੋਡਸ਼ਸ਼ਕ੍ਤਯਃ ॥ 69 ॥
ਨੀਲਜੀਮੂਤਸਙ੍ਕਾਸ਼ਾਃ ਕਰਵਾਲ ਕਰਾਮ੍ਬੁਜਾਃ ।
ਸਮਾਃ ਖੇਟਕਧਾਰਿਣ੍ਯੋ ਯੁਦ੍ਧੋਪਕ੍ਰਾਨ੍ਤ ਮਾਨਸਾਃ ॥ 70 ॥
ਸੇਨਾਨ੍ਯਃ ਸਕਲਾ ਏਤਾਃ ਸ਼੍ਰੀਦੇਵ੍ਯਾ ਜਗਦੀਸ਼ਿਤੁਃ ।
ਪ੍ਰਤਿਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਸਂਸ੍ਥਾਨਾਂ ਸ਼ਕ੍ਤੀਨਾਂ ਨਾਯਿਕਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ ॥ 71 ॥
ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਕ੍षੋਭਕਾਰਿਣ੍ਯੋ ਦੇਵੀ ਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯੁਪਬृਂਹਿਤਾਃ ।
ਨਾਨਾ ਰਥਸਮਾਰੂਢਾ ਨਾਨਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਭਿਰਨ੍ਵਿਤਾਃ ॥ 72 ॥
ਏਤਤ੍ਪਰਾਕ੍ਰਮਂ ਵਕ੍ਤੁਂ ਸਹਸ੍ਰਾਸ੍ਯੋऽਪਿ ਨ ਕ੍षਮਃ ।
ਇਨ੍ਦ੍ਰਨੀਲਮਹਾਸਾਲਾਦਗ੍ਰੇ ਤੁ ਬਹੁਵਿਸ੍ਤृਤਃ ॥ 73 ॥
ਮੁਕ੍ਤਾਪ੍ਰਾਕਾਰ ਉਦਿਤੋ ਦਸ਼ਯੋਜਨ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯਵਾਨ੍ ।
ਮਧ੍ਯਭੂਃ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਤਨ੍ਮਧ੍ਯੇऽष੍ਟਦਲਾਮ੍ਬੁਜਮ੍ ॥ 74 ॥
ਮੁਕ੍ਤਾਮਣਿਗਣਾਕੀਰ੍ਣਂ ਵਿਸ੍ਤृਤਂ ਤੁ ਸਕੇਸਰਮ੍ ।
ਤਤ੍ਰ ਦੇਵੀਸਮਾਕਾਰਾ ਦੇਵ੍ਯਾਯੁਧਧਰਾਃ ਸਦਾ ॥ 75 ॥
ਸਮ੍ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਅष੍ਟਮਨ੍ਤ੍ਰਿਣ੍ਯੋ ਜਗਦ੍ਵਾਰ੍ਤਾਪ੍ਰਬੋਧਿਕਾਃ ।
ਦੇਵੀਸਮਾਨਭੋਗਾਸ੍ਤਾ ਇਙ੍ਗਿਤਜ੍ਞਾਸ੍ਤੁਪਣ੍ਡਿਤਾਃ ॥ 76 ॥
ਕੁਸ਼ਲਾਃ ਸਰ੍ਵਕਾਰ੍ਯੇषੁ ਸ੍ਵਾਮਿਕਾਰ੍ਯਪਰਾਯਣਾਃ ।
ਦੇਵ੍ਯਭਿਪ੍ਰਾਯ ਬੋਧ੍ਯਸ੍ਤਾਸ਼੍ਚਤੁਰਾ ਅਤਿਸੁਨ੍ਦਰਾਃ ॥ 77 ॥
ਨਾਨਾ ਸ਼ਕ੍ਤਿਸਮਾਯੁਕ੍ਤਾਃ ਪ੍ਰਤਿਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਵਰ੍ਤਿਨਾਮ੍ ।
ਪ੍ਰਾਣਿਨਾਂ ਤਾਃ ਸਮਾਚਾਰਂ ਜ੍ਞਾਨਸ਼ਕ੍ਤ੍ਯਾਵਿਦਨ੍ਤਿ ਚ ॥ 78 ॥
ਤਾਸਾਂ ਨਾਮਾਨਿ ਵਕ੍ष੍ਯਾਮਿ ਮਤ੍ਤਃ ਸ਼ृਣੁ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ ।
ਅਨਙ੍ਗਕੁਸੁਮਾ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਪ੍ਯਨਙ੍ਗਕੁਸੁਮਾਤੁਰਾ ॥ 79 ॥
ਅਨਙ੍ਗਮਦਨਾ ਤਦ੍ਵਦਨਙ੍ਗਮਦਨਾਤੁਰਾ ।
ਭੁਵਨਪਾਲਾ ਗਗਨਵੇਗਾ ਚੈਵ ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ॥ 80 ॥
ਸ਼ਸ਼ਿਰੇਖਾ ਚ ਗਗਨਰੇਖਾ ਚੈਵ ਤਤਃ ਪਰਮ੍ ।
ਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਸ਼ਵਰਾਭੀਤਿਧਰਾ ਅਰੁਣਵਿਗ੍ਰਹਾਃ ॥ 81 ॥
ਵਿਸ਼੍ਵਸਮ੍ਬਨ੍ਧਿਨੀਂ ਵਾਰ੍ਤਾਂ ਬੋਧਯਨ੍ਤਿ ਪ੍ਰਤਿਕ੍षਣਮ੍ ।
ਮੁਕ੍ਤਾਸਾਲਾਦਗ੍ਰਭਾਗੇ ਮਹਾਮਾਰਕਤੋ ਪਰਃ ॥ 82 ॥
ਸਾਲੋਤ੍ਤਮਃ ਸਮੁਦ੍ਦਿष੍ਟੋ ਦਸ਼ਯੋਜਨ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯਵਾਨ੍ ।
ਨਾਨਾ ਸੌਭਾਗ੍ਯਸਂਯੁਕ੍ਤੋ ਨਾਨਾ ਭੋਗਸਮਨ੍ਵਿਤਃ ॥ 83 ॥
ਮਧ੍ਯਭੂਸ੍ਤਾਦृਸ਼ੀ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਸਦਨਾਨਿ ਤਥੈਵ ਚ ।
षਟ੍ਕੋਣਮਤ੍ਰਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਂ ਕੋਣਸ੍ਥਾ ਦੇਵਤਾਃ ਸ਼ृਣੁਃ ॥ 84 ॥
ਪੂਰ੍ਵਕੋਣੇ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰੋ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਸਹਿਤੋ ਵਿਧਿਃ ।
ਕੁਣ੍ਡਿਕਾਕ੍षਗੁਣਾਭੀਤਿ ਦਣ੍ਡਾਯੁਧਧਰਃ ਪਰਃ ॥ 85 ॥
ਤਦਾਯੁਧਧਰਾ ਦੇਵੀ ਗਾਯਤ੍ਰੀ ਪਰਦੇਵਤਾ ।
ਵੇਦਾਃ ਸਰ੍ਵੇ ਮੂਰ੍ਤਿਮਨ੍ਤਃ ਸ਼ਾਸ੍ਤ੍ਰਾਣਿ ਵਿਵਿਧਾਨਿ ਚ ॥ 86 ॥
ਸ੍ਮृਤਯਸ਼੍ਚ ਪੁਰਾਣਾਨਿ ਮੂਰ੍ਤਿਮਨ੍ਤਿ ਵਸਨ੍ਤਿ ਹਿ ।
ਯੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਗ੍ਰਹਾਃ ਸਨ੍ਤਿ ਗਾਯਤ੍ਰੀਵਿਗ੍ਰਹਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ॥ 87 ॥
ਵ੍ਯਾਹृਤੀਨਾਂ ਵਿਗ੍ਰਹਾਸ਼੍ਚ ਤੇ ਨਿਤ੍ਯਂ ਤਤ੍ਰ ਸਨ੍ਤਿ ਹਿ ।
ਰਕ੍षਃ ਕੋਣੇ ਸ਼ਙ੍ਖਚਕ੍ਰਗਦਾਮ੍ਬੁਜ ਕਰਾਮ੍ਬੁਜਾ ॥ 88 ॥
ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਵਰ੍ਤਤੇ ਤਤ੍ਰ ਮਹਾਵਿष੍ਣੁਸ਼੍ਚ ਤਾਦृਸ਼ਃ ।
ਯੇ ਵਿष੍ਣੁਵਿਗ੍ਰਹਾਃ ਸਨ੍ਤਿ ਮਤ੍ਸ੍ਯਕੂਰ੍ਮਾਦਯੋਖਿਲਾਃ ॥ 89 ॥
ਸਾਵਿਤ੍ਰੀ ਵਿਗ੍ਰਹਾ ਯੇ ਚ ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਤਤ੍ਰ ਸਨ੍ਤਿ ਹਿ ।
ਵਾਯੁਕੋਣੇ ਪਰਸ਼੍ਵਕ੍षਮਾਲਾਭਯਵਰਾਨ੍ਵਿਤਃ ॥ 90 ॥
ਮਹਾਰੁਦ੍ਰੋ ਵਰ੍ਤਤੇऽਤ੍ਰ ਸਰਸ੍ਵਤ੍ਯਪਿ ਤਾਦृਸ਼ੀ ।
ਯੇ ਯੇ ਤੁ ਰੁਦ੍ਰਭੇਦਾਃ ਸ੍ਯੁਰ੍ਦਕ੍षਿਣਾਸ੍ਯਾਦਯੋ ਨृਪ ॥ 91 ॥
ਗੌਰੀ ਭੇਦਾਸ਼੍ਚ ਯੇ ਸਰ੍ਵੇ ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਨਿਵਸਨ੍ਤਿ ਹਿ ।
ਚਤੁਃषष੍ਟ੍ਯਾਗਮਾ ਯੇ ਚ ਯੇ ਚਾਨ੍ਯੇਪ੍ਯਾਗਮਾਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ ॥ 92 ॥
ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਮੂਰ੍ਤਿਮਨ੍ਤਸ਼੍ਚ ਤਤ੍ਰ ਵੈ ਨਿਵਸਨ੍ਤਿ ਹਿ ।
ਅਗ੍ਨਿਕੋਣੇ ਰਤ੍ਨਕੁਮ੍ਭਂ ਤਥਾ ਮਣਿਕਰਣ੍ਡਕਮ੍ ॥ 93 ॥
ਦਧਾਨੋ ਨਿਜਹਸ੍ਤਾਭ੍ਯਾਂ ਕੁਬੇਰੋ ਧਨਦਾਯਕਃ ।
ਨਾਨਾ ਵੀਥੀ ਸਮਾਯੁਕ੍ਤੋ ਮਹਾਲਕ੍ष੍ਮੀਸਮਨ੍ਵਿਤਃ ॥ 94 ॥
ਦੇਵ੍ਯਾ ਨਿਧਿਪਤਿਸ੍ਤ੍ਵਾਸ੍ਤੇ ਸ੍ਵਗੁਣੈਃ ਪਰਿਵੇष੍ਟਿਤਃ ।
ਵਾਰੁਣੇ ਤੁ ਮਹਾਕੋਣੇ ਮਦਨੋ ਰਤਿਸਂਯੁਤਃ ॥ 95 ॥
ਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਸ਼ਧਨੁਰ੍ਬਾਣਧਰੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਵਿਰਾਜਤੇ ।
ਸ਼ृਙ੍ਗਾਰਮੂਰ੍ਤਿਮਨ੍ਤਸ੍ਤੁ ਤਤ੍ਰ ਸਨ੍ਨਿਹਿਤਾਃ ਸਦਾ ॥ 96 ॥
ਈਸ਼ਾਨਕੋਣੇ ਵਿਘ੍ਨੇਸ਼ੋ ਨਿਤ੍ਯਂ ਪੁष੍ਟਿਸਮਨ੍ਵਿਤਃ ।
ਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਸ਼ਧਰੋ ਵੀਰੋ ਵਿਘ੍ਨਹਰ੍ਤਾ ਵਿਰਾਜਤੇ ॥ 97 ॥
ਵਿਭੂਤਯੋ ਗਣੇਸ਼ਸ੍ਯ ਯਾਯਾਃ ਸਨ੍ਤਿ ਨृਪੋਤ੍ਤਮ ।
ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾ ਨਿਵਸਨ੍ਤ੍ਯਤ੍ਰ ਮਹੈਸ਼੍ਵਰ੍ਯਸਮਨ੍ਵਿਤਾਃ ॥ 98 ॥
ਪ੍ਰਤਿਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣ੍ਡਸਂਸ੍ਥਾਨਾਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੀਨਾਂ ਸਮष੍ਟਯਃ ।
ਏਤੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਯਃ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾਃ ਸੇਵਨ੍ਤੇ ਜਗਦੀਸ਼੍ਵਰੀਮ੍ ॥ 99 ॥
ਮਹਾਮਾਰਕਤਸ੍ਯਾਗ੍ਰੇ ਸ਼ਤਯੋਜਨ ਦੈਰ੍ਘ੍ਯਵਾਨ੍ ।
ਪ੍ਰਵਾਲਸ਼ਾਲੋਸ੍ਤ੍ਯਪਰਃ ਕੁਙ੍ਕੁਮਾਰੁਣਵਿਗ੍ਰਹਃ ॥ 100 ॥
ਮਧ੍ਯਭੂਸ੍ਤਾਦृਸ਼ੀ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਸਦਨਾਨਿ ਚ ਪੂਰ੍ਵਵਤ੍ ।
ਤਨ੍ਮਧ੍ਯੇ ਪਞ੍ਚਭੂਤਾਨਾਂ ਸ੍ਵਾਮਿਨ੍ਯਃ ਪਞ੍ਚ ਸਨ੍ਤਿ ਚ ॥ 101 ॥
ਹृਲ੍ਲੇਖਾ ਗਗਨਾ ਰਕ੍ਤਾ ਚਤੁਰ੍ਥੀ ਤੁ ਕਰਾਲਿਕਾ ।
ਮਹੋਚ੍ਛੁष੍ਮਾ ਪਞ੍ਚਮੀ ਚ ਪਞ੍ਚਭੂਤਸਮਪ੍ਰਭਾਃ ॥ 102 ॥
ਪਾਸ਼ਾਙ੍ਕੁਸ਼ਵਰਾਭੀਤਿਧਾਰਿਣ੍ਯੋਮਿਤਭੂषਣਾਃ ।
ਦੇਵੀ ਸਮਾਨਵੇषਾਢ੍ਯਾ ਨਵਯੌਵਨਗਰ੍ਵਿਤਾਃ ॥ 103 ॥
ਪ੍ਰਵਾਲਸ਼ਾਲਾਦਗ੍ਰੇ ਤੁ ਨਵਰਤ੍ਨ ਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤਃ ।
ਬਹੁਯੋਜਨਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣੋ ਮਹਾਸ਼ਾਲੋऽਸ੍ਤਿ ਭੂਮਿਪ ॥ 104 ॥
ਤਤ੍ਰ ਚਾਮ੍ਨਾਯਦੇਵੀਨਾਂ ਸਦਨਾਨਿ ਬਹੂਨ੍ਯਪਿ ।
ਨਵਰਤ੍ਨਮਯਾਨ੍ਯੇਵ ਤਡਾਗਾਸ਼੍ਚ ਸਰਾਂਸਿ ਚ ॥ 105 ॥
ਸ਼੍ਰੀਦੇਵ੍ਯਾ ਯੇऽਵਤਾਰਾਃ ਸ੍ਯੁਸ੍ਤੇ ਤਤ੍ਰ ਨਿਵਸਨ੍ਤਿ ਹਿ ।
ਮਹਾਵਿਦ੍ਯਾ ਮਹਾਭੇਦਾਃ ਸਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰੈਵ ਭੂਮਿਪ ॥ 106 ॥
ਨਿਜਾਵਰਣਦੇਵੀਭਿਰ੍ਨਿਜਭੂषਣਵਾਹਨੈਃ ।
ਸਰ੍ਵਦੇਵ੍ਯੋ ਵਿਰਾਜਨ੍ਤੇ ਕੋਟਿਸੂਰ੍ਯਸਮਪ੍ਰਭਾਃ ॥ 107 ॥
ਸਪ੍ਤਕੋਟਿ ਮਹਾਮਨ੍ਤ੍ਰਦੇਵਤਾਃ ਸਨ੍ਤਿ ਤਤ੍ਰ ਹਿ ।
ਨਵਰਤ੍ਨਮਯਾਦਗ੍ਰੇ ਚਿਨ੍ਤਾਮਣਿਗृਹਂ ਮਹਤ੍ ॥ 108 ॥
ਤਤ੍ਰ ਤ੍ਯਂ ਵਸ੍ਤੁ ਮਾਤ੍ਰਂ ਤੁ ਚਿਨ੍ਤਾਮਣਿ ਵਿਨਿਰ੍ਮਿਤਮ੍ ।
ਸੂਰ੍ਯੋਦ੍ਗਾਰੋਪਲੈਸ੍ਤਦ੍ਵਚ੍ਚਨ੍ਦ੍ਰੋਦ੍ਗਾਰੋਪਲੈਸ੍ਤਥਾ ॥ 109 ॥
ਵਿਦ੍ਯੁਤ੍ਪ੍ਰਭੋਪਲੈਃ ਸ੍ਤਮ੍ਭਾਃ ਕਲ੍ਪਿਤਾਸ੍ਤੁ ਸਹਸ੍ਰਸ਼ਃ ।
ਯੇषਾਂ ਪ੍ਰਭਾਭਿਰਨ੍ਤਸ੍ਥਂ ਵਸ੍ਤੁ ਕਿਞ੍ਚਿਨ੍ਨ ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ॥ 110 ॥
ਇਤਿ ਸ਼੍ਰੀਦੇਵੀਭਾਗਵਤੇ ਮਹਾਪੁਰਾਣੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਸ੍ਕਨ੍ਧੇ ਏਕਾਦਸ਼ੋऽਧ੍ਯਾਯਃ ।
Roman (IAST) Transliteration
(śrīdevībhāgavataṃ, dvādaśa skandhaṃ, ekādaśo'dhyāyaḥ, maṇidvīpa varṇana - 2)
vyāsa uvāca |
puṣparāgamayādagre kuṅkumāruṇavigrahaḥ |
padmarāgamayaḥ sālo madhye bhūścaivatādṛśī || 1 ||
daśayojanavāndairghye gopuradvārasaṃyutaḥ |
tanmaṇistambhasaṃyuktā maṇḍapāḥ śataśo nṛpa || 2 ||
madhye bhuvisamāsīnāścatuḥṣaṣṭimitāḥ kalāḥ |
nānāyudhadharāvīrā ratnabhūṣaṇabhūṣitāḥ || 3 ||
pratyekalokastāsāṃ tu tattallokasyanāyakāḥ |
samantātpadmarāgasya parivāryasthitāḥ sadā || 4 ||
svasvalokajanairjuṣṭāḥ svasvavāhanahetibhiḥ |
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu tvaṃ janamejaya || 5 ||
piṅgalākṣī viśālākṣī samṛddhi vṛddhireva ca |
śraddhā svāhā svadhābhikhyā māyā sañjñā vasundharā || 6 ||
trilokadhātrī sāvitrī gāyatrī tridaśeśvarī |
surūpā bahurūpā ca skandamātā'cyutapriyā || 7 ||
vimalā cāmalā tadvadaruṇī punarāruṇī |
prakṛtirvikṛtiḥ sṛṣṭiḥ sthitiḥ saṃhṛtireva ca || 8 ||
sandhyāmātā satī haṃsī mardikā vajrikā parā |
devamātā bhagavatī devakī kamalāsanā || 9 ||
trimukhī saptamukhyanyā surāsuravimardinī |
lamboṣṭī cordhvakeśī ca bahuśīrṣā vṛkodarī || 10 ||
ratharekhāhvayā paścācchaśirekhā tathā parā |
gaganavegā pavanavegā caiva tataḥ param || 11 ||
agre bhuvanapālā syāttatpaścānmadanāturā |
anaṅgānaṅgamathanā tathaivānaṅgamekhalā || 12 ||
anaṅgakusumā paścādviśvarūpā surādikā |
kṣayaṅkarī bhavecchakti rakṣobhyā ca tataḥ param || 13 ||
satyavādinyatha proktā bahurūpā śucivratā |
udārākhyā ca vāgīśī catuṣṣaṣṭimitāḥ smṛtāḥ || 14 ||
jvalajjihvānanāḥ sarvāvamantyo vahnimulbaṇam |
jalaṃ pibāmaḥ sakalaṃ saṃharāmovibhāvasum || 15 ||
pavanaṃ stambhayāmodya bhakṣayāmo'khilaṃ jagat |
iti vācaṃ saṅgirate krodha saṃraktalocanāḥ || 16 ||
cāpabāṇadharāḥ sarvāyuddhāyaivotsukāḥ sadā |
daṃṣṭrā kaṭakaṭārāvairbadhirīkṛta diṅmukhāḥ || 17 ||
piṅgordhvakeśyaḥ samproktāścāpabāṇakarāḥ sadā |
śatākṣauhiṇikā senāpyekaikasyāḥ prakīrtitā || 18 ||
ekaika śakteḥ sāmarthyaṃ lakṣabrahmāṇḍanāśane |
śatākṣauhiṇikāsenā tādṛśī nṛpa sattama || 19 ||
kiṃ na kuryājjagatyasminnaśakyaṃ vaktumeva tat |
sarvāpi yuddhasāmagrī tasminsāle sthitā mune || 20 ||
rathānāṃ gaṇanā nāsti hayānāṃ kariṇāṃ tathā ||
śastrāṇāṃ gaṇanā tadvadgaṇānāṃ gaṇanā tathā || 21 ||
padmarāgamayādagre gomedamaṇinirmitaḥ |
daśayojanadairghyeṇa prākāro vartate mahān || 22 ||
bhāsvajjapāprasūnābho madhyabhūstasya tādṛśī |
gomedakalpitānyeva tadvāsi sadanāni ca || 23 ||
pakṣiṇaḥ stambhavaryāśca vṛkṣāvāpyaḥ sarāṃsi ca |
gomedakalpitā eva kuṅkumāruṇavigrahāḥ || 24 ||
tanmadhyasthā mahādevyo dvātriṃśacchaktayaḥ smṛtāḥ |
nānā śastrapraharaṇā gomedamaṇibhūṣitāḥ || 25 ||
pratyeka loka vāsinyaḥ parivārya samantataḥ |
gomedasāle sannaddhā piśācavadanā nṛpa || 26 ||
svarlokavāsibhirnityaṃ pūjitāścakrabāhavaḥ |
krodharaktekṣaṇā bhindhi paca cchindhi daheti ca || 27 ||
vadanti satataṃ vācaṃ yuddhotsukahṛdantarāḥ |
ekaikasyā mahāśakterdaśākṣauhiṇikā matā || 28 ||
senā tatrāpyekaśaktirlakṣabrahmāṇḍanāśinī |
tādṛśīnāṃ mahāsenā varṇanīyā kathaṃ nṛpa || 29 ||
rathānāṃ naiva gaṇānā vāhanānāṃ tathaiva ca |
sarvayuddhasamārambhastatra devyā virājate || 30 ||
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi pāpanāśakarāṇi ca |
vidyā hrī puṣṭa yaḥ prajñā sinīvālī kuhūstathā || 31 ||
rudrāvīryā prabhānandā poṣiṇī ṛddhidā śubhā |
kālarātrirmahārātrirbhadrakālī kapardinī || 32 ||
vikṛtirdaṇḍimuṇḍinyau sendukhaṇḍā śikhaṇḍinī |
niśumbhaśumbhamathinī mahiṣāsuramardinī || 33 ||
indrāṇī caiva rudrāṇī śaṅkarārdhaśarīriṇī |
nārī nārāyaṇī caiva triśūlinyapi pālinī || 34 ||
ambikāhlādinī paścādityevaṃ śaktayaḥ smṛtāḥ |
yadyetāḥ kupitā devyastadā brahmāṇḍanāśanam || 35 ||
parājayo na caitāsāṃ kadācitkvacidasti hi |
gomedakamayādagre sadvajramaṇinirmitaḥ || 36 ||
daśayojana tuṅgo'sau gopuradvārasaṃyutaḥ |
kapāṭaśṛṅkhalābaddho navavṛkṣa samujjvalaḥ || 37 ||
sālastanmadhyabhūmyādi sarvaṃ hīramayaṃ smṛtam |
gṛhāṇivīthayo rathyā mahāmārgāṃ gaṇāni ca || 38 ||
vṛkṣālavāla taravaḥ sāraṅgā api tādṛśāḥ |
dīrghikāśreṇayovāpyastaḍāgāḥ kūpa saṃyutāḥ || 39 ||
tatra śrībhuvaneśvaryā vasanti paricārikāḥ |
ekaikā lakṣadāsībhiḥ sevitā madagarvitāḥ || 40 ||
tālavṛntadharāḥ kāściccaṣakāḍhya karāmbujāḥ |
kāścittāmbūlapātrāṇi dhārayantyo'tigarvitāḥ || 41 ||
kāścittacchatradhāriṇyaścāmarāṇāṃ vidhārikāḥ |
nānā vastradharāḥ kāścitkāścitpuṣpa karāmbujāḥ || 42 ||
nānādarśakarāḥ kāścitkāścitkuṅkumalepanam |
dhārayantyaḥ kajjalaṃ ca sindūra caṣakaṃ parāḥ || 43 ||
kāściccitraka nirmātryaḥ pāda saṃvāhane ratāḥ |
kāścittu bhūṣākāriṇyo nānā bhūṣādharāḥ parāḥ || 44 ||
puṣpabhūṣaṇa nirmātryaḥ puṣpaśṛṅgārakārikāḥ |
nānā vilāsacaturā bahvya evaṃ vidhāḥ parāḥ || 45 ||
nibaddha paridhānīyā yuvatyaḥ sakalā api |
devī kṛpā leśavaśāttucchīkṛta jagattrayāḥ || 46 ||
etā dūtyaḥ smṛtā devyaḥ śṛṅgāramadagarvitāḥ |
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu me nṛpasattama || 47 ||
anaṅgarūpā prathamāpyanaṅgamadanā parā |
tṛtīyātu tataḥ proktā sundarī madanāturā || 48 ||
tato bhuvanavegāsyāttathā bhuvanapālikā |
syātsarvaśiśirānaṅgavedanānaṅgamekhalā || 49 ||
vidyuddāmasamānāṅgyaḥ kvaṇatkāñcīguṇānvitāḥ |
raṇanmañjīracaraṇā bahirantaritastataḥ || 50 ||
dhāvamānāstu śobhante sarvā vidyullatopamāḥ |
kuśalāḥ sarvakāryeṣu vetrahastāḥ samantataḥ || 51 ||
aṣṭadikṣutathaitāsāṃ prākārādbahireva ca |
sadanāni virājante nānā vāhanahetibhiḥ || 52 ||
vajrasālādagrabhāge sālo vaidūryanirmitaḥ |
daśayojanatuṅgo'sau gopuradvārabhūṣitaḥ || 53 ||
vaidūryabhūmiḥ sarvāpigṛhāṇi vividhāni ca |
vīthyo rathyā mahāmārgāḥ sarve vedūryanirmitāḥ || 54 ||
vāpī kūpa taḍāgāśca sravantīnāṃ taṭāni ca |
vālukā caiva sarvā'pi vaidūryamaṇinirmitā || 55 ||
tatrāṣṭadikṣuparito brāhmyādīnāṃ ca maṇḍalam |
nijairgaṇaiḥ parivṛtaṃ bhrājate nṛpasattama || 56 ||
pratibrahmāṇḍamātṛṇāṃ tāḥ samaṣṭaya īritāḥ |
brāhmī māheśvarī caiva kaumārī vaiṣṇavī tathā ||57 ||
vārāhī ca tathendrāṇī cāmuṇḍāḥ saptamātaraḥ |
aṣṭamī tu mahālakṣmīrnāmnā proktāstu mātaraḥ || 58 ||
brahmarudrādidevānāṃ samākārā stutāḥ smṛtāḥ |
jagatkalyāṇakāriṇyaḥ svasvasenāsamāvṛtāḥ || 59 ||
tatsālasya caturdvārṣu vāhanāni maheśituḥ |
sajjāni nṛpate santi sālaṅkārāṇi nityaśaḥ || 60 ||
dantinaḥ koṭiśo vāhāḥ koṭiśaḥ śibikāstathā |
haṃsāḥ siṃhāśca garuḍā mayūrā vṛṣabhāstathā || 61 ||
tairyuktāḥ syandanāstadvatkoṭiśo nṛpanandana |
pārṣṇigrāhasamāyuktā dhvajairākāśacumbinaḥ || 62 ||
koṭiśastu vimānāni nānā cihnānvitāni ca |
nānā vāditrayuktāni mahādhvajayutāni ca || 63 ||
vaidūryamaṇi sālasyāpyagre sālaḥ paraḥ smṛtaḥ |
daśayojana tuṅgo'sāvindranīlāśmanirmitaḥ || 64 ||
tanmadhya bhūstathā vīthyo mahāmārgā gṛhāṇi ca |
vāpī kūpa taḍāgāśca sarve tanmaṇinirmitāḥ || 65 ||
tatra padma tu samproktaṃ bahuyojana vistṛtam |
ṣoḍaśāraṃ dīpyamānaṃ sudarśanamivāparam || 66 ||
tatra ṣoḍaśaśaktīnāṃ sthānāni vividhāni ca |
sarvopaskarayuktāni samṛddhāni vasanti hi || 67 ||
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi śṛṇu me nṛpasattama |
karālī vikarālī ca tathomā ca sarasvatī || 68 ||
śrī durgoṣā tathā lakṣmīḥ śrutiścaiva smṛtirdhṛtiḥ |
śraddhā medhā matiḥ kāntirāryā ṣoḍaśaśaktayaḥ || 69 ||
nīlajīmūtasaṅkāśāḥ karavāla karāmbujāḥ |
samāḥ kheṭakadhāriṇyo yuddhopakrānta mānasāḥ || 70 ||
senānyaḥ sakalā etāḥ śrīdevyā jagadīśituḥ |
pratibrahmāṇḍasaṃsthānāṃ śaktīnāṃ nāyikāḥ smṛtāḥ || 71 ||
brahmāṇḍakṣobhakāriṇyo devī śaktyupabṛṃhitāḥ |
nānā rathasamārūḍhā nānā śaktibhiranvitāḥ || 72 ||
etatparākramaṃ vaktuṃ sahasrāsyo'pi na kṣamaḥ |
indranīlamahāsālādagre tu bahuvistṛtaḥ || 73 ||
muktāprākāra udito daśayojana dairghyavān |
madhyabhūḥ pūrvavatproktā tanmadhye'ṣṭadalāmbujam || 74 ||
muktāmaṇigaṇākīrṇaṃ vistṛtaṃ tu sakesaram |
tatra devīsamākārā devyāyudhadharāḥ sadā || 75 ||
samproktā aṣṭamantriṇyo jagadvārtāprabodhikāḥ |
devīsamānabhogāstā iṅgitajñāstupaṇḍitāḥ || 76 ||
kuśalāḥ sarvakāryeṣu svāmikāryaparāyaṇāḥ |
devyabhiprāya bodhyastāścaturā atisundarāḥ || 77 ||
nānā śaktisamāyuktāḥ pratibrahmāṇḍavartinām |
prāṇināṃ tāḥ samācāraṃ jñānaśaktyāvidanti ca || 78 ||
tāsāṃ nāmāni vakṣyāmi mattaḥ śṛṇu nṛpottama |
anaṅgakusumā proktāpyanaṅgakusumāturā || 79 ||
anaṅgamadanā tadvadanaṅgamadanāturā |
bhuvanapālā gaganavegā caiva tataḥ param || 80 ||
śaśirekhā ca gaganarekhā caiva tataḥ param |
pāśāṅkuśavarābhītidharā aruṇavigrahāḥ || 81 ||
viśvasambandhinīṃ vārtāṃ bodhayanti pratikṣaṇam |
muktāsālādagrabhāge mahāmārakato paraḥ || 82 ||
sālottamaḥ samuddiṣṭo daśayojana dairghyavān |
nānā saubhāgyasaṃyukto nānā bhogasamanvitaḥ || 83 ||
madhyabhūstādṛśī proktā sadanāni tathaiva ca |
ṣaṭkoṇamatravistīrṇaṃ koṇasthā devatāḥ śṛṇuḥ || 84 ||
pūrvakoṇe caturvaktro gāyatrī sahito vidhiḥ |
kuṇḍikākṣaguṇābhīti daṇḍāyudhadharaḥ paraḥ || 85 ||
tadāyudhadharā devī gāyatrī paradevatā |
vedāḥ sarve mūrtimantaḥ śāstrāṇi vividhāni ca || 86 ||
smṛtayaśca purāṇāni mūrtimanti vasanti hi |
ye brahmavigrahāḥ santi gāyatrīvigrahāśca ye || 87 ||
vyāhṛtīnāṃ vigrahāśca te nityaṃ tatra santi hi |
rakṣaḥ koṇe śaṅkhacakragadāmbuja karāmbujā || 88 ||
sāvitrī vartate tatra mahāviṣṇuśca tādṛśaḥ |
ye viṣṇuvigrahāḥ santi matsyakūrmādayokhilāḥ || 89 ||
sāvitrī vigrahā ye ca te sarve tatra santi hi |
vāyukoṇe paraśvakṣamālābhayavarānvitaḥ || 90 ||
mahārudro vartate'tra sarasvatyapi tādṛśī |
ye ye tu rudrabhedāḥ syurdakṣiṇāsyādayo nṛpa || 91 ||
gaurī bhedāśca ye sarve te tatra nivasanti hi |
catuḥṣaṣṭyāgamā ye ca ye cānyepyāgamāḥ smṛtāḥ || 92 ||
te sarve mūrtimantaśca tatra vai nivasanti hi |
agnikoṇe ratnakumbhaṃ tathā maṇikaraṇḍakam || 93 ||
dadhāno nijahastābhyāṃ kubero dhanadāyakaḥ |
nānā vīthī samāyukto mahālakṣmīsamanvitaḥ || 94 ||
devyā nidhipatistvāste svaguṇaiḥ pariveṣṭitaḥ |
vāruṇe tu mahākoṇe madano ratisaṃyutaḥ || 95 ||
pāśāṅkuśadhanurbāṇadharo nityaṃ virājate |
śṛṅgāramūrtimantastu tatra sannihitāḥ sadā || 96 ||
īśānakoṇe vighneśo nityaṃ puṣṭisamanvitaḥ |
pāśāṅkuśadharo vīro vighnahartā virājate || 97 ||
vibhūtayo gaṇeśasya yāyāḥ santi nṛpottama |
tāḥ sarvā nivasantyatra mahaiśvaryasamanvitāḥ || 98 ||
pratibrahmāṇḍasaṃsthānāṃ brahmādīnāṃ samaṣṭayaḥ |
ete brahmādayaḥ proktāḥ sevante jagadīśvarīm || 99 ||
mahāmārakatasyāgre śatayojana dairghyavān |
pravālaśālostyaparaḥ kuṅkumāruṇavigrahaḥ || 100 ||
madhyabhūstādṛśī proktā sadanāni ca pūrvavat |
tanmadhye pañcabhūtānāṃ svāminyaḥ pañca santi ca || 101 ||
hṛllekhā gaganā raktā caturthī tu karālikā |
mahocchuṣmā pañcamī ca pañcabhūtasamaprabhāḥ || 102 ||
pāśāṅkuśavarābhītidhāriṇyomitabhūṣaṇāḥ |
devī samānaveṣāḍhyā navayauvanagarvitāḥ || 103 ||
pravālaśālādagre tu navaratna vinirmitaḥ |
bahuyojanavistīrṇo mahāśālo'sti bhūmipa || 104 ||
tatra cāmnāyadevīnāṃ sadanāni bahūnyapi |
navaratnamayānyeva taḍāgāśca sarāṃsi ca || 105 ||
śrīdevyā ye'vatārāḥ syuste tatra nivasanti hi |
mahāvidyā mahābhedāḥ santi tatraiva bhūmipa || 106 ||
nijāvaraṇadevībhirnijabhūṣaṇavāhanaiḥ |
sarvadevyo virājante koṭisūryasamaprabhāḥ || 107 ||
saptakoṭi mahāmantradevatāḥ santi tatra hi |
navaratnamayādagre cintāmaṇigṛhaṃ mahat || 108 ||
tatra tyaṃ vastu mātraṃ tu cintāmaṇi vinirmitam |
sūryodgāropalaistadvaccandrodgāropalaistathā || 109 ||
vidyutprabhopalaiḥ stambhāḥ kalpitāstu sahasraśaḥ |
yeṣāṃ prabhābhirantasthaṃ vastu kiñcinna dṛśyate || 110 ||
iti śrīdevībhāgavate mahāpurāṇe dvādaśaskandhe ekādaśo'dhyāyaḥ |