📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
ଶ୍ରୀ ମହାନ୍ଯାସମ୍
Shri Mahanyasam
Oriya
କଲଶ ପ୍ରତିଷ୍ଠାପନ ମନ୍ତ୍ରାଃ
ବ୍ରହ୍ମ॑ଜଜ୍ଞା॒ନ-ମ୍ପ୍ର॑ଥ॒ମ-ମ୍ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ଵିସୀ॑ମ॒ତ-ସ୍ସୁ॒ରୁଚୋ॑ ଵେ॒ନ ଆ॑ଵଃ ।
ସ ବୁ॒ଧ୍ନିଯା॑ ଉପ॒ମା ଅ॑ସ୍ଯ ଵି॒ଷ୍ଠା-ସ୍ସ॒ତଶ୍ଚ॒ ଯୋନି॒-ମସ॑ତଶ୍ଚ॒ ଵିଵଃ॑ ।
ନାକେ॑ ସୁପ॒ର୍ଣ ମୁପ॒ଯ-ତ୍ପତ॑ନ୍ତଗ୍ଂ ହୃ॒ଦା ଵେନ॑ନ୍ତୋ ଅ॒ଭ୍ଯଚ॑କ୍ଷ-ତତ୍ଵା ।
ହିର॑ଣ୍ଯପକ୍ଷଂ॒-ଵଁରୁ॑ଣସ୍ଯ ଦୂ॒ତଂ-ଯଁ॒ମସ୍ଯ॒ ଯୋନୌ॑ ଶକୁ॒ନ-ମ୍ଭୁ॑ର॒ଣ୍ଯୁମ୍ ।
ଆପ୍ଯା॑ଯସ୍ଵ॒ ସମେ॑ତୁ ତେ ଵି॒ଶ୍ଵତଃ॑ ସୋମ॒ ଵୃଷ୍ଣି॑ଯମ୍ । ଭଵା॒ ଵାଜ॑ସ୍ଯ ସଙ୍ଗ॒ଥେ ।
ଯୋ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଅ॒ଗ୍ନୌ ଯୋ ଅ॒ଫ୍ସୁ ଯ ଓଷ॑ଧୀଷୁ॒ ଯୋ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଵିଶ୍ଵା॒
ଭୁଵ॑ନା-ଽଽଵି॒ଵେଶ॒ ତସ୍ମୈ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମୋ॑ ଅସ୍ତୁ । 1 (ଅପ ଉପସ୍ପୃଶ୍ଯ)
ଇ॒ଦଂ-ଵିଁଷ୍ଣୁ॒ ର୍ଵିଚ॑କ୍ରମେ ତ୍ରେ॒ଧା ନିଦ॑ଧେ ପ॒ଦମ୍ । ସମୂ॑ଢମସ୍ଯ ପାଗ୍ଂ ସୁ॒ରେ ।
ଇନ୍ଦ୍ରଂ॒-ଵିଁଶ୍ଵା॑ ଅଵୀଵୃଧନ୍-ଥ୍ସମୁ॒ଦ୍ରଵ୍ଯ॑ଚସ॒-ଙ୍ଗିରଃ॑ ।
ର॒ଥୀତ॑ମଗ୍ଂ ରଥୀ॒ନାଂ-ଵାଁଜା॑ନା॒ଗ୍ଂ॒ ସତ୍ପ॑ତି॒-ମ୍ପତି᳚ମ୍ ।
ଆପୋ॒ ଵା ଇ॒ଦଂଗ୍ଂ ସର୍ଵଂ॒-ଵିଁଶ୍ଵା॑ ଭୂ॒ତାନ୍ଯାପଃ॑ ପ୍ରା॒ଣା ଵା ଆପଃ॑ ପ॒ଶଵ॒ ଆପୋ-ଽନ୍ନ॒ମାପୋ-ଽମୃ॑ତ॒ମାପ॑-ସ୍ସ॒ମ୍ରାଡାପୋ॑ ଵି॒ରାଡାପ॑-ସ୍ସ୍ଵ॒ରାଡାପ॒-ଶ୍ଛନ୍ଦା॒ଗ୍॒ଶ୍ଯାପୋ॒ ଜ୍ଯୋତୀ॒ଗ୍॒ଷ୍ଯାପୋ॒ ଯଜୂ॒ଗ୍॒ଷ୍ଯାପ॑-ସ୍ସ॒ତ୍ଯମାପ॒-ସ୍ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତା॒ ଆପୋ॒ ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵ॒ରାପ॒ ଓମ୍ । 2
ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ଯତି । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧା ଵା ଆପଃ॑ । ଶ୍ର॒ଦ୍ଧାମେ॒ଵାରଭ୍ଯ॑ ପ୍ର॒ଣୀଯ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି ।
ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ଯତି ।
ଯ॒ଜ୍ଞୋ ଵା ଆପଃ॑ । ଯ॒ଜ୍ଞମେ॒ଵାରଭ୍ଯ॑ ପ୍ର॒ଣୀଯ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି । ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ଯତି ।
ଵଜ୍ରୋ॒ ଵା ଆପଃ॑ । ଵଜ୍ର॑ମେ॒ଵ ଭ୍ରାତୃ॑ଵ୍ଯେଭ୍ଯଃ ପ୍ର॒ହୃତ୍ଯ॑ ପ୍ର॒ଣୀଯ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି ।
ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ଯତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ର॑କ୍ଷୋ॒ଘ୍ନୀଃ । ରକ୍ଷ॑ସା॒ମପ॑ହତ୍ଯୈ । ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ଯତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ଦେ॒ଵାନା᳚-ମ୍ପ୍ରି॒ଯ-ନ୍ଧାମ॑ । ଦେ॒ଵାନା॑ମେ॒ଵ ପ୍ରି॒ଯ-ନ୍ଧାମ॑ ପ୍ର॒ଣୀଯ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି । ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ଯତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ସର୍ଵା॑ ଦେ॒ଵତାଃ᳚ । ଦେ॒ଵତା॑ ଏ॒ଵାରଭ୍ଯ॑ ପ୍ର॒ଣୀଯ॒ ପ୍ରଚ॑ରତି ।
ଅ॒ପଃ ପ୍ରଣ॑ଯତି ।
ଆପୋ॒ ଵୈ ଶା॒ନ୍ତାଃ । ଶା॒ନ୍ତାଭି॑ରେ॒ଵାସ୍ଯ॒ ଶୁଚଗ୍ଂ॑ ଶମଯତି । ଦେ॒ଵୋ ଵଃ॑
3
ସଵି॒ତୋ-ତ୍ପୁ॑ନା॒ତ୍ଵ-ଚ୍ଛି॑ଦ୍ରେଣ ପ॒ଵିତ୍ରେ॑ଣ॒ ଵସୋ॒ସ୍ସୂର୍ଯ॑ସ୍ଯ ର॒ଶ୍ମିଭିଃ॑ ॥ 3
କୂର୍ଚାଗ୍ରୈ ର୍ରାକ୍ଷସା-ନ୍ଘୋରାନ୍ ଛିନ୍ଧି କର୍ମଵିଘାତିନଃ ।
ତ୍ଵାମର୍ପଯାମି କୁମ୍ଭେ-ଽସ୍ମିନ୍ ସାଫଲ୍ଯ-ଙ୍କୁରୁ କର୍ମଣି ।
ଵୃକ୍ଷରାଜ ସମୁଦ୍ଭୂତା-ଶ୍ଶାଖାଯାଃ ପଲ୍ଲଵତ୍ଵ ଚଃ ।
ଯୁଷ୍ମାନ୍ କୁମ୍ଭେଷ୍ଵର୍ପଯାମି ସର୍ଵପାପାପନୁତ୍ତଯେ ।
ନାଲିକେର-ସମୁଦ୍ଭୂତ ତ୍ରିନେତ୍ର ହର ସମ୍ମିତ ।
ଶିଖଯା ଦୁରିତଂ ସର୍ଵ-ମ୍ପାପ-ମ୍ପୀଡା-ଞ୍ଚ ମେ ନୁଦ ।
ସ॒ ହି ରତ୍ନା॑ନି ଦା॒ଶୁଷେ॑ ସୁ॒ଵାତି॑ ସଵି॒ତା ଭଗଃ॑ ।
ତ-ମ୍ଭା॒ଗ-ଞ୍ଚି॒ତ୍ରମୀ॑ମହେ । (ଋଗ୍ଵେଦ ମନ୍ତ୍ରଃ)
ତତ୍ଵା॑ ଯାମି॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ଵନ୍ଦ॑ମାନ॒-ସ୍ତଦାଶା᳚ସ୍ତେ॒ ଯଜ॑ମାନୋ ହ॒ଵିର୍ଭିଃ॑ ।
ଅହେ॑ଡମାନୋ ଵରୁଣେ॒ହ ବୋ॒ଦ୍ଧ୍ଯୁରୁ॑ଶଗ୍ଂସ॒ ମା ନ॒ ଆଯୁଃ॒ ପ୍ରମୋ॑ଷୀଃ ॥
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵ॒ରୋମ୍ । ଅସ୍ମିନ୍ କୁମ୍ଭେ ଵରୁଣମାଵାହଯାମି ।
ଵରୁଣସ୍ଯ ଇଦମାସନମ୍ । ଵରୁଣାଯ ନମଃ । ସକଲାରାଧନୈ-ସ୍ସ୍ଵର୍ଚିତମ୍ ।
ରତ୍ନସିଂହାସନଂ ସମର୍ପଯାମି । ପାଦ୍ଯଂ ସମର୍ପଯାମି ।
ଅର୍ଘ୍ଯଂ ସମର୍ପଯାମି । ଆଚମନୀଯଂ ସମର୍ପଯାମି ।
ମଧୁପର୍କ୍କଂ ସମର୍ପଯାମି । ସ୍ନାନଂ ସମର୍ପଯାମି ।
ସ୍ନାନାନନ୍ତରଂ ଆଚମନୀଯଂ ସମର୍ପଯାମି ।
ଵସ୍ତ୍ରୋତ୍ତରୀଯଂ ସମର୍ପଯାମି । ଉପଵୀତଂ ସମର୍ପଯାମି ।
ଗନ୍ଧା-ନ୍ଧାରଯାମି । ଅକ୍ଷତାନ୍ ସମର୍ପଯାମି ।
ପୁଷ୍ପାଣି ସମର୍ପଯାମି ।
1. ଓଁ-ଵଁରୁଣାଯ ନମଃ
2. ଓ-ମ୍ପ୍ରଚେତସେ ନମଃ
3. ଓଁ ସୁରୂପିଣେ ନମଃ
4. ଓଁ ଅପାମ୍ପତଯେ ନମଃ
5. ଓ-ମ୍ମକରଵାହନାଯ ନମଃ
6. ଜଲାଧିପତଯେ ନମଃ
7. ଓ-ମ୍ପାଶହସ୍ତାଯ ନମଃ
8. ଓ-ନ୍ତୀର୍ଥରାଜାଯ ନମଃ
ଓଁ-ଵଁରୁଣାଯ ନମଃ । ନାନାଵିଧ ପରିମଲ ପତ୍ର ପୁଷ୍ପାଣି ସମର୍ପଯାମି ।
ଧୂପଂ ଆଘ୍ରାପଯାମି । ଦୀପ-ନ୍ଦର୍​ଶଯାମି ।
ଧୂପଦୀପାନନ୍ତରଂ ଆଚମନୀଯଂ ସମର୍ପଯାମି ।
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵସ୍ସୁଵଃ । ତଥ୍ସ॑ଵି॒ତୁର୍ଵରେ᳚ଣ୍ଯ॒-ମ୍ଭର୍ଗୋ॑ ଦେ॒ଵସ୍ଯ॑ ଧୀମହି ।
ଧିଯୋ॒ ଯୋନ॑ ପ୍ରଚୋ॒ଦଯା᳚ତ୍ ।
ଦେଵ ସଵିତଃ ପ୍ରସୁଵଃ । ସତ୍ଯ-ନ୍ତ୍ଵର୍ତେନ ପରିଷିଞ୍ଚାମି ।
(ରାତ୍ରୌ - ଋତ-ନ୍ତ୍ଵା ସତ୍ଯେନ ପରିଷିଞ୍ଚାମି) ।
ଓଁ-ଵଁରୁଣାଯ ନମଃ । ଅମୃତ-ମ୍ଭଵତୁ । ଅମୃତୋପସ୍ତରଣମସି ।
ଓ-ମ୍ପ୍ରାଣାଯ ସ୍ଵାହା । ଓଁ ଅପାନାଯ ସ୍ଵାହା । ଓଁ-ଵ୍ଯାଁନାଯ ସ୍ଵାହା ।
ଓଁ ଉଦାନାଯ ସ୍ଵାହା । ଓଁ ସମାନାଯ ସ୍ଵାହା । ଓ-ମ୍ବ୍ରହ୍ମଣେ ସ୍ଵାହା ।
କଦଲୀଫଲ-ନ୍ନିଵେଦଯାମି । ମଦ୍ଧ୍ଯେମଦ୍ଧ୍ଯେ ଅମୃତପାନୀଯଂ ସମର୍ପଯାମି । ଅମୃତାପିଧାନମସି । ନୈଵେଦ୍ଯାନନ୍ତରଂ ଆଚମନୀଯଂ ସମର୍ପଯାମି ।
ତାମ୍ବୂଲଂ ସମର୍ପଯାମି । କର୍ପୂର ନୀରାଜନ-ମ୍ପ୍ରଦର୍​ଶଯାମି ।
ନୀରାଜନାନନ୍ତରଂ ଆଚମନୀଯଂ ସମର୍ପଯାମି । ମନ୍ତ୍ର ପୁଷ୍ପଂ ସମର୍ପଯାମି ।
ସୁଵର୍ଣ ପୁଷ୍ପଂ ସମର୍ପଯାମି । ସମସ୍ତୋପଚାରାନ୍ ସମର୍ପଯାମି ॥
1. ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ରୁଦ୍ରନ୍ଯାସଃ
ଅଥାତଃ ପଞ୍ଚାଙ୍ଗରୁଦ୍ରାଣାଂ
ନ୍ଯାସପୂର୍ଵକ-ଞ୍ଜପ-ହୋମା-ର୍ଚନା-ଭିଷେକ-ଵିଧିଂ-ଵ୍ଯାଁ᳚ଖ୍ଯାସ୍ଯାମଃ ।
ଅଥାତଃ ପଞ୍ଚାଙ୍ଗରୁଦ୍ରାଣାଂ
ନ୍ଯାସପୂର୍ଵକ-ଞ୍ଜପ-ହୋମା-ର୍ଚନାଭିଷେକ-ଙ୍କରିଷ୍ଯମାଣଃ ।
ହରିଃ ଓଁ ଅଥାତଃ ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ରୁଦ୍ରାଣାମ୍ ॥
ଓଙ୍କାରମନ୍ତ୍ର ସଂ​ଯୁଁକ୍ତ-ନ୍ନିତ୍ଯ-ନ୍ଧ୍ଯାଯନ୍ତି ଯୋଗିନଃ ।
କାମଦ-ମ୍ମୋକ୍ଷଦ-ନ୍ତସ୍ମୈ ଓଙ୍କାରାଯ ନମୋ ନମଃ ॥
ନମସ୍ତେ ଦେଵ ଦେଵେଶ ନମସ୍ତେ ପରମେଶ୍ଵର ।
ନମସ୍ତେ ଵୃଷଭାରୂଢ ନକାରାଯ ନମୋ ନମଃ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ ॥ ଓ-ନ୍ନମ୍ ॥
ନମ॑ସ୍ତେ ରୁଦ୍ର ମ॒ନ୍ଯଵ॑ ଉ॒ତୋତ॒ ଇଷ॑ଵେ॒ ନମଃ॑ ।
ନମ॑ସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ॒ ଧନ୍ଵ॑ନେ ବା॒ହୁଭ୍ଯା॑ମୁ॒ତ ତେ॒ ନମଃ॑ ॥
ଯା ତ॒ ଇଷୁଃ॑ ଶି॒ଵତ॑ମା ଶି॒ଵ-ମ୍ବ॒ଭୂଵ॑ ତେ॒ ଧନୁଃ॑ ।
ଶି॒ଵା ଶ॑ର॒ଵ୍ଯା॑ ଯା ତଵ॒ ତଯା॑ ନୋ ରୁଦ୍ର ମୃଡଯ ।
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ନଂ ଓମ୍ । ପୂର୍ଵାଙ୍ଗ ରୁଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ ॥ (ପ୍ରାଚ୍ଯୈ ଦିଶ, East)
ମହାଦେଵ-ମ୍ମହାତ୍ମାନ-ମ୍ମହାପାତକନାଶନମ୍ ।
ମହାପାପହରଂ-ଵଁନ୍ଦେ ମକାରାଯ ନମୋ ନମଃ ॥
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॒ ॥ ଓ-ମ୍ମମ୍ ॥
ଓ-ନ୍ନିଧ॑ନପତଯେ॒ ନମଃ । ନିଧନପତାନ୍ତିକାଯ॒ ନମଃ ।
ଊର୍ଧ୍ଵାଯ॒ ନମଃ । ଊର୍ଧ୍ଵଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ହିରଣ୍ଯାଯ॒ ନମଃ । ହିରଣ୍ଯଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ସୁଵର୍ଣାଯ॒ ନମଃ । ସୁଵର୍ଣଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ଦିଵ୍ଯାଯ॒ ନମଃ । ଦିଵ୍ଯଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ଭଵାଯଃ॒ ନମଃ । ଭଵଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ଶର୍ଵାଯ॒ ନମଃ । ଶର୍ଵଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ଶିଵାଯ॒ ନମଃ । ଶିଵଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ଜ୍ଵଲାଯ॒ ନମଃ । ଜ୍ଵଲଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ଆତ୍ମାଯ॒ ନମଃ । ଆତ୍ମଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ପରମାଯ॒ ନମଃ । ପରମଲିଙ୍ଗାଯ॒ ନମଃ ।
ଏତଥ୍ସୋମସ୍ଯ॑ ସୂର୍ଯ॒ସ୍ଯ ସର୍ଵଲିଙ୍ଗଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ଥାପ॒ଯ॒ତି॒ ପାଣିମନ୍ତ୍ର-ମ୍ପଵି॒ତ୍ରମ୍ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ମଂ ଓମ୍ ॥
ଦକ୍ଷିଣାଙ୍ଗ ରୁଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ ॥ (ଦକ୍ଷିଣ ଦିଶ, South)
ଶିଵଂ ଶାନ୍ତ-ଞ୍ଜଗନ୍ନାଥଂ-ଲୋଁକାନୁଗ୍ରହକାରଣମ୍ ।
ଶିଵମେକ-ମ୍ପରଂ-ଵଁନ୍ଦେ ଶିକାରାଯ ନମୋ ନମଃ ॥
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॒ ॥ ଓଁ ଶିମ୍ ॥
ଅପୈ॑ତୁମୃ॒ତ୍ଯୁରମୃତ॑-ନ୍ନ॒ ଆଗ॑ନ୍ ଵୈଵସ୍ଵ॒ତୋ ନୋ॒ ଅ॑ଭଯ-ଙ୍କୃଣୋତୁ । ପ॒ର୍ଣଂ-ଵଁନ॒ସ୍ପତେରିଵା॒ଭିନଶ୍ଶୀଯତାଗ୍ଂ ର॒ଯିସ୍ସଚ॑ତା-ନ୍ନ॒ଶ୍ଶଚୀ॒ପତିଃ॑ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଶିଂ ଓମ୍ ॥ ପଶ୍ଚିମାଙ୍ଗ ରୁଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ ॥ (ପଶ୍ଚିମ ଦିଶ, West)
ଵାହନଂ-ଵୃଁଷଭୋ ଯସ୍ଯ ଵାସୁକୀ କଣ୍ଠଭୂଷଣମ୍ ।
ଵାମେ ଶକ୍ତିଧରଂ-ଵଁନ୍ଦେ ଵକାରାଯ ନମୋ ନମଃ ॥
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॒ ॥ ଓଁ-ଵାଁମ୍ ॥
ପ୍ରାଣାନା-ଙ୍ଗ୍ରନ୍ଥିରସି ରୁଦ୍ରୋ ମା॑ ଵିଶା॒ନ୍ତକଃ । ତେନାନ୍ନେନା᳚ପ୍ଯାଯ॒ସ୍ଵ ॥ ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ ରୁଦ୍ରାଯ ଵିଷ୍ଣଵେ ମୃତ୍ଯୁ॑ର୍ମେ ପା॒ହି ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଵାଂ ଓମ୍ ॥ ଉତ୍ତରାଙ୍ଗ ରୁଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ ॥ (ଉତ୍ତର ଦିଶ, North)
ଯତ୍ର କୁତ୍ର ସ୍ଥିତ-ନ୍ଦେଵଂ ସର୍ଵଵ୍ଯାପିନମୀଶ୍ଵରମ୍ ।
ଯଲ୍ଲିଙ୍ଗ-ମ୍ପୂଜଯେନ୍ନିତ୍ଯଂ-ଯଁକାରାଯ ନମୋ ନମଃ ॥
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॒ ॥ ଓଁ-ଯଁମ୍ ॥
ଯୋ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଅ॒ଗ୍ନୌ ଯୋ ଅ॒ପ୍ସୁ ଯ ଓଷ॑ଧୀଷୁ॒ ଯୋ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଵିଶ୍ଵା॒ ଭୁଵ॑ନା ଵି॒ଵେଶ॒ ତସ୍ମୈ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମୋ॑ ଅସ୍ତୁ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଯଂ ଓମ୍ ॥ ଊର୍ଧ୍ଵାଙ୍ଗ ରୁଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ ॥ (ଊର୍ଧ୍ଵ ଦିଶ, Up)
2. ପଞ୍ଚମୁଖ ଧ୍ଯାନମ୍
ଓ-ନ୍ନମ୍ ॥ ତତ୍ପୁରୁ॒ଷାଯ ଵି॒ଦ୍ମହେ॑ ମହାଦେ॒ଵାଯ॑ ଧୀମହି । ତନ୍ନୋ॑ ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରଚୋଦଯା᳚ତ୍ ॥
ସଂ​ଵଁର୍ତାଗ୍ନି ତଟିତ୍ପ୍ରଦୀପ୍ତ କନକ ପ୍ରସ୍ପର୍ଥି ତେଜୋମଯମ୍ ।
ଗମ୍ଭୀରଧ୍ଵନି ସାମଵେଦଜନକ-ନ୍ତାମ୍ରାଧରଂ ସୁନ୍ଦରମ୍ ।
ଅର୍ଧେନ୍ଦୁଦ୍ଯୁତି ଲୋଲପିଙ୍ଗଲ ଜଟାଭାରପ୍ରବଦ୍ଧୋରଗମ୍ ।
ଵନ୍ଦେ ସିଦ୍ଧ ସୁରାସୁରେନ୍ଦ୍ରନମିତ-ମ୍ପୂର୍ଵ-ମ୍ମୁଖଂ ଶୂଲିନଃ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଓ-ନ୍ନମ୍ ॥ ପୂର୍ଵ ମୁଖାଯ॒ ନମଃ ॥
ଅ॒ଘୋରେ᳚ଭ୍ଯୋ-ଽଥଘୋ॒ରେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ଘୋର॒ଘୋର॑ତରେଭ୍ଯଃ ॥ ସର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯସ୍ସର୍ଵ ଶର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ନମ॑ସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ରୁ॒ଦ୍ରରୂ॑ପେଭ୍ଯଃ ॥
କାଲାଭ୍ରଭ୍ରମରାଞ୍ଜନଦ୍ଯୁତିନିଭଂ-ଵ୍ଯାଁଵୃତ୍ତ ପିଙ୍ଗେକ୍ଷଣମ୍
କର୍ଣୋଦ୍ଭାସିତ ଭୋଗିମସ୍ତକ ମଣିପ୍ରୋଦ୍ଗୀର୍ଣ ଦଂଷ୍ଟ୍ରାଙ୍କୁରମ୍ ।
ସର୍ପପ୍ରୋତ କପାଲ ଶୁକ୍ତି ଶକଲ ଵ୍ଯାକୀର୍ଣ ସଚ୍ଛେଖରମ୍
ଵନ୍ଦେ ଦକ୍ଷିଣମୀଶ୍ଵରସ୍ଯ କୁଟିଲ ଭ୍ରୂଭଙ୍ଗ ରୌଦ୍ର-ମ୍ମୁଖମ୍ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଓ-ମ୍ମମ୍ ॥ ଦକ୍ଷିଣ ମୁଖାଯ॒ ନମଃ ॥
ସ॒ଦ୍ଯୋ ଜା॒ତ-ମ୍ପ୍ର॑ପଦ୍ଯା॒ମି॒ ସ॒ଦ୍ଯୋ ଜା॒ତାଯ॒ ଵୈ ନମୋ॒ ନମଃ॑ । ଭ॒ଵେ ଭ॑ଵେ॒ ନାତି॑ ଭଵେ ଭଵସ୍ଵ॒ ମାମ୍ । ଭ॒ଵୋ-ଦ୍ଭ॑ଵାଯ॒ ନମଃ॑ ॥
ପ୍ରାଲେଯାଚଲମିନ୍ଦୁକୁନ୍ଦ ଧଵଲ-ଙ୍ଗୋକ୍ଷୀରଫେନପ୍ରଭମ୍
ଭସ୍ମାଭ୍ଯକ୍ତମନଙ୍ଗ ଦେହ ଦହନ ଜ୍ଵାଲାଵଲୀ ଲୋଚନମ୍ ।
ବ୍ରହ୍ମେନ୍ଦ୍ରାଦି ମରୁଦ୍ଗଣୈସ୍ପୁତିପଦୈ ରଭ୍ଯର୍ଚିତଂ-ଯୋଁଗିଭିଃ
ଵନ୍ଦେ-ଽହଂ ସକଲ-ଙ୍କଲଙ୍କରହିତଂ ସ୍ଥାଣୋର୍ମୁଖ-ମ୍ପଶ୍ଚିମମ୍ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଓଁ ଶିମ୍ ॥ ପଶ୍ଚିମ ମୁଖାଯ॒ ନମଃ ॥
ଵା॒ମ॒ଦେ॒ଵାଯ॒ ନମୋ᳚ ଜ୍ଯେ॒ଷ୍ଠାଯ॒ ନମଃ॑ ଶ୍ରେ॒ଷ୍ଠାଯ॒ ନମୋ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ॒ କାଲା॑ଯ॒ ନମଃ॒ କଲ॑ଵିକରଣାଯ॒ ନମୋ॒ ବଲ॑ଵିକରଣାଯ॒ ନମୋ॒ ବଲା॑ଯ॒ ନମୋ॒ ବଲ॑ପ୍ରମଥନାଯ॒ ନମ॒-ସ୍ସର୍ଵ॑ଭୂତଦମନାଯ॒ ନମୋ॑ ମ॒ନୋନ୍ମ॑ନାଯ॒ ନମଃ॑ ॥
ଗୌର-ଙ୍କୁଙ୍କୁମ ପଙ୍କିଲଂ ସ୍ତିଲକଂ-ଵ୍ଯାଁପାଣ୍ଡୁ ଗଣ୍ଡସ୍ଥଲମ୍
ଭ୍ରୂଵିକ୍ଷେପ କଟାକ୍ଷ ଲସତ୍ସଂସକ୍ତ କର୍ଣୋତ୍ଫଲମ୍ ।
ସ୍ନିଗ୍ଧ-ମ୍ବିମ୍ବଫଲାଧର-ମ୍ପ୍ରହସିତ-ନ୍ନୀଲାଲକାଲ-ଙ୍କୃତମ୍
ଵନ୍ଦେ ପୂର୍ଣ ଶଶାଙ୍କ ମଣ୍ଡଲନିଭଂ-ଵଁକ୍ତ୍ରଂ ହରସ୍ଯୋତ୍ତରମ୍ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଓଁ-ଵାଁମ୍ ॥ ଉତ୍ତର ମୁଖାଯ॒ ନମଃ ॥
ଈଶାନ-ସ୍ସର୍ଵ॑ଵିଦ୍ଯା॒ନା॒-ମୀଶ୍ଵର-ସ୍ସର୍ଵ॑ଭୂତା॒ନା॒-ମ୍ବ୍ରହ୍ମାଧି॑ପତି॒-ର୍ବ୍ରହ୍ମ॒ଣୋ ଽଧି॑ପତି॒-ର୍ବ୍ରହ୍ମା॑ ଶି॒ଵୋ ମେ॑ ଅସ୍ତୁ ସଦାଶି॒ଵୋମ୍ ॥ (କନିଷ୍ଠିକାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ)
ଵ୍ଯକ୍ତାଵ୍ଯକ୍ତ ଗୁଣେତର-ମ୍ପରତରଂ ଷଟ୍ତ୍ରିଂଶତତ୍ତ୍ଵାତ୍ମକମ୍
ତସ୍ମାଦୁତ୍ତମ ତତ୍ତ୍ଵମକ୍ଷରମିଦ-ନ୍ଧ୍ଯେଯଂ ସଦା ଯୋଗିଭିଃ ।
ଓଙ୍କାରାଦି ସମସ୍ତ ମନ୍ତ୍ରଜନକଂ ସୂକ୍ଷ୍ମାଦି ସୂକ୍ଷ୍ମ-ମ୍ପରଂ
ଶାନ୍ତ-ମ୍ପଞ୍ଚମମୀଶ୍ଵରସ୍ଯ ଵଦନ-ଙ୍ଖଂ​ଵ୍ଯାଁପ୍ତି ତେଜୋମଯମ୍ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଓଁ-ଵାଁମ୍ ॥ ଊର୍ଧ୍ଵ ମୁଖାଯ॒ ନମଃ ॥
ଦିଙ୍ନମସ୍କାରଃ
ପୂର୍ଵେ ପଶୁପତିଃ ପାତୁ । ଦକ୍ଷିଣେ ପାତୁ ଶଙ୍କରଃ ।
ପଶ୍ଚିମେ ପାତୁ ଵିଶ୍ଵେଶଃ । ନୀଲକଣ୍ଠସ୍ତଦୋତ୍ତରେ ॥
ଈଶାନ୍ଯା-ମ୍ପାତୁ ମେ ଶର୍ଵଃ । ଆଗ୍ନେଯା-ମ୍ପାର୍ଵତୀପତିଃ ।
ନୈଋତ୍ଯା-ମ୍ପାତୁ ମେ ରୁଦ୍ରଃ । ଵାଯଵ୍ଯା-ନ୍ନୀଲଲୋହିତଃ ॥
ଊର୍ଧ୍ଵେ ତ୍ରିଲୋଚନଃ ପାତୁ । ଅଧରାଯା-ମ୍ମହେଶ୍ଵରଃ ।
ଏତାଭ୍ଯୋ ଦଶ ଦିଗ୍ଭ୍ଯସ୍ତୁ । ସର୍ଵତଃ ପାତୁ ଶଙ୍କରଃ ॥
(ନା ରୁଦ୍ରୋ ରୁଦ୍ରମର୍ଚଯେ᳚ତ୍ ।
ନ୍ଯାସପୂର୍ଵକ-ଞ୍ଜପହୋମାର୍ଚନା-ଽଭିଷେକଵିଧି ଵ୍ଯାଖ୍ଯାସ୍ଯାମଃ ।)
3. ଅଙ୍ଗନ୍ଯାସଃ
ଯା ତେ॑ ରୁଦ୍ର ଶି॒ଵା ତ॒ନୂରଘୋ॒ରା-ଽପା॑ପକାଶିନୀ ।
ତଯା॑ ନ ସ୍ତ॒ନୁଵା॒ ଶନ୍ତ॑ମଯା॒ ଗିରି॑ଶନ୍ତା॒ଭି ଚା॑କଶୀହି ।
ଶିଖାଯୈ ନମଃ । 1
ଅ॒ସ୍ମି-ନ୍ମ॑ହ॒ତ୍ଯ॑ର୍ଣ॒ଵେ᳚-ଽନ୍ତରି॑କ୍ଷେ ଭ॒ଵା ଅଧି॑ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑ ସହସ୍ରଯୋଜ॒ନେ-ଽଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
ଶିରସେ ନମଃ । 2
ସ॒ହସ୍ରା॑ଣି ସହସ୍ର॒ଶୋ ଯେ ରୁ॒ଦ୍ରା ଅଧି॒ ଭୂମ୍ଯା᳚ମ୍ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑ ସହସ୍ର-ଯୋଜ॒ନେ-ଽଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
ଲଲାଟାଯ ନମଃ । 3
ହ॒ଗ୍ଂ॒ସ-ଶ୍ଶୁ॑ଚି॒ଷ-ଦ୍ଵସୁ॑ରନ୍ତରିକ୍ଷ॒ସଦ୍ଧୋତା॑ ଵେଦି॒ଷଦତି॑ଥି-ର୍ଦୁରୋଣ॒ସତ୍ ।
ନୃ॒ଷଦ୍ଵ॑ର॒-ସଦୃ॑ତ॒-ସଦ୍ଵ୍ଯୋ॑ମ॒ ସଦ॒ବ୍ଜା ଗୋ॒ଜା ଋ॑ତ॒ଜା ଅ॑ଦ୍ରି॒ଜା ଋ॒ତ-ମ୍ବୃ॒ହତ୍ ।
ଭ୍ରୁଵୋର୍ମଦ୍ଧ୍ଯାଯ ନମଃ । 4
ତ୍ର୍ଯ॑ବଙ୍କଂ-ଯଁଜାମହେ ସୁଗ॒ନ୍ଧି-ମ୍ପୁ॑ଷ୍ଟି॒ଵର୍ଧ॑ନମ୍ ।
ଉ॒ର୍ଵା॒ରୁ॒କମି॑ଵ॒ ବନ୍ଧ॑ନାନ୍
ମୃ॒ତ୍ଯୋ-ର୍ମୁ॑କ୍ଷୀଯ॒ ମା-ଽମୃତା᳚ତ୍ ।
ନେତ୍ରାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 5
ନମ॒-ସ୍ସ୍ରୁତ୍ଯା॑ଯ ଚ॒ ପଥ୍ଯା॑ଯ ଚ॒ ନମଃ॑ କା॒ଟ୍ଯା॑ଯ ଚ ନୀ॒ପ୍ଯା॑ଯ ଚ ।
କର୍ଣାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 6
ମା ନ॑ସ୍ତୋ॒କେ ତନ॑ଯେ॒ ମା ନ॒ ଆଯୁ॑ଷି॒ ମା ନୋ॒ ଗୋଷୁ॒ ମା ନୋ॒ ଅଶ୍ଵେ॑ଷୁ ରୀରିଷଃ ।
ଵୀ॒ରାନ୍ମାନୋ॑ ରୁଦ୍ର ଭାମି॒ତୋ ଵ॑ଧୀର୍-ହ॒ଵିଷ୍ମ॑ନ୍ତୋ॒ ନମ॑ସା ଵିଧେମ ତେ ।
ନାସିକାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 7
ଅ॒ଵ॒ତତ୍ଯ॒ ଧନୁ॒ସ୍ତ୍ଵଗ୍ଂ ସହ॑ସ୍ରାକ୍ଷ॒ ଶତେ॑ଷୁଧେ ।
ନି॒ଶୀର୍ଯ॑ ଶ॒ଲ୍ଯାନା॒-ମ୍ମୁଖା॑ ଶି॒ଵୋ ନଃ॑ ସୁ॒ମନା॑ ଭଵ ।
ମୁଖାଯ ନମଃ । 8
ନୀଲ॑ଗ୍ରୀଵା ଶ୍ଶିତି॒କଣ୍ଠା᳚-ଶ୍ଶ॒ର୍ଵା ଅ॒ଧଃ, କ୍ଷ॑ମାଚ॒ରାଃ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑ ସହସ୍ରଯୋଜ॒ନେ-ଽ ଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
କଣ୍ଠାଯ ନମଃ । 9.1
ନୀଲ॑ଗ୍ରୀଵା-ଶ୍ଶିତି॒କଣ୍ଠା॒ ଦିଵଗ୍ଂ॑ ରୁ॒ଦ୍ରା ଉପ॑ଶ୍ରିତାଃ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑ ସହସ୍ରଯୋଜ॒ନେ-ଽ ଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
ଉପକଣ୍ଠାଯ ନମଃ । 9.2
ନମ॑ସ୍ତେ ଅ॒ସ୍ତ୍ଵାଯୁ॑ଧା॒ଯା-ନା॑ତତାଯ ଧୃ॒ଷ୍ଣଵେ᳚ ।
ଉ॒ଭାଭ୍ଯା॑ମୁ॒ତ ତେ॒ ନମୋ॑ ବା॒ହୁଭ୍ଯା॒-ନ୍ତଵ॒ ଧନ୍ଵ॑ନେ ।
ବାହୁଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 10
ଯା ତେ॑ ହେ॒ତି-ର୍ମୀ॑ଢୁଷ୍ଟମ॒ ହସ୍ତେ॑ ବ॒ଭୂଵ॑ ତେ॒ ଧନୁଃ॑ ।
ତଯା॒-ଽସ୍ମାନ୍ ଵି॒ଶ୍ଵତ॒ସ୍ତ୍ଵ-ମ॑ଯ॒କ୍ଷ୍ମଯା॒ ପରି॑ବ୍ଭୁଜ ।
ଉପବାହୁଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 11
ପରି॑ଣୋ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ଯ॑ ହେ॒ତି-ର୍ଵୃ॑ଣକ୍ତୁ॒ ପରି॑ତ୍ଵେ॒ଷସ୍ଯ॑ ଦୁର୍ମ॒ତିର॑ଘା॒ଯୋଃ ।
ଅଵ॑ ସ୍ଥି॒ରା ମ॒ଘଵ॑ଦ୍ଭ୍ଯଃ ତନୁଷ୍ଵ॒ ମୀଢ୍ଵ॑ସ୍ତୋ॒କାଯ॒ ତନ॑ଯାଯ ମୃଡଯ ।
ମଣିବନ୍ଧାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 12
ଯେ ତୀ॒ର୍ଥାନି॑ ପ୍ର॒ଚର॑ନ୍ତି ସୃ॒କାଵ॑ନ୍ତୋ ନିଷ॒ଙ୍ଗିଣଃ॑ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑ ସହସ୍ରଯୋଜ॒ନେ-ଽ ଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
ହସ୍ତାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 13
ସ॒ଦ୍ଯୋ ଜା॒ତ-ମ୍ପ୍ର॑ପଦ୍ଯା॒ମି॒ ସ॒ଦ୍ଯୋ ଜା॒ତାଯ॒ ଵୈ ନମୋ॒ ନମଃ॑ ।
ଭ॒ଵେ ଭ॑ଵେ॒ ନାତି॑ ଭଵେ ଭଵସ୍ଵ॒ ମାମ୍ । ଭ॒ଵୋ-ଦ୍ଭ॑ଵାଯ॒ ନମଃ॑ ॥
ଅଗୁଂଷ୍ଠାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 14.1
ଵା॒ମ॒ଦେ॒ଵାଯ॒ ନମୋ᳚ ଜ୍ଯେ॒ଷ୍ଠାଯ॒ ନମଃ॑ ଶ୍ରେ॒ଷ୍ଠାଯ॒ ନମୋ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ॒ କାଲା॑ଯ॒ ନମଃ॒ କଲ॑ଵିକରଣାଯ॒ ନମୋ॒ ବଲ॑ଵିକରଣାଯ॒ ନମୋ॒ ବଲା॑ଯ॒ ନମୋ॒ ବଲ॑ପ୍ରମଥନାଯ॒ ନମ॒-ସ୍ସର୍ଵ॑ଭୂତଦମନାଯ॒ ନମୋ॑ ମ॒ନୋନ୍ମ॑ନାଯ॒ ନମଃ॑ ।
ତର୍ଜନୀଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 14.2
ଅ॒ଘୋରେ᳚ଭ୍ଯୋ ଽଥ॒ଘୋରେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ଘୋର॒ଘୋର॑ତରେଭ୍ଯଃ ।
ସର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵ॒ ଶର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ନମ॑ସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ରୁ॒ଦ୍ର ରୂ॑ପେଭ୍ଯଃ ॥
ମଦ୍ଧ୍ଯମାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 14.3
ତତ୍ପୁରୁ॑ଷାଯ ଵି॒ଦ୍ମହେ॑ ମହାଦେ॒ଵାଯ॑ ଧୀମହି ।
ତନ୍ନୋ॑ ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରଚୋ॒ଦଯା᳚ତ୍ ॥
ଅନାମିକାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 14.4
ଈଶାନ-ସ୍ସର୍ଵ॑ଵିଦ୍ଯା॒ନା॒-ମୀଶ୍ଵର-ସ୍ସର୍ଵ॑ଭୂତା॒ନାଂ॒
ରହ୍ମାଧି॑ପତି॒-ର୍ବ୍ରହ୍ମ॒ଣୋ ଽଧି॑ପତି॒-ର୍ବ୍ରହ୍ମା॑ ଶି॒ଵୋ ମେ॑ ଅସ୍ତୁ ସଦାଶି॒ଵୋମ୍ ॥
କନିଷ୍ଠିକାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 14.5
ନମୋ॑ ଵଃ କିରି॒କେଭ୍ଯୋ॑ ଦେ॒ଵାନା॒ଗ୍ଂ॒ ହୃଦ॑ଯେଭ୍ଯଃ ।
ହୃଦଯାଯ ନମଃ । 15
ନମୋ॑ ଗ॒ଣେଭ୍ଯୋ॑ ଗ॒ଣପ॑ତିଭ୍ଯଶ୍ଚ ଵୋ॒ ନମଃ॑ ।
ପୃଷ୍ଠାଯ ନମଃ । 16
ନମୋ॒ ହିର॑ଣ୍ଯବାହଵେ ସେନା॒ନ୍ଯେ॑ ଦି॒ଶାଞ୍ଚ॒ ପତ॑ଯେ॒ ନମଃ॑ ।
ପାର୍​ଶ୍ଵାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 17
ଵିଜ୍ଯ॒-ନ୍ଧନୁଃ॑ କପ॒ର୍ଦିନୋ॒ ଵିଶ॑ଲ୍ଯୋ॒ ବାଣ॑ଵାଗ୍ଂ ଉ॒ତ ।
ଅନେ॑ଶନ୍ନ॒ସ୍ଯେଷ॑ଵ ଆ॒ଭୁର॑ସ୍ଯ ନିଷ॒ଙ୍ଗଥିଃ॑ ।
ଜଠରାଯ ନମଃ । 18
ହି॒ର॒ଣ୍ଯ॒ଗ॒ର୍ଭ ସ୍ସମ॑ଵର୍ତ॒ତାଗ୍ରେ॑ ଭୂ॒ତସ୍ଯ॑ ଜା॒ତଃ ପତି॒ରେକ॑ ଆସୀତ୍ ।
ସଦା॑ଧାର ପୃଥି॒ଵୀ-ନ୍ଦ୍ଯାମୁ॒ତେମା-ଙ୍କସ୍ମୈ॑ ଦେ॒ଵାଯ॑ ହ॒ଵିଷା॑ ଵିଧେମ ।
ନାଭ୍ଯୈ ନମଃ । 19
ମୀଢୁ॑ଷ୍ଟମ॒ ଶିଵ॑ତମ ଶି॒ଵୋ ନ॑ସ୍ସୁ॒ମନା॑ ଭଵ ।
ପ॒ର॒ମେ ଵୃ॒କ୍ଷ ଆଯୁ॑ଧ-ନ୍ନି॒ଧାଯ॒ କୃତ୍ତିଂ॒-ଵଁସା॑ନ॒ ଆଚ॑ର॒ ପିନା॑କ॒-ମ୍ବିଭ୍ର॒ଦାଗ॑ହି ।
କଠ୍ଯୈ ନମଃ । 20
ଯେ ଭୂ॒ତାନା॒-ମଧି॑ପତଯୋ ଵିଶି॒ଖାସଃ॑ କପ॒ର୍ଦି॑ନଃ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑ ସହସ୍ରଯୋଜ॒ନେ ଽଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
ଗୁହ୍ଯାଯ ନମଃ । 21
ଯେ ଅନ୍ନେ॑ଷୁ ଵି॒ଵିଦ୍ଧ୍ଯ॑ନ୍ତି॒ ପାତ୍ରେ॑ଷୁ॒ ପିବ॑ତୋ॒ ଜନାନ୍॑ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑ ସହସ୍ରଯୋଜ॒ନେ-ଽ ଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
ଅଣ୍ଡାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 22
ସ॒ ଶି॒ରା ଜା॒ତଵେ॑ଦା ଅ॒କ୍ଷର॑-ମ୍ପର॒ମ-ମ୍ପ॒ଦମ୍ ।
ଵେଦା॑ନା॒ଗ୍ଂ॒ ଶିର॑ସି ମା॒ତା॒ ଆ॒ଯୁ॒ଷ୍ମନ୍ତ॑-ଙ୍କରୋତୁ॒ ମାମ୍ ।
ଅପାନାଯ ନମଃ । 23
ମା ନୋ॑ ମ॒ହାନ୍ତ॑ମୁ॒ତ ମା ନୋ॑ ଅର୍ଭ॒କ-ମ୍ମା ନ॒ ଉକ୍ଷ॑ନ୍ତମୁ॒ତ ମା ନ॑ ଉକ୍ଷି॒ତମ୍ ।
ମା ନୋ॑ ଵଧୀଃ ପି॒ତର॒-ମ୍ମୋତ ମା॒ତର॑-ମ୍ପ୍ରି॒ଯା ମା ନ॑ସ୍ତ॒ନୁଵୋ॑ ରୁଦ୍ର ରୀରିଷଃ ।
ଊରୁଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 24
ଏ॒ଷ ତେ॑ ରୁଦ୍ରଭା॒ଗ-ସ୍ତଞ୍ଜୁ॑ଷସ୍ଵ॒ ତେନା॑ଵ॒ସେନ॑ ପ॒ରୋ
ମୂଜ॑ଵ॒ତୋ-ଽତୀ॒ହ୍ଯଵ॑ତତ-ଧନ୍ଵା॒ ପିନା॑କହସ୍ତଃ॒ କୃତ୍ତି॑ଵାସାଃ ।
ଜାନୁଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 25
ସ॒ଗ୍ଂ॒ ସୃ॒ଷ୍ଟ॒ଜିଥ୍ସୋ॑ମ॒ପା ବା॑ହୁ-ଶ॒ର୍ଧ୍ଯୂ᳚ର୍ଧ୍ଵ ଧ॑ନ୍ଵା॒ ପ୍ରତି॑ହିତା-ଭି॒ରସ୍ତା᳚ ।
ବୃହ॑ସ୍ପତେ॒ ପରି॑ଦୀଯା॒ ରଥେ॑ନ ରକ୍ଷୋ॒ହା-ଽମିତ୍ରାଗ୍ଂ॑ ଅପ॒ବାଧ॑ମାନଃ ।
ଜଙ୍ଘାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 26
ଵିଶ୍ଵ॑-ମ୍ଭୂ॒ତ-ମ୍ଭୁଵ॑ନ-ଞ୍ଚି॒ତ୍ର-ମ୍ବ॑ହୁ॒ଧା ଜା॒ତ-ଞ୍ଜାଯ॑ମାନ-ଞ୍ଚ॒ ଯତ୍ ।
ସର୍ଵୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ରୁ॒ଦ୍ର-ସ୍ତସ୍ମୈ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମୋ॑ ଅସ୍ତୁ ॥
ଗୁଲ୍ଫାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 27
ଯେ ପ॒ଥା-ମ୍ପ॑ଥି॒ରକ୍ଷ॑ଯ ଐଲବୃ॒ଦା ଯ॒ଵ୍ଯୁଧଃ॑ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑ ସହସ୍ରଯୋଜ॒ନେ ଽଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
ପାଦାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 28
ଅଦ୍ଧ୍ଯ॑ଵୋଚ-ଦଧିଵ॒କ୍ତା ପ୍ର॑ଥ॒ମୋ ଦୈଵ୍ଯୋ॑ ଭି॒ଷକ୍ ।
ଅହୀଗ୍॑ଶ୍ଚ॒ ସର୍ଵା᳚ନ୍ ଜ॒ଭଂ​ଯଁ॒-ନ୍ଥ୍ସର୍ଵା᳚ଶ୍ଚ ଯାତୁ ଧା॒ନ୍ଯଃ॑ ।
କଵଚାଯ ହୁମ୍ । 29
ନମୋ॑ ବି॒ଲ୍ମିନେ॑ ଚ କଵ॒ଚିନେ॑ ଚ॒
ନମଃ॑ ଶ୍ରୁ॒ତାଯ॑ ଚ ଶ୍ରୁତସେ॒ନାଯ॑ ଚ ।
ଉପକଵଚାଯ ହୁମ୍ । 30
ନମୋ॑ ଅସ୍ତୁ॒ ନୀଲ॑ଗ୍ରୀଵାଯ ସହସ୍ରା॒କ୍ଷାଯ॑ ମୀ॒ଢୁଷେ᳚ ।
ଅଥୋ॒ ଯେ ଅ॑ସ୍ଯ॒ ସତ୍ଵା॑ନୋ॒-ଽହ-ନ୍ତେଭ୍ଯୋ॑-ଽକର॒ନ୍ନମଃ॑ ।
ତୃତୀଯ ନେତ୍ରାଯ ନମଃ । 31
ପ୍ରମୁ॑ଞ୍ଚ॒ ଧନ୍ଵ॑ନ॒ସ୍ତ୍ଵ-ମୁ॒ଭଯୋ॒-ରାର୍ତ୍ନି॑ଯୋ॒ର୍ଜ୍ଯାମ୍ ।
ଯାଶ୍ଚ॑ ତେ॒ ହସ୍ତ॒ ଇଷ॑ଵଃ॒ ପରା॒ ତା ଭ॑ଗଵୋ ଵପ ।
ଅସ୍ତ୍ରାଯ ଫଟ୍ । 32
ଯ ଏ॒ତାଵ॑ନ୍ତଶ୍ଚ॒ ଭୂଯାଗ୍ଂ॑ସଶ୍ଚ॒ ଦିଶୋ॑ ରୁ॒ଦ୍ରା ଵି॑ତସ୍ଥି॒ରେ ।
ତେଷାଗ୍ଂ॑॑ ସହସ୍ରଯୋଜ॒ନେ ଽଵ॒ଧନ୍ଵା॑ନି ତନ୍ମସି ।
ଇତି ଦିଗ୍ବନ୍ଧଃ । 33
-----------ଇତି ପ୍ରଥମ ନ୍ଯାସଃ------------
(ଶିଖାଦି ଅସ୍ତ୍ରପର୍ଯନ୍ତଂ ଏକତ୍ରିଂଶଦଙ୍ଗନ୍ଯାସଃ ଦିଗ୍ବନ୍ଧ ସହିତଃ ପ୍ରଥମଃ)
4. ଦଶାଙ୍ଗ ନ୍ଯାସଃ
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଇତି ନମସ୍କାରା-ନ୍ନ୍ଯସେ᳚ତ୍ ॥
ଓଁ ଓ-ମ୍ମୂର୍ଥ୍ନେ ନମଃ (ମୂର୍ଧ୍ନି) ।
ଓ-ନ୍ନ-ନ୍ନାସିକାଯୈ ନମଃ (ନାସିକାଗ୍ରଃ) ।
ଓ-ମ୍ମୋଂ-ଲଁଲଟାଯ ନମଃ (ଲଲାଟଃ) ।
ଓ-ମ୍ଭ-ମ୍ମୁଖାଯ ନମଃ (ମୁଖାମ୍) ।
ଓ-ଙ୍ଗ-ଙ୍କଣ୍ଠାଯ ନମଃ (କଣ୍ଠଃ) ।
ଓଁ-ଵଂଁ ହୃଦଯାଯ ନମଃ (ହୃଦଯଃ) ।
ଓ-ନ୍ତେ-ନ୍ଦକ୍ଷିଣ ହସ୍ତାଯ ନମଃ (ଦକ୍ଷିଣ ହସ୍ତଃ) ।
ଓଁ ରୁଂ-ଵାଁମ ହସ୍ତାଯ ନମଃ (ଵାମ ହସ୍ତଃ) ।
ଓ-ନ୍ଦ୍ରା-ନ୍ନାଭ୍ଯୈ ନମଃ (ନାଭ୍ହୀ) ।
ଓଁ-ଯଁ-ମ୍ପାଦାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ (ପାଦୌ) ॥
[ଅପ ଉପସ୍ପୃଶ୍ଯ]
-----------ଇତି ଦ୍ଵିତୀଯ ନ୍ଯାସଃ----------
ମୂର୍ଧାଦି ପାଦାନ୍ତ-ନ୍ଦଶାଙ୍ଗ ନ୍ଯାସଃ ଦ୍ଵିତୀଯଃ
5. ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ନ୍ଯାସଃ
ସ॒ଦ୍ଯୋ ଜା॒ତ-ମ୍ପ୍ର॑ପଦ୍ଯା॒ମି॒ ସ॒ଦ୍ଯୋ ଜା॒ତାଯ॒ ଵୈ ନମୋ॒ ନମଃ॑ ।
ଭ॒ଵେ ଭ॑ଵେ॒ ନାତି॑ଭଵେ ଭଵସ୍ଵ॒ ମାମ୍ । ଭ॒ଵୋ-ଦ୍ଭ॑ଵାଯ॒ ନମଃ॑ ॥
ପାଦାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 1
[ଅପ ଉପସ୍ପୃଶ୍ଯ]
ଵା॒ମ॒ଦେ॒ଵାଯ॒ ନମୋ᳚ ଜ୍ଯେ॒ଷ୍ଠାଯ॒ ନମଃ॑ ଶ୍ରେ॒ଷ୍ଠାଯ॒ ନମୋ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ॒
କାଲା॑ଯ॒ ନମଃ॒ କଲ॑ଵିକରଣାଯ॒ ନମୋ॒ ବଲ॑ଵିକରଣାଯ॒ ନମୋ॒ ବଲା॑ଯ॒ ନମୋ॒
ବଲ॑ପ୍ରମଥନାଯ॒ ନମ॒ ସ୍ସର୍ଵ॑ଭୂତଦମନାଯ॒ ନମୋ॑ ମ॒ନୋନ୍ମ॑ନାଯ॒ ନମଃ॑ ।
ଊରୁମଧ୍ଯମାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 2
ଅ॒ଘୋରେ᳚ଭ୍ଯୋ ଽଥ॒ଘୋରେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ଘୋର॒ଘୋର॑ତରେଭ୍ଯଃ ।
ସର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵ॒ ଶର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ନମ॑ସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ରୁ॒ଦ୍ରରୂ॑ପେଭ୍ଯଃ ॥
ହୃଦଯାଯ ନମଃ । 3
ତତ୍ପୁରୁ॑ଷାଯ ଵି॒ଦ୍ମହେ॑ ମହାଦେ॒ଵାଯ॑ ଧୀମହି ।
ତନ୍ନୋ॑ ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରଚୋ॒ଦଯା᳚ତ୍ ॥
ମୁଖାଯ ନମଃ । 4
ଈଶାନ-ସ୍ସର୍ଵ॑ଵିଦ୍ଯା॒ନା॒-ମୀଶ୍ଵରସର୍ଵ॑ ଭୂତା॒ନାଂ॒
ବ୍ରହ୍ମାଧି॑ପତି॒-ର୍ବ୍ରହ୍ମ॒ଣୋ-ଽଧି॑ପତି॒-ର୍ବ୍ରହ୍ମା॑ ଶି॒ଵୋ ମେ॑ ଅସ୍ତୁ ସଦାଶି॒ଵୋମ୍ ॥
ମୂର୍ଧ୍ନେ ନମଃ । 5
5.1 ହଂସ ଗାଯତ୍ରୀ
ଅସ୍ଯ ଶ୍ରୀ ହଂସଗାଯତ୍ରୀ ମହାମନ୍ତ୍ରସ୍ଯ, ଅଵ୍ଯକ୍ତ ପରବ୍ରହ୍ମ ଋଷିଃ,
ଅନୁଷ୍ଟୁ-ପ୍ଛନ୍ଦଃ, ପରମହଂସୋ ଦେଵତା ।
ହଂସା-ମ୍ବୀଜମ୍, ହଂସୀଂ ଶକ୍ତିଃ । ହଂସୂ-ଙ୍କୀଲକମ୍ ।
1
ପରମହଂସ ପ୍ରସାଦ ସିଦ୍ଧ୍ଯର୍ଥେ ଜପେ ଵିନିଯୋଗଃ ॥ 1
କରନ୍ଯାସଃ -
ହଂସାଂ ଅଗୁଂଷ୍ଠାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । ହଂସୀ-ନ୍ତର୍ଜନୀଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ ।
ହଂସୂଂ - ମଦ୍ଧ୍ଯମାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । ହଂସୈଂ - ଅନାମିକାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ ।
ହଂସୌଂ - କନିଷ୍ଠିକାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । ହଂସଃ-କରତଲ କରପୃଷ୍ଠାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ । 2
ହୃଦଯାଦି ନ୍ଯାସଃ -
ହଂସାଂ - ହୃଦଯାଯ ନମଃ । ହଂସୀଂ - ଶିରସେ ସ୍ଵାହା ।
ହଂସୂଂ - ଶିଖାଯୈ ଵଷଟ୍ । ହଂସୈଂ - କଵଚାଯ ହୁମ୍ ।
ହଂସୌଂ - ନେତ୍ରତ୍ରଯାଯ ଵୌଷଟ୍ । ହଂସଃ - ଅସ୍ତ୍ରାଯ ଫଟ୍ ॥
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵ॒ରୋମିତି ଦିଗ୍ବନ୍ଧଃ । 3
ଧ୍ଯାନଂ -
ଗମାଗମସ୍ଥ-ଙ୍ଗମନାଦିଶୂନ୍ଯ-ଞ୍ଚି-ଦ୍ରୂପଦୀପ-ନ୍ତିମିରାପହାରମ୍ ।
4
ପଶ୍ଯାମି ତେ ସର୍ଵଜନାନ୍ତରସ୍ଥ-ନ୍ନମାମି ହଂସ-ମ୍ପରମାତ୍ମରୂପମ୍ ॥ 4
ଦେହୋ ଦେଵାଲଯଃ ପ୍ରୋକ୍ତୋ ଜୀଵୋ ଦେଵ-ସ୍ସନାତନଃ ।
ତ୍ଯଜେଦଜ୍ଞାନନିର୍ମାଲ୍ଯଂ ସୋ-ଽହମ୍ଭାଵେନ ପୂଜଯେତ୍ ॥
ହଂ॒ସ ହଂ॒ସାଯ॑ ଵି॒ଦ୍ମହେ॑ ପରମହଂ॒ସାଯ॑ ଧୀମହି ।
5
ତନ୍ନୋ॑ ହଂସଃ ପ୍ରଚୋ॒ଦଯା᳚ତ୍ ॥ 5
(ଇତି ତ୍ରିଵାର-ଞ୍ଜପିତ୍ଵା)
ହଂସ ହଂ॒ସେତି ଯୋ ବ୍ରୂଯା-ଧଂସୋ (ବ୍ରୂଯାଦ୍ଧଂସୋ) ନାମ ସଦାଶିଵଃ ।
6
ଏଵ-ନ୍ନ୍ଯାସ ଵିଧି-ଙ୍କୃତ୍ଵା ତତ-ସ୍ସମ୍ପୁଟମାରଭେତ୍ ॥ 6
5.2 ଦିକ୍ ସମ୍ପୁଟନ୍ଯାସଃ (ସମ୍ପୁଟୀକରଣମ୍)
ଇନ୍ଦ୍ରାଦୀ-ନ୍ଦିକ୍ଷୁଵିନ୍ଯସ୍ଯ ।
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଓମ୍ ।
ତ୍ରା॒ତାର॒ମିନ୍ଦ୍ର॑ ମଵି॒ତାର॒ମିନ୍ଦ୍ର॒ଗ୍ଂ॒ ହଵେ॑ ହଵେ ସୁ॒ହଵ॒ଗ୍ଂ॒ ଶୂର॒ମିନ୍ଦ୍ର᳚ମ୍ ।
ହୁ॒ଵେ ନୁ ଶ॒କ୍ର-ମ୍ପୁ॑ରୁହୂ॒ତମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ନୋ॑ ମ॒ଘଵା॑ ଧା॒ତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରଃ॑ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଓଁ ଓମ୍ ।
ପୂର୍ଵଦିଗ୍ଭାଗେ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 1 (ତୈ.ସଂ.1-6-12-50)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ନ୍ନମ୍ ।
ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ॑ ଅଗ୍ନେ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ ଵି॒ଦ୍ଵାନ୍ଦେ॒ଵସ୍ଯ॒ ହେଡୋ-ଽଵ॑ ଯାସିସୀଷ୍ଠାଃ ।
ଯଜି॑ଷ୍ଠୋ॒ ଵହ୍ନି॑ତମ॒-ଶ୍ଶୋଶୁ॑ଚାନୋ॒ ଵିଶ୍ଵା॒ ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂ॑ସି॒ ପ୍ରମୁ॑ମୁଗ୍ଧ୍ଯ॒ସ୍ମତ୍ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ନଂ ଓମ୍ ।
ଆଗ୍ନେଯଦିଗ୍ଭାଗେ ଅଗ୍ନଯେ ନମଃ ॥ 2 (ତୈ.ସଂ.2-5-12-72)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ମ୍ମୋମ୍ ।
ସୁ॒ଗ-ନ୍ନଃ॒ ପନ୍ଥା॒ମଭ॑ଯ-ଙ୍କୃଣୋତୁ । ଯସ୍ମି॒ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେ ଯ॒ମ ଏତି॒ ରାଜା᳚ ।
ଯସ୍ମି॑ନ୍ନେନମ॒ଭ୍ଯଷି॑ଞ୍ଚନ୍ତ ଦେ॒ଵାଃ । ତଦ॑ସ୍ଯ ଚି॒ତ୍ରଗ୍ଂ ହ॒ଵିଷା॑ ଯଜାମ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ମୋଂ ଓମ୍ ।
ଦକ୍ଷିଣଦିଗ୍ଭାଗେ ଯମାଯ ନମଃ ॥ 3 (ତୈ.ବ୍ରା.3-1-2-11-23)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ମ୍ଭମ୍ ।
ଅସୁ॑ନ୍ଵନ୍ତ॒ମଯ॑ଜମାନମିଚ୍ଛ ସ୍ତେ॒ନସ୍ଯେ॒ତ୍ଯାନ୍ତସ୍କ॑ର॒ସ୍ଯାନ୍ଵେ॑ଷି ।
ଅ॒ନ୍ଯମ॒ସ୍ମଦି॑ଚ୍ଛ॒ ସା ତ॑ ଇ॒ତ୍ଯା ନମୋ॑ ଦେଵି ନିର୍.ଋତେ॒ ତୁଭ୍ଯ॑ମସ୍ତୁ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଭଂ ଓମ୍ ।
ନିର୍-ଋତିଦିଗ୍ଭାଗେ ନିର୍-ଋତଯେ ନମଃ ॥ 4 (ତୈ.ସଂ.4-2-5-21)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ଙ୍ଗମ୍ ।
ତତ୍ତ୍ଵା॑ ଯାମି॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ଵନ୍ଦ॑ମାନ॒ସ୍ତଦା ଶା᳚ସ୍ତେ॒ ଯଜ॑ମାନୋ ହ॒ଵିର୍ଭିଃ॑ ।
ଅହେ॑ଡମାନୋ ଵରୁଣେ॒ହ ବୋ॒ଧ୍ଯୁରୁ॑ଶଗ୍ଂସ॒ ମା ନ॒ ଆଯୁଃ॒ ପ୍ରମୋ॑ଷୀଃ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଗଂ ଓମ୍ ।
ପଶ୍ଚିମଦିଗ୍ଭାଗେ ଵରୁଣାଯ ନମଃ ॥ 5 (ତୈ.ସଂ.2-1-11-65)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ-ଵଁମ୍ ।
ଆ ନୋ॑ ନି॒ଯୁଦ୍ଭିଃ॑ ଶ॒ତିନୀ॑ଭିରଧ୍ଵ॒ରଗ୍ମ୍ । ସ॑ହ॒ସ୍ରିଣୀ॑ଭି॒ରୁପ॑ ଯାହି ଯ॒ଜ୍ଞମ୍ ।
ଵାଯୋ॑ ଅ॒ସ୍ମିନ୍ ହ॒ଵିଷି॑ ମାଦଯସ୍ଵ । ଯୂ॒ଯ-ମ୍ପା॑ତ ସ୍ଵ॒ସ୍ତିଭି॒-ସ୍ସଦା॑ ନଃ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଵଂ ଓମ୍ ।
ଵାଯଵ୍ଯଦିଗ୍ଭାଗେ ଵାଯଵେ ନମଃ ॥ 6 (ତୈ.ବ୍ରା.2-8-1-2)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ନ୍ତେମ୍ ।
ଵ॒ଯଗ୍ଂ ସୋ॑ମ ଵ୍ର॒ତେ ତଵ॑ । ମନ॑ସ୍ତ॒ନୂଷୁ॒ ବିଭ୍ର॑ତଃ ।
ପ୍ର॒ଜାଵ॑ନ୍ତୋ ଅଶୀମହି । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରା॒ଣୀ ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ଭଗା॑ ସୁ॒ପତ୍ନୀ᳚ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ତେଂ ଓମ୍ ।
ଉତ୍ତରଦିଗ୍ଭାଗେ କୁବେରାଯ ନମଃ ॥ 7 (ତୈ.ବ୍ରା.2-4-2-7-18)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ରୁମ୍ ।
ତମୀଶା᳚ନ॒-ଞ୍ଜଗ॑ତସ୍ତ॒ସ୍ଥୁଷ॒ସ୍ପତି᳚-ନ୍ଧିଯ-ଞ୍ଜି॒ନ୍ଵମଵ॑ସେ ହୂମହେ ଵ॒ଯମ୍ ।
ପୂ॒ଷା ନୋ॒ ଯଥା॒ ଵେଦ॑ସା॒ମସ॑ଦ୍ଵୃ॒ଧେ ର॑କ୍ଷି॒ତା ପା॒ଯୁରଦ॑ବ୍ଧ-ସ୍ସ୍ଵ॒ସ୍ତଯେ᳚ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ରୁଂ ଓମ୍ ।
8
ଈଶାନ୍ଯଦିଗ୍ଭାଗେ ଈଶାନାଯ ନମଃ ॥ 8
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ନ୍ଦ୍ରାମ୍ ।
ଅ॒ସ୍ମେ ରୁ॒ଦ୍ରା ମେ॒ହନା॒ ପର୍ଵ॑ତାସୋ ଵୃତ୍ର॒ହତ୍ଯେ॒ ଭର॑ହୂତୌ ସ॒ଜୋଷାଃ᳚ ।
ଯ-ଶ୍ଶଂସ॑ତେ ସ୍ତୁଵ॒ତେ ଧାଯି॑ ପ॒ଜ୍ର ଇନ୍ଦ୍ର॑ଜ୍ଯେଷ୍ଠା ଅ॒ସ୍ମାଂ ଅ॑ଵନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଦ୍ରାଂ ଓମ୍ ।
9
ଊର୍ଧ୍ଵଦିଗ୍ଭାଗେ ଆକାଶାଯ ନମଃ ॥ 9
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ-ଯଁମ୍ ।
ସ୍ଯୋ॒ନା ପୃ॑ଥିଵି॒ ଭଵା॑ନୃକ୍ଷ॒ରା ନି॒ଵେଶ॑ନୀ ।
ଯଚ୍ଛା॑ ନ॒-ଶ୍ଶର୍ମ॑ ସ॒ପ୍ରଥାଃ᳚ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଯଂ ଓମ୍ ।
10
ଅଧୋଦିଗ୍ଭାଗେ ପୃଥିଵ୍ଯୈ ନମଃ ॥ 10
[ଅପ ଉପସ୍ପୃଶ୍ଯ]
5.3 ଦଶାଙ୍ଗ ରୌଦ୍ରୀକରଣମ୍
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଓମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ତ୍ରା॒ତାର॒ମିନ୍ଦ୍ର॑ ମଵି॒ତାର॒ମିନ୍ଦ୍ର॒ଗ୍ଂ॒ ହଵେ॑ ହଵେ ସୁ॒ହଵ॒ଗ୍ଂ॒ ଶୂର॒ମିନ୍ଦ୍ର᳚ମ୍ ।
ହୁ॒ଵେ ନୁ ଶ॒କ୍ର-ମ୍ପୁ॑ରୁହୂ॒ତମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଗ୍॑ ସ୍ଵ॒ସ୍ତି ନୋ॑ ମ॒ଘଵା॑ ଧା॒ତ୍ଵିନ୍ଦ୍ରଃ॑ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଓଁ ଓମ୍ ।
ପୂର୍ଵଦିଗ୍ଭାଗେ ଲଲାଟସ୍ଥାନେ ଇନ୍ଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 1 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-6-12-50)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ନ୍ନମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ତ୍ଵ-ନ୍ନୋ॑ ଅଗ୍ନେ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ ଵି॒ଦ୍ଵାନ୍ଦେ॒ଵସ୍ଯ॒ ହେଡୋ-ଽଵ॑ ଯାସିସୀଷ୍ଠାଃ ।
ଯଜି॑ଷ୍ଠୋ॒ ଵହ୍ନି॑ତମ॒-ଶ୍ଶୋଶୁ॑ଚାନୋ॒ ଵିଶ୍ଵା॒ ଦ୍ଵେଷାଗ୍ଂ॑ସି॒ ପ୍ରମୁ॑ମୁଗ୍ଧ୍ଯ॒ସ୍ମତ୍ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ନଂ ଓମ୍ ।
ଆଗ୍ନେଯଦିଗ୍ଭାଗେ ନେତ୍ରଯୋସ୍ଥାନେ ଅଗ୍ନଯେ ନମଃ ॥ 2 ॥ (ତୈ.ସଂ.2-5-12-72)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ମ୍ମୋମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ସୁ॒ଗ-ନ୍ନଃ॒ ପନ୍ଥା॒ମଭ॑ଯ-ଙ୍କୃଣୋତୁ । ଯସ୍ମି॒ନ୍ନକ୍ଷ॑ତ୍ରେ ଯ॒ମ ଏତି॒ ରାଜା᳚ ।
ଯସ୍ମି॑ନ୍ନେନମ॒ଭ୍ଯଷି॑ଞ୍ଚନ୍ତ ଦେ॒ଵାଃ । ତଦ॑ସ୍ଯ ଚି॒ତ୍ରଗ୍ଂ ହ॒ଵିଷା॑ ଯଜାମ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ମୋଂ ଓମ୍ ।
ଦକ୍ଷିଣଦିଗ୍ଭାଗେ କର୍ଣଯୋସ୍ଥାନେ ଯମାଯ ନମଃ ॥ 3 ॥ (ତୈ.ବ୍ରା.3-1-2-11-23)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ମ୍ଭମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଅସୁ॑ନ୍ଵନ୍ତ॒ ମଯ॑ଜମାନମିଚ୍ଛସ୍ତେ॒ନସ୍ଯେ॒ତ୍ଯାନ୍ତସ୍କ॑ର॒ସ୍ଯାନ୍ଵେ॑ଷି ।
ଅ॒ନ୍ଯମ॒ସ୍ମଦି॑ଚ୍ଛ॒ ସା ତ॑ ଇ॒ତ୍ଯା ନମୋ॑ ଦେଵି ନିର୍.ଋତେ॒ ତୁଭ୍ଯ॑ମସ୍ତୁ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଭଂ ଓମ୍ ।
ନିର୍.ଋତିଦିଗ୍ଭାଗେ ମୁଖସ୍ଥାନେ ନିର୍.ଋତଯେ ନମଃ ॥ 4 ॥ (ତୈ.ସଂ.4-2-5-21)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ଙ୍ଗମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ତତ୍ତ୍ଵା॑ଯାମି॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣା॒ ଵନ୍ଦ॑ମାନ॒ସ୍ତଦା ଶା᳚ସ୍ତେ॒ ଯଜ॑ମାନୋ ହ॒ଵିର୍ଭିଃ॑ ।
ଅହେ॑ଡମାନୋ ଵରୁଣେ॒ହ ବୋ॒ଧ୍ଯୁରୁ॑ଶଗ୍ଂସ॒ ମା ନ॒ ଆଯୁଃ॒ ପ୍ରମୋ॑ଷୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଗଂ ଓମ୍ ।
ପଶ୍ଚିମଦିଗ୍ଭାଗେ ବାହ୍ଵୋସ୍ଥାନେ ଵରୁଣାଯ ନମଃ ॥ 5 ॥ (ତୈ.ସଂ.2-1-11-65)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ-ଵଁମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଆ ନୋ॑ ନି॒ଯୁଦ୍ଭିଃ॑ ଶ॒ତିନୀ॑ଭିରଧ୍ଵ॒ରଗ୍ମ୍ । ସ॑ହ॒ସ୍ରିଣୀ॑ଭି॒ରୁପ॑ ଯାହି ଯ॒ଜ୍ଞମ୍ ।
ଵାଯୋ॑ ଅ॒ସ୍ମିନ୍ ହ॒ଵିଷି॑ ମାଦଯସ୍ଵ । ଯୂ॒ଯ-ମ୍ପା॑ତ ସ୍ଵ॒ସ୍ତିଭି॒-ସ୍ସଦା॑ ନଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଵଂ ଓମ୍ ।
ଵାଯଵ୍ଯଦିଗ୍ଭାଗେ ନାସିକାସ୍ଥାନେ ଵାଯଵେ ନମଃ ॥ 6 ॥ (ତୈ.ବ୍ରା.2-8-1-2)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ନ୍ତେମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଵ॒ଯଗ୍ଂ ସୋ॑ମ ଵ୍ର॒ତେ ତଵ॑ । ମନ॑ସ୍ତ॒ନୂଷୁ॒ବିଭ୍ର॑ତଃ ।
ପ୍ର॒ଜାଵ॑ନ୍ତୋ ଅଶୀମହି । ଇ॒ନ୍ଦ୍ରା॒ଣୀ ଦେ॒ଵୀ ସୁ॒ଭଗା॑ ସୁ॒ପତ୍ନୀ᳚ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ତେଂ ଓମ୍ ।
ଉତ୍ତରଦିଗ୍ଭାଗେ ଜଠରସ୍ଥାନେ କୁବେରାଯ ନମଃ ॥ 7 ॥ (ତୈ.ବ୍ରା.2-4-2-7-18)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ରୁମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ତମୀଶା᳚ନ॒-ଞ୍ଜଗ॑ତସ୍ତ॒ସ୍ଥୁଷ॒ସ୍ପତି᳚-ନ୍ଧିଯ-ଞ୍ଜି॒ନ୍ଵମଵ॑ସେ ହୂମହେ ଵ॒ଯମ୍ ।
ପୂ॒ଷା ନୋ॒ ଯଥା॒ ଵେଦ॑ସା॒ମସ॑ଦ୍ଵୃ॒ଧେ ର॑କ୍ଷି॒ତା ପା॒ଯୁରଦ॑ବ୍ଧ-ସ୍ସ୍ଵ॒ସ୍ତଯେ᳚ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ରୁଂ ଓମ୍ ।
ଈଶାନ୍ଯଦିଗ୍ଭାଗେ ନାଭିସ୍ଥାନେ ଈଶାନାଯ ନମଃ ॥ 8 ॥
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓ-ନ୍ଦ୍ରାମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଅ॒ସ୍ମେ ରୁ॒ଦ୍ରା ମେ॒ହନା॒ ପର୍ଵ॑ତାସୋ ଵୃତ୍ର॒ହତ୍ଯେ॒ ଭର॑ହୂତୌ ସ॒ଜୋଷାଃ᳚ ।
ଯ-ଶ୍ଶଂସ॑ତେ ସ୍ତୁଵ॒ତେ ଧାଯି॑ ପ॒ଜ୍ର ଇନ୍ଦ୍ର॑ଜ୍ଯେଷ୍ଠା ଅ॒ସ୍ମାଁ ଅ॑ଵନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଦ୍ରାଂ ଓମ୍ ।
ଊର୍ଧ୍ଵଦିଗ୍ଭାଗେ ମୂର୍ଧ୍ନିସ୍ଥାନେ ଆକାଶାଯ ନମଃ ॥ 9 ॥
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ-ଯଁମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ସ୍ଯୋ॒ନା ପୃ॑ଥିଵି॒ ଭଵା॑ନୃକ୍ଷ॒ରା ନି॒ଵେଶ॑ନୀ ।
ଯଚ୍ଛା॑ ନ॒-ଶ୍ଶର୍ମ॑ ସ॒ପ୍ରଥାଃ᳚ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଯଂ ଓମ୍ ।
ଅଧୋଦିଗ୍ଭାଗେ ପାଦସ୍ଥାନେ ପୃଥିଵ୍ଯୈ ନମଃ ॥ 10 ॥
[ଅପ ଉପସ୍ପୃଶ୍ଯ]
5.4 ଷୋଡଶାଙ୍ଗ ରୌଦ୍ରୀକରଣଂ
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଅମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଵି॒ଭୂର॑ସି ପ୍ର॒ଵାହ॑ଣୋ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଅଂ ଓମ୍ ।
ଶିଖାସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 1 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଆମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଵହ୍ନି॑ରସି ହଵ୍ଯ॒ଵାହ॑ନୋ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଆଂ ଓମ୍ ।
ଶିରସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 2 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଇମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଶ୍ଵା॒ତ୍ରୋ॑ସି॒ ପ୍ରଚେ॑ତା॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଇଂ ଓମ୍ ।
ମୂର୍ଧ୍ନିସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 3 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଈମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ତୁ॒ଥୋ॑ସି ଵି॒ଶ୍ଵଵେ॑ଦା॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଈଂ ଓମ୍ ।
ଲଲାଟସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 4 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଉମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଉ॒ଶିଗ॑ସିକ॒ଵୀ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଉଂ ଓମ୍ ।
ନେତ୍ରଯୋସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 5 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଊମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଅଙ୍ଘା॑ରିରସି॒ ବମ୍ଭା॑ରୀ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଊଂ ଓମ୍ ।
କର୍ଣଯୋସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 6 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଋମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଅ॒ଵ॒ସ୍ଯୁର॑ସି॒ ଦୁଵ॑ସ୍ଵା॒-ନ୍ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଋଂ ଓମ୍ ।
ମୁଖସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 7 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ୠମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଶୁ॒ନ୍ଧ୍ଯୂର॑ସି ମାର୍ଜା॒ଲୀଯୋ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ୠଂ ଓମ୍ ।
କଣ୍ଠସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 8 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଌମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ସ॒ମ୍ରାଡ॑ସି କୃ॒ଶାନୂ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଌଂ ଓମ୍ ।
ବାହ୍ଵୋସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 9 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ୡମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ପ॒ରି॒ଷଦ୍ଯୋ॑ସି॒ ପଵ॑ମାନୋ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ୡଂ ଓମ୍ ।
ହୃଦିସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 10 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଏମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ପ୍ର॒ତକ୍ଵା॑-ଽସି॒ ନଭ॑ସ୍ଵା॒-ନ୍ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଏଂ ଓମ୍ ।
ନାଭିସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 11 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଐମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଅସ॑ମ୍ମୃଷ୍ଟୋସି ହଵ୍ଯ॒ସୂଦୋ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଐଂ ଓମ୍ ।
କଟିସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 12 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଓମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଋ॒ତଧା॑ମା-ଽସି॒ ସୁଵ॑ର୍ଜ୍ଯୋତୀ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଓଁ ଓମ୍ ।
ଊରୁସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 13 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଔମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ବ୍ରହ୍ମ॑ଜ୍ଯୋତିରସି॒ ସୁଵ॑ର୍ଧାମା॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଔଂ ଓମ୍ ।
ଜାନୁସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 14 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଅମ୍ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଅ॒ଜୋ᳚-ଽସ୍ଯେକ॑ପା॒ତ୍ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଅଂ ଓମ୍ ।
ଜଙ୍ଘାସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 15 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
ଓ-ମ୍ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ସୁଵଃ॑ । ଓଁ ଅଃ ।
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଅହି॑ରସି ବୁ॒ଧ୍ନିଯୋ॒ ରୌଦ୍ରେ॒ଣାନୀ॑କେନ ପା॒ହି ମା᳚-ଽଗ୍ନେ ପିପୃ॒ହି ମା॒ ମା ମା॑ ହିଗ୍ଂସୀଃ ॥
ନମଃ॑ ଶ॒ମ୍ଭଵେ॑ ଚ ମଯୋ॒ଭଵେ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶଙ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ
ମଯସ୍କ॒ରାଯ॑ ଚ॒ ନମଃ॑ ଶି॒ଵାଯ॑ ଚ ଶି॒ଵତ॑ରାଯ ଚ॒ ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ । ଅଃ ଓମ୍ ।
ପାଦଯୋ-ସ୍ସ୍ଥାନେ ରୁଦ୍ରାଯ ନମଃ ॥ 16 ॥ (ତୈ.ସଂ.1-3-3-5)
[ଅପ ଉପସ୍ପୃଶ୍ଯ]
ତ୍ଵଗସ୍ଥିଗତୈ-ସ୍ସର୍ଵପାପୈଃ ପ୍ରମୁଚ୍ଯତେ । ସର୍ଵଭୂତେଷ୍ଵପରାଜିତୋ ଭଵତି । ତତୋ ଭୂତପ୍ରେତ ପିଶାଚ ବଦ୍ଧ ବ୍ରହ୍ମରାକ୍ଷସ ଯକ୍ଷ ଯମଦୂତ ଶାକିନୀ ଡାକିନୀ ହାକିନୀ ଶତ୍ରୁ ସର୍ପ ଶ୍ଵାପଦ ତସ୍କର ଜ୍ଵରାଦ୍ଯୁପଦ୍ରଵଜୋପଘାତା-ସ୍ସର୍ଵେ ଜ୍ଵଲନ୍ତ-ମ୍ପଶ୍ଯନ୍ତୁ ।
[କର୍ତସ୍ଯ ଵଚନମ୍] ମାଂ ରକ୍ଷନ୍ତୁ ॥
[ପୁରୋହିତ ଵଚନମ୍] ଯଜମାନଗ୍ଂ ରକ୍ଷନ୍ତୁ ॥
-----------ଇତି ତୃତୀଯଃ ନ୍ଯାସଃ------------
ପାଦାତି ମୂର୍ଧାନ୍ତ-ମ୍ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ନ୍ଯାସଃ
6. ଆତ୍ମରକ୍ଷା
6.1 ମନୋ ଜ୍ଯୋତିଃ
ମନୋ॒ ଜ୍ଯୋତି॑ ର୍ଜୁଷତା॒-ମାଜ୍ଯଂ॒-ଵିଁଚ୍ଛି॑ନ୍ନଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞଗ୍ଂ ସମି॒ମ-ନ୍ଦ॑ଧାତୁ ।
ଯା ଇ॒ଷ୍ଟା ଉ॒ଷସୋ॑ ନି॒ମ୍ରୁଚ॑ଶ୍ଚ॒ ତାସ୍ସନ୍ଦ॑ଧାମି ହ॒ଵିଷା॑ ଘୃ॒ତେନ॑ ।
(ଗୁହ୍ଯାଯ ନମଃ) । 1 (ତୈ. ସଂ. 1.5.10.2)
ଅବୋ᳚ଦ୍ଧ୍ଯ॒ଗ୍ନି-ସ୍ସ॒ମିଧା॒ ଜନା॑ନା॒-ମ୍ପ୍ରତି॑ଧେ॒ନୁ-ମି॑ଵାଯ॒ତୀ ମୁ॒ଷାସ᳚ମ୍ ।
ଯ॒ହ୍ଵା ଇ॑ଵ॒ ପ୍ରଵ॒ଯା-ମୁ॒ଜ୍ଜିହା॑ନାଃ॒ ପ୍ରଭା॒ନଵଃ॑ ସିସ୍ରତେ॒ ନାକ॒ମଚ୍ଛ॑ ।
(ନାଭ୍ଯୈ ନମଃ) । 2 (ତୈ. ସଂ. 4.4.4.2)
ଅ॒ଗ୍ନି ର୍ମୂ॒ର୍ଧା ଦି॒ଵଃ କ॒କୁତ୍ପତିଃ॑ ପୃଥି॒ଵ୍ଯା ଅ॒ଯମ୍ ।
ଅ॒ପାଗ୍ଂ ରେତାଗ୍ଂ॑ସି ଜିନ୍ଵତି । (ହୃଦଯାଯ ନମଃ) । 3 (ତୈ. ସଂ. 1.5.5.1)
ମୂ॒ର୍ଧାନ॑-ନ୍ଦି॒ଵୋ ଅ॑ର॒ତି-ମ୍ପୃ॑ଥି॒ଵ୍ଯା ଵୈ᳚ଶ୍ଵାନ॒ର-ମୃ॒ତାଯ॑ ଜା॒ତମ॒ଗ୍ନିମ୍ ।
କ॒ଵିଗ୍ଂ ସ॒ମ୍ରାଜ॒-ମତି॑ଥି॒-ଞ୍ଜନା॑ନା-ମା॒ସନ୍ନା ପାତ୍ର॑-ଞ୍ଜନଯନ୍ତ ଦେ॒ଵାଃ । (କଣ୍ଠାଯ ନମଃ) । 4 (ତୈ. ସଂ. 1.4.13.1)
ମର୍ମା॑ଣି ତେ॒ ଵର୍ମ॑ଭିଶ୍ଛା-ଦଯାମି॒ ସୋମ॑ସ୍ତ୍ଵା॒ ରାଜା॒-ଽମୃ॑ତେ ନା॒ଭିଵ॑ସ୍ତାମ୍ ।
ଉ॒ରୋ ର୍ଵରୀ॑ଯୋ॒ ଵରି॑ଵସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ॒ ଜ॑ଯନ୍ତ॒-ନ୍ତ୍ଵା ମନୁ॑ମଦନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ ।
(ମୁଖାଯ ନମଃ) । 5 (ତୈ. ସଂ. 4.6.4.5)
ଜା॒ତଵେ॑ଦା॒ ଯଦି॑ ଵା ପାଵ॒କୋ-ଽସି॑ । ଵୈ॒ଶ୍ଵା॒ନ॒ରୋ ଯଦି॑ ଵା ଵୈଦ୍ଯୁ॒ତୋ-ଽସି॑ ।
ଶ-ମ୍ପ୍ର॒ଜାଭ୍ଯୋ॒ ଯଜ॑ମାନାଯ ଲୋ॒କମ୍ । ଊର୍ଜ॒-ମ୍ପୁଷ୍ଟି॒-ନ୍ଦଦ॑ ଦ॒ଭ୍ଯାଵ॑ ଵୃଥ୍ସ୍ଵ ॥ (ଶିରସେ ନମଃ) ॥ 6 (ତୈ. ବ୍ରା. 3.10.5.1)
6.2 ଆତ୍ମରକ୍ଷା
(ତୈ. ବ୍ରା. 2.3.11.1 - ତୈ. ବ୍ରା. 2.3.11.4)
ବ୍ରହ୍ମା᳚ତ୍ମ॒ନ୍ ଵଦ॑ସୃଜତ । ତଦ॑କାମଯତ । ସମା॒ତ୍ମନା॑ ପଦ୍ଯେ॒ଯେତି॑ ।
ଆତ୍ମ॒ନ୍ନା-ତ୍ମ॒ନ୍ନିତ୍ଯା-ମ॑ନ୍ତ୍ରଯତ । ତସ୍ମୈ॑ ଦଶ॒ମଗ୍ଂ ହୂ॒ତଃ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଶୃଣୋତ୍ ।
ସ ଦଶ॑ହୂତୋ-ଽଭଵତ୍ । ଦଶ॑ହୂତୋ ହ॒ଵୈ ନାମୈ॒ଷଃ । ତଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ନ୍ଦଶ॑ହୂତ॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ତ᳚ମ୍ ।
1
ଦଶ॑ହୋ॒ତେତ୍ଯା ଚ॑କ୍ଷତେ ପ॒ରୋକ୍ଷେ॑ଣ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ପ୍ରିଯା ଇଵ॒ ହି ଦେ॒ଵାଃ ॥ 1
ଆତ୍ମ॒ନ୍ନା-ତ୍ମ॒ନ୍ନିତ୍ଯା-ମ॑ନ୍ତ୍ରଯତ । ତସ୍ମୈ॑ ସପ୍ତ॒ମଗ୍ଂ ହୂ॒ତଃ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଶୃଣୋତ୍ ।
2
ସ ସ॒ପ୍ତହୂ॑ତୋ-ଽଭଵତ୍ । ସ॒ପ୍ତହୂ॑ତୋ ହ॒ଵୈ ନାମୈ॒ଷଃ । ତଂ-ଵାଁ ଏ॒ତଗ୍ଂ ସ॒ପ୍ତହୂ॑ତ॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ତ᳚ମ୍ । ସ॒ପ୍ତହୋ॒ତେତ୍ଯା ଚ॑କ୍ଷତେ ପ॒ରୋକ୍ଷେ॑ଣ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ପ୍ରିଯା ଇଵ॒ ହି ଦେ॒ଵାଃ ॥ 2
ଆତ୍ମ॒ନ୍ନା-ତ୍ମ॒ନ୍ନିତ୍ଯା-ମ॑ନ୍ତ୍ରଯତ । ତସ୍ମୈ॑ ଷ॒ଷ୍ଠଗ୍ଂ ହୂ॒ତଃ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଶୃଣୋତ୍ ।
ସ ଷଡ୍ଢୂ॑ତୋ-ଽଭଵତ୍ । ଷଡ୍ଢୂ॑ତୋ ହ॒ଵୈ ନାମୈ॒ଷଃ । ତଂ-ଵାଁ ଏ॒ତଗ୍ଂ ଷଡ୍ଢୂ॑ତ॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ତ᳚ମ୍ ।
3
ଷଡ୍ଢୋ॒ତେତ୍ଯା ଚ॑କ୍ଷତେ ପ॒ରୋକ୍ଷେ॑ଣ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ପ୍ରିଯା ଇଵ॒ ହି ଦେ॒ଵାଃ ॥ 3
ଆତ୍ମ॒ନ୍ନା-ତ୍ମ॒ନ୍ନିତ୍ଯା-ମ॑ନ୍ତ୍ରଯତ । ତସ୍ମୈ॑ ପଞ୍ଚ॒ମଗ୍ଂ ହୂ॒ତଃ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଶୃଣୋତ୍ ।
4
ସ ପଞ୍ଚ॑ହୂତୋ-ଽଭଵତ୍ । ପଞ୍ଚ॑ହୂତୋ ହ॒ଵୈ ନାମୈ॒ଷଃ । ତଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ମ୍ପଞ୍ଚ॑ହୂତ॒ଗ୍ଂ॒ ସନ୍ତ᳚ମ୍ । ପଞ୍ଚ॑ହୋ॒ତେତ୍ଯା ଚ॑କ୍ଷତେ ପ॒ରୋକ୍ଷେ॑ଣ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ପ୍ରିଯା ଇଵ॒ ହି ଦେ॒ଵାଃ ॥ 4
ଆତ୍ମ॒ନ୍ନା-ତ୍ମ॒ନ୍ନିତ୍ଯା-ମ॑ନ୍ତ୍ରଯତ । ତସ୍ମୈ॑ ଚତୁ॒ର୍ଥଗ୍ଂ ହୂ॒ତଃ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଶୃଣୋତ୍ ।
ସ ଚତୁ॑ର୍​ହୂତୋ-ଽଭଵତ୍ । ଚତୁ॑ର୍​ହୂତୋ ହ॒ଵୈ ନାମୈ॒ଷଃ । ତଂ-ଵାଁ ଏ॒ତ-ଞ୍ଚତୁ॑ର୍​ହୂତ॒ଗ୍ଂ॒
5
ସନ୍ତ᳚ମ୍ । ଚତୁ॑ର୍​ହୋ॒ତେତ୍ଯା ଚ॑କ୍ଷତେ ପ॒ରୋକ୍ଷେ॑ଣ । ପ॒ରୋକ୍ଷ॑ପ୍ରିଯା ଇଵ॒ ହି ଦେ॒ଵାଃ ॥ 5
ତମ॑ବ୍ରଵୀତ୍ । ତ୍ଵଂ-ଵୈଁ ମେ॒ ନେଦି॑ଷ୍ଠଗ୍ଂ ହୂ॒ତଃ ପ୍ରତ୍ଯ॑ଶ୍ରୌଷୀଃ ।
ତ୍ଵଯୈ॑ ନାନାଖ୍ଯା॒ତାର॒ ଇତି॑ । ତସ୍ମା॒ନ୍ନୁହୈ॑ନା॒ଗ୍॒-ଶ୍ଚ॑ତୁ ର୍​ହୋତାର॒ ଇତ୍ଯାଚ॑କ୍ଷତେ ।
ତସ୍ମା᳚ଚ୍ଛୁଶ୍ରୂ॒ଷୁଃ ପୁ॒ତ୍ରାଣା॒ଗ୍ଂ॒ ହୃଦ୍ଯ॑ତମଃ । ନେଦି॑ଷ୍ଠୋ॒ ହୃଦ୍ଯ॑ତମଃ ।
ନେଦି॑ଷ୍ଠୋ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ଣୋ ଭଵତି । ଯ ଏ॒ଵଂ-ଵେଁଦ॑ ॥ 6 (ଆତ୍ମନେ॒ ନମଃ॑)
------------ଇତି ଚତୁର୍ଥ ନ୍ଯାସଃ------------
ଗୁହ୍ଯାଦି ମସ୍ତକାନ୍ତ ଷଡଙ୍ଗନ୍ଯାସ-ଶ୍ଚତୁର୍ଥଃ
7. ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପାଃ
(ଋଗ୍ ଵେଦ ଖିଲ କାଣ୍ଡଂ 4.11 9.1)
ଯେନେ॒ଦ-ମ୍ଭୂ॒ତ-ମ୍ଭୁଵ॑ନ-ମ୍ଭଵି॒ଷ୍ଯ-ତ୍ପରି॑ଗୃହୀତ-ମ॒ମୃତେ॑ନ॒ ସର୍ଵ᳚ମ୍ । ଯେନ॑ ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ତା॑ଯତେ
1
(ଯ॒ଜ୍ଞସ୍ତ୍ରା॑ଯତେ) ସ॒ପ୍ତହୋ॑ତା॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 1
ଯେନ॒ କର୍ମା॑ଣି ପ୍ର॒ଚର॑ନ୍ତି॒ ଧୀରା॒ ଯତୋ॑ ଵା॒ଚା ମନ॑ସା॒ ଚାରୁ॒ଯନ୍ତି॑ ।
2
ଯ-ଥ୍ସ॒ମ୍ମିତ॒ମନୁ॑ ସଂ॒​ଯଁନ୍ତି॑ ପ୍ରା॒ଣିନ॒ସ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 2
ଯେନ॒ କର୍ମା᳚ଣ୍ଯ॒ପସୋ॑ ମନୀ॒ଷିଣୋ॑ ଯ॒ଜ୍ଞେ କୃ॑ଣ୍ଵନ୍ତି ଵି॒ଦଥେ॑ଷୁ॒ ଧୀରାଃ᳚ ।
3
ଯଦ॑ପୂ॒ର୍ଵଂ-ଯଁ॒କ୍ଷ୍ମମ॒ନ୍ତଃ ପ୍ର॒ଜାନା॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 3
ଯତ୍ପ୍ର॒ଜ୍ଞାନ॑-ମୁ॒ତ ଚେତୋ॒ ଧୃତି॑ଶ୍ଚ॒ ଯଜ୍ଜ୍ଯୋତି॑ ର॒ନ୍ତର॒ମୃତ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜାସୁ॑ ।
4
ଯସ୍ମା॒ନ୍ନ ଋ॒ତେ କିଞ୍ଚ॒ନ କର୍ମ॑ କ୍ରି॒ଯତେ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 4
ସୁ॒ଷା॒ର॒ଥି-ରଶ୍ଵା॑ନିଵ॒ ଯନ୍ମ॑ନୁ॒ଷ୍ଯା᳚ନ୍ନେ ନୀ॒ଯତେ॑-ଽଭୀ॒ଶୁ॑ଭି ର୍ଵା॒ଜିନ॑ ଇଵ ।
5
ହୃତ୍ପ୍ର॑ତିଷ୍ଠଂ॒-ଯଁଦ॑ଜିର॒-ଞ୍ଜଵି॑ଷ୍ଠ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 5
ଯସ୍ମି॒ନ୍ ଋଚ॒ସ୍ସାମ॒-ଯଜୂଗ୍ଂ॑ଷି॒ ଯସ୍ମି॑-ନ୍ପ୍ରତିଷ୍ଠି॒ତା ର॑ଥ॒ନାଭା॑ ଵି॒ଵାରାଃ᳚ ।
6
ଯସ୍ମିଗ୍ଗ୍॑ଶ୍ଚି॒ତ୍ତଗ୍ଂ ସର୍ଵ॒ମୋତ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜାନା॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 6
ଯଦତ୍ର॑ ଷ॒ଷ୍ଠ-ନ୍ତ୍ରି॒ଶତଗ୍ଂ॑ ସୁ॒ଵୀରଂ॑-ଯଁ॒ଜ୍ଞସ୍ଯ॑ ଗୁ॒ହ୍ଯ-ନ୍ନଵ॑ ନାଵ॒ମାଯ୍ଯ᳚ମ୍ ।
7
ଦଶ॒ ପଞ୍ଚ॑ ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶତଂ॒-ଯଁତ୍ପର॑-ଞ୍ଚ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 7
ଯଜ୍ଜାଗ୍ର॑ତୋ ଦୂ॒ରମୁ॒ଦୈତି॒ ଦୈଵ॒-ନ୍ତଦୁ॑ ସୁ॒ପ୍ତସ୍ଯ॒ ତଥୈ॒ଵୈତି॑ ।
8
ଦୂ॒ର॒ଗ॒ମ୍ମ-ଞ୍ଜ୍ଯୋତି॑ଷା॒-ଞ୍ଜ୍ଯୋତି॒ରେକ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 8
ଯେନେ॒ଦଂ-ଵିଁଶ୍ଵ॒-ଞ୍ଜଗ॑ତୋ ବ॒ଭୂଵ॒ ଯେ ଦେ॒ଵାପି॑ ମହ॒ତୋ ଜା॒ତଵେ॑ଦାଃ ।
9
ତଦେ॒ଵାଗ୍ନି-ସ୍ତମ॑ସୋ॒ ଜ୍ଯୋତି॒ରେକ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 9
ଯେନ॒ ଦ୍ଯୌଃ ପୃ॑ଥି॒ଵୀ ଚା॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷ-ଞ୍ଚ॒ ଯେ ପର୍ଵ॑ତାଃ ପ୍ର॒ଦିଶୋ॒ ଦିଶ॑ଶ୍ଚ ।
10
ଯେନେ॒ଦ-ଞ୍ଜଗ॒-ଦ୍ଵ୍ଯାପ୍ତ॑-ମ୍ପ୍ର॒ଜାନା॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 10
ଯେ ମ॑ନୋ॒ ହୃଦ॑ଯଂ॒-ଯେଁ ଚ॑ ଦେ॒ଵା ଯେ ଦି॒ଵ୍ଯା ଆପୋ॒ ଯେ ସୂର୍ଯ॑ରଶ୍ମିଃ ।
11
ତେ ଶ୍ରୋତ୍ରେ॒ ଚକ୍ଷୁ॑ଷୀ ସ॒ଞ୍ଚର॑ନ୍ତ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 11
ଅଚି॑ନ୍ତ୍ଯ॒-ଞ୍ଚା ପ୍ର॑ମେଯ॒-ଞ୍ଚ ଵ୍ଯ॒କ୍ତା-ଵ୍ଯକ୍ତ॑ ପର॒-ଞ୍ଚ ଯ॑ତ୍ ।
12
ସୂକ୍ଷ୍ମା᳚-ଥ୍ସୂକ୍ଷ୍ମତ॑ର-ଞ୍ଜ୍ଞେ॒ଯ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 12
ଏକା॑ ଚ ଦ॒ଶ ଶ॒ତ-ଞ୍ଚ॑ ସ॒ହସ୍ର॑-ଞ୍ଚା॒ଯୁତ॑-ଞ୍ଚ ନି॒ଯୁତ॑-ଞ୍ଚ ପ୍ର॒ଯୁତଂ॒
ଚାର୍ବୁ॑ଦ-ଞ୍ଚ॒ ନ୍ଯ॑ର୍ବୁଦ-ଞ୍ଚ ସମୁ॒ଦ୍ରଶ୍ଚ॒ ମଦ୍ଧ୍ଯ॒-ଞ୍ଚାନ୍ତ॑ଶ୍ଚ ପରା॒ର୍ଧଶ୍ଚ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑
13
ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 13
ଯେ ପ॑ଞ୍ଚ॒ ପଞ୍ଚ॑ ଦଶ ଶ॒ତଗ୍ଂ ସ॒ହସ୍ର॑-ମ॒ଯୁତ॒-ନ୍ନ୍ଯ॑ର୍ବୁଦ-ଞ୍ଚ ।
14
ତେ ଅ॑ଗ୍ନି-ଚି॒ତ୍ଯେଷ୍ଟ॑କା॒ସ୍ତଗ୍ଂ ଶରୀ॑ର॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 14
ଵେଦା॒ହମେ॒ତ-ମ୍ପୁ॑ରୁଷ-ମ୍ମ॒ହାନ୍ତ॑-ମାଦି॒ତ୍ଯ-ଵ॑ର୍ଣ॒-ନ୍ତମ॑ସଃ॒ ପର॑ସ୍ତାତ୍ ।
15
ଯସ୍ଯ॒ ଯୋନି॒-ମ୍ପରି॒ପଶ୍ଯ॑ନ୍ତି॒ ଧୀରା॒ସ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 15
ଯସ୍ଯେ॒ଦ-ନ୍ଧୀରାଃ᳚ ପୁ॒ନନ୍ତି॑ କ॒ଵଯୋ᳚ ବ୍ର॒ହ୍ମାଣ॑ମେ॒ତ-ନ୍ତ୍ଵା॑ ଵୃଣତ॒ ଇନ୍ଦୁ᳚ମ୍ ।
16
ସ୍ଥା॒ଵ॒ର-ଞ୍ଜଙ୍ଗ॑ମଂ॒-ଦ୍ଯୌ॑ରାକା॒ଶ-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 16
ପରା᳚-ତ୍ପ॒ରତ॑ର-ଞ୍ଚୈ॒ଵ॒ ଯ॒-ତ୍ପରା᳚ଶ୍ଚୈଵ॒ ଯତ୍ପ॑ରମ୍ ।
17
ଯ॒ତ୍ପରା᳚-ତ୍ପର॑ତୋ ଜ୍ଞେ॒ଯ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 17
ପରା᳚-ତ୍ପରତ॑ରୋ ବ୍ର॒ହ୍ମା॒ ତ॒ତ୍ପରା᳚-ତ୍ପର॒ତୋ ହ॑ରିଃ ।
18
ତ॒ତ୍ପରା᳚-ତ୍ପର॑ତୋ ଽଧୀ॒ଶ॒ସ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 18
ଯା ଵେ॑ଦା॒ଦିଷୁ॑ ଗାଯ॒ତ୍ରୀ॒ ସ॒ର୍ଵ॒ଵ୍ଯାପି॑ ମହେ॒ଶ୍ଵରୀ ।
19
ଋଗ୍ ଯ॑ଜୁ-ସ୍ସାମା-ଥର୍ଵୈ॒ଶ୍ଚ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 19
ଯୋ ଵୈ॑ ଦେ॒ଵ-ମ୍ମ॑ହାଦେ॒ଵ॒-ମ୍ପ୍ର॒ଣଵ॑-ମ୍ପର॒ମେଶ୍ଵ॑ରମ୍ ।
20
ଯ-ସ୍ସର୍ଵେ॑ ସର୍ଵ॑ ଵେଦୈ॒ଶ୍ଚ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 20
ପ୍ରଯ॑ତଃ॒ ପ୍ରଣ॑ଵୋଙ୍କା॒ର॒-ମ୍ପ୍ର॒ଣଵ॑-ମ୍ପୁରୁ॒ଷୋତ୍ତ॑ମମ୍ ।
21
ଓକାଂ॑ର॒-ମ୍ପ୍ରଣ॑ଵାତ୍ମା॒ନ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 21
22
ଯୋ-ଽସୌ॑ ସ॒ର୍ଵେଷୁ॑ ଵେଦେ॒ଷୁ॒ ପ॒ଠ୍ଯତେ᳚ ହ୍ଯଜ॒ ଈଶ୍ଵ॑ରଃ । ଅ॒କାଯୋ॑ ନିର୍ଗୁ॑ଣୋ ହ୍ଯା॒ତ୍ମା॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 22
23
ଗୋଭି॒ ର୍ଜୁଷ୍ଟ॒-ନ୍ଧନେ॑ନ॒ ହ୍ଯାଯୁ॑ଷା ଚ॒ ବଲେ॑ନ ଚ । ପ୍ର॒ଜଯା॑ ପ॒ଶୁଭିଃ॑ ପୁଷ୍କରା॒କ୍ଷ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 23
କୈଲା॑ସ॒ ଶିଖ॑ରେ ର॒ମ୍ଯେ॒ ଶ॒ଙ୍କର॑ସ୍ଯ ଶି॒ଵାଲ॑ଯେ ।
24
ଦେ॒ଵତା᳚ସ୍ତତ୍ର॑ ମୋଦ॒ନ୍ତେ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 24
25
ତ୍ର୍ଯ॑ବଙ୍କଂ-ଯଁଜାମହେ ସୁଗ॒ନ୍ଧି-ମ୍ପୁ॑ଷ୍ଟି॒ଵର୍ଧ॑ନମ୍ । ଉ॒ର୍ଵା॒ରୁ॒କମି॑ଵ॒ ବନ୍ଧ॑ନା-ନ୍ମୃ॒ତ୍ଯୋ-ର୍ମୁ॑କ୍ଷୀଯ॒ ମା-ଽମୃତା॒-ତ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 25
ଵି॒ଶ୍ଵତ॑-ଶ୍ଚକ୍ଷୁରୁ॒ତ ଵି॒ଶ୍ଵତୋ॑ ମୁଖୋ ଵି॒ଶ୍ଵତୋ॑ ହସ୍ତ ଉ॒ତ ଵି॒ଶ୍ଵତ॑ସ୍ପାତ୍ ।
26
ସମ୍ବା॒ହୁଭ୍ଯାଂ॒-ନମ॑ତି॒ ସମ୍ପ॑ତତ୍ରୈ॒ ର୍ଦ୍ଯାଵା॑ ପୃଥି॒ଵୀ ଜ॒ନଯ॑-ନ୍ଦେ॒ଵ ଏକ॒ସ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 26
27
ଚ॒ତୁରୋ॑ ଵେ॒ଦାନ॑ଧୀଯୀ॒ତ॒ ସ॒ର୍ଵ ଶା᳚ସ୍ତ୍ରମ॒ଯଂ-ଵିଁ॑ଦୁଃ । ଇ॒ତି॒ହା॒ସ॒ ପୁ॒ରା॒ଣା॒ନା॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 27
28
ମା ନୋ॑ ମ॒ହାନ୍ତ॑ମୁ॒ତ ମା ନୋ॑ ଅର୍ଭ॒କ-ମ୍ମା ନ॒ ଉକ୍ଷ॑ନ୍ତମୁ॒ତ ମା ନ॑ ଉକ୍ଷି॒ତମ୍ । ମା ନୋ॑ ଵଧୀଃ ପି॒ତର॒-ମ୍ମୋତ ମା॒ତର॑-ମ୍ପ୍ରି॒ଯା ମା ନ॑ସ୍ତ॒ନୁଵୋ॑ ରୁଦ୍ର ରୀରିଷ॒ସ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 28
ମା ନ॑ସ୍ତୋ॒କେ ତନ॑ଯେ॒ ମା ନ॒ ଆଯୁ॑ଷି॒ ମା ନୋ॒ ଗୋଷୁ॒ ମା ନୋ॒ ଅଶ୍ଵେ॑ଷୁ ରୀରିଷଃ ।
29
ଵୀ॒ରାନ୍ମାନୋ॑ ରୁଦ୍ର ଭାମି॒ତୋଵ॑ଧୀ ର୍​ହ॒ଵିଷ୍ମ॑ନ୍ତୋ॒ ନମ॑ସା ଵିଧେମ ତେ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 29
ଋ॒ତଗ୍ଂ ସ॒ତ୍ଯ-ମ୍ପ॑ର-ମ୍ବ୍ର॒ହ୍ମ॒ ପୁ॒ରୁଷ॑-ଙ୍କୃଷ୍ଣ॒ପିଙ୍ଗ॑ଲମ୍ ।
30
ଊ॒ର୍ଧ୍ଵରେ॑ତଂ-ଵିଁ॑ରୂପା॒କ୍ଷଂ॒-ଵିଁ॒ଶ୍ଵରୂ॑ପାଯ॒ ଵୈ ନମୋ॒ ନମ॒ସ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 30
କ-ଦ୍ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ପ୍ରଚେ॑ତସେ ମୀ॒ଢୁଷ୍ଟ॑ମାଯ॒ ତଵ୍ଯ॑ସେ । ଵୋ॒ଚେମ॒ ଶନ୍ତ॑ମଗ୍ଂ ହୃ॒ଦେ ।
31
ସର୍ଵୋ॒ ହ୍ଯେ॑ଷ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ତସ୍ମୈ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମୋ॑ ଅସ୍ତୁ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 31
ବ୍ରହ୍ମ॑ଜଜ୍ଞା॒ନ-ମ୍ପ୍ର॑ଥ॒ମ-ମ୍ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ଵିସୀ॑ମ॒ତ-ସ୍ସୁ॒ରୁଚୋ॑ ଵେ॒ନ ଆ॑ଵଃ ।
32
ସ ବୁ॒ଧ୍ନିଯା॑ ଉପ॒ମା ଅ॑ସ୍ଯ ଵି॒ଷ୍ଠା-ସ୍ସ॒ତଶ୍ଚ॒ ଯୋନି॒-ମସ॑ତଶ୍ଚ॒ ଵିଵ॒ସ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 32
33
ଯଃ ପ୍ରା॑ଣ॒ତୋ ନି॑ମିଷ॒ତୋ ମ॑ହି॒ତ୍ଵୈକ॒ ଇଦ୍ରାଜା॒ ଜଗ॑ତୋ ବ॒ଭୂଵ॑ । ଯ ଈଶେ॑ ଅ॒ସ୍ଯ ଦ୍ଵି॒ପଦ॒-ଶ୍ଚତୁ॑ଷ୍ପଦଃ॒ କସ୍ମୈ॑ ଦେ॒ଵାଯ॑ ହ॒ଵିଷା॑ ଵିଧେମ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 33
ଯ ଆ᳚ତ୍ମ॒ଦା ବ॑ଲ॒ଦା ଯସ୍ଯ॒ ଵିଶ୍ଵ॑ ଉ॒ପାସ॑ତେ ପ୍ର॒ଶିଷଂ॒-ଯଁସ୍ଯ॑ ଦେ॒ଵାଃ ।
34
ଯସ୍ଯ॑ ଛା॒ଯା-ଽମୃତଂ॒-ଯଁସ୍ଯ॑ ମୃ॒ତ୍ଯୁଃ କସ୍ମୈ॑ ଦେ॒ଵାଯ॑ ହ॒ଵିଷା॑ ଵିଧେମ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 34
35
ଯୋ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଅ॒ଗ୍ନୌ ଯୋ ଅ॒ଫ୍ସୁ ଯ ଓଷ॑ଧୀଷୁ॒ ଯୋ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଵିଶ୍ଵା॒ ଭୁଵ॑ନା-ଽଽଵି॒ଵେଶ॒ ତସ୍ମୈ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମୋ॑ ଅସ୍ତୁ॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 35
36
ଗ॒ନ୍ଧ॒ଦ୍ଵା॒ରା-ନ୍ଦୁ॑ରାଧ॒ର୍​ଷା॒-ନ୍ନି॒ତ୍ଯପୁ॑ଷ୍ଟା-ଙ୍କରୀ॒ଷିଣୀ᳚ମ୍ । ଈ॒ଶ୍ଵରୀଗ୍ଂ॑ ସର୍ଵ॑ ଭୂତା॒ନା॒-ନ୍ତାମି॒ହୋପ॑ହ୍ଵଯେ॒ ଶ୍ରିଯ॒-ନ୍ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 36
37
ଯ ଇଦଗ୍ଂ॑ ଶିଵ॑ସଙ୍କ॒ଲ୍ପ॒ଗ୍ଂ॒ ସ॒ଦା ଧ୍ଯା॑ଯନ୍ତି॒ ବ୍ରାହ୍ମ॑ଣାଃ । ତେ ପ॑ର-ମ୍ମୋକ୍ଷ॑-ଙ୍ଗମିଷ୍ଯ॒ନ୍ତି॒ ତନ୍ମେ॒ ମନଃ॑ ଶି॒ଵସ॑ଙ୍କ॒ଲ୍ପମ॑ସ୍ତୁ ॥ 37
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଶିଵସଙ୍କଲ୍ପଗ୍ଂ ହୃଦଯାଯ ନମଃ॑ ॥
7.2 ପୁରୁଷ ସୂକ୍ତଂ
(ତୈ. ଅର. 3.12.1 - ତୈ. ଅର. 3.12.7)
ସ॒ହସ୍ର॑ଶୀର୍​ଷା॒ ପୁରୁ॑ଷଃ । ସ॒ହ॒ସ୍ରା॒କ୍ଷ-ସ୍ସ॒ହସ୍ର॑ପାତ୍ । ସ ଭୂମିଂ॑-ଵିଁ॒ଶ୍ଵତୋ॑ ଵୃ॒ତ୍ଵା । ଅତ୍ଯ॑ତିଷ୍ଠ-ଦ୍ଦଶାଙ୍ଗୁ॒ଲମ୍ । ପୁରୁ॑ଷ ଏ॒ଵେଦଗ୍ଂ ସର୍ଵ᳚ମ୍ । ଯ-ଦ୍ଭୂ॒ତଂ-ଯଁଚ୍ଚ॒ ଭଵ୍ଯ᳚ମ୍ ।
ଉ॒ତାମୃ॑ତ॒ତ୍ଵସ୍ଯେଶା॑ନଃ । ଯଦନ୍ନେ॑ନା-ତି॒ରୋହ॑ତି ।
1
ଏ॒ତାଵା॑ନସ୍ଯ ମହି॒ମା । ଅତୋ॒ ଜ୍ଯାଯାଗ୍॑ଶ୍ଚ॒ ପୂରୁ॑ଷଃ ॥ 1
ପାଦୋ᳚-ଽସ୍ଯ॒ ଵିଶ୍ଵା॑ ଭୂ॒ତାନି॑ । ତ୍ରି॒ପାଦ॑ସ୍ଯା॒-ମୃତ॑-ନ୍ଦି॒ଵି । ତ୍ରି॒ପାଦୂ॒ର୍ଧ୍ଵ ଉଦୈ॒-ତ୍ପୁରୁ॑ଷଃ । ପାଦୋ᳚ ଽସ୍ଯେ॒ହା-ଽଽଭ॑ଵା॒-ତ୍ପୁନଃ॑ ।
2
ତତୋ॒ ଵିଷ୍ଵଂ॒-ଵ୍ଯଁ॑କ୍ରାମତ୍ । ସା॒ଶ॒ନା॒ନ॒ଶ॒ନେ ଅ॒ଭି ॥ ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଵି॒ରାଡ॑ଜାଯତ । ଵି॒ରାଜୋ॒ ଅଧି॒ ପୂରୁ॑ଷଃ । ସ ଜା॒ତୋ ଅତ୍ଯ॑ରିଚ୍ଯତ । ପ॒ଶ୍ଚା-ଦ୍ଭୂମି॒ମଥୋ॑ ପୁ॒ରଃ ॥ 2
ଯତ୍ପୁରୁ॑ଷେଣ ହ॒ଵିଷା᳚ । ଦେ॒ଵା ଯ॒ଜ୍ଞମତ॑ନ୍ଵତ । ଵ॒ସ॒ନ୍ତୋ ଅ॑ସ୍ଯାସୀ॒ଦାଜ୍ଯ᳚ମ୍ । ଗ୍ରୀ॒ଷ୍ମ ଇ॒ଦ୍ଧ୍ମ ଶ୍ଶ॒ରଦ୍ଧ॒ଵିଃ । ସ॒ପ୍ତାସ୍ଯା॑ସ-ନ୍ପରି॒ଧଯଃ॑ । ତ୍ରି-ସ୍ସ॒ପ୍ତ ସ॒ମିଧଃ॑ କୃ॒ତାଃ । ଦେ॒ଵାଯ-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞ-ନ୍ତ॑ନ୍ଵା॒ନାଃ । ଅବ॑ଧ୍ନ॒-ନ୍ପୁରୁ॑ଷ-ମ୍ପ॒ଶୁମ୍ ॥
3
ତଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ବ॒ର୍​ହିଷି॒ ପ୍ରୌକ୍ଷନ୍ନ୍॑ । ପୁରୁ॑ଷ-ଞ୍ଜା॒ତମ॑ଗ୍ର॒ତଃ ॥ 3
ତେନ॑ ଦେ॒ଵା ଅଯ॑ଜନ୍ତ । ସା॒ଦ୍ଧ୍ଯା ଋଷ॑ଯଶ୍ଚ॒ ଯେ ।
ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞା-ଥ୍ସ॑ର୍ଵ॒ହୁତଃ॑ । ସମ୍ଭୃ॑ତ-ମ୍ପୃଷଦା॒ଜ୍ଯମ୍ । ପ॒ଶୂଗ୍​ସ୍ତାଗ୍​ଶ୍ଚ॑କ୍ରେ ଵାଯ॒ଵ୍ଯାନ୍॑ । ଆ॒ର॒ଣ୍ଯା-ନ୍ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଶ୍ଚ॒ ଯେ । ତସ୍ମା᳚-ଦ୍ଯ॒ଜ୍ଞା-ଥ୍ସ॑ର୍ଵ॒ହୁତଃ॑ । ଋଚ॒-ସ୍ସାମା॑ନି ଜଜ୍ଞିରେ ।
4
ଛନ୍ଦାଗ୍ଂ॑ସି ଜଜ୍ଞିରେ॒ ତସ୍ମା᳚ତ୍ । ଯଜୁ॒ସ୍ତସ୍ମା॑-ଦଜାଯତ ॥ 4
ତସ୍ମା॒ଦଶ୍ଵା॑ ଅଜାଯନ୍ତ । ଯେ କେ ଚୋ॑ଭ॒ଯାଦ॑ତଃ ।
ଗାଵୋ॑ ହ ଜଜ୍ଞିରେ॒ ତସ୍ମା᳚ତ୍ । ତସ୍ମା᳚ଜ୍ଜା॒ତା ଅ॑ଜା॒ଵଯଃ॑ ।
ଯତ୍ପୁରୁ॑ଷଂ॒-ଵ୍ଯଁ॑ଦଧୁଃ । କ॒ତି॒ଧା ଵ୍ଯ॑କଲ୍ପଯନ୍ନ୍ ।
5
ମୁଖ॒-ଙ୍କିମ॑ସ୍ଯ॒ କୌ ବା॒ହୂ । କାଵୂ॒ରୂ ପାଦା॑ଵୁଚ୍ଯେତେ । ବ୍ରା॒ହ୍ମ॒ଣୋ᳚-ଽସ୍ଯ॒ ମୁଖ॑ମାସୀତ୍ । ବା॒ହୂ ରା॑ଜ॒ନ୍ଯଃ॑ କୃ॒ତଃ ॥ 5
ଊ॒ରୂ ତଦ॑ସ୍ଯ॒ ଯ-ଦ୍ଵୈଶ୍ଯଃ॑ । ପ॒ଦ୍ଭ୍ଯାଗ୍ଂ ଶୂ॒ଦ୍ରୋ ଅ॑ଜାଯତ । ଚ॒ନ୍ଦ୍ରମା॒ ମନ॑ସୋ ଜା॒ତଃ । ଚକ୍ଷୋ॒-ସ୍ସୂର୍ଯୋ॑ ଅଜାଯତ । ମୁଖା॒-ଦିନ୍ଦ୍ର॑ଶ୍ଚା॒ଗ୍ନିଶ୍ଚ॑ ।
6
ପ୍ରା॒ଣା-ଦ୍ଵା॒ଯୁର॑ଜାଯତ । ନାଭ୍ଯା॑ ଆସୀଦ॒ନ୍ତରି॑କ୍ଷମ୍ । ଶୀ॒ର୍​ଷ୍ଣୋ ଦ୍ଯୌ-ସ୍ସମ॑ଵର୍ତତ । ପ॒ଦ୍ଭ୍ଯା-ମ୍ଭୂମି॒ ର୍ଦିଶ॒-ଶ୍ଶ୍ରୋତ୍ରା᳚ତ୍ । ତଥା॑ ଲୋ॒କାଗ୍ଂ ଅ॑କଲ୍ପଯନ୍ନ୍ ॥ 6
ଵେଦା॒ହମେ॒ତ-ମ୍ପୁରୁ॑ଷ-ମ୍ମ॒ହାନ୍ତ᳚ମ୍ । ଆ॒ଦି॒ତ୍ଯଵ॑ର୍ଣ॒-ନ୍ତମ॑ସ॒ସ୍ତୁ ପା॒ରେ ।
ସର୍ଵା॑ଣି ରୂ॒ପାଣି॑ ଵି॒ଚିତ୍ଯ॒ ଧୀରଃ॑ । ନାମା॑ନି କୃ॒ତ୍ଵାଭି॒ଵଦ॒ନ୍ ଯଦାସ୍ତେ᳚ । ଧା॒ତା ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ଯମୁ॑ଦାଜ॒ହାର॑ । ଶ॒କ୍ରଃ ପ୍ରଵି॒ଦ୍ଵା-ନ୍ପ୍ର॒ଦିଶ॒ଶ୍ଚତ॑ସ୍ରଃ । ତମେ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନ॒ମୃତ॑ ଇ॒ହ ଭ॑ଵତି । ନାନ୍ଯଃ ପନ୍ଥା॒ ଅଯ॑ନାଯ ଵିଦ୍ଯତେ ।
7
ଯ॒ଜ୍ଞେନ॑ ଯ॒ଜ୍ଞମ॑ଯଜନ୍ତ ଦେ॒ଵାଃ । ତାନି॒ ଧର୍ମା॑ଣି ପ୍ରଥ॒ମାନ୍ଯା॑ସନ୍ନ୍ । ତେ ହ॒ ନାକ॑-ମ୍ମହି॒ମାନ॑-ସ୍ସଚନ୍ତେ । ଯତ୍ର॒ ପୂର୍ଵେ॑ ସା॒ଦ୍ଧ୍ଯା-ସ୍ସନ୍ତି॑ ଦେ॒ଵାଃ ॥ 7
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ପୁରୁଷସୂକ୍ତଗ୍ଂ ଶିରସେ ସ୍ଵାହା ॥
7.3 ଉତ୍ତର ନାରାଯଣଂ
(ତୈ. ଅର. 3.13.1 - ତୈ. ଅର. 3.13.2)
ଅ॒ଦ୍ଭ୍ଯ-ସ୍ସମ୍ଭୂ॑ତଃ ପୃଥି॒ଵ୍ଯୈ ରସା᳚ଚ୍ଚ । ଵି॒ଶ୍ଵକ॑ର୍ମଣ॒-ସ୍ସମ॑ଵର୍ତ॒ତାଧି॑ ।
ତସ୍ଯ॒ ତ୍ଵଷ୍ଟା॑ ଵି॒ଦଧ॑-ଦ୍ରୂ॒ପମେ॑ତି । ତତ୍ପୁରୁ॑ଷସ୍ଯ॒ ଵିଶ୍ଵ॒ମାଜା॑ନ॒ମଗ୍ରେ᳚ ।
ଵେଦା॒ହମେ॒ତ-ମ୍ପୁରୁ॑ଷ-ମ୍ମ॒ହାନ୍ତ᳚ମ୍ । ଆ॒ଦି॒ତ୍ଯଵ॑ର୍ଣ॒-ନ୍ତମ॑ସଃ॒ ପର॑ସ୍ତାତ୍ ।
ତମେ॒ଵଂ-ଵିଁ॒ଦ୍ଵାନ॒ମୃତ॑ ଇ॒ହ ଭ॑ଵତି । ନାନ୍ଯଃ ପନ୍ଥା॑ ଵିଦ୍ଯ॒ତେ-ଽଯ॑ନାଯ । ପ୍ର॒ଜାପ॑ତିଶ୍ଚରତି॒ ଗର୍ଭେ॑ ଅ॒ନ୍ତଃ । ଅ॒ଜାଯ॑ମାନୋ ବହୁ॒ଧା ଵିଜା॑ଯତେ ।
1
ତସ୍ଯ॒ ଧୀରାଃ॒ ପରି॑ଜାନନ୍ତି॒ ଯୋନି᳚ମ୍ । ମରୀ॑ଚୀନା-ମ୍ପ॒ଦମି॑ଚ୍ଛନ୍ତି ଵେ॒ଧସଃ॑ ॥ 1
ଯୋ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯ॒ ଆତ॑ପତି । ଯୋ ଦେ॒ଵାନା᳚-ମ୍ପୁ॒ରୋହି॑ତଃ ।
ପୂର୍ଵୋ॒ ଯୋ ଦେ॒ଵେଭ୍ଯୋ॑ ଜା॒ତଃ । ନମୋ॑ ରୁ॒ଚାଯ॒ ବ୍ରାହ୍ମ॑ଯେ । ରୁଚ॑-ମ୍ବ୍ରା॒ହ୍ମ-ଞ୍ଜ॒ନଯ॑ନ୍ତଃ । ଦେ॒ଵା ଅଗ୍ରେ॒ ତଦ॑ବ୍ରୁଵନ୍ନ୍ । ଯସ୍ତ୍ଵୈ॒ଵ-ମ୍ବ୍ରା᳚ହ୍ମ॒ଣୋ ଵି॒ଦ୍ଯାତ୍ । ତସ୍ଯ॑ ଦେ॒ଵା ଅସ॒ନ୍ ଵଶେ᳚ । ହ୍ରୀଶ୍ଚ॑ ତେ ଲ॒କ୍ଷ୍ମୀଶ୍ଚ॒ ପତ୍ନ୍ଯୌ᳚ । ଅ॒ହୋ॒ରା॒ତ୍ରେ ପା॒ର୍​ଶ୍ଵେ । ନକ୍ଷ॑ତ୍ରାଣି ରୂ॒ପମ୍ । ଅ॒ଶ୍ଵିନୌ॒ ଵ୍ଯାତ୍ତ᳚ମ୍ । ଇ॒ଷ୍ଟ-ମ୍ମ॑ନିଷାଣ ।
2
ଅ॒ମୁ-ମ୍ମ॑ନିଷାଣ । ସର୍ଵ॑-ମ୍ମନିଷାଣ ॥ 2
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଉତ୍ତର ନାରାଯଣଗ୍ଂ ଶିଖାଯୈ ଵଷଟ୍ ॥
7.4 ଅପ୍ରତିରଥଂ
(ତୈ. ସଂ. 4.6.4.1 - ତୈ. ସଂ. 4.6.4.5)
ଆ॒ଶୁ-ଶ୍ଶିଶା॑ନୋ ଵୃଷ॒ଭୋ ନ ଯୁ॒ଧ୍ମୋ ଘ॑ନାଘ॒ନଃ, କ୍ଷୋଭ॑ଣ-ଶ୍ଚର୍​ଷଣୀ॒ନାମ୍ ।
ସ॒॒ଙ୍କ୍ରନ୍ଦ॑ନୋ-ଽନିମି॒ଷ ଏ॑କ ଵୀ॒ରଶ୍ଶ॒ତଗ୍ଂ ସେନା॑ ଅଜଯଥ୍ସା॒-କମିନ୍ଦ୍ରଃ॑ ।
ସ॒ଙ୍କ୍ରନ୍ଦ॑ନେନା ନିମି॒ଷେଣ॑ ଜି॒ଷ୍ଣୁନା॑ ଯୁତ୍କା॒ରେଣ॑ ଦୁଶ୍ଚ୍ଯଵ॒ନେନ॑ ଧୃ॒ଷ୍ଣୁନା᳚ ।
ତଦିନ୍ଦ୍ରେ॑ଣ ଜଯତ॒ ତଥ୍ସ॑ହଧ୍ଵଂ॒-ଯୁଁଧୋ॑ ନର॒ ଇଷୁ॑ ହସ୍ତେନ॒ ଵୃଷ୍ଣା᳚ ।
ସ ଇଷୁ॑ହସ୍ତୈ॒-ସ୍ସ ନି॑ଷ॒ଙ୍ଗିଭି॑ ର୍ଵ॒ଶୀ ସଗ୍ଗ୍​ସ୍ର॑ଷ୍ଟା॒ ସଯୁଧ॒ ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଗ॒ଣେନ॑ ।
ସ॒ଗ୍ଂ॒ସୃ॒ଷ୍ଟ॒-ଜିଥ୍ସୋ॑ମ॒ପା ବା॑ହୁ ଶ॒ର୍ଧ୍ଯୂ᳚ର୍ଧ୍ଵ-ଧ॑ନ୍ଵା॒ ପ୍ରତି॑ହିତା-ଭି॒ରସ୍ତା᳚ ।
ବୃହ॑ସ୍ପତେ॒ ପରି॑ଦୀଯା॒ ରଥେ॑ନ ରକ୍ଷୋ॒ହା-ଽମିତ୍ରାଗ୍ଂ॑ ଅପ॒ ବାଧ॑ମାନଃ । 1
ପ୍ର॒ଭ॒ଞ୍ଜ-ନ୍ଥ୍ସେନାଃ᳚ ପ୍ରମୃ॒ଣୋ ଯୁ॒ଧା ଜଯ॑ନ୍ନ॒ସ୍ମାକ॑-ମେଦ୍ଧ୍ଯଵି॒ତା ରଥା॑ନାମ୍ ।
ଗୋ॒ତ୍ର॒ଭିଦ॑-ଙ୍ଗୋ॒ଵିଦଂ॒-ଵଁଜ୍ର॑ବାହୁ॒-ଞ୍ଜଯ॑ନ୍ତ॒ମଜ୍ମ॑ ପ୍ରମୃ॒ଣନ୍ତ॒-ମୋଜ॑ସା ।
ଇ॒ମଗ୍ଂ ସ॑ଜାତା॒ ଅନୁ॑ଵୀର-ଯଧ୍ଵ॒ମିନ୍ଦ୍ରଗ୍ଂ॑ ସଖା॒ଯୋ-ଽନୁ॒ ସର॑ଭଧ୍ଵମ୍ ।
ବ॒ଲ॒ଵି॒ଜ୍ଞା॒ଯ-ସ୍ସ୍ଥଵି॑ରଃ॒ ପ୍ରଵୀ॑ର॒-ସ୍ସହ॑ସ୍ଵାନ୍ ଵା॒ଜୀ ସହ॑ମାନ ଉ॒ଗ୍ରଃ ।
ଅ॒ଭିଵୀ॑ରୋ ଅ॒ଭିସ॑ତ୍ଵା ସହୋ॒ଜା ଜୈତ୍ର॑ମିନ୍ଦ୍ର॒ ରଥ॒ମାତି॑ଷ୍ଠ ଗୋ॒ଵିତ୍ । 2
ଅ॒ଭି ଗୋ॒ତ୍ରାଣି॒ ସହ॑ସା॒ ଗାହ॑ମାନୋ-ଽଦା॒ଯୋ ଵୀ॒ର ଶ୍ଶ॒ତ-ମ॑ନ୍ଯୁ॒ରିନ୍ଦ୍ରଃ॑ ।
ଦୁ॒ଶ୍ଚ୍ଯ॒ଵ॒ନଃ ପୃ॑ତନା॒ଷାଡ॑ ଯୁ॒ଦ୍ଧ୍ଯୋ᳚-ଽସ୍ମାକ॒ଗ୍ଂ॒ ସେନା॑ ଅଵତୁ॒ ପ୍ରଯୁ॒ଥ୍ସୁ ।
ଇନ୍ଦ୍ର॑ ଆସା-ନ୍ନେ॒ତା ବୃହ॒ସ୍ପତି॒ ର୍ଦକ୍ଷି॑ଣା ଯ॒ଜ୍ଞଃ ପୁ॒ର ଏ॑ତୁ॒ ସୋମଃ॑ ।
ଦେ॒ଵ॒ସେ॒ନାନା॑-ମଭିଭ-ଞ୍ଜତୀ॒ନା-ଞ୍ଜଯ॑ନ୍ତୀନା-ମ୍ମ॒ରୁତୋ॑ ଯ॒ନ୍ତ୍ଵଗ୍ରେ᳚ ।
ଇନ୍ଦ୍ର॑ସ୍ଯ॒ ଵୃଷ୍ଣୋ॒ ଵରୁ॑ଣସ୍ଯ॒ ରାଜ୍ଞ॑ ଆଦି॒ତ୍ଯାନା᳚-ମ୍ମ॒ରୁତା॒ଗ୍ଂ॒ ଶର୍ଧ॑ ଉ॒ଗ୍ରମ୍ ।
ମ॒ହାମ॑ନସା-ମ୍ଭୁଵନଚ୍ଯ॒ଵାନା॒-ଙ୍ଘୋଷୋ॑ ଦେ॒ଵାନା॒-ଞ୍ଜଯ॑ତା॒ ମୁଦ॑ସ୍ଥାତ୍ ।
ଅ॒ସ୍ମାକ॒-ମିନ୍ଦ୍ରଃ॒-ସମୃ॑ତେଷୁ-ଧ୍ଵ॒ଜେ-ଷ୍ଵ॒ସ୍ମାକଂ॒-ଯାଁ ଇଷ॑ଵ॒ସ୍ତା ଜ॑ଯନ୍ତୁ । 3
ଅ॒ସ୍ମାକଂ॑-ଵୀଁ॒ରା ଉତ୍ତ॑ରେ ଭଵନ୍ତ୍ଵ॒ସ୍ମାନୁ॑ ଦେଵା ଅଵତା॒ ହଵେ॑ଷୁ । ଉଦ୍ଧ॑ର୍​ଷଯ ମଘଵ॒ନ୍ନା-ଯୁ॑ଧା॒-ନ୍ଯୁଥ୍ସତ୍ଵ॑ନା-ମ୍ମାମ॒କାନା॒-ମ୍ମହାଗ୍ଂ॑ସି ।
ଉଦ୍ଵୃ॑ତ୍ରହନ୍ ଵା॒ଜିନାଂ॒-ଵାଁଜି॑ନା॒-ନ୍ଯୁଦ୍ରଥା॑ନା॒-ଞ୍ଜଯ॑ତାମେତୁ॒ ଘୋଷଃ॑ ।
ଉପ॒ପ୍ରେତ॒ ଜଯ॑ତା ନର-ସ୍ସ୍ଥି॒ରା ଵଃ॑ ସନ୍ତୁ ବା॒ହଵଃ॑ । ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ଵ॒-ଶ୍ଶର୍ମ॑ ଯଚ୍ଛତ୍ଵନା-ଧୃ॒ଷ୍ଯା ଯଥା-ଽସ॑ଥ । ଅଵ॑ସୃଷ୍ଟା॒ ପରା॑ପତ॒ ଶର॑ଵ୍ଯେ॒ ବ୍ରହ୍ମ॑ ସଗ୍ଂଶିତା । ଗଚ୍ଛା॒ମିତ୍ରା॒-ନ୍ପ୍ରଵି॑ଶ॒ ମୈଷା॒-ଙ୍କଞ୍ଚ॒ନୋଚ୍ଛି॑ଷଃ ।
ମର୍ମା॑ଣି ତେ॒ ଵର୍ମ॑ଭିଶ୍ଛା-ଦଯାମି॒ ସୋମ॑ସ୍ତ୍ଵା॒ ରାଜା॒-ଽମୃତେ॑ନା॒-ଭିଵ॑ସ୍ତାମ୍ । ଉ॒ରୋ ର୍ଵରୀ॑ଯୋ॒ ଵରି॑ଵସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ॒ ଜଯ॑ନ୍ତ॒-ନ୍ତ୍ଵାମନୁ॑ ମଦନ୍ତୁ ଦେ॒ଵାଃ । ଯତ୍ର॑ ବା॒ଣା-ସ୍ସ॒ମ୍ପତ॑ନ୍ତି କୁମା॒ରା ଵି॑ଶି॒ଖା ଇ॑ଵ ।
ଇନ୍ଦ୍ରୋ॑ ନ॒ସ୍ତତ୍ର॑ ଵୃତ୍ର॒ହା ଵି॑ଶ୍ଵା॒ହା ଶର୍ମ॑ ଯଚ୍ଛତୁ ॥ 4 ॥
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ଆଶୁଶ୍ଶିଶାନୋ-ଽପ୍ରତିରଥ-ଙ୍କଵଚାଯ ହୁମ୍ ।
7.5 ପ୍ରତି ପୂରୁଷଂ
(ତୈ. ସଂ. 1.8.6.1 - ତୈ. ସଂ. 1.8.6.2)
(ତୈ. ବ୍ରା. 1.6.10.1 - ତୈ. ବ୍ରା. 1.6.10.5)
ପ୍ର॒ତି॒ପୂ॒ରୁ॒ଷ ମେକ॑କପାଲା॒-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପ॒ତ୍ଯେ-କ॒ମତି॑ରିକ୍ତଂ॒-ଯାଁଵ॑ନ୍ତୋ ଗୃ॒ହ୍ଯା᳚-ସ୍ସ୍ମସ୍ତେଭ୍ଯଃ॒ କମ॑କର-ମ୍ପଶୂ॒ନାଗ୍ଂ ଶର୍ମା॑ସି॒ ଶର୍ମ॒ ଯଜ॑ମାନସ୍ଯ॒ ଶର୍ମ॑ ମେ
ଯ॒ଚ୍ଛୈକ॑ ଏ॒ଵ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ନ ଦ୍ଵି॒ତୀଯା॑ଯ ତସ୍ଥ ଆ॒ଖୁସ୍ତେ॑ ରୁଦ୍ର ପ॒ଶୁସ୍ତ-ଞ୍ଜୁ॑ଷସ୍ଵୈ॒ଷ ତେ॑ ରୁଦ୍ର ଭା॒ଗ-ସ୍ସ॒ହ ସ୍ଵସ୍ରାଂ-ଽବି॑କଯା॒ ତଞ୍ଜୁ॑ଷସ୍ଵ ଭେଷ॒ଜ-ଙ୍ଗଵେ-ଽଶ୍ଵା॑ଯ॒
ପୁରୁ॑ଷାଯ ଭେଷ॒ଜମଥୋ॑ ଅ॒ସ୍ମଭ୍ଯ॑-ମ୍ଭେଷ॒ଜଗ୍ଂ ସୁଭେ॑ଷଜଂ॒-ଯଁଥା-ଽସ॑ତି । 1
ସୁ॒ଗ-ମ୍ମେ॒ଷାଯ॑ ମେ॒ଷ୍ଯା॑ ଅଵା᳚ବଂ ରୁ॒ଦ୍ରମ॑ଦି-ମ॒ହ୍ଯଵ॑ ଦେ॒ଵ-ନ୍ତ୍ର୍ଯ॑ବଙ୍କମ୍ ।
ଯଥା॑ ନ॒-ଶ୍ଶ୍ରେଯ॑ସଃ॒ କର॒ଦ୍ଯଥା॑ ନୋ॒ ଵସ୍ଯ॑ ସଃ॒ କର॒ଦ୍ଯଥା॑ ନଃ ପଶୁ॒ମତଃ॒
କର॒ଦ୍ଯଥା॑ ନୋ ଵ୍ଯଵସା॒ଯଯା᳚ତ୍ । ତ୍ର୍ଯ॑ବଙ୍କଂ-ଯଁଜାମହେ ସୁଗ॒ନ୍ଧି-ମ୍ପୁ॑ଷ୍ଟି॒ଵର୍ଧ॑ନମ୍ ।
ଉ॒ର୍ଵା॒ରୁ॒କମି॑ଵ॒ ବନ୍ଧ॑ନା-ନ୍ମୃ॒ତ୍ଯୋ ର୍ମୁ॑କ୍ଷୀଯ॒ ମା-ଽମୃତା᳚ତ୍ । ଏ॒ଷତେ॑ ରୁଦ୍ର ଭା॒ଗ ସ୍ତଞ୍ଜୁ॑ଷସ୍ଵ॒ ତେନା॑ଵ॒ସେନ॑ ପ॒ରୋ ମୂଜ॑ଵ॒ତୋ-ଽତୀ॒ହ୍ଯଵ॑ତତ
2
ଧନ୍ଵା॒ ପିନା॑କହସ୍ତଃ॒ କୃତ୍ତି॑ଵାସାଃ ॥ 2
ପ୍ର॒ତି॒ପୂ॒ରୁ॒ଷ-ମେକ॑କପାଲା॒-ନ୍ନିର୍ଵ॑ପତି । ଜା॒ତା ଏ॒ଵ ପ୍ର॒ଜା ରୁ॒ଦ୍ରା-ନ୍ନି॒ରଵ॑ଦଯତେ । ଏକ॒ମତି॑ରିକ୍ତମ୍ । ଜ॒ନି॒ଷ୍ଯମା॑ଣା ଏ॒ଵ ପ୍ର॒ଜା ରୁ॒ଦ୍ରା-ନ୍ନି॒ରଵ॑ଦଯତେ । ଏକ॑କପାଲା ଭଵନ୍ତି । ଏ॒କ॒ଧୈଵ ରୁ॒ଦ୍ର-ନ୍ନି॒ରଵ॑ଦଯତେ । ନାଭିଘା॑ରଯତି । ଯଦ॑ଭିଘା॒ରଯେ᳚ତ୍ । ଅ॒ନ୍ତ॒ର॒ଵ॒-ଚା॒ରିଣଗ୍ଂ॑ ରୁ॒ଦ୍ର-ଙ୍କୁ॑ର୍ଯାତ୍ ।
ଏ॒କୋ॒ଲ୍ମୁ॒କେନ॑ ଯନ୍ତି । 3
ତଦ୍ଧି ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ଯ॑ ଭାଗ॒ଧେଯ᳚ମ୍ । ଇ॒ମା-ନ୍ଦିଶଂ॑-ଯଁନ୍ତି । ଏ॒ଷା ଵୈ ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ଯ॒ ଦିକ୍ । ସ୍ଵାଯା॑ ମେ॒ଵ ଦି॒ଶି ରୁ॒ଦ୍ର-ନ୍ନି॒ରଵ॑ଦଯତେ । ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଵା ଅ॑ପ॒ଶୁକା॑ଯା॒ ଆହୁ॑ତ୍ଯୈ॒ ନାତି॑ଷ୍ଠତ । ଅ॒ସୌ ତେ॑ ପ॒ଶୁରିତି॒ ନିର୍ଦି॑ଶେ॒ଦ୍ଯ-ନ୍ଦ୍ଵି॒ଷ୍ଯାତ୍ । ଯମେ॒ଵ ଦ୍ଵେଷ୍ଟି॑ ।
ତମ॑ସ୍ମୈ ପ॒ଶୁ-ନ୍ନିର୍ଦି॑ଶତି । ଯଦି॒ ନ ଦ୍ଵି॒ଷ୍ଯାତ୍ ।
ଆ॒ଖୁସ୍ତେ॑ ପ॒ଶୁରିତି॑ ବ୍ରୂଯାତ୍ । 4
ନ ଗ୍ରା॒ମ୍ଯା-ନ୍ପ॒ଶୂନ୍ ହି॒ନସ୍ତି॑ । ନାର॒ଣ୍ଯାନ୍ । ଚ॒ତୁ॒ଷ୍ପ॒ଥେ ଜୁ॑ହୋତି । ଏ॒ଷ ଵା ଅ॑ଗ୍ନୀ॒ନା-ମ୍ପଡ୍ବୀ॑ଶୋ॒ ନାମ॑ । ଅ॒ଗ୍ନି॒ଵତ୍ଯେ॒ଵ ଜୁ॑ହୋତି ।
ମ॒ଦ୍ଧ୍ଯ॒ମେନ॑ ପ॒ର୍ଣେନ॑ ଜୁହୋତି । ସ୍ରୁଗ୍ଘ୍ଯେ॑ଷା । ଅଥୋ॒ ଖଲୁ॑ । ଅ॒ନ୍ତ॒ମେନୈ॒ଵ ହୋ॑ତ॒ଵ୍ଯ᳚ମ୍ । ଅ॒ନ୍ତ॒ତ ଏ॒ଵ ରୁ॒ଦ୍ର-ନ୍ନି॒ରଵ॑ଦଯତେ । 5
ଏଷ॒ ତେ॑ ରୁଦ୍ରଭା॒ଗ-ସ୍ସ॒ହସ୍ଵସ୍ରାଂ-ଽବି॑କ॒ଯେତ୍ଯା॑ହ । ଶ॒ରଦ୍ଵା ଅ॒ସ୍ଯାମ୍ବି॑କା॒ ସ୍ଵସା᳚ ।
ତଯା॒ ଵା ଏ॒ଷ ହି॑ନସ୍ତି । ଯଗ୍ଂ ହି॒ନସ୍ତି॑ । ତଯୈ॒ଵୈନଗ୍ଂ॑ ସ॒ହ ଶ॑ମଯତି ।
ଭେ॒ଷ॒ଜଙ୍ଗଵ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ଯାଵ॑ନ୍ତ ଏ॒ଵ ଗ୍ରା॒ମ୍ଯାଃ ପ॒ଶଵଃ॑ । ତେଭ୍ଯୋ॑ ଭେଷ॒ଜ-ଙ୍କ॑ରୋତି । ଅଵା᳚ବଂ ରୁ॒ଦ୍ରମ॑ଦି ମ॒ହୀତ୍ଯା॑ହ । ଆ॒ଶିଷ॑ମେ॒ଵୈ-ତାମା ଶା᳚ସ୍ତେ । 6
ତ୍ର୍ଯ॑ବଙ୍କଂ-ଯଁଜାମହ॒ ଇତ୍ଯା॑ହ । ମୃ॒ତ୍ଯୋ ର୍ମୁ॑କ୍ଷୀଯ॒ ମା-ଽମୃତା॒-ଦିତି॒ ଵା ଵୈ ତଦା॑ହ ।
ଉତ୍କି॑ରନ୍ତି । ଭଗ॑ସ୍ଯ ଲୀଫ୍ସନ୍ତେ । ମୂତେ॑ କୃ॒ତ୍ଵା ସ॑ଜନ୍ତି ।
7
ଯଥା॒ ଜନଂ॑-ଯଁ॒ତେ॑-ଽଵ॒ସ-ଙ୍କ॒ରୋତି॑ । ତା॒ଦୃଗେ॒ଵ ତତ୍ । ଏ॒ଷ ତେ॑ ରୁଦ୍ରଭା॒ଗ ଇତ୍ଯା॑ହ ନି॒ରଵ॑ତ୍ଯୈ । ଅପ୍ର॑ତୀକ୍ଷ॒-ମାଯ॑ନ୍ତି । ଅ॒ପଃ ପରି॑ଷିଞ୍ଚତି । ରୁ॒ଦ୍ରସ୍ଯା॒ନ୍ତ ର୍​ହି॑ତ୍ଯୈ । ପ୍ରଵା ଏ॒ତେ᳚-ଽସ୍ମା-ଲ୍ଲୋ॒କା-ଚ୍ଚ୍ଯ॑ଵନ୍ତେ । ଯେ ତ୍ର୍ଯ॑ବଙ୍କୈ॒-ଶ୍ଚର॑ନ୍ତି । ଆ॒ଦି॒ତ୍ଯ-ଞ୍ଚ॒ରୁ-ମ୍ପୁନ॒ରେତ୍ଯ॒ ନିର୍ଵ॑ପତି । ଇ॒ଯଂ-ଵାଁ ଅଦି॑ତିଃ । ଅ॒ସ୍ଯାମେ॒ଵ ପ୍ରତି॑ତିଷ୍ଠନ୍ତି ॥ 7
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ପ୍ରତିପୂରୁଷଂ-ଵିଁଭାଡିତି ନେତ୍ରତ୍ରଯା॑ଯ ଵୌ॒ଷଟ୍ ॥
7.6 ଶତ ରୁଦ୍ରୀଯଂ (ତ୍ଵମଗ୍ନେ ରୁଦ୍ରୋ-ଽନୁଵାକଃ)
ତୈ. ବ୍ରା. 3.11.2.1 - ତୈ. ବ୍ରା. 3.11.2.4
ତ୍ଵମ॑ଗ୍ନେ ରୁ॒ଦ୍ରୋ ଅସୁ॑ରୋ ମ॒ହୋ ଦି॒ଵଃ । ତ୍ଵଗ୍ଂ ଶର୍ଧୋ॒ ମାରୁ॑ତ-ମ୍ପୃ॒କ୍ଷ ଈ॑ଶିଷେ ।
ତ୍ଵଂ-ଵାଁତୈ॑ରରୁ॒ଣୈ ର୍ଯା॑ସି ଶଙ୍ଗ॒ଯଃ । ତ୍ଵ-ମ୍ପୂ॒ଷା ଵି॑ଧ॒ତଃ ପା॑ସି॒ ନୁତ୍ମନାଃ᳚ ।
ଦେଵା॑ ଦେ॒ଵେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପ୍ରଥ॑ମା ଦ୍ଵି॒ତୀଯେ॑ଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵିତୀ॑ଯା-ସ୍ତୃ॒ତୀଯେ॑ଷୁ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ତୃତୀ॑ଯା-ଶ୍ଚତୁ॒ର୍ଥେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଚ॒ତୁ॒ର୍ଥାଃ ପ॑ଞ୍ଚ॒ମେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପ॒ଞ୍ଚ॒ମା-ଷ୍ଷ॒ଷ୍ଠେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । 1
ଷ॒ଷ୍ଠା-ସ୍ସ॑ପ୍ତ॒ମେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ସ॒ପ୍ତ॒ମା ଅ॑ଷ୍ଟ॒ମେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଅ॒ଷ୍ଟ॒ମା ନ॑ଵ॒ମେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ନ॒ଵ॒ମା ଦ॑ଶ॒ମେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ॒ଶ॒ମା ଏ॑କାଦ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଏ॒କ॒ଦ॒ଶା ଦ୍ଵା॑ଦ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵା॒ଦ॒ଶା-ସ୍ତ୍ର॑ଯୋଦ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ତ୍ର॒ଯୋ॒ଦ॒ଶା-ଶ୍ଚ॑ତୁ ର୍ଦେ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଚ॒ତୁ॒ର୍ଦ॒ଶାଃ ପ॑ଞ୍ଚଦ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ପ॒ଞ୍ଚ॒ଦ॒ଶା-ଷ୍ଷୋ॑ଡ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । 2
ଷୋ॒ଡ॒ଶା-ସ୍ସ॑ପ୍ତଦ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ସ॒ପ୍ତ॒ଦ॒ଶା ଅ॑ଷ୍ଟାଦ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଅ॒ଷ୍ଟା॒ଦ॒ଶା ଏ॑କାନ୍ନଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏ॒କା॒ନ୍ନ॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ଏ॑କଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଏ॒କ॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ଦ୍ଵା॑ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ଦ୍ଵା॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ସ୍ତ୍ର॑ଯୋଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ତ୍ର॒ଯୋ॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ଶ୍ଚ॑ତୁର୍ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଚ॒ତୁ॒ର୍ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶାଃ ପ॑ଞ୍ଚଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ ।
ପ॒ଞ୍ଚ॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା-ଷ୍ଷ॑ଡ୍ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । 3
ଷ॒ଡ୍ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ସ୍ସ॑ପ୍ତଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ସ॒ପ୍ତ॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ଅ॑ଷ୍ଟାଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଅ॒ଷ୍ଟା॒ଵି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ଏ॑କାନ୍ନତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଏ॒କା॒ନ୍ନ॒ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ସ୍ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ଏ॑କତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଏ॒କ॒ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ଦ୍ଵା᳚ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଦ୍ଵା॒ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶା ତ୍ର॑ଯସ୍ତ୍ରି॒ଗ୍ଂ॒ଶେଷୁ॑ ଶ୍ରଯଦ୍ଧ୍ଵମ୍ । ଦେଵା᳚ସ୍ତ୍ରିରେକାଦଶା॒ ସ୍ତ୍ରିସ୍ତ୍ର॑ଯସ୍ତ୍ରିଗ୍ଂଶାଃ । ଉତ୍ତ॑ରେ ଭଵତ । ଉତ୍ତ॑ର ଵର୍ତ୍ମାନ॒ ଉତ୍ତ॑ର ସତ୍ଵାନଃ । ଯତ୍କା॑ମ ଇ॒ଦ-ଞ୍ଜୁ॒ହୋମି॑ । ତନ୍ମେ॒ ସମୃ॑ଦ୍ଧ୍ଯତାମ୍ । ଵ॒ଯଗ୍ଗ୍​ସ୍ଯା॑ମ॒ ପତ॑ଯୋ ରଯୀ॒ଣାମ୍ । ଭୂର୍ଭୁଵ॒ସ୍ଵ॑ସ୍ସ୍ଵାହା᳚ । 4
ଓ-ନ୍ନମୋ ଭଗଵତେ॑ ରୁଦ୍ରା॒ଯ ॥ ତ୍ଵମଗ୍ନେ ତ୍ଵମଗ୍ନେ ଶତରୁଦ୍ରୀଯମିତ୍ଯସ୍ତ୍ରାଯ ଫଟ୍ ॥
7.7 ପଞ୍ଚାଙ୍ଗ ଜପଃ
ଅଥ ପଞ୍ଚାଙ୍ଗଜପଃ ॥
ସ॒ଦ୍ଯୋଜା॒ତ-ମ୍ପ୍ର॑ପଦ୍ଯା॒ମି॒ ସ॒ଦ୍ଯୋଜା॒ତାଯ॒ ଵୈ ନମୋ॒ ନମଃ॑ ।
ଭ॒ଵେ ଭ॑ଵେ॒ ନାତି॑ଭଵେ ଭଵସ୍ଵ॒ ମାମ୍ ।
1
ଭ॒ଵୋଦ୍ଭ॑ଵାଯ॒ ନମଃ॑ ॥ 1
2
ଵା॒ମ॒ଦେ॒ଵାଯ॒ ନମୋ᳚ ଜ୍ଯେ॒ଷ୍ଠାଯ॒ ନମଃ॑ ଶ୍ରେ॒ଷ୍ଠାଯ॒ ନମୋ॑ ରୁ॒ଦ୍ରାଯ॒ ନମଃ॒ କାଲା॑ଯ॒ ନମଃ॒ କଲ॑ଵିକରଣାଯ॒ ନମୋ॒ ବଲ॑ଵିକରଣାଯ॒ ନମୋ॒ ବଲା॑ଯ॒ ନମୋ॒ ବଲ॑ପ୍ରମଥନାଯ॒ ନମ॒-ସ୍ସର୍ଵ॑ଭୂତଦମନାଯ॒ ନମୋ॑ ମ॒ନୋନ୍ମ॑ନାଯ॒ ନମଃ॑ ॥ 2
ଅ॒ଘୋରେ᳚ଭ୍ଯୋ-ଽଥ॒ ଘୋରେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ଘୋର॒ଘୋର॑ତରେଭ୍ଯଃ ।
3
ସର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯ-ସ୍ସର୍ଵ॒ଶର୍ଵେ᳚ଭ୍ଯୋ॒ ନମ॑ସ୍ତେ ଅସ୍ତୁ ରୁ॒ଦ୍ରରୂ॑ପେଭ୍ଯଃ ॥ 3
ତତ୍ପୁରୁ॑ଷାଯ ଵି॒ଦ୍ମହେ॑ ମହାଦେ॒ଵାଯ॑ ଧୀମହି ।
4
ତନ୍ନୋ॑ ରୁଦ୍ରଃ ପ୍ରଚୋ॒ଦଯା᳚ତ୍ ॥ 4
ଈଶାନ-ସ୍ସର୍ଵ॑ଵିଦ୍ଯା॒ନା॒ମୀଶ୍ଵର-ସ୍ସର୍ଵ॑ଭୂତା॒ନାଂ॒
5
ବ୍ରହ୍ମାଧି॑ପତି॒ର୍ବ୍ରହ୍ମ॒ଣୋ-ଽଧି॑ପତି॒ର୍ବ୍ରହ୍ମା॑ ଶି॒ଵୋ ମେ॑ ଅସ୍ତୁ ସଦାଶି॒ଵୋମ୍ ॥ 5
7.8 ଅଷ୍ଟାଙ୍ଗ ପ୍ରଣାମଃ
ହି॒ର॒ଣ୍ଯ॒ଗ॒ର୍ଭ-ସ୍ସମ॑ଵର୍ତ॒-ତାଗ୍ରେ॑ ଭୂ॒ତସ୍ଯ॑ ଜା॒ତଃ ପତି॒ରେକ॑ ଆସୀତ୍ ।
ସଦା॑ଧାର ପୃଥି॒ଵୀ-ନ୍ଦ୍ଯାମୁ॒ତେମା-ଙ୍କସ୍ମୈ॑ ଦେ॒ଵାଯ॑ ହ॒ଵିଷା॑ ଵିଧେମ ॥
ଉରସା ନମଃ ॥ 1 (ତୈ. ସଂ. 4.1.8.3)
ଯଃ ପ୍ରା॑ଣ॒ତୋ ନି॑ମିଷ॒ତୋ ମ॑ହି॒ତ୍ଵୈକ॒ ଇଦ୍ରାଜା॒ ଜଗ॑ତୋ ବ॒ଭୂଵ॑ ।
ଯ ଈଶେ॑ ଅ॒ସ୍ଯ ଦ୍ଵି॒ପଦ॒-ଶ୍ଚତୁ॑ଷ୍ପଦଃ॒ କସ୍ମୈ॑ ଦେ॒ଵାଯ॑ ହ॒ଵିଷା॑ ଵିଧେମ ॥
ଶିରସା ନମଃ ॥ 2 (ତୈ. ସଂ. 4.1.8.4)
ବ୍ରହ୍ମ॑ଜଜ୍ଞା॒ନ-ମ୍ପ୍ର॑ଥ॒ମ-ମ୍ପୁ॒ରସ୍ତା॒-ଦ୍ଵିସୀ॑ମ॒ତ-ସ୍ସୁ॒ରୁଚୋ॑ ଵେ॒ନ ଆ॑ଵଃ ।
ସ ବୁ॒ଧ୍ନିଯା॑ ଉପ॒ମା ଅ॑ସ୍ଯ ଵି॒ଷ୍ଠା-ସ୍ସ॒ତଶ୍ଚ॒ ଯୋନି॒ମ-ସ॑ତଶ୍ଚ॒ ଵିଵଃ॑ । (
ଦୃଷ୍ଯା ନମଃ । 3 (ତୈ. ସଂ. 4.2.8.2.)
ମ॒ହୀ ଦ୍ଯୌଃ ପୃ॑ଥି॒ଵୀ ଚ॑ ନ ଇ॒ମଂ-ଯଁ॒ଜ୍ଞ-ମ୍ମି॑ମିକ୍ଷତାମ୍ ।
ପି॒ପୃ॒ତାନ୍ନୋ॒ ଭରୀ॑ମଭିଃ ।
ମନସା ନମଃ ॥ 4 (ତୈ. ସଂ. 3.3.10.2)
ଉପ॑ଶ୍ଵାସଯ ପୃଥି॒ଵୀ-ମୁ॒ତ ଦ୍ଯା-ମ୍ପୁ॑ରୁ॒ତ୍ରା ତେ॑ ମନୁତାଂ॒-ଵିଁଷ୍ଠି॑ତ॒-ଞ୍ଜଗ॑ତ୍ ।
ସ ଦୁ॑ନ୍ଦୁଭେ ସ॒ଜୂରିନ୍ଦ୍ରେ॑ଣ ଦେ॒ଵୈ-ର୍ଦୂ॒ରାଦ୍ଦଵୀ॑ଯୋ॒ ଅପ॑ସେଧ॒ ଶତ୍ରୂନ୍॑ ।
ଵଚସା ନମଃ ॥ 5 (ତୈ. ସଂ. 4.6.6.6)
ଅଗ୍ନେ॒ ନଯ॑ ସୁ॒ପଥା॑ ରା॒ଯେ ଅ॒ସ୍ମାନ୍ ଵିଶ୍ଵା॑ନି ଦେଵ ଵ॒ଯୁନା॑ନି ଵି॒ଦ୍ଵାନ୍ ।
ଯୁ॒ଯୋ॒ଦ୍ଧ୍ଯ॑ସ୍ମ-ଜ୍ଜୁ॑ହୁରା॒ଣ-ମେନୋ॒ ଭୂଯି॑ଷ୍ଠାନ୍ତେ॒ ନମ॑ ଉକ୍ତିଂ-ଵିଁଧେମ ॥
ପଧ୍ଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ ॥ 6 (ତୈ. ସଂ. 1.1.14.3)
ଯା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ॒ ରୁଦ୍ରି॑ଯା ତ॒ନୂସ୍ତଯା॑ ନଃ ପାହି॒ ତସ୍ଯା᳚ସ୍ତେ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ।
ଯା ତେ॑ ଅଗ୍ନେ-ଽଯାଶ॒ଯା ର॑ଜାଶ॒ଯା ହ॑ରାଶ॒ଯା ତ॒ନୂର୍ଵର୍​ଷି॑ଷ୍ଠା ଗହ୍ଵରେ॒ଷ୍ଠୋଗ୍ରଂ-ଵଁଚୋ॒ ଅପା॑ଵଧୀ-ନ୍ତ୍ଵେ॒ଷଂ-ଵଁଚୋ॒ ଅପା॑ଵଧୀ॒ଗ୍ଂ॒ ସ୍ଵାହା᳚ ॥
କରାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ ॥ 7 (ତୈ. ସଂ. 1.2.11.2)
ଇ॒ମଂ-ଯଁ॑ମପ୍ରସ୍ତ॒ରମାହି ସୀଦାଙ୍ଗି॑ରୋଭିଃ ପି॒ତୃଭିଃ॑ ସଂ​ଵିଁଦା॒ନଃ ।
ଆତ୍ଵା॒ ମନ୍ତ୍ରାଃ॑ କଵିଶ॒ସ୍ତା ଵ॑ହନ୍ତ୍ଵେ॒ନା ରା॑ଜନ୍ ହ॒ଵିଷା॑ ମାଦଯସ୍ଵ ॥
କର୍ଣାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ ॥ 8 (ତୈ. ସଂ. 2.6.12.6)
ଉରସା ଶିରସା ଦୃଷ୍ଟ୍ଯା ମନ॑ସା ଵଚସା ତ॒ଥା ।
ପଦ୍ଭ୍ଯା-ଙ୍କରାଭ୍ଯା-ଙ୍କର୍ଣାଭ୍ଯା-ମ୍ପ୍ରଣାମୋ-ଽଷ୍ଟାଙ୍ଗ॑ ଉଚ୍ଯତେ ॥
ଉମାମହେଶ୍ଵରାଭ୍ଯା-ନ୍ନମଃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kalaśa pratiṣṭhāpana mantrāḥ
brahma̭jajñā॒na-mpra̭tha॒ma-mpu॒rastā॒-dvisī̭ma॒ta-ssu॒ruco̭ ve॒na ā̭vaḥ |
sa bu॒dhniyā̭ upa॒mā a̭sya vi॒ṣṭhā-ssa॒taśca॒ yoni॒-masa̭taśca॒ vivaḥ̭ |
nākḙ supa॒rṇa mupa॒ya-tpata̭ntagṃ hṛ॒dā vena̭nto a॒bhyaca̭kṣa-tatvā |
hira̭ṇyapakṣaṃ॒-va~rṷṇasya dū॒taṃ-ya~॒masya॒ yonaṷ śaku॒na-mbhṷra॒ṇyum |
āpyā̭yasva॒ samḙtu te vi॒śvataḥ̭ soma॒ vṛṣṇi̭yam | bhavā॒ vāja̭sya saṅga॒the |
yo ru॒dro a॒gnau yo a॒phsu ya oṣa̭dhīṣu॒ yo ru॒dro viśvā॒
bhuva̭nā-''vi॒veśa॒ tasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu | 1 (apa upaspṛśya)
i॒daṃ-vi~ṣṇu॒ rvica̭krame tre॒dhā nida̭dhe pa॒dam | samṷ̄ḍhamasya pāgṃ su॒re |
indraṃ॒-vi~śvā̭ avīvṛdhan-thsamu॒dravya̭casa॒-ṅgiraḥ̭ |
ra॒thīta̭magṃ rathī॒nāṃ-vā~jā̭nā॒gṃ॒ satpa̭ti॒-mpati᳚m |
āpo॒ vā i॒daṃgṃ sarvaṃ॒-vi~śvā̭ bhū॒tānyāpaḥ̭ prā॒ṇā vā āpaḥ̭ pa॒śava॒ āpo-'nna॒māpo-'mṛ̭ta॒māpa̭-ssa॒mrāḍāpo̭ vi॒rāḍāpa̭-ssva॒rāḍāpa॒-śchandā॒g॒śyāpo॒ jyotī॒g॒ṣyāpo॒ yajū॒g॒ṣyāpa̭-ssa॒tyamāpa॒-ssarvā̭ de॒vatā॒ āpo॒ bhūrbhuva॒ssuva॒rāpa॒ om | 2
a॒paḥ praṇa̭yati | śra॒ddhā vā āpaḥ̭ | śra॒ddhāme॒vārabhya̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati |
a॒paḥ praṇa̭yati |
ya॒jño vā āpaḥ̭ | ya॒jñame॒vārabhya̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati | a॒paḥ praṇa̭yati |
vajro॒ vā āpaḥ̭ | vajra̭me॒va bhrātṛ̭vyebhyaḥ pra॒hṛtya̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati |
a॒paḥ praṇa̭yati |
āpo॒ vai ra̭kṣo॒ghnīḥ | rakṣa̭sā॒mapa̭hatyai | a॒paḥ praṇa̭yati |
āpo॒ vai de॒vānā᳚-mpri॒ya-ndhāma̭ | de॒vānā̭me॒va pri॒ya-ndhāma̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati | a॒paḥ praṇa̭yati |
āpo॒ vai sarvā̭ de॒vatāḥ᳚ | de॒vatā̭ e॒vārabhya̭ pra॒ṇīya॒ praca̭rati |
a॒paḥ praṇa̭yati |
āpo॒ vai śā॒ntāḥ | śā॒ntābhi̭re॒vāsya॒ śucagṃ̭ śamayati | de॒vo vaḥ̭
savi॒to-tpṷnā॒tva-cchi̭dreṇa pa॒vitrḙṇa॒ vaso॒ssūrya̭sya ra॒śmibhiḥ̭ || 3
kūrcāgrai rrākṣasā-nghorān chindhi karmavighātinaḥ |
tvāmarpayāmi kumbhe-'smin sāphalya-ṅkuru karmaṇi |
vṛkṣarāja samudbhūtā-śśākhāyāḥ pallavatva caḥ |
yuṣmān kumbheṣvarpayāmi sarvapāpāpanuttaye |
nālikera-samudbhūta trinetra hara sammita |
śikhayā duritaṃ sarva-mpāpa-mpīḍā-ñca me nuda |
sa॒ hi ratnā̭ni dā॒śuṣḙ su॒vāti̭ savi॒tā bhagaḥ̭ |
ta-mbhā॒ga-ñci॒tramī̭mahe | (ṛgveda mantraḥ)
tatvā̭ yāmi॒ brahma̭ṇā॒ vanda̭māna॒-stadāśā᳚ste॒ yaja̭māno ha॒virbhiḥ̭ |
ahḙḍamāno varuṇe॒ha bo॒ddhyurṷśagṃsa॒ mā na॒ āyuḥ॒ pramo̭ṣīḥ ||
o-mbhūrbhuva॒ssuva॒rom | asmin kumbhe varuṇamāvāhayāmi |
varuṇasya idamāsanam | varuṇāya namaḥ | sakalārādhanai-ssvarcitam |
ratnasiṃhāsanaṃ samarpayāmi | pādyaṃ samarpayāmi |
arghyaṃ samarpayāmi | ācamanīyaṃ samarpayāmi |
madhuparkkaṃ samarpayāmi | snānaṃ samarpayāmi |
snānānantaraṃ ācamanīyaṃ samarpayāmi |
vastrottarīyaṃ samarpayāmi | upavītaṃ samarpayāmi |
gandhā-ndhārayāmi | akṣatān samarpayāmi |
puṣpāṇi samarpayāmi |
1. oṃ-va~ruṇāya namaḥ
2. o-mpracetase namaḥ
3. oṃ surūpiṇe namaḥ
4. oṃ apāmpataye namaḥ
5. o-mmakaravāhanāya namaḥ
6. jalādhipataye namaḥ
7. o-mpāśahastāya namaḥ
8. o-ntīrtharājāya namaḥ
oṃ-va~ruṇāya namaḥ | nānāvidha parimala patra puṣpāṇi samarpayāmi |
dhūpaṃ āghrāpayāmi | dīpa-ndar​śayāmi |
dhūpadīpānantaraṃ ācamanīyaṃ samarpayāmi |
o-mbhūrbhuvassuvaḥ | tathsa̭vi॒turvare᳚ṇya॒-mbhargo̭ de॒vasya̭ dhīmahi |
dhiyo॒ yona̭ praco॒dayā᳚t |
deva savitaḥ prasuvaḥ | satya-ntvartena pariṣiñcāmi |
(rātrau - ṛta-ntvā satyena pariṣiñcāmi) |
oṃ-va~ruṇāya namaḥ | amṛta-mbhavatu | amṛtopastaraṇamasi |
o-mprāṇāya svāhā | oṃ apānāya svāhā | oṃ-vyā~nāya svāhā |
oṃ udānāya svāhā | oṃ samānāya svāhā | o-mbrahmaṇe svāhā |
kadalīphala-nnivedayāmi | maddhyemaddhye amṛtapānīyaṃ samarpayāmi | amṛtāpidhānamasi | naivedyānantaraṃ ācamanīyaṃ samarpayāmi |
tāmbūlaṃ samarpayāmi | karpūra nīrājana-mpradar​śayāmi |
nīrājanānantaraṃ ācamanīyaṃ samarpayāmi | mantra puṣpaṃ samarpayāmi |
suvarṇa puṣpaṃ samarpayāmi | samastopacārān samarpayāmi ||
1. pañcāṅga rudranyāsaḥ
athātaḥ pañcāṅgarudrāṇāṃ
nyāsapūrvaka-ñjapa-homā-rcanā-bhiṣeka-vidhiṃ-vyā~᳚khyāsyāmaḥ |
athātaḥ pañcāṅgarudrāṇāṃ
nyāsapūrvaka-ñjapa-homā-rcanābhiṣeka-ṅkariṣyamāṇaḥ |
hariḥ oṃ athātaḥ pañcāṅga rudrāṇām ||
oṅkāramantra saṃ​yu~kta-nnitya-ndhyāyanti yoginaḥ |
kāmada-mmokṣada-ntasmai oṅkārāya namo namaḥ ||
namaste deva deveśa namaste parameśvara |
namaste vṛṣabhārūḍha nakārāya namo namaḥ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ || o-nnam ||
nama̭ste rudra ma॒nyava̭ u॒tota॒ iṣa̭ve॒ namaḥ̭ |
nama̭ste astu॒ dhanva̭ne bā॒hubhyā̭mu॒ta te॒ namaḥ̭ ||
yā ta॒ iṣuḥ̭ śi॒vata̭mā śi॒va-mba॒bhūva̭ te॒ dhanuḥ̭ |
śi॒vā śa̭ra॒vyā̭ yā tava॒ tayā̭ no rudra mṛḍaya |
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || naṃ om | pūrvāṅga rudrāya॒ namaḥ || (prācyai diśa, East)
mahādeva-mmahātmāna-mmahāpātakanāśanam |
mahāpāpaharaṃ-va~nde makārāya namo namaḥ ||
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ॒ || o-mmam ||
o-nnidha̭napataye॒ namaḥ | nidhanapatāntikāya॒ namaḥ |
ūrdhvāya॒ namaḥ | ūrdhvaliṅgāya॒ namaḥ |
hiraṇyāya॒ namaḥ | hiraṇyaliṅgāya॒ namaḥ |
suvarṇāya॒ namaḥ | suvarṇaliṅgāya॒ namaḥ |
divyāya॒ namaḥ | divyaliṅgāya॒ namaḥ |
bhavāyaḥ॒ namaḥ | bhavaliṅgāya॒ namaḥ |
śarvāya॒ namaḥ | śarvaliṅgāya॒ namaḥ |
śivāya॒ namaḥ | śivaliṅgāya॒ namaḥ |
jvalāya॒ namaḥ | jvalaliṅgāya॒ namaḥ |
ātmāya॒ namaḥ | ātmaliṅgāya॒ namaḥ |
paramāya॒ namaḥ | paramaliṅgāya॒ namaḥ |
etathsomasya̭ sūrya॒sya sarvaliṅgagg̭ sthāpa॒ya॒ti॒ pāṇimantra-mpavi॒tram ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || maṃ om ||
dakṣiṇāṅga rudrāya॒ namaḥ || (dakṣiṇa diśa, South)
śivaṃ śānta-ñjagannāthaṃ-lo~kānugrahakāraṇam |
śivameka-mparaṃ-va~nde śikārāya namo namaḥ ||
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ॒ || oṃ śim ||
apai̭tumṛ॒tyuramṛta̭-nna॒ āga̭n vaivasva॒to no॒ a̭bhaya-ṅkṛṇotu | pa॒rṇaṃ-va~na॒spaterivā॒bhinaśśīyatāgṃ ra॒yissaca̭tā-nna॒śśacī॒patiḥ̭ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || śiṃ om || paścimāṅga rudrāya॒ namaḥ || (paścima diśa, West)
vāhanaṃ-vṛ~ṣabho yasya vāsukī kaṇṭhabhūṣaṇam |
vāme śaktidharaṃ-va~nde vakārāya namo namaḥ ||
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ॒ || oṃ-vā~m ||
prāṇānā-ṅgranthirasi rudro mā̭ viśā॒ntakaḥ | tenānnenā᳚pyāya॒sva || o-nnamo bhagavate rudrāya viṣṇave mṛtyṷrme pā॒hi ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || vāṃ om || uttarāṅga rudrāya॒ namaḥ || (uttara diśa, North)
yatra kutra sthita-ndevaṃ sarvavyāpinamīśvaram |
yalliṅga-mpūjayennityaṃ-ya~kārāya namo namaḥ ||
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ॒ || oṃ-ya~m ||
yo ru॒dro a॒gnau yo a॒psu ya oṣa̭dhīṣu॒ yo ru॒dro viśvā॒ bhuva̭nā vi॒veśa॒ tasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || yaṃ om || ūrdhvāṅga rudrāya॒ namaḥ || (ūrdhva diśa, Up)
2. pañcamukha dhyānam
o-nnam || tatpuru॒ṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi | tanno̭ rudraḥ pracodayā᳚t ||
saṃ​va~rtāgni taṭitpradīpta kanaka prasparthi tejomayam |
gambhīradhvani sāmavedajanaka-ntāmrādharaṃ sundaram |
ardhendudyuti lolapiṅgala jaṭābhāraprabaddhoragam |
vande siddha surāsurendranamita-mpūrva-mmukhaṃ śūlinaḥ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || o-nnam || pūrva mukhāya॒ namaḥ ||
a॒ghore᳚bhyo-'thagho॒re᳚bhyo॒ ghora॒ghora̭tarebhyaḥ || sarve᳚bhyassarva śarve᳚bhyo॒ nama̭ste astu ru॒drarṷ̄pebhyaḥ ||
kālābhrabhramarāñjanadyutinibhaṃ-vyā~vṛtta piṅgekṣaṇam
karṇodbhāsita bhogimastaka maṇiprodgīrṇa daṃṣṭrāṅkuram |
sarpaprota kapāla śukti śakala vyākīrṇa sacchekharam
vande dakṣiṇamīśvarasya kuṭila bhrūbhaṅga raudra-mmukham ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || o-mmam || dakṣiṇa mukhāya॒ namaḥ ||
sa॒dyo jā॒ta-mpra̭padyā॒mi॒ sa॒dyo jā॒tāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ | bha॒ve bha̭ve॒ nāti̭ bhave bhavasva॒ mām | bha॒vo-dbha̭vāya॒ namaḥ̭ ||
prāleyācalamindukunda dhavala-ṅgokṣīraphenaprabham
bhasmābhyaktamanaṅga deha dahana jvālāvalī locanam |
brahmendrādi marudgaṇaisputipadai rabhyarcitaṃ-yo~gibhiḥ
vande-'haṃ sakala-ṅkalaṅkarahitaṃ sthāṇormukha-mpaścimam ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || oṃ śim || paścima mukhāya॒ namaḥ ||
vā॒ma॒de॒vāya॒ namo᳚ jye॒ṣṭhāya॒ namaḥ̭ śre॒ṣṭhāya॒ namo̭ ru॒drāya॒ namaḥ॒ kālā̭ya॒ namaḥ॒ kala̭vikaraṇāya॒ namo॒ bala̭vikaraṇāya॒ namo॒ balā̭ya॒ namo॒ bala̭pramathanāya॒ nama॒-ssarva̭bhūtadamanāya॒ namo̭ ma॒nonma̭nāya॒ namaḥ̭ ||
gaura-ṅkuṅkuma paṅkilaṃ stilakaṃ-vyā~pāṇḍu gaṇḍasthalam
bhrūvikṣepa kaṭākṣa lasatsaṃsakta karṇotphalam |
snigdha-mbimbaphalādhara-mprahasita-nnīlālakāla-ṅkṛtam
vande pūrṇa śaśāṅka maṇḍalanibhaṃ-va~ktraṃ harasyottaram ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || oṃ-vā~m || uttara mukhāya॒ namaḥ ||
īśāna-ssarva̭vidyā॒nā॒-mīśvara-ssarva̭bhūtā॒nā॒-mbrahmādhi̭pati॒-rbrahma॒ṇo 'dhi̭pati॒-rbrahmā̭ śi॒vo mḙ astu sadāśi॒vom || (kaniṣṭhikābhyā-nnamaḥ)
vyaktāvyakta guṇetara-mparataraṃ ṣaṭtriṃśatattvātmakam
tasmāduttama tattvamakṣaramida-ndhyeyaṃ sadā yogibhiḥ |
oṅkārādi samasta mantrajanakaṃ sūkṣmādi sūkṣma-mparaṃ
śānta-mpañcamamīśvarasya vadana-ṅkhaṃ​vyā~pti tejomayam ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || oṃ-vā~m || ūrdhva mukhāya॒ namaḥ ||
diṅnamaskāraḥ
pūrve paśupatiḥ pātu | dakṣiṇe pātu śaṅkaraḥ |
paścime pātu viśveśaḥ | nīlakaṇṭhastadottare ||
īśānyā-mpātu me śarvaḥ | āgneyā-mpārvatīpatiḥ |
naiṛtyā-mpātu me rudraḥ | vāyavyā-nnīlalohitaḥ ||
ūrdhve trilocanaḥ pātu | adharāyā-mmaheśvaraḥ |
etābhyo daśa digbhyastu | sarvataḥ pātu śaṅkaraḥ ||
(nā rudro rudramarcaye᳚t |
nyāsapūrvaka-ñjapahomārcanā-'bhiṣekavidhi vyākhyāsyāmaḥ |)
3. aṅganyāsaḥ
yā tḙ rudra śi॒vā ta॒nūragho॒rā-'pā̭pakāśinī |
tayā̭ na sta॒nuvā॒ śanta̭mayā॒ giri̭śantā॒bhi cā̭kaśīhi |
śikhāyai namaḥ | 1
a॒smi-nma̭ha॒tya̭rṇa॒ve᳚-'ntari̭kṣe bha॒vā adhi̭ |
teṣāgṃ̭ sahasrayoja॒ne-'va॒dhanvā̭ni tanmasi |
śirase namaḥ | 2
sa॒hasrā̭ṇi sahasra॒śo ye ru॒drā adhi॒ bhūmyā᳚m |
teṣāgṃ̭ sahasra-yoja॒ne-'va॒dhanvā̭ni tanmasi |
lalāṭāya namaḥ | 3
ha॒gṃ॒sa-śśṷci॒ṣa-dvasṷrantarikṣa॒saddhotā̭ vedi॒ṣadati̭thi-rduroṇa॒sat |
nṛ॒ṣadva̭ra॒-sadṛ̭ta॒-sadvyo̭ma॒ sada॒bjā go॒jā ṛ̭ta॒jā a̭dri॒jā ṛ॒ta-mbṛ॒hat |
bhruvormaddhyāya namaḥ | 4
trya̭baṅkaṃ-ya~jāmahe suga॒ndhi-mpṷṣṭi॒vardha̭nam |
u॒rvā॒ru॒kami̭va॒ bandha̭nān
mṛ॒tyo-rmṷkṣīya॒ mā-'mṛtā᳚t |
netrābhyā-nnamaḥ | 5
nama॒-ssrutyā̭ya ca॒ pathyā̭ya ca॒ namaḥ̭ kā॒ṭyā̭ya ca nī॒pyā̭ya ca |
karṇābhyā-nnamaḥ | 6
mā na̭sto॒ke tana̭ye॒ mā na॒ āyṷṣi॒ mā no॒ goṣu॒ mā no॒ aśvḙṣu rīriṣaḥ |
vī॒rānmāno̭ rudra bhāmi॒to va̭dhīr-ha॒viṣma̭nto॒ nama̭sā vidhema te |
nāsikābhyā-nnamaḥ | 7
a॒va॒tatya॒ dhanu॒stvagṃ saha̭srākṣa॒ śatḙṣudhe |
ni॒śīrya̭ śa॒lyānā॒-mmukhā̭ śi॒vo naḥ̭ su॒manā̭ bhava |
mukhāya namaḥ | 8
nīla̭grīvā śśiti॒kaṇṭhā᳚-śśa॒rvā a॒dhaḥ, kṣa̭māca॒rāḥ |
teṣāgṃ̭ sahasrayoja॒ne-' va॒dhanvā̭ni tanmasi |
kaṇṭhāya namaḥ | 9.1
nīla̭grīvā-śśiti॒kaṇṭhā॒ divagṃ̭ ru॒drā upa̭śritāḥ |
teṣāgṃ̭ sahasrayoja॒ne-' va॒dhanvā̭ni tanmasi |
upakaṇṭhāya namaḥ | 9.2
nama̭ste a॒stvāyṷdhā॒yā-nā̭tatāya dhṛ॒ṣṇave᳚ |
u॒bhābhyā̭mu॒ta te॒ namo̭ bā॒hubhyā॒-ntava॒ dhanva̭ne |
bāhubhyā-nnamaḥ | 10
yā tḙ he॒ti-rmī̭ḍhuṣṭama॒ hastḙ ba॒bhūva̭ te॒ dhanuḥ̭ |
tayā॒-'smān vi॒śvata॒stva-ma̭ya॒kṣmayā॒ pari̭bbhuja |
upabāhubhyā-nnamaḥ | 11
pari̭ṇo ru॒drasya̭ he॒ti-rvṛ̭ṇaktu॒ pari̭tve॒ṣasya̭ durma॒tira̭ghā॒yoḥ |
ava̭ sthi॒rā ma॒ghava̭dbhyaḥ tanuṣva॒ mīḍhva̭sto॒kāya॒ tana̭yāya mṛḍaya |
maṇibandhābhyā-nnamaḥ | 12
ye tī॒rthāni̭ pra॒cara̭nti sṛ॒kāva̭nto niṣa॒ṅgiṇaḥ̭ |
teṣāgṃ̭ sahasrayoja॒ne-' va॒dhanvā̭ni tanmasi |
hastābhyā-nnamaḥ | 13
sa॒dyo jā॒ta-mpra̭padyā॒mi॒ sa॒dyo jā॒tāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ |
bha॒ve bha̭ve॒ nāti̭ bhave bhavasva॒ mām | bha॒vo-dbha̭vāya॒ namaḥ̭ ||
aguṃṣṭhābhyā-nnamaḥ | 14.1
vā॒ma॒de॒vāya॒ namo᳚ jye॒ṣṭhāya॒ namaḥ̭ śre॒ṣṭhāya॒ namo̭ ru॒drāya॒ namaḥ॒ kālā̭ya॒ namaḥ॒ kala̭vikaraṇāya॒ namo॒ bala̭vikaraṇāya॒ namo॒ balā̭ya॒ namo॒ bala̭pramathanāya॒ nama॒-ssarva̭bhūtadamanāya॒ namo̭ ma॒nonma̭nāya॒ namaḥ̭ |
tarjanībhyā-nnamaḥ | 14.2
a॒ghore᳚bhyo 'tha॒ghore᳚bhyo॒ ghora॒ghora̭tarebhyaḥ |
sarve᳚bhya-ssarva॒ śarve᳚bhyo॒ nama̭ste astu ru॒dra rṷ̄pebhyaḥ ||
maddhyamābhyā-nnamaḥ | 14.3
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi |
tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t ||
anāmikābhyā-nnamaḥ | 14.4
īśāna-ssarva̭vidyā॒nā॒-mīśvara-ssarva̭bhūtā॒nāṃ॒
rahmādhi̭pati॒-rbrahma॒ṇo 'dhi̭pati॒-rbrahmā̭ śi॒vo mḙ astu sadāśi॒vom ||
kaniṣṭhikābhyā-nnamaḥ | 14.5
namo̭ vaḥ kiri॒kebhyo̭ de॒vānā॒gṃ॒ hṛda̭yebhyaḥ |
hṛdayāya namaḥ | 15
namo̭ ga॒ṇebhyo̭ ga॒ṇapa̭tibhyaśca vo॒ namaḥ̭ |
pṛṣṭhāya namaḥ | 16
namo॒ hira̭ṇyabāhave senā॒nyḙ di॒śāñca॒ pata̭ye॒ namaḥ̭ |
pār​śvābhyā-nnamaḥ | 17
vijya॒-ndhanuḥ̭ kapa॒rdino॒ viśa̭lyo॒ bāṇa̭vāgṃ u॒ta |
anḙśanna॒syeṣa̭va ā॒bhura̭sya niṣa॒ṅgathiḥ̭ |
jaṭharāya namaḥ | 18
hi॒ra॒ṇya॒ga॒rbha ssama̭varta॒tāgrḙ bhū॒tasya̭ jā॒taḥ pati॒reka̭ āsīt |
sadā̭dhāra pṛthi॒vī-ndyāmu॒temā-ṅkasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema |
nābhyai namaḥ | 19
mīḍhṷṣṭama॒ śiva̭tama śi॒vo na̭ssu॒manā̭ bhava |
pa॒ra॒me vṛ॒kṣa āyṷdha-nni॒dhāya॒ kṛttiṃ॒-va~sā̭na॒ āca̭ra॒ pinā̭ka॒-mbibhra॒dāga̭hi |
kaṭhyai namaḥ | 20
ye bhū॒tānā॒-madhi̭patayo viśi॒khāsaḥ̭ kapa॒rdi̭naḥ |
teṣāgṃ̭ sahasrayoja॒ne 'va॒dhanvā̭ni tanmasi |
guhyāya namaḥ | 21
ye annḙṣu vi॒viddhya̭nti॒ pātrḙṣu॒ piba̭to॒ janāṋ |
teṣāgṃ̭ sahasrayoja॒ne-' va॒dhanvā̭ni tanmasi |
aṇḍābhyā-nnamaḥ | 22
sa॒ śi॒rā jā॒tavḙdā a॒kṣara̭-mpara॒ma-mpa॒dam |
vedā̭nā॒gṃ॒ śira̭si mā॒tā॒ ā॒yu॒ṣmanta̭-ṅkarotu॒ mām |
apānāya namaḥ | 23
mā no̭ ma॒hānta̭mu॒ta mā no̭ arbha॒ka-mmā na॒ ukṣa̭ntamu॒ta mā na̭ ukṣi॒tam |
mā no̭ vadhīḥ pi॒tara॒-mmota mā॒tara̭-mpri॒yā mā na̭sta॒nuvo̭ rudra rīriṣaḥ |
ūrubhyā-nnamaḥ | 24
e॒ṣa tḙ rudrabhā॒ga-stañjṷṣasva॒ tenā̭va॒sena̭ pa॒ro
mūja̭va॒to-'tī॒hyava̭tata-dhanvā॒ pinā̭kahastaḥ॒ kṛtti̭vāsāḥ |
jānubhyā-nnamaḥ | 25
sa॒gṃ॒ sṛ॒ṣṭa॒jithso̭ma॒pā bā̭hu-śa॒rdhyū᳚rdhva dha̭nvā॒ prati̭hitā-bhi॒rastā᳚ |
bṛha̭spate॒ pari̭dīyā॒ rathḙna rakṣo॒hā-'mitrāgṃ̭ apa॒bādha̭mānaḥ |
jaṅghābhyā-nnamaḥ | 26
viśva̭-mbhū॒ta-mbhuva̭na-ñci॒tra-mba̭hu॒dhā jā॒ta-ñjāya̭māna-ñca॒ yat |
sarvo॒ hyḙṣa ru॒dra-stasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu ||
gulphābhyā-nnamaḥ | 27
ye pa॒thā-mpa̭thi॒rakṣa̭ya ailabṛ॒dā ya॒vyudhaḥ̭ |
teṣāgṃ̭ sahasrayoja॒ne 'va॒dhanvā̭ni tanmasi |
pādābhyā-nnamaḥ | 28
addhya̭voca-dadhiva॒ktā pra̭tha॒mo daivyo̭ bhi॒ṣak |
ahīg̭śca॒ sarvā᳚n ja॒bhaṃ​ya~॒-nthsarvā᳚śca yātu dhā॒nyaḥ̭ |
kavacāya hum | 29
namo̭ bi॒lminḙ ca kava॒cinḙ ca॒
namaḥ̭ śru॒tāya̭ ca śrutase॒nāya̭ ca |
upakavacāya hum | 30
namo̭ astu॒ nīla̭grīvāya sahasrā॒kṣāya̭ mī॒ḍhuṣe᳚ |
atho॒ ye a̭sya॒ satvā̭no॒-'ha-ntebhyo̭-'kara॒nnamaḥ̭ |
tṛtīya netrāya namaḥ | 31
pramṷñca॒ dhanva̭na॒stva-mu॒bhayo॒-rārtni̭yo॒rjyām |
yāśca̭ te॒ hasta॒ iṣa̭vaḥ॒ parā॒ tā bha̭gavo vapa |
astrāya phaṭ | 32
ya e॒tāva̭ntaśca॒ bhūyāgṃ̭saśca॒ diśo̭ ru॒drā vi̭tasthi॒re |
teṣāgṃ̭̭ sahasrayoja॒ne 'va॒dhanvā̭ni tanmasi |
iti digbandhaḥ | 33
-----------iti prathama nyāsaḥ------------
(śikhādi astraparyantaṃ ekatriṃśadaṅganyāsaḥ digbandha sahitaḥ prathamaḥ)
4. daśāṅga nyāsaḥ
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | iti namaskārā-nnyase᳚t ||
oṃ o-mmūrthne namaḥ (mūrdhni) |
o-nna-nnāsikāyai namaḥ (nāsikāgraḥ) |
o-mmoṃ-la~laṭāya namaḥ (lalāṭaḥ) |
o-mbha-mmukhāya namaḥ (mukhām) |
o-ṅga-ṅkaṇṭhāya namaḥ (kaṇṭhaḥ) |
oṃ-vaṃ~ hṛdayāya namaḥ (hṛdayaḥ) |
o-nte-ndakṣiṇa hastāya namaḥ (dakṣiṇa hastaḥ) |
oṃ ruṃ-vā~ma hastāya namaḥ (vāma hastaḥ) |
o-ndrā-nnābhyai namaḥ (nābhhī) |
oṃ-ya~-mpādābhyā-nnamaḥ (pādau) ||
[apa upaspṛśya]
-----------iti dvitīya nyāsaḥ----------
mūrdhādi pādānta-ndaśāṅga nyāsaḥ dvitīyaḥ
5. pañcāṅga nyāsaḥ
sa॒dyo jā॒ta-mpra̭padyā॒mi॒ sa॒dyo jā॒tāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ |
bha॒ve bha̭ve॒ nāti̭bhave bhavasva॒ mām | bha॒vo-dbha̭vāya॒ namaḥ̭ ||
pādābhyā-nnamaḥ | 1
[apa upaspṛśya]
vā॒ma॒de॒vāya॒ namo᳚ jye॒ṣṭhāya॒ namaḥ̭ śre॒ṣṭhāya॒ namo̭ ru॒drāya॒ namaḥ॒
kālā̭ya॒ namaḥ॒ kala̭vikaraṇāya॒ namo॒ bala̭vikaraṇāya॒ namo॒ balā̭ya॒ namo॒
bala̭pramathanāya॒ nama॒ ssarva̭bhūtadamanāya॒ namo̭ ma॒nonma̭nāya॒ namaḥ̭ |
ūrumadhyamābhyā-nnamaḥ | 2
a॒ghore᳚bhyo 'tha॒ghore᳚bhyo॒ ghora॒ghora̭tarebhyaḥ |
sarve᳚bhya-ssarva॒ śarve᳚bhyo॒ nama̭ste astu ru॒drarṷ̄pebhyaḥ ||
hṛdayāya namaḥ | 3
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi |
tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t ||
mukhāya namaḥ | 4
īśāna-ssarva̭vidyā॒nā॒-mīśvarasarva̭ bhūtā॒nāṃ॒
brahmādhi̭pati॒-rbrahma॒ṇo-'dhi̭pati॒-rbrahmā̭ śi॒vo mḙ astu sadāśi॒vom ||
mūrdhne namaḥ | 5
5.1 haṃsa gāyatrī
asya śrī haṃsagāyatrī mahāmantrasya, avyakta parabrahma ṛṣiḥ,
anuṣṭu-pchandaḥ, paramahaṃso devatā |
haṃsā-mbījam, haṃsīṃ śaktiḥ | haṃsū-ṅkīlakam |
paramahaṃsa prasāda siddhyarthe jape viniyogaḥ || 1
karanyāsaḥ -
haṃsāṃ aguṃṣṭhābhyā-nnamaḥ | haṃsī-ntarjanībhyā-nnamaḥ |
haṃsūṃ - maddhyamābhyā-nnamaḥ | haṃsaiṃ - anāmikābhyā-nnamaḥ |
haṃsauṃ - kaniṣṭhikābhyā-nnamaḥ | haṃsaḥ-karatala karapṛṣṭhābhyā-nnamaḥ | 2
hṛdayādi nyāsaḥ -
haṃsāṃ - hṛdayāya namaḥ | haṃsīṃ - śirase svāhā |
haṃsūṃ - śikhāyai vaṣaṭ | haṃsaiṃ - kavacāya hum |
haṃsauṃ - netratrayāya vauṣaṭ | haṃsaḥ - astrāya phaṭ ||
o-mbhūrbhuva॒ssuva॒romiti digbandhaḥ | 3
dhyānaṃ -
gamāgamastha-ṅgamanādiśūnya-ñci-drūpadīpa-ntimirāpahāram |
paśyāmi te sarvajanāntarastha-nnamāmi haṃsa-mparamātmarūpam || 4
deho devālayaḥ prokto jīvo deva-ssanātanaḥ |
tyajedajñānanirmālyaṃ so-'hambhāvena pūjayet ||
haṃ॒sa haṃ॒sāya̭ vi॒dmahḙ paramahaṃ॒sāya̭ dhīmahi |
tanno̭ haṃsaḥ praco॒dayā᳚t || 5
(iti trivāra-ñjapitvā)
haṃsa haṃ॒seti yo brūyā-dhaṃso (brūyāddhaṃso) nāma sadāśivaḥ |
eva-nnyāsa vidhi-ṅkṛtvā tata-ssampuṭamārabhet || 6
5.2 dik sampuṭanyāsaḥ (sampuṭīkaraṇam)
indrādī-ndikṣuvinyasya |
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ om |
trā॒tāra॒mindra̭ mavi॒tāra॒mindra॒gṃ॒ havḙ have su॒hava॒gṃ॒ śūra॒mindra᳚m |
hu॒ve nu śa॒kra-mpṷruhū॒tamindragg̭ sva॒sti no̭ ma॒ghavā̭ dhā॒tvindraḥ̭ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | oṃ om |
pūrvadigbhāge indrāya namaḥ || 1 (tai.saṃ.1-6-12-50)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-nnam |
tva-nno̭ agne॒ varṷṇasya vi॒dvānde॒vasya॒ heḍo-'va̭ yāsisīṣṭhāḥ |
yaji̭ṣṭho॒ vahni̭tama॒-śśośṷcāno॒ viśvā॒ dveṣāgṃ̭si॒ pramṷmugdhya॒smat ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | naṃ om |
āgneyadigbhāge agnaye namaḥ || 2 (tai.saṃ.2-5-12-72)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-mmom |
su॒ga-nnaḥ॒ panthā॒mabha̭ya-ṅkṛṇotu | yasmi॒nnakṣa̭tre ya॒ma eti॒ rājā᳚ |
yasmi̭nnenama॒bhyaṣi̭ñcanta de॒vāḥ | tada̭sya ci॒tragṃ ha॒viṣā̭ yajāma ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | moṃ om |
dakṣiṇadigbhāge yamāya namaḥ || 3 (tai.brā.3-1-2-11-23)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-mbham |
asṷnvanta॒maya̭jamānamiccha ste॒nasye॒tyāntaska̭ra॒syānvḙṣi |
a॒nyama॒smadi̭ccha॒ sā ta̭ i॒tyā namo̭ devi nir.ṛte॒ tubhya̭mastu ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | bhaṃ om |
nir-ṛtidigbhāge nir-ṛtaye namaḥ || 4 (tai.saṃ.4-2-5-21)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-ṅgam |
tattvā̭ yāmi॒ brahma̭ṇā॒ vanda̭māna॒stadā śā᳚ste॒ yaja̭māno ha॒virbhiḥ̭ |
ahḙḍamāno varuṇe॒ha bo॒dhyurṷśagṃsa॒ mā na॒ āyuḥ॒ pramo̭ṣīḥ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | gaṃ om |
paścimadigbhāge varuṇāya namaḥ || 5 (tai.saṃ.2-1-11-65)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ-va~m |
ā no̭ ni॒yudbhiḥ̭ śa॒tinī̭bhiradhva॒ragm | sa̭ha॒sriṇī̭bhi॒rupa̭ yāhi ya॒jñam |
vāyo̭ a॒smin ha॒viṣi̭ mādayasva | yū॒ya-mpā̭ta sva॒stibhi॒-ssadā̭ naḥ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | vaṃ om |
vāyavyadigbhāge vāyave namaḥ || 6 (tai.brā.2-8-1-2)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-ntem |
va॒yagṃ so̭ma vra॒te tava̭ | mana̭sta॒nūṣu॒ bibhra̭taḥ |
pra॒jāva̭nto aśīmahi | i॒ndrā॒ṇī de॒vī su॒bhagā̭ su॒patnī᳚ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | teṃ om |
uttaradigbhāge kuberāya namaḥ || 7 (tai.brā.2-4-2-7-18)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ rum |
tamīśā᳚na॒-ñjaga̭tasta॒sthuṣa॒spati᳚-ndhiya-ñji॒nvamava̭se hūmahe va॒yam |
pū॒ṣā no॒ yathā॒ veda̭sā॒masa̭dvṛ॒dhe ra̭kṣi॒tā pā॒yurada̭bdha-ssva॒staye᳚ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | ruṃ om |
īśānyadigbhāge īśānāya namaḥ || 8
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-ndrām |
a॒sme ru॒drā me॒hanā॒ parva̭tāso vṛtra॒hatye॒ bhara̭hūtau sa॒joṣāḥ᳚ |
ya-śśaṃsa̭te stuva॒te dhāyi̭ pa॒jra indra̭jyeṣṭhā a॒smāṃ a̭vantu de॒vāḥ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | drāṃ om |
ūrdhvadigbhāge ākāśāya namaḥ || 9
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ-ya~m |
syo॒nā pṛ̭thivi॒ bhavā̭nṛkṣa॒rā ni॒veśa̭nī |
yacchā̭ na॒-śśarma̭ sa॒prathāḥ᳚ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | yaṃ om |
adhodigbhāge pṛthivyai namaḥ || 10
[apa upaspṛśya]
5.3 daśāṅga raudrīkaraṇam
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ om |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
trā॒tāra॒mindra̭ mavi॒tāra॒mindra॒gṃ॒ havḙ have su॒hava॒gṃ॒ śūra॒mindra᳚m |
hu॒ve nu śa॒kra-mpṷruhū॒tamindragg̭ sva॒sti no̭ ma॒ghavā̭ dhā॒tvindraḥ̭ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | oṃ om |
pūrvadigbhāge lalāṭasthāne indrāya namaḥ || 1 || (tai.saṃ.1-6-12-50)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-nnam |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
tva-nno̭ agne॒ varṷṇasya vi॒dvānde॒vasya॒ heḍo-'va̭ yāsisīṣṭhāḥ |
yaji̭ṣṭho॒ vahni̭tama॒-śśośṷcāno॒ viśvā॒ dveṣāgṃ̭si॒ pramṷmugdhya॒smat ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | naṃ om |
āgneyadigbhāge netrayosthāne agnaye namaḥ || 2 || (tai.saṃ.2-5-12-72)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-mmom |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
su॒ga-nnaḥ॒ panthā॒mabha̭ya-ṅkṛṇotu | yasmi॒nnakṣa̭tre ya॒ma eti॒ rājā᳚ |
yasmi̭nnenama॒bhyaṣi̭ñcanta de॒vāḥ | tada̭sya ci॒tragṃ ha॒viṣā̭ yajāma ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | moṃ om |
dakṣiṇadigbhāge karṇayosthāne yamāya namaḥ || 3 || (tai.brā.3-1-2-11-23)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-mbham |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
asṷnvanta॒ maya̭jamānamicchaste॒nasye॒tyāntaska̭ra॒syānvḙṣi |
a॒nyama॒smadi̭ccha॒ sā ta̭ i॒tyā namo̭ devi nir.ṛte॒ tubhya̭mastu ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | bhaṃ om |
nir.ṛtidigbhāge mukhasthāne nir.ṛtaye namaḥ || 4 || (tai.saṃ.4-2-5-21)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-ṅgam |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
tattvā̭yāmi॒ brahma̭ṇā॒ vanda̭māna॒stadā śā᳚ste॒ yaja̭māno ha॒virbhiḥ̭ |
ahḙḍamāno varuṇe॒ha bo॒dhyurṷśagṃsa॒ mā na॒ āyuḥ॒ pramo̭ṣīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | gaṃ om |
paścimadigbhāge bāhvosthāne varuṇāya namaḥ || 5 || (tai.saṃ.2-1-11-65)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ-va~m |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
ā no̭ ni॒yudbhiḥ̭ śa॒tinī̭bhiradhva॒ragm | sa̭ha॒sriṇī̭bhi॒rupa̭ yāhi ya॒jñam |
vāyo̭ a॒smin ha॒viṣi̭ mādayasva | yū॒ya-mpā̭ta sva॒stibhi॒-ssadā̭ naḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | vaṃ om |
vāyavyadigbhāge nāsikāsthāne vāyave namaḥ || 6 || (tai.brā.2-8-1-2)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-ntem |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
va॒yagṃ so̭ma vra॒te tava̭ | mana̭sta॒nūṣu॒bibhra̭taḥ |
pra॒jāva̭nto aśīmahi | i॒ndrā॒ṇī de॒vī su॒bhagā̭ su॒patnī᳚ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | teṃ om |
uttaradigbhāge jaṭharasthāne kuberāya namaḥ || 7 || (tai.brā.2-4-2-7-18)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ rum |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
tamīśā᳚na॒-ñjaga̭tasta॒sthuṣa॒spati᳚-ndhiya-ñji॒nvamava̭se hūmahe va॒yam |
pū॒ṣā no॒ yathā॒ veda̭sā॒masa̭dvṛ॒dhe ra̭kṣi॒tā pā॒yurada̭bdha-ssva॒staye᳚ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | ruṃ om |
īśānyadigbhāge nābhisthāne īśānāya namaḥ || 8 ||
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | o-ndrām |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
a॒sme ru॒drā me॒hanā॒ parva̭tāso vṛtra॒hatye॒ bhara̭hūtau sa॒joṣāḥ᳚ |
ya-śśaṃsa̭te stuva॒te dhāyi̭ pa॒jra indra̭jyeṣṭhā a॒smā~ a̭vantu de॒vāḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | drāṃ om |
ūrdhvadigbhāge mūrdhnisthāne ākāśāya namaḥ || 9 ||
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ-ya~m |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
syo॒nā pṛ̭thivi॒ bhavā̭nṛkṣa॒rā ni॒veśa̭nī |
yacchā̭ na॒-śśarma̭ sa॒prathāḥ᳚ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | yaṃ om |
adhodigbhāge pādasthāne pṛthivyai namaḥ || 10 ||
[apa upaspṛśya]
5.4 ṣoḍaśāṅga raudrīkaraṇaṃ
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ am |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
vi॒bhūra̭si pra॒vāha̭ṇo॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | aṃ om |
śikhāsthāne rudrāya namaḥ || 1 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ ām |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
vahni̭rasi havya॒vāha̭no॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | āṃ om |
śirasthāne rudrāya namaḥ || 2 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ im |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
śvā॒tro̭si॒ pracḙtā॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | iṃ om |
mūrdhnisthāne rudrāya namaḥ || 3 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ īm |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
tu॒tho̭si vi॒śvavḙdā॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | īṃ om |
lalāṭasthāne rudrāya namaḥ || 4 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ um |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
u॒śiga̭sika॒vī raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | uṃ om |
netrayosthāne rudrāya namaḥ || 5 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ ūm |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
aṅghā̭rirasi॒ bambhā̭rī॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | ūṃ om |
karṇayosthāne rudrāya namaḥ || 6 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ ṛm |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
a॒va॒syura̭si॒ duva̭svā॒-nraudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | ṛṃ om |
mukhasthāne rudrāya namaḥ || 7 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ ṝm |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
śu॒ndhyūra̭si mārjā॒līyo॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | ṝṃ om |
kaṇṭhasthāne rudrāya namaḥ || 8 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ ḷm |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
sa॒mrāḍa̭si kṛ॒śānū॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | ḷṃ om |
bāhvosthāne rudrāya namaḥ || 9 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ ḹm |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
pa॒ri॒ṣadyo̭si॒ pava̭māno॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | ḹṃ om |
hṛdisthāne rudrāya namaḥ || 10 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ em |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
pra॒takvā̭-'si॒ nabha̭svā॒-nraudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | eṃ om |
nābhisthāne rudrāya namaḥ || 11 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ aim |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
asa̭mmṛṣṭosi havya॒sūdo॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | aiṃ om |
kaṭisthāne rudrāya namaḥ || 12 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ om |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
ṛ॒tadhā̭mā-'si॒ suva̭rjyotī॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | oṃ om |
ūrusthāne rudrāya namaḥ || 13 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ aum |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
brahma̭jyotirasi॒ suva̭rdhāmā॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | auṃ om |
jānusthāne rudrāya namaḥ || 14 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ am |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
a॒jo᳚-'syeka̭pā॒t raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | aṃ om |
jaṅghāsthāne rudrāya namaḥ || 15 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
o-mbhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | oṃ aḥ |
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
ahi̭rasi bu॒dhniyo॒ raudre॒ṇānī̭kena pā॒hi mā᳚-'gne pipṛ॒hi mā॒ mā mā̭ higṃsīḥ ||
namaḥ̭ śa॒mbhavḙ ca mayo॒bhavḙ ca॒ namaḥ̭ śaṅka॒rāya̭ ca
mayaska॒rāya̭ ca॒ namaḥ̭ śi॒vāya̭ ca śi॒vata̭rāya ca॒ ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya | aḥ om |
pādayo-ssthāne rudrāya namaḥ || 16 || (tai.saṃ.1-3-3-5)
[apa upaspṛśya]
tvagasthigatai-ssarvapāpaiḥ pramucyate | sarvabhūteṣvaparājito bhavati | tato bhūtapreta piśāca baddha brahmarākṣasa yakṣa yamadūta śākinī ḍākinī hākinī śatru sarpa śvāpada taskara jvarādyupadravajopaghātā-ssarve jvalanta-mpaśyantu |
[kartasya vacanam] māṃ rakṣantu ||
[purohita vacanam] yajamānagṃ rakṣantu ||
-----------iti tṛtīyaḥ nyāsaḥ------------
pādāti mūrdhānta-mpañcāṅga nyāsaḥ
6. ātmarakṣā
6.1 mano jyotiḥ
mano॒ jyoti̭ rjuṣatā॒-mājyaṃ॒-vi~cchi̭nnaṃ-ya~॒jñagṃ sami॒ma-nda̭dhātu |
yā i॒ṣṭā u॒ṣaso̭ ni॒mruca̭śca॒ tāssanda̭dhāmi ha॒viṣā̭ ghṛ॒tena̭ |
(guhyāya namaḥ) | 1 (tai. saṃ. 1.5.10.2)
abo᳚ddhya॒gni-ssa॒midhā॒ janā̭nā॒-mprati̭dhe॒nu-mi̭vāya॒tī mu॒ṣāsa᳚m |
ya॒hvā i̭va॒ prava॒yā-mu॒jjihā̭nāḥ॒ prabhā॒navaḥ̭ sisrate॒ nāka॒maccha̭ |
(nābhyai namaḥ) | 2 (tai. saṃ. 4.4.4.2)
a॒gni rmū॒rdhā di॒vaḥ ka॒kutpatiḥ̭ pṛthi॒vyā a॒yam |
a॒pāgṃ retāgṃ̭si jinvati | (hṛdayāya namaḥ) | 3 (tai. saṃ. 1.5.5.1)
mū॒rdhāna̭-ndi॒vo a̭ra॒ti-mpṛ̭thi॒vyā vai᳚śvāna॒ra-mṛ॒tāya̭ jā॒tama॒gnim |
ka॒vigṃ sa॒mrāja॒-mati̭thi॒-ñjanā̭nā-mā॒sannā pātra̭-ñjanayanta de॒vāḥ | (kaṇṭhāya namaḥ) | 4 (tai. saṃ. 1.4.13.1)
marmā̭ṇi te॒ varma̭bhiśchā-dayāmi॒ soma̭stvā॒ rājā॒-'mṛ̭te nā॒bhiva̭stām |
u॒ro rvarī̭yo॒ vari̭vaste astu॒ ja̭yanta॒-ntvā manṷmadantu de॒vāḥ |
(mukhāya namaḥ) | 5 (tai. saṃ. 4.6.4.5)
jā॒tavḙdā॒ yadi̭ vā pāva॒ko-'si̭ | vai॒śvā॒na॒ro yadi̭ vā vaidyu॒to-'si̭ |
śa-mpra॒jābhyo॒ yaja̭mānāya lo॒kam | ūrja॒-mpuṣṭi॒-ndada̭ da॒bhyāva̭ vṛthsva || (śirase namaḥ) || 6 (tai. brā. 3.10.5.1)
6.2 ātmarakṣā
(tai. brā. 2.3.11.1 - tai. brā. 2.3.11.4)
brahmā᳚tma॒n vada̭sṛjata | tada̭kāmayata | samā॒tmanā̭ padye॒yeti̭ |
ātma॒nnā-tma॒nnityā-ma̭ntrayata | tasmai̭ daśa॒magṃ hū॒taḥ pratya̭śṛṇot |
sa daśa̭hūto-'bhavat | daśa̭hūto ha॒vai nāmai॒ṣaḥ | taṃ-vā~ e॒ta-ndaśa̭hūta॒gṃ॒ santa᳚m |
daśa̭ho॒tetyā ca̭kṣate pa॒rokṣḙṇa | pa॒rokṣa̭priyā iva॒ hi de॒vāḥ || 1
ātma॒nnā-tma॒nnityā-ma̭ntrayata | tasmai̭ sapta॒magṃ hū॒taḥ pratya̭śṛṇot |
sa sa॒ptahṷ̄to-'bhavat | sa॒ptahṷ̄to ha॒vai nāmai॒ṣaḥ | taṃ-vā~ e॒tagṃ sa॒ptahṷ̄ta॒gṃ॒ santa᳚m | sa॒ptaho॒tetyā ca̭kṣate pa॒rokṣḙṇa | pa॒rokṣa̭priyā iva॒ hi de॒vāḥ || 2
ātma॒nnā-tma॒nnityā-ma̭ntrayata | tasmai̭ ṣa॒ṣṭhagṃ hū॒taḥ pratya̭śṛṇot |
sa ṣaḍḍhṷ̄to-'bhavat | ṣaḍḍhṷ̄to ha॒vai nāmai॒ṣaḥ | taṃ-vā~ e॒tagṃ ṣaḍḍhṷ̄ta॒gṃ॒ santa᳚m |
ṣaḍḍho॒tetyā ca̭kṣate pa॒rokṣḙṇa | pa॒rokṣa̭priyā iva॒ hi de॒vāḥ || 3
ātma॒nnā-tma॒nnityā-ma̭ntrayata | tasmai̭ pañca॒magṃ hū॒taḥ pratya̭śṛṇot |
sa pañca̭hūto-'bhavat | pañca̭hūto ha॒vai nāmai॒ṣaḥ | taṃ-vā~ e॒ta-mpañca̭hūta॒gṃ॒ santa᳚m | pañca̭ho॒tetyā ca̭kṣate pa॒rokṣḙṇa | pa॒rokṣa̭priyā iva॒ hi de॒vāḥ || 4
ātma॒nnā-tma॒nnityā-ma̭ntrayata | tasmai̭ catu॒rthagṃ hū॒taḥ pratya̭śṛṇot |
sa catṷr​hūto-'bhavat | catṷr​hūto ha॒vai nāmai॒ṣaḥ | taṃ-vā~ e॒ta-ñcatṷr​hūta॒gṃ॒
santa᳚m | catṷr​ho॒tetyā ca̭kṣate pa॒rokṣḙṇa | pa॒rokṣa̭priyā iva॒ hi de॒vāḥ || 5
tama̭bravīt | tvaṃ-vai~ me॒ nedi̭ṣṭhagṃ hū॒taḥ pratya̭śrauṣīḥ |
tvayai̭ nānākhyā॒tāra॒ iti̭ | tasmā॒nnuhai̭nā॒g॒-śca̭tu r​hotāra॒ ityāca̭kṣate |
tasmā᳚cchuśrū॒ṣuḥ pu॒trāṇā॒gṃ॒ hṛdya̭tamaḥ | nedi̭ṣṭho॒ hṛdya̭tamaḥ |
nedi̭ṣṭho॒ brahma̭ṇo bhavati | ya e॒vaṃ-ve~da̭ || 6 (ātmane॒ namaḥ̭)
------------iti caturtha nyāsaḥ------------
guhyādi mastakānta ṣaḍaṅganyāsa-ścaturthaḥ
7. śivasaṅkalpāḥ
(ṛg veda khila kāṇḍaṃ 4.11 9.1)
yene॒da-mbhū॒ta-mbhuva̭na-mbhavi॒ṣya-tpari̭gṛhīta-ma॒mṛtḙna॒ sarva᳚m | yena̭ ya॒jñastā̭yate
(ya॒jñastrā̭yate) sa॒ptaho̭tā॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 1
yena॒ karmā̭ṇi pra॒cara̭nti॒ dhīrā॒ yato̭ vā॒cā mana̭sā॒ cāru॒yanti̭ |
ya-thsa॒mmita॒manṷ saṃ॒​ya~nti̭ prā॒ṇina॒stanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 2
yena॒ karmā᳚ṇya॒paso̭ manī॒ṣiṇo̭ ya॒jñe kṛ̭ṇvanti vi॒dathḙṣu॒ dhīrāḥ᳚ |
yada̭pū॒rvaṃ-ya~॒kṣmama॒ntaḥ pra॒jānā॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 3
yatpra॒jñāna̭-mu॒ta ceto॒ dhṛti̭śca॒ yajjyoti̭ ra॒ntara॒mṛta̭-mpra॒jāsṷ |
yasmā॒nna ṛ॒te kiñca॒na karma̭ kri॒yate॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 4
su॒ṣā॒ra॒thi-raśvā̭niva॒ yanma̭nu॒ṣyā᳚nne nī॒yatḙ-'bhī॒śṷbhi rvā॒jina̭ iva |
hṛtpra̭tiṣṭhaṃ॒-ya~da̭jira॒-ñjavi̭ṣṭha॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 5
yasmi॒n ṛca॒ssāma॒-yajūgṃ̭ṣi॒ yasmi̭-npratiṣṭhi॒tā ra̭tha॒nābhā̭ vi॒vārāḥ᳚ |
yasmigg̭ści॒ttagṃ sarva॒mota̭-mpra॒jānā॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 6
yadatra̭ ṣa॒ṣṭha-ntri॒śatagṃ̭ su॒vīraṃ̭-ya~॒jñasya̭ gu॒hya-nnava̭ nāva॒māyya᳚m |
daśa॒ pañca̭ tri॒gṃ॒śataṃ॒-ya~tpara̭-ñca॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 7
yajjāgra̭to dū॒ramu॒daiti॒ daiva॒-ntadṷ su॒ptasya॒ tathai॒vaiti̭ |
dū॒ra॒ga॒mma-ñjyoti̭ṣā॒-ñjyoti॒reka॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 8
yene॒daṃ-vi~śva॒-ñjaga̭to ba॒bhūva॒ ye de॒vāpi̭ maha॒to jā॒tavḙdāḥ |
tade॒vāgni-stama̭so॒ jyoti॒reka॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 9
yena॒ dyauḥ pṛ̭thi॒vī cā॒ntari̭kṣa-ñca॒ ye parva̭tāḥ pra॒diśo॒ diśa̭śca |
yene॒da-ñjaga॒-dvyāpta̭-mpra॒jānā॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 10
ye ma̭no॒ hṛda̭yaṃ॒-ye~ ca̭ de॒vā ye di॒vyā āpo॒ ye sūrya̭raśmiḥ |
te śrotre॒ cakṣṷṣī sa॒ñcara̭nta॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 11
aci̭ntya॒-ñcā pra̭meya॒-ñca vya॒ktā-vyakta̭ para॒-ñca ya̭t |
sūkṣmā᳚-thsūkṣmata̭ra-ñjñe॒ya॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 12
ekā̭ ca da॒śa śa॒ta-ñca̭ sa॒hasra̭-ñcā॒yuta̭-ñca ni॒yuta̭-ñca pra॒yutaṃ॒
cārbṷda-ñca॒ nya̭rbuda-ñca samu॒draśca॒ maddhya॒-ñcānta̭śca parā॒rdhaśca॒ tanme॒ manaḥ̭
śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 13
ye pa̭ñca॒ pañca̭ daśa śa॒tagṃ sa॒hasra̭-ma॒yuta॒-nnya̭rbuda-ñca |
te a̭gni-ci॒tyeṣṭa̭kā॒stagṃ śarī̭ra॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 14
vedā॒hame॒ta-mpṷruṣa-mma॒hānta̭-mādi॒tya-va̭rṇa॒-ntama̭saḥ॒ para̭stāt |
yasya॒ yoni॒-mpari॒paśya̭nti॒ dhīrā॒stanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 15
yasye॒da-ndhīrāḥ᳚ pu॒nanti̭ ka॒vayo᳚ bra॒hmāṇa̭me॒ta-ntvā̭ vṛṇata॒ indu᳚m |
sthā॒va॒ra-ñjaṅga̭maṃ॒-dyaṷrākā॒śa-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 16
parā᳚-tpa॒rata̭ra-ñcai॒va॒ ya॒-tparā᳚ścaiva॒ yatpa̭ram |
ya॒tparā᳚-tpara̭to jñe॒ya॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 17
parā᳚-tparata̭ro bra॒hmā॒ ta॒tparā᳚-tpara॒to ha̭riḥ |
ta॒tparā᳚-tpara̭to 'dhī॒śa॒stanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 18
yā vḙdā॒diṣṷ gāya॒trī॒ sa॒rva॒vyāpi̭ mahe॒śvarī |
ṛg ya̭ju-ssāmā-tharvai॒śca॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 19
yo vai̭ de॒va-mma̭hāde॒va॒-mpra॒ṇava̭-mpara॒meśva̭ram |
ya-ssarvḙ sarva̭ vedai॒śca॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 20
praya̭taḥ॒ praṇa̭voṅkā॒ra॒-mpra॒ṇava̭-mpuru॒ṣotta̭mam |
okāṃ̭ra॒-mpraṇa̭vātmā॒na॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 21
yo-'saṷ sa॒rveṣṷ vede॒ṣu॒ pa॒ṭhyate᳚ hyaja॒ īśva̭raḥ | a॒kāyo̭ nirgṷṇo hyā॒tmā॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 22
gobhi॒ rjuṣṭa॒-ndhanḙna॒ hyāyṷṣā ca॒ balḙna ca | pra॒jayā̭ pa॒śubhiḥ̭ puṣkarā॒kṣa॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 23
kailā̭sa॒ śikha̭re ra॒mye॒ śa॒ṅkara̭sya śi॒vāla̭ye |
de॒vatā᳚statra̭ moda॒nte॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 24
trya̭baṅkaṃ-ya~jāmahe suga॒ndhi-mpṷṣṭi॒vardha̭nam | u॒rvā॒ru॒kami̭va॒ bandha̭nā-nmṛ॒tyo-rmṷkṣīya॒ mā-'mṛtā॒-ttanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 25
vi॒śvata̭-ścakṣuru॒ta vi॒śvato̭ mukho vi॒śvato̭ hasta u॒ta vi॒śvata̭spāt |
sambā॒hubhyāṃ॒-nama̭ti॒ sampa̭tatrai॒ rdyāvā̭ pṛthi॒vī ja॒naya̭-nde॒va eka॒stanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 26
ca॒turo̭ ve॒dāna̭dhīyī॒ta॒ sa॒rva śā᳚strama॒yaṃ-vi~̭duḥ | i॒ti॒hā॒sa॒ pu॒rā॒ṇā॒nā॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 27
mā no̭ ma॒hānta̭mu॒ta mā no̭ arbha॒ka-mmā na॒ ukṣa̭ntamu॒ta mā na̭ ukṣi॒tam | mā no̭ vadhīḥ pi॒tara॒-mmota mā॒tara̭-mpri॒yā mā na̭sta॒nuvo̭ rudra rīriṣa॒stanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 28
mā na̭sto॒ke tana̭ye॒ mā na॒ āyṷṣi॒ mā no॒ goṣu॒ mā no॒ aśvḙṣu rīriṣaḥ |
vī॒rānmāno̭ rudra bhāmi॒tova̭dhī r​ha॒viṣma̭nto॒ nama̭sā vidhema te॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 29
ṛ॒tagṃ sa॒tya-mpa̭ra-mbra॒hma॒ pu॒ruṣa̭-ṅkṛṣṇa॒piṅga̭lam |
ū॒rdhvarḙtaṃ-vi~̭rūpā॒kṣaṃ॒-vi~॒śvarṷ̄pāya॒ vai namo॒ nama॒stanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 30
ka-dru॒drāya॒ pracḙtase mī॒ḍhuṣṭa̭māya॒ tavya̭se | vo॒cema॒ śanta̭magṃ hṛ॒de |
sarvo॒ hyḙṣa ru॒drastasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 31
brahma̭jajñā॒na-mpra̭tha॒ma-mpu॒rastā॒-dvisī̭ma॒ta-ssu॒ruco̭ ve॒na ā̭vaḥ |
sa bu॒dhniyā̭ upa॒mā a̭sya vi॒ṣṭhā-ssa॒taśca॒ yoni॒-masa̭taśca॒ viva॒stanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 32
yaḥ prā̭ṇa॒to ni̭miṣa॒to ma̭hi॒tvaika॒ idrājā॒ jaga̭to ba॒bhūva̭ | ya īśḙ a॒sya dvi॒pada॒-ścatṷṣpadaḥ॒ kasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 33
ya ā᳚tma॒dā ba̭la॒dā yasya॒ viśva̭ u॒pāsa̭te pra॒śiṣaṃ॒-ya~sya̭ de॒vāḥ |
yasya̭ chā॒yā-'mṛtaṃ॒-ya~sya̭ mṛ॒tyuḥ kasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 34
yo ru॒dro a॒gnau yo a॒phsu ya oṣa̭dhīṣu॒ yo ru॒dro viśvā॒ bhuva̭nā-''vi॒veśa॒ tasmai̭ ru॒drāya॒ namo̭ astu॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 35
ga॒ndha॒dvā॒rā-ndṷrādha॒r​ṣā॒-nni॒tyapṷṣṭā-ṅkarī॒ṣiṇī᳚m | ī॒śvarīgṃ̭ sarva̭ bhūtā॒nā॒-ntāmi॒hopa̭hvaye॒ śriya॒-ntanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 36
ya idagṃ̭ śiva̭saṅka॒lpa॒gṃ॒ sa॒dā dhyā̭yanti॒ brāhma̭ṇāḥ | te pa̭ra-mmokṣa̭-ṅgamiṣya॒nti॒ tanme॒ manaḥ̭ śi॒vasa̭ṅka॒lpama̭stu || 37
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || śivasaṅkalpagṃ hṛdayāya namaḥ̭ ||
7.2 puruṣa sūktaṃ
(tai. ara. 3.12.1 - tai. ara. 3.12.7)
sa॒hasra̭śīr​ṣā॒ purṷṣaḥ | sa॒ha॒srā॒kṣa-ssa॒hasra̭pāt | sa bhūmiṃ̭-vi~॒śvato̭ vṛ॒tvā | atya̭tiṣṭha-ddaśāṅgu॒lam | purṷṣa e॒vedagṃ sarva᳚m | ya-dbhū॒taṃ-ya~cca॒ bhavya᳚m |
u॒tāmṛ̭ta॒tvasyeśā̭naḥ | yadannḙnā-ti॒roha̭ti |
e॒tāvā̭nasya mahi॒mā | ato॒ jyāyāg̭śca॒ pūrṷṣaḥ || 1
pādo᳚-'sya॒ viśvā̭ bhū॒tāni̭ | tri॒pāda̭syā॒-mṛta̭-ndi॒vi | tri॒pādū॒rdhva udai॒-tpurṷṣaḥ | pādo᳚ 'sye॒hā-''bha̭vā॒-tpunaḥ̭ |
tato॒ viṣvaṃ॒-vya~̭krāmat | sā॒śa॒nā॒na॒śa॒ne a॒bhi || tasmā᳚-dvi॒rāḍa̭jāyata | vi॒rājo॒ adhi॒ pūrṷṣaḥ | sa jā॒to atya̭ricyata | pa॒ścā-dbhūmi॒matho̭ pu॒raḥ || 2
yatpurṷṣeṇa ha॒viṣā᳚ | de॒vā ya॒jñamata̭nvata | va॒sa॒nto a̭syāsī॒dājya᳚m | grī॒ṣma i॒ddhma śśa॒raddha॒viḥ | sa॒ptāsyā̭sa-npari॒dhayaḥ̭ | tri-ssa॒pta sa॒midhaḥ̭ kṛ॒tāḥ | de॒vāya-dya॒jña-nta̭nvā॒nāḥ | aba̭dhna॒-npurṷṣa-mpa॒śum ||
taṃ-ya~॒jña-mba॒r​hiṣi॒ praukṣanṋ | purṷṣa-ñjā॒tama̭gra॒taḥ || 3
tena̭ de॒vā aya̭janta | sā॒ddhyā ṛṣa̭yaśca॒ ye |
tasmā᳚-dya॒jñā-thsa̭rva॒hutaḥ̭ | sambhṛ̭ta-mpṛṣadā॒jyam | pa॒śūg​stāg​śca̭kre vāya॒vyāṋ | ā॒ra॒ṇyā-ngrā॒myāśca॒ ye | tasmā᳚-dya॒jñā-thsa̭rva॒hutaḥ̭ | ṛca॒-ssāmā̭ni jajñire |
chandāgṃ̭si jajñire॒ tasmā᳚t | yaju॒stasmā̭-dajāyata || 4
tasmā॒daśvā̭ ajāyanta | ye ke co̭bha॒yāda̭taḥ |
gāvo̭ ha jajñire॒ tasmā᳚t | tasmā᳚jjā॒tā a̭jā॒vayaḥ̭ |
yatpurṷṣaṃ॒-vya~̭dadhuḥ | ka॒ti॒dhā vya̭kalpayann |
mukha॒-ṅkima̭sya॒ kau bā॒hū | kāvū॒rū pādā̭vucyete | brā॒hma॒ṇo᳚-'sya॒ mukha̭māsīt | bā॒hū rā̭ja॒nyaḥ̭ kṛ॒taḥ || 5
ū॒rū tada̭sya॒ ya-dvaiśyaḥ̭ | pa॒dbhyāgṃ śū॒dro a̭jāyata | ca॒ndramā॒ mana̭so jā॒taḥ | cakṣo॒-ssūryo̭ ajāyata | mukhā॒-dindra̭ścā॒gniśca̭ |
prā॒ṇā-dvā॒yura̭jāyata | nābhyā̭ āsīda॒ntari̭kṣam | śī॒r​ṣṇo dyau-ssama̭vartata | pa॒dbhyā-mbhūmi॒ rdiśa॒-śśrotrā᳚t | tathā̭ lo॒kāgṃ a̭kalpayann || 6
vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hānta᳚m | ā॒di॒tyava̭rṇa॒-ntama̭sa॒stu pā॒re |
sarvā̭ṇi rū॒pāṇi̭ vi॒citya॒ dhīraḥ̭ | nāmā̭ni kṛ॒tvābhi॒vada॒n yadāste᳚ | dhā॒tā pu॒rastā॒-dyamṷdāja॒hāra̭ | śa॒kraḥ pravi॒dvā-npra॒diśa॒ścata̭sraḥ | tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati | nānyaḥ panthā॒ aya̭nāya vidyate |
ya॒jñena̭ ya॒jñama̭yajanta de॒vāḥ | tāni॒ dharmā̭ṇi pratha॒mānyā̭sann | te ha॒ nāka̭-mmahi॒māna̭-ssacante | yatra॒ pūrvḙ sā॒ddhyā-ssanti̭ de॒vāḥ || 7
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || puruṣasūktagṃ śirase svāhā ||
7.3 uttara nārāyaṇaṃ
(tai. ara. 3.13.1 - tai. ara. 3.13.2)
a॒dbhya-ssambhṷ̄taḥ pṛthi॒vyai rasā᳚cca | vi॒śvaka̭rmaṇa॒-ssama̭varta॒tādhi̭ |
tasya॒ tvaṣṭā̭ vi॒dadha̭-drū॒pamḙti | tatpurṷṣasya॒ viśva॒mājā̭na॒magre᳚ |
vedā॒hame॒ta-mpurṷṣa-mma॒hānta᳚m | ā॒di॒tyava̭rṇa॒-ntama̭saḥ॒ para̭stāt |
tame॒vaṃ-vi~॒dvāna॒mṛta̭ i॒ha bha̭vati | nānyaḥ panthā̭ vidya॒te-'ya̭nāya | pra॒jāpa̭tiścarati॒ garbhḙ a॒ntaḥ | a॒jāya̭māno bahu॒dhā vijā̭yate |
tasya॒ dhīrāḥ॒ pari̭jānanti॒ yoni᳚m | marī̭cīnā-mpa॒dami̭cchanti ve॒dhasaḥ̭ || 1
yo de॒vebhya॒ āta̭pati | yo de॒vānā᳚-mpu॒rohi̭taḥ |
pūrvo॒ yo de॒vebhyo̭ jā॒taḥ | namo̭ ru॒cāya॒ brāhma̭ye | ruca̭-mbrā॒hma-ñja॒naya̭ntaḥ | de॒vā agre॒ tada̭bruvann | yastvai॒va-mbrā᳚hma॒ṇo vi॒dyāt | tasya̭ de॒vā asa॒n vaśe᳚ | hrīśca̭ te la॒kṣmīśca॒ patnyau᳚ | a॒ho॒rā॒tre pā॒r​śve | nakṣa̭trāṇi rū॒pam | a॒śvinau॒ vyātta᳚m | i॒ṣṭa-mma̭niṣāṇa |
a॒mu-mma̭niṣāṇa | sarva̭-mmaniṣāṇa || 2
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || uttara nārāyaṇagṃ śikhāyai vaṣaṭ ||
7.4 apratirathaṃ
(tai. saṃ. 4.6.4.1 - tai. saṃ. 4.6.4.5)
ā॒śu-śśiśā̭no vṛṣa॒bho na yu॒dhmo gha̭nāgha॒naḥ, kṣobha̭ṇa-ścar​ṣaṇī॒nām |
sa॒॒ṅkranda̭no-'nimi॒ṣa ḙka vī॒raśśa॒tagṃ senā̭ ajayathsā॒-kamindraḥ̭ |
sa॒ṅkranda̭nenā nimi॒ṣeṇa̭ ji॒ṣṇunā̭ yutkā॒reṇa̭ duścyava॒nena̭ dhṛ॒ṣṇunā᳚ |
tadindrḙṇa jayata॒ tathsa̭hadhvaṃ॒-yu~dho̭ nara॒ iṣṷ hastena॒ vṛṣṇā᳚ |
sa iṣṷhastai॒-ssa ni̭ṣa॒ṅgibhi̭ rva॒śī sagg​sra̭ṣṭā॒ sayudha॒ indro̭ ga॒ṇena̭ |
sa॒gṃ॒sṛ॒ṣṭa॒-jithso̭ma॒pā bā̭hu śa॒rdhyū᳚rdhva-dha̭nvā॒ prati̭hitā-bhi॒rastā᳚ |
bṛha̭spate॒ pari̭dīyā॒ rathḙna rakṣo॒hā-'mitrāgṃ̭ apa॒ bādha̭mānaḥ | 1
pra॒bha॒ñja-nthsenāḥ᳚ pramṛ॒ṇo yu॒dhā jaya̭nna॒smāka̭-meddhyavi॒tā rathā̭nām |
go॒tra॒bhida̭-ṅgo॒vidaṃ॒-va~jra̭bāhu॒-ñjaya̭nta॒majma̭ pramṛ॒ṇanta॒-moja̭sā |
i॒magṃ sa̭jātā॒ anṷvīra-yadhva॒mindragṃ̭ sakhā॒yo-'nu॒ sara̭bhadhvam |
ba॒la॒vi॒jñā॒ya-ssthavi̭raḥ॒ pravī̭ra॒-ssaha̭svān vā॒jī saha̭māna u॒graḥ |
a॒bhivī̭ro a॒bhisa̭tvā saho॒jā jaitra̭mindra॒ ratha॒māti̭ṣṭha go॒vit | 2
a॒bhi go॒trāṇi॒ saha̭sā॒ gāha̭māno-'dā॒yo vī॒ra śśa॒ta-ma̭nyu॒rindraḥ̭ |
du॒ścya॒va॒naḥ pṛ̭tanā॒ṣāḍa̭ yu॒ddhyo᳚-'smāka॒gṃ॒ senā̭ avatu॒ prayu॒thsu |
indra̭ āsā-nne॒tā bṛha॒spati॒ rdakṣi̭ṇā ya॒jñaḥ pu॒ra ḙtu॒ somaḥ̭ |
de॒va॒se॒nānā̭-mabhibha-ñjatī॒nā-ñjaya̭ntīnā-mma॒ruto̭ ya॒ntvagre᳚ |
indra̭sya॒ vṛṣṇo॒ varṷṇasya॒ rājña̭ ādi॒tyānā᳚-mma॒rutā॒gṃ॒ śardha̭ u॒gram |
ma॒hāma̭nasā-mbhuvanacya॒vānā॒-ṅghoṣo̭ de॒vānā॒-ñjaya̭tā॒ muda̭sthāt |
a॒smāka॒-mindraḥ॒-samṛ̭teṣu-dhva॒je-ṣva॒smākaṃ॒-yā~ iṣa̭va॒stā ja̭yantu | 3
a॒smākaṃ̭-vī~॒rā utta̭re bhavantva॒smānṷ devā avatā॒ havḙṣu | uddha̭r​ṣaya maghava॒nnā-yṷdhā॒-nyuthsatva̭nā-mmāma॒kānā॒-mmahāgṃ̭si |
udvṛ̭trahan vā॒jināṃ॒-vā~ji̭nā॒-nyudrathā̭nā॒-ñjaya̭tāmetu॒ ghoṣaḥ̭ |
upa॒preta॒ jaya̭tā nara-ssthi॒rā vaḥ̭ santu bā॒havaḥ̭ | indro̭ va॒-śśarma̭ yacchatvanā-dhṛ॒ṣyā yathā-'sa̭tha | ava̭sṛṣṭā॒ parā̭pata॒ śara̭vye॒ brahma̭ sagṃśitā | gacchā॒mitrā॒-npravi̭śa॒ maiṣā॒-ṅkañca॒nocchi̭ṣaḥ |
marmā̭ṇi te॒ varma̭bhiśchā-dayāmi॒ soma̭stvā॒ rājā॒-'mṛtḙnā॒-bhiva̭stām | u॒ro rvarī̭yo॒ vari̭vaste astu॒ jaya̭nta॒-ntvāmanṷ madantu de॒vāḥ | yatra̭ bā॒ṇā-ssa॒mpata̭nti kumā॒rā vi̭śi॒khā i̭va |
indro̭ na॒statra̭ vṛtra॒hā vi̭śvā॒hā śarma̭ yacchatu || 4 ||
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || āśuśśiśāno-'pratiratha-ṅkavacāya hum |
7.5 prati pūruṣaṃ
(tai. saṃ. 1.8.6.1 - tai. saṃ. 1.8.6.2)
(tai. brā. 1.6.10.1 - tai. brā. 1.6.10.5)
pra॒ti॒pū॒ru॒ṣa meka̭kapālā॒-nnirva̭pa॒tye-ka॒mati̭riktaṃ॒-yā~va̭nto gṛ॒hyā᳚-ssmastebhyaḥ॒ kama̭kara-mpaśū॒nāgṃ śarmā̭si॒ śarma॒ yaja̭mānasya॒ śarma̭ me
ya॒cchaika̭ e॒va ru॒dro na dvi॒tīyā̭ya tastha ā॒khustḙ rudra pa॒śusta-ñjṷṣasvai॒ṣa tḙ rudra bhā॒ga-ssa॒ha svasrāṃ-'bi̭kayā॒ tañjṷṣasva bheṣa॒ja-ṅgave-'śvā̭ya॒
purṷṣāya bheṣa॒jamatho̭ a॒smabhya̭-mbheṣa॒jagṃ subhḙṣajaṃ॒-ya~thā-'sa̭ti | 1
su॒ga-mme॒ṣāya̭ me॒ṣyā̭ avā᳚baṃ ru॒drama̭di-ma॒hyava̭ de॒va-ntrya̭baṅkam |
yathā̭ na॒-śśreya̭saḥ॒ kara॒dyathā̭ no॒ vasya̭ saḥ॒ kara॒dyathā̭ naḥ paśu॒mataḥ॒
kara॒dyathā̭ no vyavasā॒yayā᳚t | trya̭baṅkaṃ-ya~jāmahe suga॒ndhi-mpṷṣṭi॒vardha̭nam |
u॒rvā॒ru॒kami̭va॒ bandha̭nā-nmṛ॒tyo rmṷkṣīya॒ mā-'mṛtā᳚t | e॒ṣatḙ rudra bhā॒ga stañjṷṣasva॒ tenā̭va॒sena̭ pa॒ro mūja̭va॒to-'tī॒hyava̭tata
dhanvā॒ pinā̭kahastaḥ॒ kṛtti̭vāsāḥ || 2
pra॒ti॒pū॒ru॒ṣa-meka̭kapālā॒-nnirva̭pati | jā॒tā e॒va pra॒jā ru॒drā-nni॒rava̭dayate | eka॒mati̭riktam | ja॒ni॒ṣyamā̭ṇā e॒va pra॒jā ru॒drā-nni॒rava̭dayate | eka̭kapālā bhavanti | e॒ka॒dhaiva ru॒dra-nni॒rava̭dayate | nābhighā̭rayati | yada̭bhighā॒raye᳚t | a॒nta॒ra॒va॒-cā॒riṇagṃ̭ ru॒dra-ṅkṷryāt |
e॒ko॒lmu॒kena̭ yanti | 3
taddhi ru॒drasya̭ bhāga॒dheya᳚m | i॒mā-ndiśaṃ̭-ya~nti | e॒ṣā vai ru॒drasya॒ dik | svāyā̭ me॒va di॒śi ru॒dra-nni॒rava̭dayate | ru॒dro vā a̭pa॒śukā̭yā॒ āhṷtyai॒ nāti̭ṣṭhata | a॒sau tḙ pa॒śuriti॒ nirdi̭śe॒dya-ndvi॒ṣyāt | yame॒va dveṣṭi̭ |
tama̭smai pa॒śu-nnirdi̭śati | yadi॒ na dvi॒ṣyāt |
ā॒khustḙ pa॒śuriti̭ brūyāt | 4
na grā॒myā-npa॒śūn hi॒nasti̭ | nāra॒ṇyān | ca॒tu॒ṣpa॒the jṷhoti | e॒ṣa vā a̭gnī॒nā-mpaḍbī̭śo॒ nāma̭ | a॒gni॒vatye॒va jṷhoti |
ma॒ddhya॒mena̭ pa॒rṇena̭ juhoti | srugghyḙṣā | atho॒ khalṷ | a॒nta॒menai॒va ho̭ta॒vya᳚m | a॒nta॒ta e॒va ru॒dra-nni॒rava̭dayate | 5
eṣa॒ tḙ rudrabhā॒ga-ssa॒hasvasrāṃ-'bi̭ka॒yetyā̭ha | śa॒radvā a॒syāmbi̭kā॒ svasā᳚ |
tayā॒ vā e॒ṣa hi̭nasti | yagṃ hi॒nasti̭ | tayai॒vainagṃ̭ sa॒ha śa̭mayati |
bhe॒ṣa॒jaṅgava॒ ityā̭ha | yāva̭nta e॒va grā॒myāḥ pa॒śavaḥ̭ | tebhyo̭ bheṣa॒ja-ṅka̭roti | avā᳚baṃ ru॒drama̭di ma॒hītyā̭ha | ā॒śiṣa̭me॒vai-tāmā śā᳚ste | 6
trya̭baṅkaṃ-ya~jāmaha॒ ityā̭ha | mṛ॒tyo rmṷkṣīya॒ mā-'mṛtā॒-diti॒ vā vai tadā̭ha |
utki̭ranti | bhaga̭sya līphsante | mūtḙ kṛ॒tvā sa̭janti |
yathā॒ janaṃ̭-ya~॒tḙ-'va॒sa-ṅka॒roti̭ | tā॒dṛge॒va tat | e॒ṣa tḙ rudrabhā॒ga ityā̭ha ni॒rava̭tyai | apra̭tīkṣa॒-māya̭nti | a॒paḥ pari̭ṣiñcati | ru॒drasyā॒nta r​hi̭tyai | pravā e॒te᳚-'smā-llo॒kā-ccya̭vante | ye trya̭baṅkai॒-ścara̭nti | ā॒di॒tya-ñca॒ru-mpuna॒retya॒ nirva̭pati | i॒yaṃ-vā~ adi̭tiḥ | a॒syāme॒va prati̭tiṣṭhanti || 7
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || pratipūruṣaṃ-vi~bhāḍiti netratrayā̭ya vau॒ṣaṭ ||
7.6 śata rudrīyaṃ (tvamagne rudro-'nuvākaḥ)
tai. brā. 3.11.2.1 - tai. brā. 3.11.2.4
tvama̭gne ru॒dro asṷro ma॒ho di॒vaḥ | tvagṃ śardho॒ mārṷta-mpṛ॒kṣa ī̭śiṣe |
tvaṃ-vā~tai̭raru॒ṇai ryā̭si śaṅga॒yaḥ | tva-mpū॒ṣā vi̭dha॒taḥ pā̭si॒ nutmanāḥ᳚ |
devā̭ de॒veṣṷ śrayaddhvam | pratha̭mā dvi॒tīyḙṣu śrayaddhvam |
dvitī̭yā-stṛ॒tīyḙṣu śrayaddhvam | tṛtī̭yā-ścatu॒rtheṣṷ śrayaddhvam |
ca॒tu॒rthāḥ pa̭ñca॒meṣṷ śrayaddhvam | pa॒ñca॒mā-ṣṣa॒ṣṭheṣṷ śrayaddhvam | 1
ṣa॒ṣṭhā-ssa̭pta॒meṣṷ śrayaddhvam | sa॒pta॒mā a̭ṣṭa॒meṣṷ śrayaddhvam |
a॒ṣṭa॒mā na̭va॒meṣṷ śrayaddhvam | na॒va॒mā da̭śa॒meṣṷ śrayaddhvam |
da॒śa॒mā ḙkāda॒śeṣṷ śrayaddhvam | e॒ka॒da॒śā dvā̭da॒śeṣṷ śrayaddhvam |
dvā॒da॒śā-stra̭yoda॒śeṣṷ śrayaddhvam | tra॒yo॒da॒śā-śca̭tu rde॒śeṣṷ śrayaddhvam |
ca॒tu॒rda॒śāḥ pa̭ñcada॒śeṣṷ śrayaddhvam | pa॒ñca॒da॒śā-ṣṣo̭ḍa॒śeṣṷ śrayaddhvam | 2
ṣo॒ḍa॒śā-ssa̭ptada॒śeṣṷ śrayaddhvam | sa॒pta॒da॒śā a̭ṣṭāda॒śeṣṷ śrayaddhvam |
a॒ṣṭā॒da॒śā ḙkānnavi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam |
e॒kā॒nna॒vi॒gṃ॒śā vi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam |
vi॒gṃ॒śā ḙkavi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam |
e॒ka॒vi॒gṃ॒śā dvā̭vi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam |
dvā॒vi॒gṃ॒śā stra̭yovi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam |
tra॒yo॒vi॒gṃ॒śā śca̭turvi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | ca॒tu॒rvi॒gṃ॒śāḥ pa̭ñcavi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam |
pa॒ñca॒vi॒gṃ॒śā-ṣṣa̭ḍvi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | 3
ṣa॒ḍvi॒gṃ॒śā ssa̭ptavi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | sa॒pta॒vi॒gṃ॒śā a̭ṣṭāvi॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | a॒ṣṭā॒vi॒gṃ॒śā ḙkānnatri॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | e॒kā॒nna॒tri॒gṃ॒śā stri॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | tri॒gṃ॒śā ḙkatri॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | e॒ka॒tri॒gṃ॒śā dvā᳚tri॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | dvā॒tri॒gṃ॒śā tra̭yastri॒gṃ॒śeṣṷ śrayaddhvam | devā᳚strirekādaśā॒ stristra̭yastrigṃśāḥ | utta̭re bhavata | utta̭ra vartmāna॒ utta̭ra satvānaḥ | yatkā̭ma i॒da-ñju॒homi̭ | tanme॒ samṛ̭ddhyatām | va॒yagg​syā̭ma॒ pata̭yo rayī॒ṇām | bhūrbhuva॒sva̭ssvāhā᳚ | 4
o-nnamo bhagavatḙ rudrā॒ya || tvamagne tvamagne śatarudrīyamityastrāya phaṭ ||
7.7 pañcāṅga japaḥ
atha pañcāṅgajapaḥ ||
sa॒dyojā॒ta-mpra̭padyā॒mi॒ sa॒dyojā॒tāya॒ vai namo॒ namaḥ̭ |
bha॒ve bha̭ve॒ nāti̭bhave bhavasva॒ mām |
bha॒vodbha̭vāya॒ namaḥ̭ || 1
vā॒ma॒de॒vāya॒ namo᳚ jye॒ṣṭhāya॒ namaḥ̭ śre॒ṣṭhāya॒ namo̭ ru॒drāya॒ namaḥ॒ kālā̭ya॒ namaḥ॒ kala̭vikaraṇāya॒ namo॒ bala̭vikaraṇāya॒ namo॒ balā̭ya॒ namo॒ bala̭pramathanāya॒ nama॒-ssarva̭bhūtadamanāya॒ namo̭ ma॒nonma̭nāya॒ namaḥ̭ || 2
a॒ghore᳚bhyo-'tha॒ ghore᳚bhyo॒ ghora॒ghora̭tarebhyaḥ |
sarve᳚bhya-ssarva॒śarve᳚bhyo॒ nama̭ste astu ru॒drarṷ̄pebhyaḥ || 3
tatpurṷṣāya vi॒dmahḙ mahāde॒vāya̭ dhīmahi |
tanno̭ rudraḥ praco॒dayā᳚t || 4
īśāna-ssarva̭vidyā॒nā॒mīśvara-ssarva̭bhūtā॒nāṃ॒
brahmādhi̭pati॒rbrahma॒ṇo-'dhi̭pati॒rbrahmā̭ śi॒vo mḙ astu sadāśi॒vom || 5
7.8 aṣṭāṅga praṇāmaḥ
hi॒ra॒ṇya॒ga॒rbha-ssama̭varta॒-tāgrḙ bhū॒tasya̭ jā॒taḥ pati॒reka̭ āsīt |
sadā̭dhāra pṛthi॒vī-ndyāmu॒temā-ṅkasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema ||
urasā namaḥ || 1 (tai. saṃ. 4.1.8.3)
yaḥ prā̭ṇa॒to ni̭miṣa॒to ma̭hi॒tvaika॒ idrājā॒ jaga̭to ba॒bhūva̭ |
ya īśḙ a॒sya dvi॒pada॒-ścatṷṣpadaḥ॒ kasmai̭ de॒vāya̭ ha॒viṣā̭ vidhema ||
śirasā namaḥ || 2 (tai. saṃ. 4.1.8.4)
brahma̭jajñā॒na-mpra̭tha॒ma-mpu॒rastā॒-dvisī̭ma॒ta-ssu॒ruco̭ ve॒na ā̭vaḥ |
sa bu॒dhniyā̭ upa॒mā a̭sya vi॒ṣṭhā-ssa॒taśca॒ yoni॒ma-sa̭taśca॒ vivaḥ̭ | (
dṛṣyā namaḥ | 3 (tai. saṃ. 4.2.8.2.)
ma॒hī dyauḥ pṛ̭thi॒vī ca̭ na i॒maṃ-ya~॒jña-mmi̭mikṣatām |
pi॒pṛ॒tānno॒ bharī̭mabhiḥ |
manasā namaḥ || 4 (tai. saṃ. 3.3.10.2)
upa̭śvāsaya pṛthi॒vī-mu॒ta dyā-mpṷru॒trā tḙ manutāṃ॒-vi~ṣṭhi̭ta॒-ñjaga̭t |
sa dṷndubhe sa॒jūrindrḙṇa de॒vai-rdū॒rāddavī̭yo॒ apa̭sedha॒ śatrūṋ |
vacasā namaḥ || 5 (tai. saṃ. 4.6.6.6)
agne॒ naya̭ su॒pathā̭ rā॒ye a॒smān viśvā̭ni deva va॒yunā̭ni vi॒dvān |
yu॒yo॒ddhya̭sma-jjṷhurā॒ṇa-meno॒ bhūyi̭ṣṭhānte॒ nama̭ uktiṃ-vi~dhema ||
padhbhyā-nnamaḥ || 6 (tai. saṃ. 1.1.14.3)
yā tḙ agne॒ rudri̭yā ta॒nūstayā̭ naḥ pāhi॒ tasyā᳚ste॒ svāhā᳚ |
yā tḙ agne-'yāśa॒yā ra̭jāśa॒yā ha̭rāśa॒yā ta॒nūrvar​ṣi̭ṣṭhā gahvare॒ṣṭhograṃ-va~co॒ apā̭vadhī-ntve॒ṣaṃ-va~co॒ apā̭vadhī॒gṃ॒ svāhā᳚ ||
karābhyā-nnamaḥ || 7 (tai. saṃ. 1.2.11.2)
i॒maṃ-ya~̭maprasta॒ramāhi sīdāṅgi̭robhiḥ pi॒tṛbhiḥ̭ saṃ​vi~dā॒naḥ |
ātvā॒ mantrāḥ̭ kaviśa॒stā va̭hantve॒nā rā̭jan ha॒viṣā̭ mādayasva ||
karṇābhyā-nnamaḥ || 8 (tai. saṃ. 2.6.12.6)
urasā śirasā dṛṣṭyā mana̭sā vacasā ta॒thā |
padbhyā-ṅkarābhyā-ṅkarṇābhyā-mpraṇāmo-'ṣṭāṅga̭ ucyate ||
umāmaheśvarābhyā-nnamaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever