📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
1.15 ବାଲକାଣ୍ଡ - ପଞ୍ଚଦଶ ସର୍ଗଃ
1.15 Balakanda - Panchadasha Sargah
Valmiki Oriya
ଶ୍ରୀମଦ୍ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ରାମାଯଣେ ବାଲକାଣ୍ଡମ୍ ।
ଅଥ ପଞ୍ଚଦଶସ୍ସର୍ଗଃ ।
ମେଥାଵୀ ତୁ ତତୋ ଧ୍ଯାତ୍ଵା ସ କିଞ୍ଚିଦିଦମୁତ୍ତରମ୍ ।
ଲବ୍ଧସଞ୍ଜ୍ଞସ୍ତତସ୍ତଂ ତୁ ଵେଦଜ୍ଞୋ ନୃପମବ୍ରଵୀତ୍ ॥ 1 ॥
ଇଷ୍ଟିଂ ତେଽହଂ କରିଷ୍ଯାମି ପୁତ୍ରୀଯାଂ ପୁତ୍ରକାରଣାତ୍ ।
ଅଥର୍ଵଶିରସି ପ୍ରୋକ୍ତୈର୍ମନ୍ତ୍ରୈସ୍ସିଦ୍ଧାଂ ଵିଧାନତଃ ॥ 2 ॥
ତତଃ ପ୍ରାକ୍ରମଦିଷ୍ଟିଂ ତାଂ ପୁତ୍ରୀଯାଂ ପୁତ୍ରକାରଣାତ୍ ।
ଜୁହାଵ ଚାଗ୍ନୌ ତେଜସ୍ଵୀ ମନ୍ତ୍ରଦୃଷ୍ଟେନ କର୍ମଣା ॥ 3 ॥
ତତୋ ଦେଵାସ୍ସଗନ୍ଧର୍ଵାସ୍ସିଦ୍ଧାଶ୍ଚ ପରମର୍ଷଯଃ ।
ଭାଗପ୍ରତିଗ୍ରହାର୍ଥଂ ଵୈ ସମଵେତା ଯଥାଵିଧି ॥ 4 ॥
ତାସ୍ସମେତ୍ଯ ଯଥାନ୍ଯାଯଂ ତସ୍ମିନ୍ସଦସି ଦେଵତାଃ ।
ଅବ୍ରୁଵନ୍ ଲୋକକର୍ତାରଂ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଵଚନଂ ମହତ୍ ॥ 5 ॥
ଭଗଵନ୍ତ୍ଵତ୍ପ୍ରସାଦେନ ରାଵଣୋ ନାମ ରାକ୍ଷସଃ ।
ସର୍ଵାନ୍ନୋ ବାଧତେ ଵୀର୍ଯାଚ୍ଛାସିତୁଂ ତଂ ନ ଶକ୍ନୁମଃ ॥ 6 ॥
ତ୍ଵଯା ତସ୍ମୈ ଵରୋ ଦତ୍ତଃ ପ୍ରୀତେନ ଭଗଵନ୍ପୁରା ।
ମାନଯନ୍ତଶ୍ଚ ତଂ ନିତ୍ଯଂ ସର୍ଵଂ ତସ୍ଯ କ୍ଷମାମହେ ॥ 7 ॥
ଉଦ୍ଵେଜଯତି ଲୋକାନ୍ସ୍ତୀନୁଚ୍ଛ୍ରିତାନ୍ଦ୍ଵେଷ୍ଟି ଦୁର୍ମତିଃ ।
ଶକ୍ରଂ ତ୍ରିଦଶରାଜାନଂ ପ୍ରଧର୍ଷଯିତୁମିଚ୍ଛତି ॥ 8 ॥
ଋଷୀନ୍ଯକ୍ଷାନ୍ସଗନ୍ଧର୍ଵାନସୁରାନ୍ବ୍ରାହ୍ମଣାଂସ୍ତଥା ।
ଅତିକ୍ରାମତି ଦୁର୍ଧର୍ଷୋ ଵରଦାନେନ ମୋହିତଃ ॥ 9 ॥
ନୈନଂ ସୂର୍ଯଃ ପ୍ରତପତି ପାର୍ଶ୍ଵେ ଵାତି ନ ମାରୁତଃ ।
ଚଲୋର୍ମିମାଲୀ ତଂ ଦୃଷ୍ଟ୍ଵା ସମୁଦ୍ରୋଽପି ନ କମ୍ପତେ ॥ 10 ॥
ତନ୍ମହନ୍ନୋ ଭଯଂ ତସ୍ମାଦ୍ରାକ୍ଷସାଦ୍ଘୋରଦର୍ଶନାତ୍ ।
ଵଧାର୍ଥଂ ତସ୍ଯ ଭଗଵନ୍ନୁପାଯଂ କର୍ତୁମର୍ହସି ॥ 11 ॥
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ସୁରୈସ୍ସର୍ଵୈଶ୍ଚିନ୍ତଯିତ୍ଵା ତତୋଽବ୍ରଵୀତ୍ ।
ହନ୍ତାଯଂ ଵିଦିତସ୍ତସ୍ଯ ଵଧୋପାଯୋ ଦୁରାତ୍ମନଃ ॥ 12 ॥
ତେନ ଗନ୍ଧର୍ଵଯକ୍ଷାଣାଂ ଦେଵଦାନଵରକ୍ଷସାମ୍ ।
ଅଵଧ୍ଯୋଽସ୍ମୀତି ଵାଗୁକ୍ତା ତଥେତ୍ଯୁକ୍ତଂ ଚ ତନ୍ମଯା ॥ 13 ॥
ନାକୀର୍ତଯଦଵଜ୍ଞାନାତ୍ତଦ୍ରକ୍ଷୋ ମାନୁଷାନ୍ ପ୍ରତି ।
ତସ୍ମାତ୍ସ ମାନୁଷାଦ୍ଵଧ୍ଯୋ ମୃତ୍ଯୁର୍ନାନ୍ଯୋଽସ୍ଯ ଵିଦ୍ଯତେ ॥ 14 ॥
ଏତଚ୍ଛ୍ରୁତ୍ଵା ପ୍ରିଯଂ ଵାକ୍ଯଂ ବ୍ରହ୍ମଣା ସମୁଦାହୃତମ୍ ।
ସର୍ଵେ ମହର୍ଷଯୋ ଦେଵାଃ ପ୍ରହୃଷ୍ଟାସ୍ତେଽଭଵଂସ୍ତଦା ॥ 15 ॥
ଏତସ୍ମିନ୍ନନ୍ତରେ ଵିଷ୍ଣୁରୁପଯାତୋ ମହାଦ୍ଯୁତିଃ ।
ଶଙ୍ଖଚକ୍ରଗଦାପାଣିଃ ପୀତଵାସା ଜଗତ୍ପତିଃ ॥ 16 ॥
ବ୍ରହ୍ମଣା ଚ ସମାଗମ୍ଯ ତତ୍ର ତସ୍ଥୌ ସମାହିତଃ ।
1 ତମବ୍ରୁଵନ୍ସୁରାସ୍ସର୍ଵେ ସମଭିଷ୍ଟୂଯ ସନ୍ନତାଃ ॥ 17 ॥
ତ୍ଵାନ୍ନିଯୋକ୍ଷ୍ଯାମହେ ଵିଷ୍ଣୋ ଲୋକାନାଂ ହିତକାମ୍ଯଯା ।
1 ରାଜ୍ଞୋ ଦଶରଥସ୍ଯ ତ୍ଵମଯୋଧ୍ଯାଧିପତେଃ ପ୍ରଭୋଃ ॥ 18 ॥
ଧର୍ମଜ୍ଞସ୍ଯ ଵଦାନ୍ଯସ୍ଯ ମହର୍ଷିସମତେଜସଃ ।
18 ତସ୍ଯ ଭାର୍ଯାସୁ ତିସୃଷୁ ହ୍ରୀଶ୍ରୀକୀର୍ତ୍ଯୁପମାସୁ ଚ ॥ 19 ॥
ଵିଷ୍ଣୋ ପୁତ୍ରତ୍ଵମାଗଚ୍ଛ କୃତ୍ଵାଽଽତ୍ମାନଂ ଚତୁର୍ଵିଧମ୍ ।
1 ତତ୍ର ତ୍ଵଂ ମାନୁଷୋ ଭୂତ୍ଵା ପ୍ରଵୃଦ୍ଧଂ ଲୋକକଣ୍ଟକମ୍ ।
ଅଵଧ୍ଯଂ ଦୈଵତୈର୍ଵିଷ୍ଣୋ ସମରେ ଜହି ରାଵଣମ୍ ॥ 20 ॥
ସ ହି ଦେଵାଂଶ୍ଚ ଗନ୍ଧର୍ଵାନ୍ସିଦ୍ଧାଂଶ୍ଚ ମୁନିସତ୍ତମାନ୍ ।
ରାକ୍ଷସୋ ରାଵଣୋ ମୂର୍ଖୋ ଵୀର୍ଯୋତ୍ସେକେନ ବାଧତେ ॥ 21 ॥
ଋଷଯଶ୍ଚ ତତସ୍ତେନ ଗନ୍ଧର୍ଵାପ୍ସରସସ୍ତଥା ।
କ୍ରୀଡନ୍ତୋ ନନ୍ଦନଵନେ କ୍ରୂରେଣ କିଲ ହିଂସିତାଃ ॥ 22 ॥
ଵଧାର୍ଥଂ ଵଯମାଯାତାସ୍ତସ୍ଯ ଵୈ ମୁନିଭିସ୍ସହ ।
ସିଦ୍ଧଗନ୍ଧର୍ଵଯକ୍ଷାଶ୍ଚ ତତସ୍ତ୍ଵାଂ ଶରଣଂ ଗତାଃ ॥ 23 ॥
ତ୍ଵଂ ଗତିଃ ପରମା ଦେଵ ସର୍ଵେଷାଂ ନଃ ପରନ୍ତପଃ ।
ଵଧାଯ ଦେଵଶତ୍ରୂଣାଂ ନୃଣାଂ ଲୋକେ ମନଃ କୁରୁ ॥ 24 ॥
ଏଵମୁକ୍ତସ୍ତୁ ଦେଵେଶୋ ଵିଷ୍ଣୁସ୍ତ୍ରିଦଶପୁଙ୍ଗଵଃ ।
ପିତାମହପୁରୋଗାଂସ୍ତାନ୍ସର୍ଵଲୋକନମସ୍କୃତଃ ॥ 25 ॥
ଅବ୍ରଵୀତ୍ତ୍ରିଦଶାନ୍ସର୍ଵାନ୍ସମେତାନ୍ଧର୍ମସଂହିତାନ୍ ॥ 26 ॥
ଭଯଂ ତ୍ଯଜତ ଭଦ୍ରଂ ଵୋ ହିତାର୍ଥଂ ଯୁଧି ରାଵଣମ୍ ।
ସପୁତ୍ରପୌତ୍ରଂ ସାମାତ୍ଯଂ ସମିତ୍ରଜ୍ଞାତିବାନ୍ଧଵମ୍ ॥ 27 ॥
ହତ୍ଵା କ୍ରୂରଂ ଦୁରାତ୍ମାନଂ ଦେଵର୍ଷୀଣାଂ ଭଯାଵହମ୍ ।
ଦଶଵର୍ଷସହସ୍ରାଣି ଦଶଵର୍ଷଶତାନି ଚ ।
ଵତ୍ସ୍ଯାମି ମାନୁଷେ ଲୋକେ ପାଲଯନ୍ପୃଥିଵୀମିମାମ୍ ॥ 28 ॥
ଏଵଂ ଦତ୍ଵା ଵରଂ ଦେଵୋ ଦେଵାନାଂ ଵିଷ୍ଣୁରାତ୍ମଵାନ୍ ।
ମାନୁଷେ ଚିନ୍ତଯାମାସ ଜନ୍ମଭୂମିମଥାତ୍ମନଃ ॥ 29 ॥
ତତଃ ପଦ୍ମପଲାଶାକ୍ଷଃ କୃତ୍ଵାଽଽତ୍ମାନଂ ଚତୁର୍ଵିଧମ୍ ।
ପିତରଂ ରୋଚଯାମାସ ତଥା ଦଶରଥନ୍ନୃପମ୍ ॥ 30 ॥
ତଦା ଦେଵର୍ଷି ଗନ୍ଧର୍ଵାସ୍ସରୁଦ୍ରାସ୍ସାପ୍ସରୋଗଣାଃ ।
ସ୍ତୁତିଭିର୍ଦିଵ୍ଯରୂପାଭିସ୍ତୁଷ୍ଟୁଵୁର୍ମଧୁସୂଦନମ୍ ॥ 31 ॥
ତମୁଦ୍ଧତଂ ରାଵଣମୁଗ୍ରତେଜସଂ ପ୍ରଵୃଦ୍ଧଦର୍ପଂ ତ୍ରିଦଶେଶ୍ଵରଦ୍ଵିଷମ୍ ।
ଵିରାଵଣଂ ସାଧୁତପସ୍ଵିକଣ୍ଟକଂ ତପସ୍ଵିନାମୁଦ୍ଧର ତଂ ଭଯାଵହମ୍ ॥ 32 ॥
ତମେଵ ହତ୍ଵା ସବଲଂ ସବାନ୍ଧଵଂ ଵିରାଵଣଂ ରାଵଣମଗ୍ଯ୍ରପୌରୁଷମ୍ ।
ସ୍ଵର୍ଲୋକମାଗଚ୍ଛ ଗତଜ୍ଵରଶ୍ଚିରଂ ସୁରେନ୍ଦ୍ରଗୁପ୍ତଂ ଗତଦୋଷକଲ୍ମଷମ୍ ॥ 33 ॥
ଇତ୍ଯାର୍ଷେ ଶ୍ରୀମଦ୍ରାମାଯଣେ ଵାଲ୍ମୀକୀଯ ଆଦିକାଵ୍ଯେ ବାଲକାଣ୍ଡେ ପଞ୍ଚଦଶସ୍ସର୍ଗଃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe bālakāṇḍam |
atha pañcadaśassargaḥ |
methāvī tu tato dhyātvā sa kiñcididamuttaram |
labdhasañjñastatastaṃ tu vedajño nṛpamabravīt || 1 ||
iṣṭiṃ te'haṃ kariṣyāmi putrīyāṃ putrakāraṇāt |
atharvaśirasi proktairmantraissiddhāṃ vidhānataḥ || 2 ||
tataḥ prākramadiṣṭiṃ tāṃ putrīyāṃ putrakāraṇāt |
juhāva cāgnau tejasvī mantradṛṣṭena karmaṇā || 3 ||
tato devāssagandharvāssiddhāśca paramarṣayaḥ |
bhāgapratigrahārthaṃ vai samavetā yathāvidhi || 4 ||
tāssametya yathānyāyaṃ tasminsadasi devatāḥ |
abruvan lokakartāraṃ brahmāṇaṃ vacanaṃ mahat || 5 ||
bhagavantvatprasādena rāvaṇo nāma rākṣasaḥ |
sarvānno bādhate vīryācchāsituṃ taṃ na śaknumaḥ || 6 ||
tvayā tasmai varo dattaḥ prītena bhagavanpurā |
mānayantaśca taṃ nityaṃ sarvaṃ tasya kṣamāmahe || 7 ||
udvejayati lokānstīnucchritāndveṣṭi durmatiḥ |
śakraṃ tridaśarājānaṃ pradharṣayitumicchati || 8 ||
ṛṣīnyakṣānsagandharvānasurānbrāhmaṇāṃstathā |
atikrāmati durdharṣo varadānena mohitaḥ || 9 ||
nainaṃ sūryaḥ pratapati pārśve vāti na mārutaḥ |
calormimālī taṃ dṛṣṭvā samudro'pi na kampate || 10 ||
tanmahanno bhayaṃ tasmādrākṣasādghoradarśanāt |
vadhārthaṃ tasya bhagavannupāyaṃ kartumarhasi || 11 ||
evamuktassuraissarvaiścintayitvā tato'bravīt |
hantāyaṃ viditastasya vadhopāyo durātmanaḥ || 12 ||
tena gandharvayakṣāṇāṃ devadānavarakṣasām |
avadhyo'smīti vāguktā tathetyuktaṃ ca tanmayā || 13 ||
nākīrtayadavajñānāttadrakṣo mānuṣān prati |
tasmātsa mānuṣādvadhyo mṛtyurnānyo'sya vidyate || 14 ||
etacchrutvā priyaṃ vākyaṃ brahmaṇā samudāhṛtam |
sarve maharṣayo devāḥ prahṛṣṭāste'bhavaṃstadā || 15 ||
etasminnantare viṣṇurupayāto mahādyutiḥ |
śaṅkhacakragadāpāṇiḥ pītavāsā jagatpatiḥ || 16 ||
brahmaṇā ca samāgamya tatra tasthau samāhitaḥ |
1 tamabruvansurāssarve samabhiṣṭūya sannatāḥ || 17 ||
tvānniyokṣyāmahe viṣṇo lokānāṃ hitakāmyayā |
1 rājño daśarathasya tvamayodhyādhipateḥ prabhoḥ || 18 ||
dharmajñasya vadānyasya maharṣisamatejasaḥ |
18 tasya bhāryāsu tisṛṣu hrīśrīkīrtyupamāsu ca || 19 ||
viṣṇo putratvamāgaccha kṛtvā''tmānaṃ caturvidham |
1 tatra tvaṃ mānuṣo bhūtvā pravṛddhaṃ lokakaṇṭakam |
avadhyaṃ daivatairviṣṇo samare jahi rāvaṇam || 20 ||
sa hi devāṃśca gandharvānsiddhāṃśca munisattamān |
rākṣaso rāvaṇo mūrkho vīryotsekena bādhate || 21 ||
ṛṣayaśca tatastena gandharvāpsarasastathā |
krīḍanto nandanavane krūreṇa kila hiṃsitāḥ || 22 ||
vadhārthaṃ vayamāyātāstasya vai munibhissaha |
siddhagandharvayakṣāśca tatastvāṃ śaraṇaṃ gatāḥ || 23 ||
tvaṃ gatiḥ paramā deva sarveṣāṃ naḥ parantapaḥ |
vadhāya devaśatrūṇāṃ nṛṇāṃ loke manaḥ kuru || 24 ||
evamuktastu deveśo viṣṇustridaśapuṅgavaḥ |
pitāmahapurogāṃstānsarvalokanamaskṛtaḥ || 25 ||
abravīttridaśānsarvānsametāndharmasaṃhitān || 26 ||
bhayaṃ tyajata bhadraṃ vo hitārthaṃ yudhi rāvaṇam |
saputrapautraṃ sāmātyaṃ samitrajñātibāndhavam || 27 ||
hatvā krūraṃ durātmānaṃ devarṣīṇāṃ bhayāvaham |
daśavarṣasahasrāṇi daśavarṣaśatāni ca |
vatsyāmi mānuṣe loke pālayanpṛthivīmimām || 28 ||
evaṃ datvā varaṃ devo devānāṃ viṣṇurātmavān |
mānuṣe cintayāmāsa janmabhūmimathātmanaḥ || 29 ||
tataḥ padmapalāśākṣaḥ kṛtvā''tmānaṃ caturvidham |
pitaraṃ rocayāmāsa tathā daśarathannṛpam || 30 ||
tadā devarṣi gandharvāssarudrāssāpsarogaṇāḥ |
stutibhirdivyarūpābhistuṣṭuvurmadhusūdanam || 31 ||
tamuddhataṃ rāvaṇamugratejasaṃ pravṛddhadarpaṃ tridaśeśvaradviṣam |
virāvaṇaṃ sādhutapasvikaṇṭakaṃ tapasvināmuddhara taṃ bhayāvaham || 32 ||
tameva hatvā sabalaṃ sabāndhavaṃ virāvaṇaṃ rāvaṇamagyrapauruṣam |
svarlokamāgaccha gatajvaraściraṃ surendraguptaṃ gatadoṣakalmaṣam || 33 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye bālakāṇḍe pañcadaśassargaḥ ||