Devi Mahatmyam Durga Saptashati Ekadasho'dhyayah

ॐ

देवी माहात्म्यं दुर्गा सप्तशति एकादशोऽध्यायः

Durga Mahatmyam Devanagari

नारायणीस्तुतिर्नाम एकादशोऽध्यायः ॥

ध्यानं

ॐ बालार्कविद्युतिं इन्दुकिरीटां तुङ्गकुचां नयनत्रययुक्ताम् ।

स्मेरमुखीं वरदाङ्कुशपाशभीतिकरां प्रभजे भुवनेशीम् ॥

ऋषिरुवाच॥1॥

देव्या हते तत्र महासुरेन्द्रे

सेन्द्राः सुरा वह्निपुरोगमास्ताम्।

कात्यायनीं तुष्टुवुरिष्टलाभा-

द्विकासिवक्त्राब्ज विकासिताशाः ॥ 2 ॥

देवि प्रपन्नार्तिहरे प्रसीद

प्रसीद मातर्जगतोऽभिलस्य।

प्रसीदविश्वेश्वरि पाहिविश्वं

त्वमीश्वरी देवि चराचरस्य ॥3॥

आधार भूता जगतस्त्वमेका

महीस्वरूपेण यतः स्थितासि

अपां स्वरूप स्थितया त्वयैत

दाप्यायते कृत्स्नमलङ्घ्य वीर्ये ॥4॥

त्वं वैष्णवीशक्तिरनन्तवीर्या

विश्वस्य बीजं परमासि माया।

सम्मोहितं देविसमस्त मेतत्-

त्त्वं वै प्रसन्ना भुवि मुक्तिहेतुः ॥5॥

विद्याः समस्तास्तव देवि भेदाः।

स्त्रियः समस्ताः सकला जगत्सु।

त्वयैकया पूरितमम्बयैतत्

काते स्तुतिः स्तव्यपरापरोक्तिः ॥6॥

सर्व भूता यदा देवी भुक्ति मुक्तिप्रदायिनी।

त्वं स्तुता स्तुतये का वा भवन्तु परमोक्तयः ॥7॥

सर्वस्य बुद्धिरूपेण जनस्य हृदि संस्थिते।

स्वर्गापवर्गदे देवि नारायणि नमोऽस्तुते ॥8॥

कलाकाष्ठादिरूपेण परिणाम प्रदायिनि।

विश्वस्योपरतौ शक्ते नारायणि नमोस्तुते ॥9॥

सर्व मङ्गल माङ्गल्ये शिवे सर्वार्थ साधिके।

शरण्ये त्रयम्बके गौरी नारायणि नमोऽस्तुते ॥10॥

सृष्टिस्थितिविनाशानां शक्तिभूते सनातनि।

गुणाश्रये गुणमये नारायणि नमोऽस्तुते ॥11॥

शरणागत दीनार्त परित्राणपरायणे।

सर्वस्यार्तिहरे देवि नारायणि नमोऽस्तुते ॥12॥

हंसयुक्त विमानस्थे ब्रह्माणी रूपधारिणी।

कौशाम्भः क्षरिके देवि नारायणि नमोऽस्तुते॥13॥

त्रिशूलचन्द्राहिधरे महावृषभवाहिनि।

माहेश्वरी स्वरूपेण नारायणि नमोऽस्तुते॥14॥

मयूर कुक्कुटवृते महाशक्तिधरेऽनघे।

कौमारीरूपसंस्थाने नारायणि नमोस्तुते॥15॥

शङ्खचक्रगदाशार्ङ्गगृहीतपरमायुधे।

प्रसीद वैष्णवीरूपेनारायणि नमोऽस्तुते॥16॥

गृहीतोग्रमहाचक्रे दंष्त्रोद्धृतवसुन्धरे।

वराहरूपिणि शिवे नारायणि नमोस्तुते॥17॥

नृसिंहरूपेणोग्रेण हन्तुं दैत्यान् कृतोद्यमे।

त्रैलोक्यत्राणसहिते नारायणि नमोऽस्तुते॥18॥

किरीटिनि महावज्रे सहस्रनयनोज्ज्वले।

वृत्रप्राणहारे चैन्द्रि नारायणि नमोऽस्तुते॥19॥

शिवदूतीस्वरूपेण हतदैत्य महाबले।

घोररूपे महारावे नारायणि नमोऽस्तुते॥20॥

दंष्त्राकराल वदने शिरोमालाविभूषणे।

चामुण्डे मुण्डमथने नारायणि नमोऽस्तुते॥21॥

लक्ष्मी लज्जे महाविध्ये श्रद्धे पुष्टि स्वधे ध्रुवे।

महारात्रि महामाये नारायणि नमोऽस्तुते॥22॥

मेधे सरस्वति वरे भूति बाभ्रवि तामसि।

नियते त्वं प्रसीदेशे नारायणि नमोऽस्तुते॥23॥

सर्वस्वरूपे सर्वेशे सर्वशक्तिसमन्विते।

भयेभ्यस्त्राहि नो देवि दुर्गे देवि नमोऽस्तुते॥24॥

एतत्ते वदनं सौम्यं लोचनत्रयभूषितम्।

पातु नः सर्वभूतेभ्यः कात्यायिनि नमोऽस्तुते॥25॥

ज्वालाकरालमत्युग्रमशेषासुरसूदनम्।

त्रिशूलं पातु नो भीतिर्भद्रकालि नमोऽस्तुते॥26॥

हिनस्ति दैत्यतेजांसि स्वनेनापूर्य या जगत्।

सा घण्टा पातु नो देवि पापेभ्यो नः सुतानिव॥27॥

असुरासृग्वसापङ्कचर्चितस्ते करोज्वलः।

शुभाय खड्गो भवतु चण्डिके त्वां नता वयम्॥28॥

रोगानशेषानपहंसि तुष्टा

रुष्टा तु कामा सकलानभीष्टान्

त्वामाश्रितानां न विपन्नराणां।

त्वामाश्रिता श्रयतां प्रयान्ति॥29॥

एतत्कृतं यत्कदनं त्वयाद्य

दर्मद्विषां देवि महासुराणाम्।

रूपैरनेकैर्भहुधात्ममूर्तिं

कृत्वाम्भिके तत्प्रकरोति कान्या॥30॥

विद्यासु शास्त्रेषु विवेक दीपे

ष्वाद्येषु वाक्येषु च का त्वदन्या

ममत्वगर्तेऽति महान्धकारे

विभ्रामयत्येतदतीव विश्वम्॥31॥

रक्षांसि यत्रो ग्रविषाश्च नागा

यत्रारयो दस्युबलानि यत्र।

दावानलो यत्र तथाब्धिमध्ये

तत्र स्थिता त्वं परिपासि विश्वम्॥32॥

विश्वेश्वरि त्वं परिपासि विश्वं

विश्वात्मिका धारयसीति विश्वम्।

विश्वेशवन्ध्या भवती भवन्ति

विश्वाश्रया येत्वयि भक्तिनम्राः॥33॥

देवि प्रसीद परिपालय नोऽरि

भीतेर्नित्यं यथासुरवदादधुनैव सद्यः।

पापानि सर्व जगतां प्रशमं नयाशु

उत्पातपाकजनितांश्च महोपसर्गान्॥34॥

प्रणतानां प्रसीद त्वं देवि विश्वार्ति हारिणि।

त्रैलोक्यवासिनामीड्ये लोकानां वरदा भव॥35॥

देव्युवाच॥36॥

वरदाहं सुरगणा परं यन्मनसेच्चथ।

तं वृणुध्वं प्रयच्छामि जगतामुपकारकम्॥37॥

देवा ऊचुः॥38॥

सर्वबाधा प्रशमनं त्रैलोक्यस्याखिलेश्वरि।

एवमेव त्वयाकार्य मस्मद्वैरि विनाशनम्॥39॥

देव्युवाच॥40॥

वैवस्वतेऽन्तरे प्राप्ते अष्टाविंशतिमे युगे।

शुम्भो निशुम्भश्चैवान्यावुत्पत्स्येते महासुरौ॥41॥

नन्दगोपगृहे जाता यशोदागर्भ सम्भवा।

ततस्तौनाशयिष्यामि विन्ध्याचलनिवासिनी॥42॥

पुनरप्यतिरौद्रेण रूपेण पृथिवीतले।

अवतीर्य हविष्यामि वैप्रचित्तांस्तु दानवान्॥43॥

भक्ष्य यन्त्याश्च तानुग्रान् वैप्रचित्तान् महासुरान्।

रक्तदन्ता भविष्यन्ति दाडिमीकुसुमोपमाः॥44॥

ततो मां देवताः स्वर्गे मर्त्यलोके च मानवाः।

स्तुवन्तो व्याहरिष्यन्ति सततं रक्तदन्तिकाम्॥45॥

भूयश्च शतवार्षिक्यां अनावृष्ट्यामनम्भसि।

मुनिभिः संस्तुता भूमौ सम्भविष्याम्ययोनिजा॥46॥

ततः शतेन नेत्राणां निरीक्षिष्याम्यहं मुनीन्

कीर्तियिष्यन्ति मनुजाः शताक्षीमिति मां ततः॥47॥

ततोऽ हमखिलं लोकमात्मदेहसमुद्भवैः।

भरिष्यामि सुराः शाकैरावृष्टेः प्राण धारकैः॥48॥

शाकम्भरीति विख्यातिं तदा यास्याम्यहं भुवि।

तत्रैव च वधिष्यामि दुर्गमाख्यं महासुरम्॥49॥

दुर्गादेवीति विख्यातं तन्मे नाम भविष्यति।

पुनश्चाहं यदाभीमं रूपं कृत्वा हिमाचले॥50॥

रक्षांसि क्षययिष्यामि मुनीनां त्राण कारणात्।

तदा मां मुनयः सर्वे स्तोष्यन्त्यान म्रमूर्तयः॥51॥

भीमादेवीति विख्यातं तन्मे नाम भविष्यति।

यदारुणाख्यस्त्रैलॊक्ये महाबाधां करिष्यति॥52॥

तदाहं भ्रामरं रूपं कृत्वासज्ख्येयषट्पदम्।

त्रैलोक्यस्य हितार्थाय वधिष्यामि महासुरम्॥53॥

भ्रामरीतिच मां लोका स्तदास्तोष्यन्ति सर्वतः।

इत्थं यदा यदा बाधा दानवोत्था भविष्यति॥54॥

तदा तदावतीर्याहं करिष्याम्यरिसङ्क्षयम् ॥55॥

॥ स्वस्ति श्री मार्कण्डेय पुराणे सावर्निके मन्वन्तरे देवि महत्म्ये नारायणीस्तुतिर्नाम एकादशोऽध्यायः समाप्तम् ॥

आहुति

ॐ क्लीं जयन्ती साङ्गायै सशक्तिकायै सपरिवारायै सवाहनायै लक्ष्मीबीजाधिष्तायै गरुडवाहन्यै नारयणी देव्यै-महाहुतिं समर्पयामि नमः स्वाहा ॥

Roman (IAST) Transliteration

nārāyaṇīstutirnāma ekādaśo'dhyāyaḥ ||

dhyānaṃ

oṃ bālārkavidyutiṃ indukirīṭāṃ tuṅgakucāṃ nayanatrayayuktām |

smeramukhīṃ varadāṅkuśapāśabhītikarāṃ prabhaje bhuvaneśīm ||

ṛṣiruvāca||1||

devyā hate tatra mahāsurendre

sendrāḥ surā vahnipurogamāstām|

kātyāyanīṃ tuṣṭuvuriṣṭalābhā-

dvikāsivaktrābja vikāsitāśāḥ || 2 ||

devi prapannārtihare prasīda

prasīda mātarjagato'bhilasya|

prasīdaviśveśvari pāhiviśvaṃ

tvamīśvarī devi carācarasya ||3||

ādhāra bhūtā jagatastvamekā

mahīsvarūpeṇa yataḥ sthitāsi

apāṃ svarūpa sthitayā tvayaita

dāpyāyate kṛtsnamalaṅghya vīrye ||4||

tvaṃ vaiṣṇavīśaktiranantavīryā

viśvasya bījaṃ paramāsi māyā|

sammohitaṃ devisamasta metat-

ttvaṃ vai prasannā bhuvi muktihetuḥ ||5||

vidyāḥ samastāstava devi bhedāḥ|

striyaḥ samastāḥ sakalā jagatsu|

tvayaikayā pūritamambayaitat

kāte stutiḥ stavyaparāparoktiḥ ||6||

sarva bhūtā yadā devī bhukti muktipradāyinī|

tvaṃ stutā stutaye kā vā bhavantu paramoktayaḥ ||7||

sarvasya buddhirūpeṇa janasya hṛdi saṃsthite|

svargāpavargade devi nārāyaṇi namo'stute ||8||

kalākāṣṭhādirūpeṇa pariṇāma pradāyini|

viśvasyoparatau śakte nārāyaṇi namostute ||9||

sarva maṅgala māṅgalye śive sarvārtha sādhike|

śaraṇye trayambake gaurī nārāyaṇi namo'stute ||10||

sṛṣṭisthitivināśānāṃ śaktibhūte sanātani|

guṇāśraye guṇamaye nārāyaṇi namo'stute ||11||

śaraṇāgata dīnārta paritrāṇaparāyaṇe|

sarvasyārtihare devi nārāyaṇi namo'stute ||12||

haṃsayukta vimānasthe brahmāṇī rūpadhāriṇī|

kauśāmbhaḥ kṣarike devi nārāyaṇi namo'stute||13||

triśūlacandrāhidhare mahāvṛṣabhavāhini|

māheśvarī svarūpeṇa nārāyaṇi namo'stute||14||

mayūra kukkuṭavṛte mahāśaktidhare'naghe|

kaumārīrūpasaṃsthāne nārāyaṇi namostute||15||

śaṅkhacakragadāśārṅgagṛhītaparamāyudhe|

prasīda vaiṣṇavīrūpenārāyaṇi namo'stute||16||

gṛhītogramahācakre daṃṣtroddhṛtavasundhare|

varāharūpiṇi śive nārāyaṇi namostute||17||

nṛsiṃharūpeṇogreṇa hantuṃ daityān kṛtodyame|

trailokyatrāṇasahite nārāyaṇi namo'stute||18||

kirīṭini mahāvajre sahasranayanojjvale|

vṛtraprāṇahāre caindri nārāyaṇi namo'stute||19||

śivadūtīsvarūpeṇa hatadaitya mahābale|

ghorarūpe mahārāve nārāyaṇi namo'stute||20||

daṃṣtrākarāla vadane śiromālāvibhūṣaṇe|

cāmuṇḍe muṇḍamathane nārāyaṇi namo'stute||21||

lakṣmī lajje mahāvidhye śraddhe puṣṭi svadhe dhruve|

mahārātri mahāmāye nārāyaṇi namo'stute||22||

medhe sarasvati vare bhūti bābhravi tāmasi|

niyate tvaṃ prasīdeśe nārāyaṇi namo'stute||23||

sarvasvarūpe sarveśe sarvaśaktisamanvite|

bhayebhyastrāhi no devi durge devi namo'stute||24||

etatte vadanaṃ saumyaṃ locanatrayabhūṣitam|

pātu naḥ sarvabhūtebhyaḥ kātyāyini namo'stute||25||

jvālākarālamatyugramaśeṣāsurasūdanam|

triśūlaṃ pātu no bhītirbhadrakāli namo'stute||26||

hinasti daityatejāṃsi svanenāpūrya yā jagat|

sā ghaṇṭā pātu no devi pāpebhyo naḥ sutāniva||27||

asurāsṛgvasāpaṅkacarcitaste karojvalaḥ|

śubhāya khaḍgo bhavatu caṇḍike tvāṃ natā vayam||28||

rogānaśeṣānapahaṃsi tuṣṭā

ruṣṭā tu kāmā sakalānabhīṣṭān

tvāmāśritānāṃ na vipannarāṇāṃ|

tvāmāśritā śrayatāṃ prayānti||29||

etatkṛtaṃ yatkadanaṃ tvayādya

darmadviṣāṃ devi mahāsurāṇām|

rūpairanekairbhahudhātmamūrtiṃ

kṛtvāmbhike tatprakaroti kānyā||30||

vidyāsu śāstreṣu viveka dīpe

ṣvādyeṣu vākyeṣu ca kā tvadanyā

mamatvagarte'ti mahāndhakāre

vibhrāmayatyetadatīva viśvam||31||

rakṣāṃsi yatro graviṣāśca nāgā

yatrārayo dasyubalāni yatra|

dāvānalo yatra tathābdhimadhye

tatra sthitā tvaṃ paripāsi viśvam||32||

viśveśvari tvaṃ paripāsi viśvaṃ

viśvātmikā dhārayasīti viśvam|

viśveśavandhyā bhavatī bhavanti

viśvāśrayā yetvayi bhaktinamrāḥ||33||

devi prasīda paripālaya no'ri

bhīternityaṃ yathāsuravadādadhunaiva sadyaḥ|

pāpāni sarva jagatāṃ praśamaṃ nayāśu

utpātapākajanitāṃśca mahopasargān||34||

praṇatānāṃ prasīda tvaṃ devi viśvārti hāriṇi|

trailokyavāsināmīḍye lokānāṃ varadā bhava||35||

devyuvāca||36||

varadāhaṃ suragaṇā paraṃ yanmanaseccatha|

taṃ vṛṇudhvaṃ prayacchāmi jagatāmupakārakam||37||

devā ūcuḥ||38||

sarvabādhā praśamanaṃ trailokyasyākhileśvari|

evameva tvayākārya masmadvairi vināśanam||39||

devyuvāca||40||

vaivasvate'ntare prāpte aṣṭāviṃśatime yuge|

śumbho niśumbhaścaivānyāvutpatsyete mahāsurau||41||

nandagopagṛhe jātā yaśodāgarbha sambhavā|

tatastaunāśayiṣyāmi vindhyācalanivāsinī||42||

punarapyatiraudreṇa rūpeṇa pṛthivītale|

avatīrya haviṣyāmi vaipracittāṃstu dānavān||43||

bhakṣya yantyāśca tānugrān vaipracittān mahāsurān|

raktadantā bhaviṣyanti dāḍimīkusumopamāḥ||44||

tato māṃ devatāḥ svarge martyaloke ca mānavāḥ|

stuvanto vyāhariṣyanti satataṃ raktadantikām||45||

bhūyaśca śatavārṣikyāṃ anāvṛṣṭyāmanambhasi|

munibhiḥ saṃstutā bhūmau sambhaviṣyāmyayonijā||46||

tataḥ śatena netrāṇāṃ nirīkṣiṣyāmyahaṃ munīn

kīrtiyiṣyanti manujāḥ śatākṣīmiti māṃ tataḥ||47||

tato' hamakhilaṃ lokamātmadehasamudbhavaiḥ|

bhariṣyāmi surāḥ śākairāvṛṣṭeḥ prāṇa dhārakaiḥ||48||

śākambharīti vikhyātiṃ tadā yāsyāmyahaṃ bhuvi|

tatraiva ca vadhiṣyāmi durgamākhyaṃ mahāsuram||49||

durgādevīti vikhyātaṃ tanme nāma bhaviṣyati|

punaścāhaṃ yadābhīmaṃ rūpaṃ kṛtvā himācale||50||

rakṣāṃsi kṣayayiṣyāmi munīnāṃ trāṇa kāraṇāt|

tadā māṃ munayaḥ sarve stoṣyantyāna mramūrtayaḥ||51||

bhīmādevīti vikhyātaṃ tanme nāma bhaviṣyati|

yadāruṇākhyastrailòkye mahābādhāṃ kariṣyati||52||

tadāhaṃ bhrāmaraṃ rūpaṃ kṛtvāsajkhyeyaṣaṭpadam|

trailokyasya hitārthāya vadhiṣyāmi mahāsuram||53||

bhrāmarītica māṃ lokā stadāstoṣyanti sarvataḥ|

itthaṃ yadā yadā bādhā dānavotthā bhaviṣyati||54||

tadā tadāvatīryāhaṃ kariṣyāmyarisaṅkṣayam ||55||

|| svasti śrī mārkaṇḍeya purāṇe sāvarnike manvantare devi mahatmye nārāyaṇīstutirnāma ekādaśo'dhyāyaḥ samāptam ||

āhuti

oṃ klīṃ jayantī sāṅgāyai saśaktikāyai saparivārāyai savāhanāyai lakṣmībījādhiṣtāyai garuḍavāhanyai nārayaṇī devyai-mahāhutiṃ samarpayāmi namaḥ svāhā ||