📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
2.25 ଅଯୋଧ୍ଯାକାଣ୍ଡ - ପଞ୍ଚଵିଂଶ ସର୍ଗଃ
2.25 Ayodhyakanda - Panchavimsha Sargah
Valmiki Oriya
ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ରାମାଯଣେ ଅଯୋଧ୍ଯାକାଣ୍ଡମ୍ ।
ଅଥ ପଞ୍ଚଵିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ସାଽଵନୀଯ ତମାଯାସମୁପସ୍ପୃଶ୍ଯ ଜଲଂ ଶୁଚିଃ ।
ଚକାର ମାତା ରାମସ୍ଯ ମଙ୍ଗଲାନି ମନସ୍ଵିନୀ ॥ 1 ॥
ନ ଶକ୍ଯସେ ଵାରଯିତୁଂ ଗଚ୍ଛେଦାନୀଂ ରଘୂତ୍ତମ ।
ଶୀଘ୍ରଂ ଚ ଵିନିଵର୍ତସ୍ଵ ଵର୍ତସ୍ଵ ଚ ସତାଂ କ୍ରମେ ॥ 2 ॥
ଯଂ ପାଲଯସି ଧର୍ମଂ ତ୍ଵଂ ଧୃତ୍ଯା ଚ ନିଯମେନ ଚ ।
ସ ଵୈ ରାଘଵଶାର୍ଦୂଲ ଧର୍ମସ୍ତ୍ଵାମଭିରକ୍ଷତୁ ॥ 3 ॥
ଯେଭ୍ଯଃ ପ୍ରଣମସେ ପୁତ୍ର ଚୈତ୍ଯେଷ୍ଵାଯତନେଷୁ ଚ ।
ତେ ଚ ତ୍ଵାମଭିରକ୍ଷନ୍ତୁ ଵନେ ସହ ମହର୍ଷିଭିଃ ॥ 4 ॥
ଯାନି ଦତ୍ତାନି ତେଽସ୍ତ୍ରାଣି ଵିଶ୍ଵାମିତ୍ରେଣ ଧୀମତା ।
ତାନି ତ୍ଵାମଭିରକ୍ଷନ୍ତୁ ଗୁଣୈସ୍ସମୁଦିତଂ ସଦା ॥ 5 ॥
ପିତୃଶୁଶ୍ରୂଷଯା ପୁତ୍ର ମାତୃଶୁଶ୍ରୂଷଯା ତଥା ।
ସତ୍ଯେନ ଚ ମହାବାହୋ ଚିରଂ ଜୀଵାଭିରକ୍ଷିତଃ ॥ 6 ॥
ସମିତ୍କୁଶ ପଵିତ୍ରାଣି ଵେଦ୍ଯଶ୍ଚାଯତନାନି ଚ ।
ସ୍ଥଣ୍ଡିଲାନି ଵିଚିତ୍ରାଣି ଶୈଲା ଵୃକ୍ଷାଃ କ୍ଷୁପା ହ୍ରଦାଃ ॥ 7 ॥
ପତଙ୍ଗାଃ ପନ୍ନଗାସ୍ସିଂହାସ୍ତ୍ଵାଂ ରକ୍ଷନ୍ତୁ ନରୋତ୍ତମ ।
ସ୍ଵସ୍ତିସାଧ୍ଯାଶ୍ଚ ଵିଶ୍ଵେ ଚ ମରୁତଶ୍ଚ ମହର୍ଷଯଃ ।
ସ୍ଵସ୍ତି ଧାତା ଵିଧାତା ଚ ସ୍ଵସ୍ତି ପୂଷା ଭଗୋଽର୍ଯମା ॥ 8 ॥
ଲୋକପାଲାଶ୍ଚ ତେ ସର୍ଵେ ଵାସଵପ୍ରମୁଖାସ୍ତଥା ।
ଋତଵଶ୍ଚୈଵ ପକ୍ଷାଶ୍ଚ ମାସା ସ୍ସଂଵତ୍ସରାଃ କ୍ଷପାଃ ॥ 9 ॥
ଦିନାନି ଚ ମୁହୂର୍ତାଶ୍ଚ ସ୍ଵସ୍ତି କୁର୍ଵନ୍ତୁ ତେ ସଦା ।
ସ୍ମୃତିର୍ଧୃତିଶ୍ଚ ଧର୍ମଶ୍ଚ ପାତୁ ତ୍ଵାଂ ପୁତ୍ର ସର୍ଵତଃ ॥ 10 ॥
ସ୍କନ୍ଦଶ୍ଚ ଭଗଵାନ୍ଦେଵ ସ୍ସୋମଶ୍ଚ ସ ବୃହସ୍ପତିଃ ।
ସପ୍ତର୍ଷଯୋ ନାରଦଶ୍ଚ ତେ ତ୍ଵାଂ ରକ୍ଷନ୍ତୁ ସର୍ଵତଃ ॥ 11 ॥
ଯାଶ୍ଚାପି ସର୍ଵତସ୍ସିଧ୍ଦା ଦିଶଶ୍ଚ ସଦିଗୀଶ୍ଵରାଃ ।
ସ୍ତୁତା ମଯା ଵନେ ତସ୍ମିନ୍ପାନ୍ତୁ ତ୍ଵାଂ ପୁତ୍ର ନିତ୍ଯଶଃ ॥ 12 ॥
ଶୈଲାସ୍ସର୍ଵେ ସମୁଦ୍ରାଶ୍ଚ ରାଜା ଵରୁଣ ଏଵ ଚ ।
ଦ୍ଯୌରନ୍ତରିକ୍ଷଂ ପୃଥିଵୀ ନଦ୍ଯସ୍ସର୍ଵାସ୍ତଥୈଵ ଚ ॥ 13 ॥
ନକ୍ଷତ୍ରାଣି ଚ ସର୍ଵାଣି ଗ୍ରହାଶ୍ଚ ସହଦେଵତାଃ ।
ଅହୋରାତ୍ରେ ତଥା ସନ୍ଧ୍ଯେ ପାନ୍ତୁ ତ୍ଵାଂ ଵନମାଶ୍ରିତମ୍ ॥ 14 ॥
ଋତଵଶ୍ଚୈଵ ଷଟ୍ପୁଣ୍ଯା ମାସାସ୍ସଂଵତ୍ସରାସ୍ତଥା ।
କଲାଶ୍ଚ କାଷ୍ଠାଶ୍ଚ ତଥା ତଵ ଶର୍ମ ଦିଶନ୍ତୁ ତେ ॥ 15 ॥
ମହାଵନେ ଵିଚରତୋ ମୁନିଵେଷସ୍ଯ ଧୀମତଃ ।
ତଵାଦିତ୍ଯାଶ୍ଚ ଦୈତ୍ଯାଶ୍ଚ ଭଵନ୍ତୁ ସୁଖଦାସ୍ସଦା ॥ 16 ॥
ରାକ୍ଷସାନାଂ ପିଶାଚାନାଂ ରୌଦ୍ରାଣାଂ କ୍ରୂରକର୍ମଣାମ୍ ।
କ୍ରଵ୍ଯାଦାନାଂ ଚ ସର୍ଵେଷାଂ ମା ଭୂତ୍ପୁତ୍ରକ ତେ ଭଯମ୍ ॥ 17 ॥
ପ୍ଲଵଗା ଵୃଶ୍ଚିକା ଦଂଶାମଶକାଶ୍ଚୈଵ କାନନେ ।
ସରୀସୃପାଶ୍ଚ କୀଟାଶ୍ଚ ମା ଭୂଵନ୍ଗହନେ ତଵ ॥ 18 ॥
ମହାଦ୍ଵିପାଶ୍ଚ ସିଂହାଶ୍ଚ ଵ୍ଯାଘ୍ରା ଋକ୍ଷାଶ୍ଚ ଦଂଷ୍ଟ୍ରିଣଃ ।
ମହିଷା ଶ୍ଶୃଙ୍ଗିଣୋ ରୌଦ୍ରା ନ ତେ ଦ୍ରୁହ୍ଯନ୍ତୁ ପୁତ୍ରକ ॥ 19 ॥
ନୃମାଂସଭୋଜନା ରୌଦ୍ରା ଯେ ଚାନ୍ଯେ ସତ୍ଵଜାତଯଃ ।
ମା ଚ ତ୍ଵାଂ ହିଂସିଷୁଃ ପୁତ୍ର ମଯା ସମ୍ପୂଜିତାସ୍ତ୍ଵିହ ॥ 20 ॥
ଆଗମାସ୍ତେ ଶିଵାସ୍ସନ୍ତୁ ସିଧ୍ଯନ୍ତୁ ଚ ପରାକ୍ରମାଃ ।
ସର୍ଵସମ୍ପତ୍ତଯେ ରାମ ସ୍ଵସ୍ତିମାନ୍ଗଚ୍ଛ ପୁତ୍ରକ ॥ 21 ॥
ସ୍ଵସ୍ତି ତେ ଽସ୍ତ୍ଵନ୍ତରିକ୍ଷେଭ୍ଯଃ ପାର୍ଥିଵେଭ୍ଯଃ ପୁନଃ ପୁନଃ ।
ସର୍ଵେଭ୍ଯଶ୍ଚୈଵ ଦେଵେଭ୍ଯୋ ଯେ ଚ ଵୈ ପରିପନ୍ଥିନଃ ॥ 22 ॥
ଗୁରୁସ୍ସୋମଶ୍ଚ ସୂର୍ଯଶ୍ଚ ଧନଦୋଽଥ ଯମସ୍ତଥା ।
ପାନ୍ତୁ ତ୍ଵାମର୍ଚିତା ରାମ ଦଣ୍ଡକାରଣ୍ଯଵାସିନମ୍ ॥ 23 ॥
ଅଗ୍ନିର୍ଵାଯୁସ୍ତଥା ଧୂମୋ ମନ୍ତ୍ରାଶ୍ଚର୍ଷିମୁଖାଚ୍ଚ୍ଯୁତାଃ ।
ଉପସ୍ପର୍ଶନକାଲେ ତୁ ପାନ୍ତୁ ତ୍ଵାଂ ରଘୁନନ୍ଦନ ॥ 24 ॥
ସର୍ଵଲୋକପ୍ରଭୁର୍ବ୍ରହ୍ମା ଭୂତଭର୍ତା ତଥର୍ଷଯଃ ।
ଯେ ଚ ଶେଷାସ୍ସୁରାସ୍ତେ ତ୍ଵାଂ ରକ୍ଷନ୍ତୁ ଵନଵାସିନମ୍ ॥ 25 ॥
ଇତି ମାଲ୍ଯୈସ୍ସୁରଗଣାନ୍ଗନ୍ଧୈଶ୍ଚାପି ଯଶସ୍ଵିନୀ ।
ସ୍ତୁତିଭିଶ୍ଚାନୁରୂପାଭିରାନର୍ଚାଽଯତଲୋଚନା ॥ 26 ॥
ଜ୍ଵଲନଂ ସମୁପାଦାଯ ବ୍ରାହ୍ମଣେନ ମହାତ୍ମନା ।
ହାଵଯାମାସ ଵିଧିନା ରାମମଙ୍ଗଲକାରଣାତ୍ ॥ 27 ॥
ଘୃତଂ ଶ୍ଵେତାନି ମାଲ୍ଯାନି ସମିଧଶ୍ଶ୍ଵେତସର୍ଷପାନ୍ ।
ଉପସମ୍ପାଦଯାମାସ କୌଶଲ୍ଯା ପରମାଙ୍ଗନା ॥ 28 ॥
ଉପାଧ୍ଯାଯ ସ୍ସଵିଧିନା ହୁତ୍ଵା ଶାନ୍ତିମନାମଯମ୍ ।
ହୁତହଵ୍ଯାଵଶେଷେଣ ବାହ୍ଯଂ ବଲିମକଲ୍ପଯତ୍ ॥ 29 ॥
ମଧୁ ଦଧ୍ଯକ୍ଷତଘୃତୈଃ ସ୍ଵସ୍ତିଵାଚ୍ଯଦ୍ଵିଜାଂସ୍ତତଃ ।
ଵାଚଯାମାସ ରାମସ୍ଯ ଵନେସ୍ଵସ୍ତ୍ଯଯନକ୍ରିଯାଃ ॥ 30 ॥
ତତସ୍ତସ୍ମୈ ଦ୍ଵିଜେନ୍ଦ୍ରାଯ ରାମମାତା ଯଶସ୍ଵିନୀ ।
ଦକ୍ଷିଣାଂ ପ୍ରଦଦୌ କାମ୍ଯାଂ ରାଘଵଂ ଚେଦମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 31 ॥
ଯନ୍ମଙ୍ଗଲଂ ସହସ୍ରାକ୍ଷେ ସର୍ଵଦେଵନମସ୍କୃତେ ।
ଵୃତ୍ରନାଶେ ସମଭଵତ୍ତତ୍ତେ ଭଵତୁ ମଙ୍ଗଲମ୍ ॥ 32 ॥
ଯନ୍ମଙ୍ଗଲଂ ସୁପର୍ଣସ୍ଯ ଵିନତାଽକଲ୍ପଯତ୍ପୁରା ।
ଅମୃତଂ ପ୍ରାର୍ଥଯାନସ୍ଯ ତତ୍ତେ ଭଵତୁ ମଙ୍ଗଲମ୍ ॥ 33 ॥
ଅମୃତୋତ୍ପାଦନେ ଦୈତ୍ଯାନ୍ ଘ୍ନତୋ ଵଜ୍ରଧରସ୍ଯ ଯତ୍ ।
ଅଦିତିର୍ମଙ୍ଗଲଂ ପ୍ରାଦାତ୍ତତ୍ତେ ଭଵତୁ ମଙ୍ଗଲମ୍ ॥ 34 ॥
ତ୍ରୀନ୍ଵିକ୍ରମାନ୍ପ୍ରକ୍ରମତୋ ଵିଷ୍ଣୋରମିତତେଜସଃ ।
ଯଦାସୀନ୍ମଙ୍ଗଲଂ ରାମ ତତ୍ତେ ଭଵତୁ ମଙ୍ଗଲମ୍ ॥ 35 ॥
ଋତଵସ୍ସାଗରା ଦ୍ଵୀପା ଵେଦା ଲୋକା ଦିଶଶ୍ଚ ତେ ।
ମଙ୍ଗଲାନି ମହାବାହୋ ଦିଶନ୍ତୁ ଶୁଭମଙ୍ଗଲାଃ ॥ 36 ॥
ଇତି ପୁତ୍ରସ୍ଯ ଶେଷାଂଶ୍ଚ କୃତ୍ଵା ଶିରସି ଭାମିନୀ ।
ଗନ୍ଧୈଶ୍ଚାପି ସମାଲଭ୍ଯ ରାମମାଯତଲୋଚନା ॥ 37 ॥
ଓଷଧୀଂ ଚାପି ସିଦ୍ଧାର୍ଥାଂ ଵିଶଲ୍ଯକରଣୀଂ ଶୁଭାମ୍ ।
ଚକାର ରକ୍ଷାଂ କୌଶଲ୍ଯା ମନ୍ତ୍ରୈରଭିଜଜାପ ଚ ॥ 38 ॥
ଉଵାଚାତିପ୍ରହୃଷ୍ଟେଵ ସା ଦୁଃଖଵଶଵର୍ତିନୀ ।
ଵାଙ୍ଗ୍ମାତ୍ରେଣ ନ ଭାଵେନ ଵାଚାଽସଂସଜ୍ଜମାନଯା ॥ 39 ॥
ଆନମ୍ଯ ମୂର୍ଧ୍ନି ଚାଘ୍ରାଯ ପରିଷ୍ଵଜ୍ଯ ଯଶସ୍ଵିନୀ ।
ଅଵଦତ୍ପୁତ୍ର ସିଦ୍ଧାର୍ଥୋ ଗଚ୍ଛ ରାମ ଯଥାସୁଖମ୍ ॥ 40 ॥
ଅରୋଗଂ ସର୍ଵସିଦ୍ଧାର୍ଥମଯୋଧ୍ଯାଂ ପୁନରାଗତମ୍ ।
ପଶ୍ଯାମି ତ୍ଵାଂ ସୁଖଂ ଵତ୍ସ ସୁସ୍ଥିତଂ ରାଜଵର୍ତ୍ମନି ॥ 41 ॥
ପ୍ରଣଷ୍ଟଦୁଃଖସଙ୍କଲ୍ପା ହର୍ଷଵିଦ୍ଯୋତିତାନନା ।
ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯାମି ତ୍ଵାଂ ଵନାତ୍ପ୍ରାପ୍ତଂ ପୂର୍ଣଚନ୍ଦ୍ରମିଵୋଦିତମ୍ ॥ 42 ॥
ଭଦ୍ରାସନଗତଂ ରାମ ଵନଵାସାଦିହାଗତମ୍ ।
ଦ୍ରକ୍ଷ୍ଯାମି ଚ ପୁନସ୍ତ୍ଵାଂ ତୁ ତୀର୍ଣଵନ୍ତଂ ପିତୁର୍ଵଚଃ ॥ 43 ॥
ମଙ୍ଗଲୈରୁପସପନ୍ନୋ ଵନଵାସାଦିହାଗତଃ ।
ଵଧ୍ଵା ମମ ଚ ନିତ୍ଯଂ ତ୍ଵଂ କାମାନ୍ସଂଵର୍ଧ ଯାହି ଭୋଃ ॥ 44 ॥
ମଯାଽର୍ଚିତା ଦେଵଗଣାଶ୍ଶିଵାଦଯୋ ମହର୍ଷଯୋ ଭୂତମହାସୁରୋରଗାଃ ।
ଅଭିପ୍ରଯାତସ୍ଯ ଵନଂ ଚିରାଯ ତେ ହିତାନି କାଙ୍କ୍ଷନ୍ତୁ ଦିଶଶ୍ଚ ରାଘଵ ॥ 45 ॥
ଇତୀଵ ସାଽଶ୍ରୁପ୍ରତିପୂର୍ଣଲୋଚନା ସମାପ୍ଯ ଚ ସ୍ଵସ୍ତ୍ଯଯନଂ ଯଥାଵିଧି ।
ପ୍ରଦକ୍ଷିଣଂ ଚୈଵ ଚକାର ରାଘଵଂ ପୁନଃ ପୁନଶ୍ଚାପି ନିପୀଡ୍ଯ ସସ୍ଵଜେ ॥ 46 ॥
ତଥା ତୁ ଦେଵ୍ଯା ସ କୃତପ୍ରଦକ୍ଷିଣୋ ନିପୀଡ୍ଯ ମାତୁଶ୍ଚରଣୌ ପୁନଃ ପୁନଃ ।
ଜଗାମ ସୀତାନିଲଯଂ ମହାଯଶା ସ୍ସ ରାଘଵଃ ପ୍ରଜ୍ଵଲିତ ସ୍ସ୍ଵଯା ଶ୍ରିଯା ॥ 47 ॥
ଇତ୍ଯାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାଯଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ଆଦିକାଵ୍ଯେ ଅଯୋଧ୍ଯାକାଣ୍ଡେ ପଞ୍ଚଵିଂଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |
atha pañcaviṃśassargaḥ |
sā'vanīya tamāyāsamupaspṛśya jalaṃ śuciḥ |
cakāra mātā rāmasya maṅgalāni manasvinī || 1 ||
na śakyase vārayituṃ gacchedānīṃ raghūttama |
śīghraṃ ca vinivartasva vartasva ca satāṃ krame || 2 ||
yaṃ pālayasi dharmaṃ tvaṃ dhṛtyā ca niyamena ca |
sa vai rāghavaśārdūla dharmastvāmabhirakṣatu || 3 ||
yebhyaḥ praṇamase putra caityeṣvāyataneṣu ca |
te ca tvāmabhirakṣantu vane saha maharṣibhiḥ || 4 ||
yāni dattāni te'strāṇi viśvāmitreṇa dhīmatā |
tāni tvāmabhirakṣantu guṇaissamuditaṃ sadā || 5 ||
pitṛśuśrūṣayā putra mātṛśuśrūṣayā tathā |
satyena ca mahābāho ciraṃ jīvābhirakṣitaḥ || 6 ||
samitkuśa pavitrāṇi vedyaścāyatanāni ca |
sthaṇḍilāni vicitrāṇi śailā vṛkṣāḥ kṣupā hradāḥ || 7 ||
pataṅgāḥ pannagāssiṃhāstvāṃ rakṣantu narottama |
svastisādhyāśca viśve ca marutaśca maharṣayaḥ |
svasti dhātā vidhātā ca svasti pūṣā bhago'ryamā || 8 ||
lokapālāśca te sarve vāsavapramukhāstathā |
ṛtavaścaiva pakṣāśca māsā ssaṃvatsarāḥ kṣapāḥ || 9 ||
dināni ca muhūrtāśca svasti kurvantu te sadā |
smṛtirdhṛtiśca dharmaśca pātu tvāṃ putra sarvataḥ || 10 ||
skandaśca bhagavāndeva ssomaśca sa bṛhaspatiḥ |
saptarṣayo nāradaśca te tvāṃ rakṣantu sarvataḥ || 11 ||
yāścāpi sarvatassidhdā diśaśca sadigīśvarāḥ |
stutā mayā vane tasminpāntu tvāṃ putra nityaśaḥ || 12 ||
śailāssarve samudrāśca rājā varuṇa eva ca |
dyaurantarikṣaṃ pṛthivī nadyassarvāstathaiva ca || 13 ||
nakṣatrāṇi ca sarvāṇi grahāśca sahadevatāḥ |
ahorātre tathā sandhye pāntu tvāṃ vanamāśritam || 14 ||
ṛtavaścaiva ṣaṭpuṇyā māsāssaṃvatsarāstathā |
kalāśca kāṣṭhāśca tathā tava śarma diśantu te || 15 ||
mahāvane vicarato muniveṣasya dhīmataḥ |
tavādityāśca daityāśca bhavantu sukhadāssadā || 16 ||
rākṣasānāṃ piśācānāṃ raudrāṇāṃ krūrakarmaṇām |
kravyādānāṃ ca sarveṣāṃ mā bhūtputraka te bhayam || 17 ||
plavagā vṛścikā daṃśāmaśakāścaiva kānane |
sarīsṛpāśca kīṭāśca mā bhūvangahane tava || 18 ||
mahādvipāśca siṃhāśca vyāghrā ṛkṣāśca daṃṣṭriṇaḥ |
mahiṣā śśṛṅgiṇo raudrā na te druhyantu putraka || 19 ||
nṛmāṃsabhojanā raudrā ye cānye satvajātayaḥ |
mā ca tvāṃ hiṃsiṣuḥ putra mayā sampūjitāstviha || 20 ||
āgamāste śivāssantu sidhyantu ca parākramāḥ |
sarvasampattaye rāma svastimāngaccha putraka || 21 ||
svasti te 'stvantarikṣebhyaḥ pārthivebhyaḥ punaḥ punaḥ |
sarvebhyaścaiva devebhyo ye ca vai paripanthinaḥ || 22 ||
gurussomaśca sūryaśca dhanado'tha yamastathā |
pāntu tvāmarcitā rāma daṇḍakāraṇyavāsinam || 23 ||
agnirvāyustathā dhūmo mantrāścarṣimukhāccyutāḥ |
upasparśanakāle tu pāntu tvāṃ raghunandana || 24 ||
sarvalokaprabhurbrahmā bhūtabhartā tatharṣayaḥ |
ye ca śeṣāssurāste tvāṃ rakṣantu vanavāsinam || 25 ||
iti mālyaissuragaṇāngandhaiścāpi yaśasvinī |
stutibhiścānurūpābhirānarcā'yatalocanā || 26 ||
jvalanaṃ samupādāya brāhmaṇena mahātmanā |
hāvayāmāsa vidhinā rāmamaṅgalakāraṇāt || 27 ||
ghṛtaṃ śvetāni mālyāni samidhaśśvetasarṣapān |
upasampādayāmāsa kauśalyā paramāṅganā || 28 ||
upādhyāya ssavidhinā hutvā śāntimanāmayam |
hutahavyāvaśeṣeṇa bāhyaṃ balimakalpayat || 29 ||
madhu dadhyakṣataghṛtaiḥ svastivācyadvijāṃstataḥ |
vācayāmāsa rāmasya vanesvastyayanakriyāḥ || 30 ||
tatastasmai dvijendrāya rāmamātā yaśasvinī |
dakṣiṇāṃ pradadau kāmyāṃ rāghavaṃ cedamabravīt || 31 ||
yanmaṅgalaṃ sahasrākṣe sarvadevanamaskṛte |
vṛtranāśe samabhavattatte bhavatu maṅgalam || 32 ||
yanmaṅgalaṃ suparṇasya vinatā'kalpayatpurā |
amṛtaṃ prārthayānasya tatte bhavatu maṅgalam || 33 ||
amṛtotpādane daityān ghnato vajradharasya yat |
aditirmaṅgalaṃ prādāttatte bhavatu maṅgalam || 34 ||
trīnvikramānprakramato viṣṇoramitatejasaḥ |
yadāsīnmaṅgalaṃ rāma tatte bhavatu maṅgalam || 35 ||
ṛtavassāgarā dvīpā vedā lokā diśaśca te |
maṅgalāni mahābāho diśantu śubhamaṅgalāḥ || 36 ||
iti putrasya śeṣāṃśca kṛtvā śirasi bhāminī |
gandhaiścāpi samālabhya rāmamāyatalocanā || 37 ||
oṣadhīṃ cāpi siddhārthāṃ viśalyakaraṇīṃ śubhām |
cakāra rakṣāṃ kauśalyā mantrairabhijajāpa ca || 38 ||
uvācātiprahṛṣṭeva sā duḥkhavaśavartinī |
vāṅgmātreṇa na bhāvena vācā'saṃsajjamānayā || 39 ||
ānamya mūrdhni cāghrāya pariṣvajya yaśasvinī |
avadatputra siddhārtho gaccha rāma yathāsukham || 40 ||
arogaṃ sarvasiddhārthamayodhyāṃ punarāgatam |
paśyāmi tvāṃ sukhaṃ vatsa susthitaṃ rājavartmani || 41 ||
praṇaṣṭaduḥkhasaṅkalpā harṣavidyotitānanā |
drakṣyāmi tvāṃ vanātprāptaṃ pūrṇacandramivoditam || 42 ||
bhadrāsanagataṃ rāma vanavāsādihāgatam |
drakṣyāmi ca punastvāṃ tu tīrṇavantaṃ piturvacaḥ || 43 ||
maṅgalairupasapanno vanavāsādihāgataḥ |
vadhvā mama ca nityaṃ tvaṃ kāmānsaṃvardha yāhi bhoḥ || 44 ||
mayā'rcitā devagaṇāśśivādayo maharṣayo bhūtamahāsuroragāḥ |
abhiprayātasya vanaṃ cirāya te hitāni kāṅkṣantu diśaśca rāghava || 45 ||
itīva sā'śrupratipūrṇalocanā samāpya ca svastyayanaṃ yathāvidhi |
pradakṣiṇaṃ caiva cakāra rāghavaṃ punaḥ punaścāpi nipīḍya sasvaje || 46 ||
tathā tu devyā sa kṛtapradakṣiṇo nipīḍya mātuścaraṇau punaḥ punaḥ |
jagāma sītānilayaṃ mahāyaśā ssa rāghavaḥ prajvalita ssvayā śriyā || 47 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe pañcaviṃśassargaḥ ||