📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
6.81 ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡ - ଏକାଶୀତିତମ ସର୍ଗଃ
6.81 Yuddhakanda - Ekashititama Sargah
Valmiki Oriya
ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ରାମାଯଣେ ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡମ୍ ।
ଅଥ ଏକାଶୀତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ।
ଵିଜ୍ଞାଯତୁମନସ୍ତସ୍ଯରାଘଵସ୍ଯମହାତ୍ମନଃ ।
ସ ନିଵୃତ୍ଯାହଵାତ୍ତସ୍ମାତ୍ ପ୍ରଵିଵେଶପୁରୀନ୍ତତଃ ॥ 1 ॥
ସୋଽନୁସ୍ମୃତ୍ଯଵଧନ୍ତେଷାଂରାକ୍ଷସାନାନ୍ତରସ୍ଵିନାମ୍ ।
କ୍ରୋଧତାମ୍ରେକ୍ଷଣଶ୍ଶୂରୋନିର୍ଜଗାମାହାଦ୍ଯୁତିଃ ॥ 2 ॥
ସ ପଶ୍ଚିମେଵଦ୍ଵାରେଣନିର୍ଯଯୌରାକ୍ଷସୈର୍ଵୃତଃ ।
ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ସୁମହାଵୀର୍ଯଃପୌଲସ୍ତ୍ଯୋଦେଵକଣ୍ଟକଃ ॥ 3 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ତୁତତୋଦୃଷ୍ଟଵାଭ୍ରାତରୌରାମଲକ୍ଷ୍ମଣୌ ।
ରଣାଯାଭ୍ଯୁଦ୍ଯତୌଵୀରୌମାଯାମ୍ପ୍ରାଦୁଷ୍କରୋତ୍ତଦା ॥ 4 ॥
ଇନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ତୁରଥେସ୍ଥାପ୍ଯସୀତାମ୍ମାଯାମଯୀନ୍ତଦା ।
ବଲେନମହତାଵୃତ୍ଯତସ୍ଯାଵଧମରୋଚଯତ୍ ॥ 5 ॥
ମୋହନାର୍ଥନ୍ତୁସର୍ଵେଷାମ୍ବୁଦ୍ଧିଙ୍କୃତ୍ଵାସୁଦୁର୍ମତିଃ ।
ହନ୍ତୁଂସୀତାଂଵ୍ଯଵସିତୋଵାନରାଭିମୁଖୋଯଯୌ ॥ 6 ॥
ତମ୍ଦୃଷ୍ଟଵାତ୍ଵଭିନିର୍ଯାନ୍ତଂସର୍ଵେତେକାନନୌକସଃ ।
ଉତ୍ପେତୁରଭିସଙ୍କ୍ରୁଦ୍ଧାଶ୍ଶିଲାହସ୍ତାଯୁଯୁତ୍ସଵଃ ॥ 7 ॥
ହନୂମାନ୍ ପୁରତସ୍ତେଷାଞ୍ଜଗାମକପିକୁଞ୍ଜରଃ ।
ପ୍ରଗୃହ୍ଯସୁମହଚ୍ଛୃଙ୍ଗମ୍ପର୍ଵତସ୍ଯଦୁରାସଦମ୍ ॥ 8 ॥
ସ ଦଦର୍ଶହତାନନ୍ଦାଂସୀତାମିନ୍ଦ୍ରଜିତୋରଥେ ।
ଏକଵେଣୀଧରାନ୍ଦୀନାମୁପଵାସକୃଶାନନାମ୍ ॥ 9 ॥
ପରିକ୍ଲିଷ୍ଟୈକଵସନାମମୃଜାଂରାଘଵପ୍ରିଯାମ୍ ।
ରଜୋମଲାଭ୍ଯାମାଲିପ୍ତୈସ୍ସର୍ଵଗାତ୍ରୈର୍ଵରସ୍ତ୍ରିଯମ୍ ॥ 10 ॥
ତାନ୍ନିରୀକ୍ଷ୍ଯମୁହୂର୍ତନ୍ତୁମୈଥିଲୀତ୍ଯଧ୍ଯଵସ୍ଯତୁ ।
ବଭୂଵାଚିରଦୃଷ୍ଟାହିତେନସାଜନକାତ୍ମଜା ॥ 11 ॥
ଅବ୍ରଵୀତ୍ତାନ୍ତୁଶୋକାର୍ତାନ୍ନିରାନନ୍ଦାନ୍ତପସ୍ଵିନୀମ୍ ।
ଦୃଷ୍ଟଵାରଥୋସ୍ଥିତାନ୍ଦୃଷ୍ଟ୍ଵାରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରସୁତଶ୍ରିତାମ୍ ॥ 12 ॥
କଂସମର୍ଥିତମସ୍ଯେତିଚିନ୍ତଯନ୍ସମହାକପିଃ ।
ସହତୈର୍ଵାନରଶ୍ରେଷ୍ଠୈରଭ୍ଯଧାଵତରାଵଣିମ୍ ॥ 13 ॥
ତଦ୍ଵାନରବଲନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାରାଵଣିଃକ୍ରୋଧମୂର୍ଛିତଃ ।
କୃତ୍ଵାଵିକୋଶନ୍ନିସ୍ତ୍ରିଂଶମ୍ମୂର୍ଧ୍ନିସୀତାମକର୍ଷଯତ୍ ॥ 14 ॥
ତାଂସ୍ତ୍ରିଯମ୍ପଶ୍ଯତାନ୍ତେଷାନ୍ତାଡଯାମାସରାଵଣିଃ ।
କ୍ରୋଶନ୍ତୀଂରାମରାମେତିମାଯଯାଯୋଜିତାଂରଥେ ॥ 15 ॥
ଗୃହୀତମୂର୍ଧଜାନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାହନୁମାନ୍ ଦୈନ୍ଯମାଗତଃ ।
ଶୋକଜଂଵାରିନେତ୍ରାଭ୍ଯାମୁତ୍ସୃଜନ୍ମାରୁତାତ୍ମଜଃ ॥ 16 ॥
ତାନ୍ଦୃଷ୍ଟଵାଚାରୁସର୍ଵାଙ୍ଗୀଂରାମସ୍ଯମହିଷୀମ୍ପ୍ରିଯାମ୍ ।
ଅବ୍ରଵୀତ୍ପୁରୁଷଂଵାକ୍ଯଙ୍କ୍ରୋଧାଦ୍ରକ୍ଷୋଧିପାତ୍ମଜମ୍ ॥ 17 ॥
ଦୁରାତ୍ମନ୍ନାତ୍ମନାଶାଯକେଶପକ୍ଷେପରାମୃଶଃ ।
ବ୍ରହ୍ମର୍ଷୀଣାଙ୍କୁଲେଜାତୋରାକ୍ଷସୀଂଯୋନିମାଶ୍ରିତଃ ॥ 18 ॥
ଧିକ୍ତ୍ଵାମ୍ପାପସମାଚାରଂଯସ୍ଯତେମତିରିଦୃଶୀ ।
ନୃଶଂସାନାର୍ଯ ଦୁର୍ଵୃତ୍ତ କ୍ଷୁଦ୍ର ପାପପରାକ୍ରମ ॥ 19 ॥
ଅନାର୍ଯସ୍ଯେଦୃଶଙ୍କର୍ମଘୃଣାତେନାସ୍ତିନିର୍ଘୃଣ ।
ଚ୍ଯୁତାଗୃହାଚ୍ଚରାଜ୍ଯାଚ୍ଚରାମହସ୍ତାଚ୍ଚମୈଥିଲୀ ॥ 20 ॥
କିନ୍ତଵୈଷାପରାଦ୍ଧାହିଯଦେନାଂହନ୍ତୁମିଚ୍ଛସି ।
ସୀତାଂହତ୍ଵାତୁ ନ ଚିରଞ୍ଜୀଵିଷ୍ଯସିକଥଞ୍ଚନ ॥ 21 ॥
ଵଧାର୍ହକର୍ମଣାନେନମମହସ୍ତଗତୋହ୍ଯସି ।
ଯେଚ ସ୍ତ୍ରୀଘାତିନାଂଲୋକାଲୋକଵଧ୍ଯୈଷୁକୁସତିତାଃ ॥ 22 ॥
ଇହଜୀଵିତମୁତ୍ସୃଜ୍ଯପ୍ରେତ୍ଯତାନ୍ପ୍ରତିପତ୍ସ୍ଯସେ ।
ତିବ୍ରୁଵାଣୋହନୁମାନ୍ ସାଯୁଧୈର୍ହରିଭିର୍ଵୃତଃ ॥ 23 ॥
ଅଭ୍ଯଦାଵତ୍ ସସୁଙ୍କୃଦ୍ଧୋରାକ୍ଷସେନ୍ଦ୍ରସୁତମ୍ପ୍ରତି ।
ପତନ୍ତମ୍ମହାଵୀର୍ଯନ୍ତଦନୀକଂଵନୌକସାମ୍ ॥ 24 ॥
ରକ୍ଷସାମ୍ଭୀମକୋପାନାମନୀକନ୍ତୁନ୍ଯଵାରଯତ୍ ।
ସଃତାମ୍ବାଣସହସ୍ରେଣଵିକ୍ଷୋଭ୍ଯହରିଵାହିନୀମ୍ ॥ 25 ॥
ହନୂମନ୍ତଂହରିଶ୍ରେଷ୍ଠମିନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ ପ୍ରତ୍ଯୁଵାଚ ହ ।
ସୁଗ୍ରୀଵସ୍ତ୍ଵଂ ଚ ରାମଶ୍ଚଯନ୍ନିମିତ୍ତମିହାଗତାଃ ॥ 26 ॥
ତାଂଵଧିଷ୍ଯାମିଵୈଦେହୀମଦ୍ଯୈଵତଵପଶ୍ଯତଃ ।
ଇମାଂହତ୍ଵାତତୋରାମଂଲକ୍ଷ୍ମଣନ୍ତ୍ଵାଂ ଚ ଵାନର ॥ 27 ॥
ସୁଗ୍ରୀଵଂ ଚ ଵଧିଷ୍ଯାମିତଞ୍ଚାନାର୍ଯଂଵିଭୀଷଣମ୍ ।
ନ ହନ୍ତଵ୍ଯାଃସ୍ତ୍ରିଯଶ୍ଚେତିଯଦ୍ ବ୍ରଵୀଷିପ୍ଲଵଙ୍ଗମ ॥ 28 ॥
ପୀଡାକରମମିତ୍ରାଣାଂଯତ୍ସ୍ଯାତ୍କର୍ତଵ୍ଯମେଵତତ୍ ।
ତମେଵମୁକ୍ତ୍ଵାରୁଦତୀଂସୀତାମ୍ମଯାମଯୀଂ ଚ ତାମ୍ ॥ 29 ॥
ଶିତଧାରେଣଖଙ୍ଗେନନିଜଘାନେନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ସ୍ଵଯମ୍ ।
ଯଜ୍ଞୋପଵୀତମାର୍ଗେଣଭିନ୍ନାତେନତପସ୍ଵିନୀ ॥ 30 ॥
ସାପୃଥିଵ୍ଯାମ୍ପୃଥୁଶ୍ରୋଣୀପପାତପ୍ରିଯଦର୍ଶନା ।
ତ୍ତାମିନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ ସ୍ତ୍ରିଯଂହତ୍ଵାହନୂମନ୍ତମୁଵାଚ ହ ॥ 31 ॥
ମଯାରାମସ୍ଯପଶ୍ଯେମାଙ୍କୋପେନ ଚ ।
ଏଷାଵିଶସ୍ତାଵୈଦେହୀନିଷ୍ଫଲୋଵଃପରିଶ୍ରମଃ ॥ 32 ॥
ତତଃଖଡଗେନମହତାହତ୍ଵାତାମିନ୍ଦ୍ରଜିତ୍ ସ୍ଵଯମ୍ ।
ହୃଷ୍ଟସ୍ସରଥମାସ୍ଥାଯନନାଦ ଚ ମହାସ୍ଵନମ୍ ॥ 33 ॥
ଵାନରାଶ୍ଶୁଶ୍ରୁଵୁଶ୍ଶବ୍ଦମଦୂରେପ୍ରତ୍ଯଵସ୍ଥିତାଃ ।
ଵ୍ଯାଦିତାସ୍ଯସ୍ଯନଦତସ୍ତଦ୍ଦୁର୍ଗଂସଂଶ୍ରିତସ୍ଯତୁ ॥ 34 ॥
ତଥାତୁସୀତାଂଵିନିହତ୍ଯଦୁର୍ମତିଃପ୍ରହୃଷ୍ଟଚେତାସ୍ସବଭୂଵରାଵଣିଃ ।
ତଂହୃଷ୍ଟରୂପଂସମୁଦୀକ୍ଷ୍ଯଵାନରାଵିଷଣ୍ଣରୂପାସ୍ସହସାପ୍ରଦଦୁଦ୍ରୁଵୁଃ ॥ 35 ॥
ଇତ୍ଯାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାଯଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ଆଦିକାଵ୍ଯେ ଯୁଦ୍ଧକାଣ୍ଡେ ଏକାଶୀତିତମସ୍ସର୍ଗଃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha ekāśītitamassargaḥ |
vijñāyatumanastasyarāghavasyamahātmanaḥ |
sa nivṛtyāhavāttasmāt praviveśapurīntataḥ || 1 ||
so'nusmṛtyavadhanteṣāṃrākṣasānāntarasvinām |
krodhatāmrekṣaṇaśśūronirjagāmāhādyutiḥ || 2 ||
sa paścimevadvāreṇaniryayaurākṣasairvṛtaḥ |
indrajitsumahāvīryaḥpaulastyodevakaṇṭakaḥ || 3 ||
indrajittutatodṛṣṭavābhrātaraurāmalakṣmaṇau |
raṇāyābhyudyatauvīraumāyāmprāduṣkarottadā || 4 ||
indrajitturathesthāpyasītāmmāyāmayīntadā |
balenamahatāvṛtyatasyāvadhamarocayat || 5 ||
mohanārthantusarveṣāmbuddhiṅkṛtvāsudurmatiḥ |
hantuṃsītāṃvyavasitovānarābhimukhoyayau || 6 ||
tamdṛṣṭavātvabhiniryāntaṃsarvetekānanaukasaḥ |
utpeturabhisaṅkruddhāśśilāhastāyuyutsavaḥ || 7 ||
hanūmān puratasteṣāñjagāmakapikuñjaraḥ |
pragṛhyasumahacchṛṅgamparvatasyadurāsadam || 8 ||
sa dadarśahatānandāṃsītāmindrajitorathe |
ekaveṇīdharāndīnāmupavāsakṛśānanām || 9 ||
parikliṣṭaikavasanāmamṛjāṃrāghavapriyām |
rajomalābhyāmāliptaissarvagātrairvarastriyam || 10 ||
tānnirīkṣyamuhūrtantumaithilītyadhyavasyatu |
babhūvāciradṛṣṭāhitenasājanakātmajā || 11 ||
abravīttāntuśokārtānnirānandāntapasvinīm |
dṛṣṭavārathosthitāndṛṣṭvārākṣasendrasutaśritām || 12 ||
kaṃsamarthitamasyeticintayansamahākapiḥ |
sahatairvānaraśreṣṭhairabhyadhāvatarāvaṇim || 13 ||
tadvānarabalandṛṣṭavārāvaṇiḥkrodhamūrchitaḥ |
kṛtvāvikośannistriṃśammūrdhnisītāmakarṣayat || 14 ||
tāṃstriyampaśyatānteṣāntāḍayāmāsarāvaṇiḥ |
krośantīṃrāmarāmetimāyayāyojitāṃrathe || 15 ||
gṛhītamūrdhajāndṛṣṭavāhanumān dainyamāgataḥ |
śokajaṃvārinetrābhyāmutsṛjanmārutātmajaḥ || 16 ||
tāndṛṣṭavācārusarvāṅgīṃrāmasyamahiṣīmpriyām |
abravītpuruṣaṃvākyaṅkrodhādrakṣodhipātmajam || 17 ||
durātmannātmanāśāyakeśapakṣeparāmṛśaḥ |
brahmarṣīṇāṅkulejātorākṣasīṃyonimāśritaḥ || 18 ||
dhiktvāmpāpasamācāraṃyasyatematiridṛśī |
nṛśaṃsānārya durvṛtta kṣudra pāpaparākrama || 19 ||
anāryasyedṛśaṅkarmaghṛṇātenāstinirghṛṇa |
cyutāgṛhāccarājyāccarāmahastāccamaithilī || 20 ||
kintavaiṣāparāddhāhiyadenāṃhantumicchasi |
sītāṃhatvātu na cirañjīviṣyasikathañcana || 21 ||
vadhārhakarmaṇānenamamahastagatohyasi |
yeca strīghātināṃlokālokavadhyaiṣukusatitāḥ || 22 ||
ihajīvitamutsṛjyapretyatānpratipatsyase |
tibruvāṇohanumān sāyudhairharibhirvṛtaḥ || 23 ||
abhyadāvat sasuṅkṛddhorākṣasendrasutamprati |
patantammahāvīryantadanīkaṃvanaukasām || 24 ||
rakṣasāmbhīmakopānāmanīkantunyavārayat |
saḥtāmbāṇasahasreṇavikṣobhyaharivāhinīm || 25 ||
hanūmantaṃhariśreṣṭhamindrajit pratyuvāca ha |
sugrīvastvaṃ ca rāmaścayannimittamihāgatāḥ || 26 ||
tāṃvadhiṣyāmivaidehīmadyaivatavapaśyataḥ |
imāṃhatvātatorāmaṃlakṣmaṇantvāṃ ca vānara || 27 ||
sugrīvaṃ ca vadhiṣyāmitañcānāryaṃvibhīṣaṇam |
na hantavyāḥstriyaścetiyad bravīṣiplavaṅgama || 28 ||
pīḍākaramamitrāṇāṃyatsyātkartavyamevatat |
tamevamuktvārudatīṃsītāmmayāmayīṃ ca tām || 29 ||
śitadhāreṇakhaṅgenanijaghānendrajitsvayam |
yajñopavītamārgeṇabhinnātenatapasvinī || 30 ||
sāpṛthivyāmpṛthuśroṇīpapātapriyadarśanā |
ttāmindrajit striyaṃhatvāhanūmantamuvāca ha || 31 ||
mayārāmasyapaśyemāṅkopena ca |
eṣāviśastāvaidehīniṣphalovaḥpariśramaḥ || 32 ||
tataḥkhaḍagenamahatāhatvātāmindrajit svayam |
hṛṣṭassarathamāsthāyananāda ca mahāsvanam || 33 ||
vānarāśśuśruvuśśabdamadūrepratyavasthitāḥ |
vyāditāsyasyanadatastaddurgaṃsaṃśritasyatu || 34 ||
tathātusītāṃvinihatyadurmatiḥprahṛṣṭacetāssababhūvarāvaṇiḥ |
taṃhṛṣṭarūpaṃsamudīkṣyavānarāviṣaṇṇarūpāssahasāpradadudruvuḥ || 35 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe ekāśītitamassargaḥ ||