📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
ଦକ୍ଷିଣା ମୂର୍ତି ସ୍ତୋତ୍ରମ୍
Dakshina Murti Stotram
Stotram Adi Shankaracharya Oriya
ଶାନ୍ତିପାଠଃ
ଓଁ ଯୋ ବ୍ରହ୍ମାଣଂ ଵିଦଧାତି ପୂର୍ଵଂ
ଯୋ ଵୈ ଵେଦାଂଶ୍ଚ ପ୍ରହିଣୋତି ତସ୍ମୈ ।
ତଂ ହ ଦେଵମାତ୍ମବୁଦ୍ଧିପ୍ରକାଶଂ
ମୁମୁକ୍ଷୁର୍ଵୈ ଶରଣମହଂ ପ୍ରପଦ୍ଯେ ॥
ଧ୍ଯାନମ୍
ଓଁ ମୌନଵ୍ଯାଖ୍ଯା ପ୍ରକଟିତ ପରବ୍ରହ୍ମତତ୍ତ୍ଵଂ ଯୁଵାନଂ
ଵର୍ଷିଷ୍ଠାନ୍ତେ ଵସଦୃଷିଗଣୈରାଵୃତଂ ବ୍ରହ୍ମନିଷ୍ଠୈଃ ।
ଆଚାର୍ଯେନ୍ଦ୍ରଂ କରକଲିତ ଚିନ୍ମୁଦ୍ରମାନନ୍ଦମୂର୍ତିଂ
ସ୍ଵାତ୍ମାରାମଂ ମୁଦିତଵଦନଂ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତିମୀଡେ ॥ 1 ॥
ଵଟଵିଟପିସମୀପେଭୂମିଭାଗେ ନିଷଣ୍ଣଂ
ସକଲମୁନିଜନାନାଂ ଜ୍ଞାନଦାତାରମାରାତ୍ ।
ତ୍ରିଭୁଵନଗୁରୁମୀଶଂ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତିଦେଵଂ
ଜନନମରଣଦୁଃଖଚ୍ଛେଦଦକ୍ଷଂ ନମାମି ॥ 2 ॥
ଚିତ୍ରଂ ଵଟତରୋର୍ମୂଲେ ଵୃଦ୍ଧାଃ ଶିଷ୍ଯା ଗୁରୁର୍ଯୁଵା ।
ଗୁରୋସ୍ତୁ ମୌନଂ ଵ୍ଯାଖ୍ଯାନଂ ଶିଷ୍ଯାସ୍ତୁଚ୍ଛିନ୍ନସଂଶଯାଃ ॥ 3 ॥
ନିଧଯେ ସର୍ଵଵିଦ୍ଯାନାଂ ଭିଷଜେ ଭଵରୋଗିଣାମ୍ ।
ଗୁରଵେ ସର୍ଵଲୋକାନାଂ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ନମଃ ॥ 4 ॥
ଓଁ ନମଃ ପ୍ରଣଵାର୍ଥାଯ ଶୁଦ୍ଧଜ୍ଞାନୈକମୂର୍ତଯେ ।
ନିର୍ମଲାଯ ପ୍ରଶାନ୍ତାଯ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ନମଃ ॥ 5 ॥
ଚିଦ୍ଧନାଯ ମହେଶାଯ ଵଟମୂଲନିଵାସିନେ ।
ସଚ୍ଚିଦାନନ୍ଦରୂପାଯ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ନମଃ ॥ 6 ॥
ଈଶ୍ଵରୋ ଗୁରୁରାତ୍ମେତି ମୂର୍ତିଭେଦଵିଭାଗିନେ ।
ଵ୍ଯୋମଵଦ୍ଵ୍ଯାପ୍ତଦେହାଯ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ନମଃ ॥ 7 ॥
ଅଙ୍ଗୁଷ୍ଠତର୍ଜନୀ ଯୋଗମୁଦ୍ରା ଵ୍ଯାଜେନଯୋଗିନାମ୍ ।
ଶୃତ୍ଯର୍ଥଂ ବ୍ରହ୍ମଜୀଵୈକ୍ଯଂ ଦର୍ଶଯନ୍ଯୋଗତା ଶିଵଃ ॥ 8 ॥
ଓଁ ଶାନ୍ତିଃ ଶାନ୍ତିଃ ଶାନ୍ତିଃ ॥
ସ୍ତୋତ୍ରମ୍
ଵିଶ୍ଵଂ ଦର୍ପଣ-ଦୃଶ୍ଯମାନ-ନଗରୀ ତୁଲ୍ଯଂ ନିଜାନ୍ତର୍ଗତଂ
ପଶ୍ଯନ୍ନାତ୍ମନି ମାଯଯା ବହିରିଵୋଦ୍ଭୂତଂ ଯଥା ନିଦ୍ରଯା ।
ଯସ୍ସାକ୍ଷାତ୍କୁରୁତେ ପ୍ରବୋଧସମଯେ ସ୍ଵାତ୍ମାନମେ ଵାଦ୍ଵଯଂ
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 1 ॥
ବୀଜସ୍ଯାନ୍ତରି-ଵାଙ୍କୁରୋ ଜଗଦିତଂ ପ୍ରାଙ୍ନିର୍ଵିକଲ୍ପଂ ପୁନଃ
ମାଯାକଲ୍ପିତ ଦେଶକାଲକଲନା ଵୈଚିତ୍ର୍ଯଚିତ୍ରୀକୃତମ୍ ।
ମାଯାଵୀଵ ଵିଜୃମ୍ଭଯତ୍ଯପି ମହାଯୋଗୀଵ ଯଃ ସ୍ଵେଚ୍ଛଯା
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 2 ॥
ଯସ୍ଯୈଵ ସ୍ଫୁରଣଂ ସଦାତ୍ମକମସତ୍କଲ୍ପାର୍ଥକଂ ଭାସତେ
ସାକ୍ଷାତ୍ତତ୍ଵମସୀତି ଵେଦଵଚସା ଯୋ ବୋଧଯତ୍ଯାଶ୍ରିତାନ୍ ।
ଯସ୍ସାକ୍ଷାତ୍କରଣାଦ୍ଭଵେନ୍ନ ପୁନରାଵୃତ୍ତିର୍ଭଵାମ୍ଭୋନିଧୌ
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 3 ॥
ନାନାଚ୍ଛିଦ୍ର ଘଟୋଦର ସ୍ଥିତ ମହାଦୀପ ପ୍ରଭାଭାସ୍ଵରଂ
ଜ୍ଞାନଂ ଯସ୍ଯ ତୁ ଚକ୍ଷୁରାଦିକରଣ ଦ୍ଵାରା ବହିଃ ସ୍ପନ୍ଦତେ ।
ଜାନାମୀତି ତମେଵ ଭାନ୍ତମନୁଭାତ୍ଯେତତ୍ସମସ୍ତଂ ଜଗତ୍
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀ ଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 4 ॥
ଦେହଂ ପ୍ରାଣମପୀନ୍ଦ୍ରିଯାଣ୍ଯପି ଚଲାଂ ବୁଦ୍ଧିଂ ଚ ଶୂନ୍ଯଂ ଵିଦୁଃ
ସ୍ତ୍ରୀ ବାଲାନ୍ଧ ଜଡୋପମାସ୍ତ୍ଵହମିତି ଭ୍ରାନ୍ତାଭୃଶଂ ଵାଦିନଃ ।
ମାଯାଶକ୍ତି ଵିଲାସକଲ୍ପିତ ମହାଵ୍ଯାମୋହ ସଂହାରିଣେ
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀ ଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 5 ॥
ରାହୁଗ୍ରସ୍ତ ଦିଵାକରେନ୍ଦୁ ସଦୃଶୋ ମାଯା ସମାଚ୍ଛାଦନାତ୍
ସନ୍ମାତ୍ରଃ କରଣୋପ ସଂହରଣତୋ ଯୋଽଭୂତ୍ସୁଷୁପ୍ତଃ ପୁମାନ୍ ।
ପ୍ରାଗସ୍ଵାପ୍ସମିତି ପ୍ରବୋଧସମଯେ ଯଃ ପ୍ରତ୍ଯଭିଜ୍ଞାଯତେ
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀ ଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 6 ॥
ବାଲ୍ଯାଦିଷ୍ଵପି ଜାଗ୍ରଦାଦିଷୁ ତଥା ସର୍ଵାସ୍ଵଵସ୍ଥାସ୍ଵପି
ଵ୍ଯାଵୃତ୍ତା ସ୍ଵନୁ ଵର୍ତମାନ ମହମିତ୍ଯନ୍ତଃ ସ୍ଫୁରନ୍ତଂ ସଦା ।
ସ୍ଵାତ୍ମାନଂ ପ୍ରକଟୀକରୋତି ଭଜତାଂ ଯୋ ମୁଦ୍ରଯା ଭଦ୍ରଯା
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀ ଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 7 ॥
ଵିଶ୍ଵଂ ପଶ୍ଯତି କାର୍ଯକାରଣତଯା ସ୍ଵସ୍ଵାମିସମ୍ବନ୍ଧତଃ
ଶିଷ୍ଯଚାର୍ଯତଯା ତଥୈଵ ପିତୃ ପୁତ୍ରାଦ୍ଯାତ୍ମନା ଭେଦତଃ ।
ସ୍ଵପ୍ନେ ଜାଗ୍ରତି ଵା ଯ ଏଷ ପୁରୁଷୋ ମାଯା ପରିଭ୍ରାମିତଃ
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀ ଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 8 ॥
ଭୂରମ୍ଭାଂସ୍ଯନଲୋଽନିଲୋମ୍ବର ମହର୍ନାଥୋ ହିମାଂଶୁଃ ପୁମାନ୍
ଇତ୍ଯାଭାତି ଚରାଚରାତ୍ମକମିଦଂ ଯସ୍ଯୈଵ ମୂର୍ତ୍ଯଷ୍ଟକମ୍ ।
ନାନ୍ଯତ୍କିଞ୍ଚନ ଵିଦ୍ଯତେ ଵିମୃଶତାଂ ଯସ୍ମାତ୍ପରସ୍ମାଦ୍ଵିଭୋ
ତସ୍ମୈ ଶ୍ରୀ ଗୁରୁମୂର୍ତଯେ ନମ ଇଦଂ ଶ୍ରୀ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତଯେ ॥ 9 ॥
ସର୍ଵାତ୍ମତ୍ଵମିତି ସ୍ଫୁଟୀକୃତମିଦଂ ଯସ୍ମାଦମୁଷ୍ମିନ୍ ସ୍ତଵେ
ତେନାସ୍ଵ ଶ୍ରଵଣାତ୍ତଦର୍ଥ ମନନାଦ୍ଧ୍ଯାନାଚ୍ଚ ସଙ୍କୀର୍ତନାତ୍ ।
ସର୍ଵାତ୍ମତ୍ଵ ମହାଵିଭୂତିସହିତଂ ସ୍ଯାଦୀଶ୍ଵରତ୍ଵଂ ସ୍ଵତଃ
ସିଦ୍ଧ୍ଯେତ୍ତତ୍ପୁନରଷ୍ଟଧା ପରିଣତଂ ଚୈଶ୍ଵର୍ଯ-ମଵ୍ଯାହତମ୍ ॥ 10 ॥
॥ ଇତି ଶ୍ରୀମଚ୍ଛଙ୍କରାଚାର୍ଯଵିରଚିତଂ ଦକ୍ଷିଣାମୂର୍ତିସ୍ତୋତ୍ରଂ ସମ୍ପୂର୍ଣମ୍ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śāntipāṭhaḥ
oṃ yo brahmāṇaṃ vidadhāti pūrvaṃ
yo vai vedāṃśca prahiṇoti tasmai |
taṃ ha devamātmabuddhiprakāśaṃ
mumukṣurvai śaraṇamahaṃ prapadye ||
dhyānam
oṃ maunavyākhyā prakaṭita parabrahmatattvaṃ yuvānaṃ
varṣiṣṭhānte vasadṛṣigaṇairāvṛtaṃ brahmaniṣṭhaiḥ |
ācāryendraṃ karakalita cinmudramānandamūrtiṃ
svātmārāmaṃ muditavadanaṃ dakṣiṇāmūrtimīḍe || 1 ||
vaṭaviṭapisamīpebhūmibhāge niṣaṇṇaṃ
sakalamunijanānāṃ jñānadātāramārāt |
tribhuvanagurumīśaṃ dakṣiṇāmūrtidevaṃ
jananamaraṇaduḥkhacchedadakṣaṃ namāmi || 2 ||
citraṃ vaṭatarormūle vṛddhāḥ śiṣyā gururyuvā |
gurostu maunaṃ vyākhyānaṃ śiṣyāstucchinnasaṃśayāḥ || 3 ||
nidhaye sarvavidyānāṃ bhiṣaje bhavarogiṇām |
gurave sarvalokānāṃ dakṣiṇāmūrtaye namaḥ || 4 ||
oṃ namaḥ praṇavārthāya śuddhajñānaikamūrtaye |
nirmalāya praśāntāya dakṣiṇāmūrtaye namaḥ || 5 ||
ciddhanāya maheśāya vaṭamūlanivāsine |
saccidānandarūpāya dakṣiṇāmūrtaye namaḥ || 6 ||
īśvaro gururātmeti mūrtibhedavibhāgine |
vyomavadvyāptadehāya dakṣiṇāmūrtaye namaḥ || 7 ||
aṅguṣṭhatarjanī yogamudrā vyājenayoginām |
śṛtyarthaṃ brahmajīvaikyaṃ darśayanyogatā śivaḥ || 8 ||
oṃ śāntiḥ śāntiḥ śāntiḥ ||
stotram
viśvaṃ darpaṇa-dṛśyamāna-nagarī tulyaṃ nijāntargataṃ
paśyannātmani māyayā bahirivodbhūtaṃ yathā nidrayā |
yassākṣātkurute prabodhasamaye svātmāname vādvayaṃ
tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 1 ||
bījasyāntari-vāṅkuro jagaditaṃ prāṅnirvikalpaṃ punaḥ
māyākalpita deśakālakalanā vaicitryacitrīkṛtam |
māyāvīva vijṛmbhayatyapi mahāyogīva yaḥ svecchayā
tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 2 ||
yasyaiva sphuraṇaṃ sadātmakamasatkalpārthakaṃ bhāsate
sākṣāttatvamasīti vedavacasā yo bodhayatyāśritān |
yassākṣātkaraṇādbhavenna punarāvṛttirbhavāmbhonidhau
tasmai śrīgurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 3 ||
nānācchidra ghaṭodara sthita mahādīpa prabhābhāsvaraṃ
jñānaṃ yasya tu cakṣurādikaraṇa dvārā bahiḥ spandate |
jānāmīti tameva bhāntamanubhātyetatsamastaṃ jagat
tasmai śrī gurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 4 ||
dehaṃ prāṇamapīndriyāṇyapi calāṃ buddhiṃ ca śūnyaṃ viduḥ
strī bālāndha jaḍopamāstvahamiti bhrāntābhṛśaṃ vādinaḥ |
māyāśakti vilāsakalpita mahāvyāmoha saṃhāriṇe
tasmai śrī gurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 5 ||
rāhugrasta divākarendu sadṛśo māyā samācchādanāt
sanmātraḥ karaṇopa saṃharaṇato yo'bhūtsuṣuptaḥ pumān |
prāgasvāpsamiti prabodhasamaye yaḥ pratyabhijñāyate
tasmai śrī gurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 6 ||
bālyādiṣvapi jāgradādiṣu tathā sarvāsvavasthāsvapi
vyāvṛttā svanu vartamāna mahamityantaḥ sphurantaṃ sadā |
svātmānaṃ prakaṭīkaroti bhajatāṃ yo mudrayā bhadrayā
tasmai śrī gurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 7 ||
viśvaṃ paśyati kāryakāraṇatayā svasvāmisambandhataḥ
śiṣyacāryatayā tathaiva pitṛ putrādyātmanā bhedataḥ |
svapne jāgrati vā ya eṣa puruṣo māyā paribhrāmitaḥ
tasmai śrī gurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 8 ||
bhūrambhāṃsyanalo'nilombara maharnātho himāṃśuḥ pumān
ityābhāti carācarātmakamidaṃ yasyaiva mūrtyaṣṭakam |
nānyatkiñcana vidyate vimṛśatāṃ yasmātparasmādvibho
tasmai śrī gurumūrtaye nama idaṃ śrī dakṣiṇāmūrtaye || 9 ||
sarvātmatvamiti sphuṭīkṛtamidaṃ yasmādamuṣmin stave
tenāsva śravaṇāttadartha mananāddhyānācca saṅkīrtanāt |
sarvātmatva mahāvibhūtisahitaṃ syādīśvaratvaṃ svataḥ
siddhyettatpunaraṣṭadhā pariṇataṃ caiśvarya-mavyāhatam || 10 ||
|| iti śrīmacchaṅkarācāryaviracitaṃ dakṣiṇāmūrtistotraṃ sampūrṇam ||