📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
ଅଷ୍ଟାଵକ୍ର ଗୀତା ତୃତୀଯୋଽଧ୍ଯାଯଃ
Ashtavakra Gita Tritiyo'dhyayah
Gita Oriya
ଅଷ୍ଟାଵକ୍ର ଉଵାଚ ॥
ଅଵିନାଶିନମାତ୍ମାନମେକଂ ଵିଜ୍ଞାଯ ତତ୍ତ୍ଵତଃ ।
ତଵାତ୍ମଜ୍ଞାନସ୍ଯ ଧୀରସ୍ଯ କଥମର୍ଥାର୍ଜନେ ରତିଃ ॥ 3-1॥
ଆତ୍ମାଜ୍ଞାନାଦହୋ ପ୍ରୀତିର୍ଵିଷଯଭ୍ରମଗୋଚରେ ।
ଶୁକ୍ତେରଜ୍ଞାନତୋ ଲୋଭୋ ଯଥା ରଜତଵିଭ୍ରମେ ॥ 3-2॥
ଵିଶ୍ଵଂ ସ୍ଫୁରତି ଯତ୍ରେଦଂ ତରଙ୍ଗା ଇଵ ସାଗରେ ।
ସୋଽହମସ୍ମୀତି ଵିଜ୍ଞାଯ କିଂ ଦୀନ ଇଵ ଧାଵସି ॥ 3-3॥
ଶ୍ରୁତ୍ଵାପି ଶୁଦ୍ଧଚୈତନ୍ଯ ଆତ୍ମାନମତିସୁନ୍ଦରମ୍ ।
ଉପସ୍ଥେଽତ୍ଯନ୍ତସଂସକ୍ତୋ ମାଲିନ୍ଯମଧିଗଚ୍ଛତି ॥ 3-4॥
ସର୍ଵଭୂତେଷୁ ଚାତ୍ମାନଂ ସର୍ଵଭୂତାନି ଚାତ୍ମନି ।
ମୁନେର୍ଜାନତ ଆଶ୍ଚର୍ଯଂ ମମତ୍ଵମନୁଵର୍ତତେ ॥ 3-5॥
ଆସ୍ଥିତଃ ପରମାଦ୍ଵୈତଂ ମୋକ୍ଷାର୍ଥେଽପି ଵ୍ଯଵସ୍ଥିତଃ ।
ଆଶ୍ଚର୍ଯଂ କାମଵଶଗୋ ଵିକଲଃ କେଲିଶିକ୍ଷଯା ॥ 3-6॥
ଉଦ୍ଭୂତଂ ଜ୍ଞାନଦୁର୍ମିତ୍ରମଵଧାର୍ଯାତିଦୁର୍ବଲଃ ।
ଆଶ୍ଚର୍ଯଂ କାମମାକାଙ୍କ୍ଷେତ୍ କାଲମନ୍ତମନୁଶ୍ରିତଃ ॥ 3-7॥
ଇହାମୁତ୍ର ଵିରକ୍ତସ୍ଯ ନିତ୍ଯାନିତ୍ଯଵିଵେକିନଃ ।
ଆଶ୍ଚର୍ଯଂ ମୋକ୍ଷକାମସ୍ଯ ମୋକ୍ଷାଦ୍ ଏଵ ଵିଭୀଷିକା ॥ 3-8॥
ଧୀରସ୍ତୁ ଭୋଜ୍ଯମାନୋଽପି ପୀଡ୍ଯମାନୋଽପି ସର୍ଵଦା ।
ଆତ୍ମାନଂ କେଵଲଂ ପଶ୍ଯନ୍ ନ ତୁଷ୍ଯତି ନ କୁପ୍ଯତି ॥ 3-9॥
ଚେଷ୍ଟମାନଂ ଶରୀରଂ ସ୍ଵଂ ପଶ୍ଯତ୍ଯନ୍ଯଶରୀରଵତ୍ ।
ସଂସ୍ତଵେ ଚାପି ନିନ୍ଦାଯାଂ କଥଂ କ୍ଷୁଭ୍ଯେତ୍ ମହାଶଯଃ ॥ 3-10॥
ମାଯାମାତ୍ରମିଦଂ ଵିଶ୍ଵଂ ପଶ୍ଯନ୍ ଵିଗତକୌତୁକଃ ।
ଅପି ସନ୍ନିହିତେ ମୃତ୍ଯୌ କଥଂ ତ୍ରସ୍ଯତି ଧୀରଧୀଃ ॥ 3-11॥
ନିଃସ୍ପୃହଂ ମାନସଂ ଯସ୍ଯ ନୈରାଶ୍ଯେଽପି ମହାତ୍ମନଃ ।
ତସ୍ଯାତ୍ମଜ୍ଞାନତୃପ୍ତସ୍ଯ ତୁଲନା କେନ ଜାଯତେ ॥ 3-12॥
ସ୍ଵଭାଵାଦ୍ ଏଵ ଜାନାନୋ ଦୃଶ୍ଯମେତନ୍ନ କିଞ୍ଚନ ।
ଇଦଂ ଗ୍ରାହ୍ଯମିଦଂ ତ୍ଯାଜ୍ଯଂ ସ କିଂ ପଶ୍ଯତି ଧୀରଧୀଃ ॥ 3-13॥
ଅନ୍ତସ୍ତ୍ଯକ୍ତକଷାଯସ୍ଯ ନିର୍ଦ୍ଵନ୍ଦ୍ଵସ୍ଯ ନିରାଶିଷଃ ।
ଯଦୃଚ୍ଛଯାଗତୋ ଭୋଗୋ ନ ଦୁଃଖାଯ ନ ତୁଷ୍ଟଯେ ॥ 3-14॥
Roman (IAST) Transliteration
aṣṭāvakra uvāca ||
avināśinamātmānamekaṃ vijñāya tattvataḥ |
tavātmajñānasya dhīrasya kathamarthārjane ratiḥ || 3-1||
ātmājñānādaho prītirviṣayabhramagocare |
śukterajñānato lobho yathā rajatavibhrame || 3-2||
viśvaṃ sphurati yatredaṃ taraṅgā iva sāgare |
so'hamasmīti vijñāya kiṃ dīna iva dhāvasi || 3-3||
śrutvāpi śuddhacaitanya ātmānamatisundaram |
upasthe'tyantasaṃsakto mālinyamadhigacchati || 3-4||
sarvabhūteṣu cātmānaṃ sarvabhūtāni cātmani |
munerjānata āścaryaṃ mamatvamanuvartate || 3-5||
āsthitaḥ paramādvaitaṃ mokṣārthe'pi vyavasthitaḥ |
āścaryaṃ kāmavaśago vikalaḥ keliśikṣayā || 3-6||
udbhūtaṃ jñānadurmitramavadhāryātidurbalaḥ |
āścaryaṃ kāmamākāṅkṣet kālamantamanuśritaḥ || 3-7||
ihāmutra viraktasya nityānityavivekinaḥ |
āścaryaṃ mokṣakāmasya mokṣād eva vibhīṣikā || 3-8||
dhīrastu bhojyamāno'pi pīḍyamāno'pi sarvadā |
ātmānaṃ kevalaṃ paśyan na tuṣyati na kupyati || 3-9||
ceṣṭamānaṃ śarīraṃ svaṃ paśyatyanyaśarīravat |
saṃstave cāpi nindāyāṃ kathaṃ kṣubhyet mahāśayaḥ || 3-10||
māyāmātramidaṃ viśvaṃ paśyan vigatakautukaḥ |
api sannihite mṛtyau kathaṃ trasyati dhīradhīḥ || 3-11||
niḥspṛhaṃ mānasaṃ yasya nairāśye'pi mahātmanaḥ |
tasyātmajñānatṛptasya tulanā kena jāyate || 3-12||
svabhāvād eva jānāno dṛśyametanna kiñcana |
idaṃ grāhyamidaṃ tyājyaṃ sa kiṃ paśyati dhīradhīḥ || 3-13||
antastyaktakaṣāyasya nirdvandvasya nirāśiṣaḥ |
yadṛcchayāgato bhogo na duḥkhāya na tuṣṭaye || 3-14||