📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
3.12 ଅରଣ୍ଯକାଣ୍ଡ - ଦ୍ଵାଦଶ ସର୍ଗଃ
3.12 Aranyakanda - Dvadasha Sargah
Valmiki Oriya
ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ରାମାଯଣେ ଅରଣ୍ଯକାଣ୍ଡମ୍ ।
ଅଥ ଦ୍ଵାଦଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ସପ୍ରଵିଶ୍ଯାଽଶ୍ରମପଦଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣୋ ରାଘଵାନୁଜଃ ।
ଅଗସ୍ତ୍ଯଶିଷ୍ଯମାସାଦ୍ଯ ଵାକ୍ଯମେତଦୁଵାଚ ହ ॥ 1 ॥
ରାଜା ଦଶରଥୋ ନାମ ଜ୍ଯେଷ୍ଠସ୍ତସ୍ଯ ସୁତୋ ବଲୀ ।
ରାମଃ ପ୍ରାପ୍ତୋ ମୁନିଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଭାର୍ଯଯା ସହ ସୀତଯା ॥ 2 ॥
ଲକ୍ଷ୍ମଣୋ ନାମ ତସ୍ଯାହଂ ଭ୍ରାତା ତ୍ଵଵରଜୋ ହିତଃ ।
ଅନୁକୂଲଶ୍ଚ ଭକ୍ତଶ୍ଚ ଯଦି ତେ ଶ୍ରୋତ୍ରମାଗତଃ ॥ 3 ॥
ତେ ଵଯଂ ଵନମତ୍ଯୁଗ୍ରଂ ପ୍ରଵିଷ୍ଟାଃ ପିତୃଶାସନାତ୍ ।
ଦ୍ରଷ୍ଟୁମିଚ୍ଛାମହେ ସର୍ଵେ ଭଗଵନ୍ତଂ ନିଵେଦ୍ଯତାମ୍ ॥ 4 ॥
ତସ୍ଯ ତଦ୍ ଵଚନଂ ଶ୍ରୁତ୍ଵା ଲକ୍ଷ୍ମଣସ୍ଯ ତପୋଧନଃ ।
ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତ୍ଵାଽଗ୍ନିଶରଣଂ ପ୍ରଵିଵେଶ ନିଵେଦିତୁମ୍ ॥ 5 ॥
ସ ପ୍ରଵିଶ୍ଯ ମୁନିଶ୍ରେଷ୍ଠଂ ତପସା ଦୁଷ୍ପ୍ରଧର୍ଷଣମ୍ ।
କୃତାଞ୍ଜଲିରୁଵାଚେଦଂ ରାମାଗମନମଞ୍ଜସା ॥ 6 ॥
ଯଥୋକ୍ତଂ ଲକ୍ଷ୍ମଣେନୈଵ ଶିଷ୍ଯୋଽଗସ୍ତ୍ଯସ୍ଯ ସମ୍ମତଃ ।
ପୁତ୍ରୌ ଦଶରଥସ୍ଯେମୌ ରାମୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ଏଵ ଚ ॥ 7 ॥
ପ୍ରଵିଷ୍ଟାଵାଶ୍ରମପଦଂ ସୀତଯା ସହ ଭାର୍ଯଯା ।
ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ଭଵନ୍ତମାଯାତୌ ଶୁଶ୍ରୂଷାର୍ଥମରିନ୍ଦମୌ ॥ 8 ॥
ଯଦତ୍ରାନନ୍ତରଂ ତତ୍ତ୍ଵମାଜ୍ଞାପଯିତୁମର୍ହସି ।
ତତଶ୍ଶିଷ୍ଯାଦୁପଶ୍ରୁତ୍ଯ ପ୍ରାପ୍ତଂ ରାମଂ ସଲକ୍ଷ୍ମଣମ୍ ॥ 9 ॥
ଵୈଦେହୀଂ ଚ ମହାଭାଗାମିଦଂ ଵଚନମବ୍ରଵୀତ୍ ।
ଦିଷ୍ଟ୍ଯା ରାମଶ୍ଚିରସ୍ଯାଦ୍ଯ ଦ୍ରଷ୍ଟୁଂ ମାଂ ସମୁପାଗତଃ ॥ 10 ॥
ମନସା କାଙ୍କ୍ଷିତଂ ହ୍ଯସ୍ଯ ମଯାପ୍ଯାଗମନଂ ପ୍ରତି ।
ଗମ୍ଯତାଂ ସତ୍କୃତୋ ରାମସ୍ସଭାର୍ଯସ୍ସହଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ॥ 11 ॥
ପ୍ରଵେଶ୍ଯତାଂ ସମୀପଂ ମେ କିଂ ଚାସୌ ନ ପ୍ରଵେଶିତଃ ।
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ମୁନିନା ଧର୍ମଜ୍ଞେନ ମହାତ୍ମନା ॥ 12 ॥
ଅଭିଵାଦ୍ଯାବ୍ରଵୀଚ୍ଛିଷ୍ଯସ୍ତଥେତି ନିଯତାଞ୍ଜଲିଃ ।
ତତୋ ନିଷ୍କ୍ରମ୍ଯ ସମ୍ଭ୍ରାନ୍ତଶ୍ଶିଷ୍ଯୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 13 ॥
କ୍ଵାସୌ ରାମୋ ମୁନିଂ ଦ୍ରଷ୍ଟୁମେତୁ ପ୍ରଵିଶତୁ ସ୍ଵଯମ୍ ।
ତତୋ ଗତ୍ଵାଽଽଶ୍ରମପଦଂ ଶିଷ୍ଯେଣ ସହ ଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ॥ 14 ॥
ଦର୍ଶଯାମାସ କାକୁତ୍ସ୍ଥଂ ସୀତାଂ ଚ ଜନକାତ୍ମଜାମ୍ ।
ତଂ ଶିଷ୍ଯଃ ପ୍ରଶ୍ରିତୋ ଵାକ୍ଯମଗସ୍ତ୍ଯଵଚନଂ ବ୍ରୁଵନ୍ ॥ 15 ॥
ପ୍ରାଵେଶଯଦ୍ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ସତ୍କାରାର୍ହଂ ସୁସତ୍କୃତମ୍ ।
ପ୍ରଵିଵେଶ ତତୋ ରାମସ୍ସୀତଯା ସହଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ॥ 16 ॥
ପ୍ରଶାନ୍ତହରିଣାକୀର୍ଣମାଶ୍ରମଂ ହ୍ଯଵଲୋକଯନ୍ ।
ସ ତତ୍ର ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସ୍ଥାନମଗ୍ନେଃ ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଚ ॥ 17 ॥
ଵିଷ୍ଣୋଃ ସ୍ଥାନଂ ମହେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସ୍ଥାନଂ ଚୈଵ ଵିଵସ୍ଵତଃ ।
ସୋମସ୍ଥାନଂ ଭଗସ୍ଥାନଂ ସ୍ଥାନଂ କୌବେରମେଵ ଚ ॥ 18 ॥
ଦାତୁର୍ଵିଧାତୁଃ ସ୍ଥାନେଚ ଵାଯୋଃ ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଚ ।
ନାଗରାଜସ୍ଯ ଚ ସ୍ଥାନମନନ୍ତସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ ॥ 19 ॥
ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଗାଯତ୍ର୍ଯା ଵସୂନାଂ ସ୍ଥାନମେଵ ଚ ।
ସ୍ଥାନଂ ଚ ପାଶହସ୍ତସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ ॥ 20 ॥
କାର୍ତିକେଯସ୍ଯ ଚ ସ୍ଥାନଂ ଧର୍ମସ୍ଥାନଂ ଚ ପଶ୍ଯତି ।
ସ ତତ୍ର ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସ୍ଥାନମଗ୍ନେଃ ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଚ ॥ 21 ॥
ଵିଷ୍ଣୋଃ ସ୍ଥାନଂ ମହେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସ୍ଥାନଂ ଚୈଵ ଵିଵସ୍ଵତଃ ।
ସୋମସ୍ଥାନଂ ଭଗସ୍ଥାନଂ ସ୍ଥାନଂ କୌବେରମେଵ ଚ ॥ 22 ॥
ଧାତୁର୍ଵିଧାତୁଃ ସ୍ଥାନଂ ଚ ଵାଯୋଃ ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଚ ।
ନାଗରାଜସ୍ଯ ଚ ସ୍ଥାନମନନ୍ତସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ ॥ 23 ॥
ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଗାଯତ୍ର୍ଯା ଵସୂନାଂ ସ୍ଥାନମେଵ ଚ ।
ସ୍ଥାନଂ ଚ ପାଶହସ୍ତସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ ॥ 24 ॥
କାର୍ତିକେଯସ୍ଯ ଚ ସ୍ଥାନଂ ଧର୍ମସ୍ଥାନଂ ଚ ପଶ୍ଯତି ।
ସ ତତ୍ର ବ୍ରହ୍ମଣଃ ସ୍ଥାନମଗ୍ନେଃ ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଚ ॥ 25 ॥
ଵିଷ୍ଣୋଃ ସ୍ଥାନଂ ମହେନ୍ଦ୍ରସ୍ଯ ସ୍ଥାନଂ ଚୈଵ ଵିଵସ୍ଵତଃ ।
ସୋମସ୍ଥାନଂ ଭଗସ୍ଥାନଂ ସ୍ଥାନଂ କୌବେରମେଵ ଚ ॥ 26 ॥
ଦାତୁର୍ଵିଧାତୁଃ ସ୍ଥାନେଚ ଵାଯୋଃ ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଚ ।
ନାଗରାଜସ୍ଯ ଚ ସ୍ଥାନମନନ୍ତସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ ॥ 27 ॥
ସ୍ଥାନଂ ତଥୈଵ ଗାଯତ୍ର୍ଯା ଵସୂନାଂ ସ୍ଥାନମେଵ ଚ ।
ସ୍ଥାନଂ ଚ ପାଶହସ୍ତସ୍ଯ ଵରୁଣସ୍ଯ ମହାତ୍ମନଃ ॥ 28 ॥
କାର୍ତିକେଯସ୍ଯ ଚ ସ୍ଥାନଂ ଧର୍ମସ୍ଥାନଂ ଚ ପଶ୍ଯତି ।
ତତଶ୍ଶିଷ୍ଯୈଃ ପରିଵୃତୋ ମୁନିରପ୍ଯଭିନିଷ୍ପତତ୍ ॥ 29 ॥
ତଂ ଦଦର୍ଶାଗ୍ରତୋ ରାମୋ ମୁନୀନାଂ ଦୀପ୍ତତେଜସାମ୍ ।
ଅବ୍ରଵୀଦ୍ଵଚନଂ ଵୀରୋ ଲକ୍ଷ୍ମଣଂ ଲକ୍ଷ୍ମିଵର୍ଧନମ୍ ॥ 30 ॥
ଏଷ ଲକ୍ଷ୍ମଣ ନିଷ୍କ୍ରାମତ୍ଯଗସ୍ତ୍ଯୋ ଭଗଵାନୃଷିଃ ।
ଔଦାର୍ଯେଣାଵଗଚ୍ଛାମି ନିଧାନଂ ତପସାମିମମ୍ ॥ 31 ॥
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ମହାବାହୁରଗସ୍ତ୍ଯଂ ସୂର୍ଯଵର୍ଚସମ୍ ।
ଜଗ୍ରାହ ପରମପ୍ରୀତସ୍ତସ୍ଯ ପାଦୌ ପରନ୍ତପଃ ॥ 32 ॥
ଅଭିଵାଦ୍ଯ ତୁ ଧର୍ମାତ୍ମା ତସ୍ଥୌ ରାମଃ କୃତାଞ୍ଜଲିଃ ।
ସୀତଯା ସହ ଵୈଦେହ୍ଯା ତଦା ରାମଃ ସଲକ୍ଷ୍ମଣଃ ॥ 33 ॥
ପ୍ରତିଜଗ୍ରାହ କାକୁତ୍ସ୍ଥମର୍ଚଯିତ୍ଵାସନୋଦକୈଃ ।
କୁଶଲପ୍ରଶ୍ନମୁକ୍ତ୍ଵା ଚ ଆସ୍ଯତାମିତି ଚାବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 34 ॥
ଅଗ୍ନିଂ ହୁତ୍ଵା ପ୍ରଦାଯାର୍ଘ୍ଯମତିଥୀନ୍ ପ୍ରତିପୂଜ୍ଯ ଚ ।
ଵାନପ୍ରସ୍ଥ୍ଯେନ ଧର୍ମେଣ ସ ତେଷାଂ ଭୋଜନଂ ଦଦୌ ॥ 35 ॥
ପ୍ରଥମଂ ଚୋପଵିଶ୍ଯାଥ ଧର୍ମଜ୍ଞୋ ମୁନିପୁଙ୍ଗଵଃ ।
ଉଵାଚ ରାମମାସୀନଂ ପ୍ରାଞ୍ଜଲିଂ ଧର୍ମକୋଵିଦମ୍ ॥ 36 ॥
ଅଗ୍ନିଂ ହୁତ୍ଵା ପ୍ରଦାଯାର୍ଘ୍ଯମତିଥିଂ ପ୍ରତିପୂଜଯେତ୍ ।
ଅନ୍ଯଥା ଖଲୁ କାକୁତ୍ସ୍ଥ ତପସ୍ଵୀ ସମୁଦାଚରନ୍ ॥ 37 ॥
ଦୁଃସାକ୍ଷୀଵ ପରେ ଲୋକେ ସ୍ଵାନି ମାଂସାନି ଭକ୍ଷଯେତ୍ ।
ରାଜା ସର୍ଵସ୍ଯ ଲୋକସ୍ଯ ଧର୍ମଚାରୀ ମହାରଥଃ ॥ 38 ॥
ପୂଜନୀଯଶ୍ଚ ମାନ୍ଯଶ୍ଚ ଭଵାନ୍ ପ୍ରାପ୍ତଃ ପ୍ରିଯାତିଥିଃ ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ଫଲୈର୍ମୂଲୈଃ ପୁଷ୍ପୈରନ୍ଯୈଶ୍ଚ ରାଘଵମ୍ ॥ 39 ॥
ପୂଜଯିତ୍ଵା ଯଥାକାମଂ ପୁନରେଵ ତତୋଽବ୍ରଵୀତ୍ ।
ଇଦଂ ଦିଵ୍ଯଂ ମହଚ୍ଚାପଂ ହେମରତ୍ନଵିଭୂଷିତମ୍ ॥ 40 ॥
ଵୈଷ୍ଣଵଂ ପୁରୁଷଵ୍ଯାଘ୍ର ନିର୍ମିତଂ ଵିଶ୍ଵକର୍ମଣା ।
ଅମୋଘସ୍ସୂର୍ଯସଙ୍କାଶୋ ବ୍ରହ୍ମଦତ୍ତଶ୍ଶରୋତ୍ତମଃ ॥ 41 ॥
ଦତ୍ତୌ ମମ ମହେନ୍ଦ୍ରେଣ ତୂଣୀ ଚାକ୍ଷଯସାଯକୌ ।
ସମ୍ପୂର୍ଣୌ ନିଶିତୈର୍ବାଣୈର୍ଜ୍ଵଲଦ୍ଭିରିଵ ପାଵକୈଃ ॥ 42 ॥
ମହାରଜତକୋଶୋଽଯମସିର୍ହେମଵିଭୂଷିତଃ ।
ଅନେନ ଧନୁଷା ରାମ ହତ୍ଵା ସଙ୍ଖ୍ଯେ ମହାସୁରାନ୍ ॥ 43 ॥
ଆଜହାର ଶ୍ରିଯଂ ଦୀପ୍ତାଂ ପୁରା ଵିଷ୍ଣୁର୍ଦିଵୌକସାମ୍ ।
ତଦ୍ଧନୁସ୍ତୌ ଚ ତୂଣୀରୌ ଶରଂ ଖଙ୍ଗଂ ଚ ମାନଦ ॥ 44 ॥
ଜଯାଯ ପ୍ରତିଗୃହ୍ଣୀଷ୍ଵ ଵଜ୍ରଂ ଵଜ୍ରଧରୋ ଯଥା ।
ଏଵମୁକ୍ତ୍ଵା ମହାତେଜାଃ ସମସ୍ତଂ ତଦ୍ଵରାଯୁଧମ୍ ।
ଦତ୍ଵା ରାମାଯ ଭଗଵାନଗସ୍ତ୍ଯଃ ପୁନରବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 45 ॥
ଇତ୍ଯାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାଯଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ଆଦିକାଵ୍ଯେ ଅରଣ୍ଯକାଣ୍ଡେ ଦ୍ଵାଦଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha dvādaśassargaḥ |
sapraviśyā'śramapadaṃ lakṣmaṇo rāghavānujaḥ |
agastyaśiṣyamāsādya vākyametaduvāca ha || 1 ||
rājā daśaratho nāma jyeṣṭhastasya suto balī |
rāmaḥ prāpto muniṃ draṣṭuṃ bhāryayā saha sītayā || 2 ||
lakṣmaṇo nāma tasyāhaṃ bhrātā tvavarajo hitaḥ |
anukūlaśca bhaktaśca yadi te śrotramāgataḥ || 3 ||
te vayaṃ vanamatyugraṃ praviṣṭāḥ pitṛśāsanāt |
draṣṭumicchāmahe sarve bhagavantaṃ nivedyatām || 4 ||
tasya tad vacanaṃ śrutvā lakṣmaṇasya tapodhanaḥ |
tathetyuktvā'gniśaraṇaṃ praviveśa niveditum || 5 ||
sa praviśya muniśreṣṭhaṃ tapasā duṣpradharṣaṇam |
kṛtāñjaliruvācedaṃ rāmāgamanamañjasā || 6 ||
yathoktaṃ lakṣmaṇenaiva śiṣyo'gastyasya sammataḥ |
putrau daśarathasyemau rāmo lakṣmaṇa eva ca || 7 ||
praviṣṭāvāśramapadaṃ sītayā saha bhāryayā |
draṣṭuṃ bhavantamāyātau śuśrūṣārthamarindamau || 8 ||
yadatrānantaraṃ tattvamājñāpayitumarhasi |
tataśśiṣyādupaśrutya prāptaṃ rāmaṃ salakṣmaṇam || 9 ||
vaidehīṃ ca mahābhāgāmidaṃ vacanamabravīt |
diṣṭyā rāmaścirasyādya draṣṭuṃ māṃ samupāgataḥ || 10 ||
manasā kāṅkṣitaṃ hyasya mayāpyāgamanaṃ prati |
gamyatāṃ satkṛto rāmassabhāryassahalakṣmaṇaḥ || 11 ||
praveśyatāṃ samīpaṃ me kiṃ cāsau na praveśitaḥ |
evamuktastu muninā dharmajñena mahātmanā || 12 ||
abhivādyābravīcchiṣyastatheti niyatāñjaliḥ |
tato niṣkramya sambhrāntaśśiṣyo lakṣmaṇamabravīt || 13 ||
kvāsau rāmo muniṃ draṣṭumetu praviśatu svayam |
tato gatvā''śramapadaṃ śiṣyeṇa saha lakṣmaṇaḥ || 14 ||
darśayāmāsa kākutsthaṃ sītāṃ ca janakātmajām |
taṃ śiṣyaḥ praśrito vākyamagastyavacanaṃ bruvan || 15 ||
prāveśayadyathānyāyaṃ satkārārhaṃ susatkṛtam |
praviveśa tato rāmassītayā sahalakṣmaṇaḥ || 16 ||
praśāntahariṇākīrṇamāśramaṃ hyavalokayan |
sa tatra brahmaṇaḥ sthānamagneḥ sthānaṃ tathaiva ca || 17 ||
viṣṇoḥ sthānaṃ mahendrasya sthānaṃ caiva vivasvataḥ |
somasthānaṃ bhagasthānaṃ sthānaṃ kauberameva ca || 18 ||
dāturvidhātuḥ sthāneca vāyoḥ sthānaṃ tathaiva ca |
nāgarājasya ca sthānamanantasya mahātmanaḥ || 19 ||
sthānaṃ tathaiva gāyatryā vasūnāṃ sthānameva ca |
sthānaṃ ca pāśahastasya varuṇasya mahātmanaḥ || 20 ||
kārtikeyasya ca sthānaṃ dharmasthānaṃ ca paśyati |
sa tatra brahmaṇaḥ sthānamagneḥ sthānaṃ tathaiva ca || 21 ||
viṣṇoḥ sthānaṃ mahendrasya sthānaṃ caiva vivasvataḥ |
somasthānaṃ bhagasthānaṃ sthānaṃ kauberameva ca || 22 ||
dhāturvidhātuḥ sthānaṃ ca vāyoḥ sthānaṃ tathaiva ca |
nāgarājasya ca sthānamanantasya mahātmanaḥ || 23 ||
sthānaṃ tathaiva gāyatryā vasūnāṃ sthānameva ca |
sthānaṃ ca pāśahastasya varuṇasya mahātmanaḥ || 24 ||
kārtikeyasya ca sthānaṃ dharmasthānaṃ ca paśyati |
sa tatra brahmaṇaḥ sthānamagneḥ sthānaṃ tathaiva ca || 25 ||
viṣṇoḥ sthānaṃ mahendrasya sthānaṃ caiva vivasvataḥ |
somasthānaṃ bhagasthānaṃ sthānaṃ kauberameva ca || 26 ||
dāturvidhātuḥ sthāneca vāyoḥ sthānaṃ tathaiva ca |
nāgarājasya ca sthānamanantasya mahātmanaḥ || 27 ||
sthānaṃ tathaiva gāyatryā vasūnāṃ sthānameva ca |
sthānaṃ ca pāśahastasya varuṇasya mahātmanaḥ || 28 ||
kārtikeyasya ca sthānaṃ dharmasthānaṃ ca paśyati |
tataśśiṣyaiḥ parivṛto munirapyabhiniṣpatat || 29 ||
taṃ dadarśāgrato rāmo munīnāṃ dīptatejasām |
abravīdvacanaṃ vīro lakṣmaṇaṃ lakṣmivardhanam || 30 ||
eṣa lakṣmaṇa niṣkrāmatyagastyo bhagavānṛṣiḥ |
audāryeṇāvagacchāmi nidhānaṃ tapasāmimam || 31 ||
evamuktvā mahābāhuragastyaṃ sūryavarcasam |
jagrāha paramaprītastasya pādau parantapaḥ || 32 ||
abhivādya tu dharmātmā tasthau rāmaḥ kṛtāñjaliḥ |
sītayā saha vaidehyā tadā rāmaḥ salakṣmaṇaḥ || 33 ||
pratijagrāha kākutsthamarcayitvāsanodakaiḥ |
kuśalapraśnamuktvā ca āsyatāmiti cābravīt || 34 ||
agniṃ hutvā pradāyārghyamatithīn pratipūjya ca |
vānaprasthyena dharmeṇa sa teṣāṃ bhojanaṃ dadau || 35 ||
prathamaṃ copaviśyātha dharmajño munipuṅgavaḥ |
uvāca rāmamāsīnaṃ prāñjaliṃ dharmakovidam || 36 ||
agniṃ hutvā pradāyārghyamatithiṃ pratipūjayet |
anyathā khalu kākutstha tapasvī samudācaran || 37 ||
duḥsākṣīva pare loke svāni māṃsāni bhakṣayet |
rājā sarvasya lokasya dharmacārī mahārathaḥ || 38 ||
pūjanīyaśca mānyaśca bhavān prāptaḥ priyātithiḥ |
evamuktvā phalairmūlaiḥ puṣpairanyaiśca rāghavam || 39 ||
pūjayitvā yathākāmaṃ punareva tato'bravīt |
idaṃ divyaṃ mahaccāpaṃ hemaratnavibhūṣitam || 40 ||
vaiṣṇavaṃ puruṣavyāghra nirmitaṃ viśvakarmaṇā |
amoghassūryasaṅkāśo brahmadattaśśarottamaḥ || 41 ||
dattau mama mahendreṇa tūṇī cākṣayasāyakau |
sampūrṇau niśitairbāṇairjvaladbhiriva pāvakaiḥ || 42 ||
mahārajatakośo'yamasirhemavibhūṣitaḥ |
anena dhanuṣā rāma hatvā saṅkhye mahāsurān || 43 ||
ājahāra śriyaṃ dīptāṃ purā viṣṇurdivaukasām |
taddhanustau ca tūṇīrau śaraṃ khaṅgaṃ ca mānada || 44 ||
jayāya pratigṛhṇīṣva vajraṃ vajradharo yathā |
evamuktvā mahātejāḥ samastaṃ tadvarāyudham |
datvā rāmāya bhagavānagastyaḥ punarabravīt || 45 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe dvādaśassargaḥ ||