📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
5.18 സുന്ദരകാണ്ഡ - അഷ്ടാദശ സര്ഗഃ
5.18 Sundarakanda - Ashtadasha Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ സുന്ദരകാണ്ഡമ് ।
അഥ അഷ്ടാദശസ്സര്ഗഃ ।
തഥാ വിപ്രേക്ഷ്യമാണസ്യ വനം പുഷ്പിതപാദപമ് ।
വിചിന്വതശ്ച വൈദേഹീം കിഞ്ചിച്ഛേഷാ നിശാഽഭവത് ॥ 1 ॥
ഷഡങ്ഗവേദവിദുഷാം ക്രതുപ്രവരയാജിനാമ് ।
ശുശ്രാവ ബ്രഹ്മഘോഷാംശ്ച സ വിരാത്രേ ബ്രഹ്മരക്ഷസാമ് ॥ 2 ॥
അഥ മങ്ഗലവാദിത്രശബ്ദൈഃ ശ്രുതിമനോഹരൈഃ ।
പ്രാബുധ്യത മഹാബാഹുര്ദശഗ്രീവോ മഹാബലഃ ॥ 3 ॥
വിബുധ്യതു യഥാകാലം രാക്ഷസേന്ദ്രഃ പ്രതാപവാന് ।
സ്രസ്തമാല്യാമ്ബരധരോ വൈദേഹീമന്വചിന്തയത് ॥ 4 ॥
ഭൃശം നിയുക്തസ്തസ്യാം ച മദനേന മദോത്കടഃ ।
ന സ തം രാക്ഷസഃ കാമം ശശാകാത്മനി ഗൂഹിതുമ് ॥ 5 ॥
സ സര്വാഭരണൈര്യുക്തോ ബിഭ്രച്ഛ്രിയമനുത്തമാമ് ।
താം നഗൈര്ബഹുഭിര്ജുഷ്ടാം സര്വപുഷ്പഫലോപഗൈഃ ॥ 6 ॥
വൃതാം പുഷ്കരിണീഭിശ്ച നാനാപുഷ്പോപശോഭിതാമ് ।
സദാ മദൈശ്ച വിഹഗൈര്വിചിത്രാം പരമാദ്ഭുതാമ് ॥ 7 ॥
ഈഹാമൃഗൈശ്ച വിവിധൈര്ജുഷ്ടാം ദൃഷ്ടിമനോഹരൈഃ ।
വീധീഃ സമ്പ്രേക്ഷമാണശ്ച മണികാഞ്ചനതോരണാഃ ॥ 8 ॥
നാനാമൃഗഗണാകീര്ണാം ഫലൈഃ പ്രപതിതൈര്വൃതാമ് ।
അശോകവനികാമേവ പ്രാവിശത്സന്തതദ്രുമാമ് ॥ 9 ॥
അങ്ഗനാശതമാത്രം തു തം വ്രജന്തമനുവ്രജത് ।
മഹേന്ദ്രമിവ പൌലസ്ത്യം ദേവഗന്ധര്വയോഷിതഃ ॥ 10 ॥
ദീപികാഃ കാഞ്ചനീഃ കാശ്ചിജ്ജഗൃഹുസ്തത്ര യോഷിതഃ ।
വാലവ്യജനഹസ്താശ്ച താലവൃന്താനി ചാപരാഃ ॥ 11 ॥
കാഞ്ചനൈരപി ഭൃങ്ഗാരൈര്ജഹ്രുഃ സലിലമഗ്രതഃ ।
മണ്ഡലാഗ്രാന് ബൃസീശ്ചാപി ഗൃഹ്യാന്യാഃ പൃഷ്ഠതോ യയുഃ ॥ 12 ॥
കാചിദ്രത്നമയീം സ്ഥാലീം പൂര്ണാം പാനസ്യ ഭാമിനീ ।
ദക്ഷിണാ ദക്ഷിണേനൈവ തദാ ജഗ്രാഹ പാണിനാ ॥ 13 ॥
രാജഹംസപ്രതീകാശം ഛത്രം പൂര്ണശശിപ്രഭമ് ।
സൌവര്ണദണ്ഡമപരാ ഗൃഹീത്വാ പൃഷ്ഠതോ യയൌ ॥ 14 ॥
നിദ്രാമദപരീതാക്ഷ്യോ രാവണസ്യോത്തമാഃ സ്ത്രിയഃ ।
അനുജഗ്മുഃ പതിം വീരം ഘനം വിദ്യുല്ലതാ ഇവ ॥ 15 ॥
വ്യാവിദ്ധഹാരകേയൂരാഃ സമാമൃദിതവര്ണകാഃ ।
സമാഗലിതകേശാന്താഃ സസ്വേദവദനാസ്തഥാ ॥ 16 ॥
ഘൂര്ണന്ത്യോ മദശേഷേണ നിദ്രയാ ച ശുഭാനനാഃ ।
സ്വേദക്ലിഷ്ടാങ്ഗകുസുമാസ്സുമാല്യാകുലമൂര്ധജാഃ ॥ 17 ॥
പ്രയാന്തം നൈഋതപതിം നാര്യോ മദിരലോചനാഃ ।
ബഹുമാനാച്ച കാമാച്ച പ്രിയാ ഭാര്യാസ്തമന്വയുഃ ॥ 18 ॥
സ ച കാമപരാധീനഃ പതിസ്താസാം മഹാബലഃ ।
സീതാസക്തമനാ മന്ദോ മന്ദാഞ്ചിതഗതിര്ബഭൌ ॥ 19 ॥
തതഃ കാഞ്ചീനിനാദം ച നൂപുരാണാം ച നിസ്വനമ് ।
ശുശ്രാവ പരമസ്ത്രീണാം സ കപിര്മാരുതാത്മജഃ ॥ 20 ॥
തം ചാപ്രതിമകര്മാണമചിന്ത്യബലപൌരുഷമ് ।
ദ്വാരദേശമനുപ്രാപ്തം ദദര്ശ ഹനുമാന് കപിഃ ॥ 21 ॥
ദീപികാഭിരനേകാഭിഃ സമന്താദവഭാസിതമ് ।
ഗന്ധതൈലാവസിക്താഭിര്ധ്രിയമാണാഭിരഗ്രതഃ ॥ 22 ॥
കാമദര്പമദൈര്യുക്തം ജിഹ്മതാമ്രായതേക്ഷണമ് ।
സമക്ഷമിവ കന്ദര്പമപവിദ്ധശരാസനമ് ॥ 23 ॥
മഥിതാമൃതഫേനാഭമരജോവസ്ത്രമുത്തമമ് ।
സലീലമനുകര്ഷന്തം വിമുക്തം സക്തമങ്ഗദേ ॥ 24 ॥
തം പത്രവിടപേ ലീനഃ പത്രപുഷ്പഘനാവൃതഃ ।
സമീപമിവ സങ്ക്രാന്തം നിധ്യാതുമുപചക്രമേ ॥ 25 ॥
അവേക്ഷമാണസ്തു തതോ ദദര്ശ കപികുഞ്ജരഃ ।
രൂപയൌവനസമ്പന്നാ രാവണസ്യ വരസ്ത്രിയഃ ॥ 26 ॥
താഭിഃ പരിവൃതോ രാജാ സുരൂപാഭിര്മഹായശാഃ ।
തന്മൃഗദ്വിജസങ്ഘുഷ്ടം പ്രവിഷ്ടഃ പ്രമദാവനമ് ॥ 27 ॥
ക്ഷീബോ വിചിത്രാഭരണഃ ശങ്കുകര്ണോ മഹാബലഃ ।
തേന വിശ്രവസഃ പുത്രഃ സ ദൃഷ്ടോ രാക്ഷസാധിപഃ ॥ 28 ॥
വൃതഃ പരമനാരീഭിസ്താരാഭിരിവ ചന്ദ്രമാഃ ।
തം ദദര്ശ മഹാതേജാസ്തേജോവന്തം മഹാകപിഃ ॥ 29 ॥
രാവണോഽയം മഹാബാഹുരിതി സഞ്ചിന്ത്യ വാനരഃ ।
അവപ്ലുതോ മഹാതേജാ ഹനുമാന്മാരുതാത്മജഃ ॥ 30 ॥
സ തഥാപ്യുഗ്രതേജാഃ സന്നിര്ധൂതസ്തസ്യ തേജസാ ।
പത്രഗുഹ്യാന്തരേ സക്തോ ഹനുമാന് സംവൃതോഽഭവത് ॥ 31 ॥
സ താമസിതകേശാന്താം സുശ്രോണീം സംഹതസ്ത്നീമ് ।
ദിദൃക്ഷുരസിതാപാങ്ഗാമുപാവര്തത രാവണഃ ॥ 32 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ സുന്ദരകാണ്ഡേ അഷ്ടാദശസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe sundarakāṇḍam |
atha aṣṭādaśassargaḥ |
tathā viprekṣyamāṇasya vanaṃ puṣpitapādapam |
vicinvataśca vaidehīṃ kiñciccheṣā niśā'bhavat || 1 ||
ṣaḍaṅgavedaviduṣāṃ kratupravarayājinām |
śuśrāva brahmaghoṣāṃśca sa virātre brahmarakṣasām || 2 ||
atha maṅgalavāditraśabdaiḥ śrutimanoharaiḥ |
prābudhyata mahābāhurdaśagrīvo mahābalaḥ || 3 ||
vibudhyatu yathākālaṃ rākṣasendraḥ pratāpavān |
srastamālyāmbaradharo vaidehīmanvacintayat || 4 ||
bhṛśaṃ niyuktastasyāṃ ca madanena madotkaṭaḥ |
na sa taṃ rākṣasaḥ kāmaṃ śaśākātmani gūhitum || 5 ||
sa sarvābharaṇairyukto bibhracchriyamanuttamām |
tāṃ nagairbahubhirjuṣṭāṃ sarvapuṣpaphalopagaiḥ || 6 ||
vṛtāṃ puṣkariṇībhiśca nānāpuṣpopaśobhitām |
sadā madaiśca vihagairvicitrāṃ paramādbhutām || 7 ||
īhāmṛgaiśca vividhairjuṣṭāṃ dṛṣṭimanoharaiḥ |
vīdhīḥ samprekṣamāṇaśca maṇikāñcanatoraṇāḥ || 8 ||
nānāmṛgagaṇākīrṇāṃ phalaiḥ prapatitairvṛtām |
aśokavanikāmeva prāviśatsantatadrumām || 9 ||
aṅganāśatamātraṃ tu taṃ vrajantamanuvrajat |
mahendramiva paulastyaṃ devagandharvayoṣitaḥ || 10 ||
dīpikāḥ kāñcanīḥ kāścijjagṛhustatra yoṣitaḥ |
vālavyajanahastāśca tālavṛntāni cāparāḥ || 11 ||
kāñcanairapi bhṛṅgārairjahruḥ salilamagrataḥ |
maṇḍalāgrān bṛsīścāpi gṛhyānyāḥ pṛṣṭhato yayuḥ || 12 ||
kācidratnamayīṃ sthālīṃ pūrṇāṃ pānasya bhāminī |
dakṣiṇā dakṣiṇenaiva tadā jagrāha pāṇinā || 13 ||
rājahaṃsapratīkāśaṃ chatraṃ pūrṇaśaśiprabham |
sauvarṇadaṇḍamaparā gṛhītvā pṛṣṭhato yayau || 14 ||
nidrāmadaparītākṣyo rāvaṇasyottamāḥ striyaḥ |
anujagmuḥ patiṃ vīraṃ ghanaṃ vidyullatā iva || 15 ||
vyāviddhahārakeyūrāḥ samāmṛditavarṇakāḥ |
samāgalitakeśāntāḥ sasvedavadanāstathā || 16 ||
ghūrṇantyo madaśeṣeṇa nidrayā ca śubhānanāḥ |
svedakliṣṭāṅgakusumāssumālyākulamūrdhajāḥ || 17 ||
prayāntaṃ naiṛtapatiṃ nāryo madiralocanāḥ |
bahumānācca kāmācca priyā bhāryāstamanvayuḥ || 18 ||
sa ca kāmaparādhīnaḥ patistāsāṃ mahābalaḥ |
sītāsaktamanā mando mandāñcitagatirbabhau || 19 ||
tataḥ kāñcīninādaṃ ca nūpurāṇāṃ ca nisvanam |
śuśrāva paramastrīṇāṃ sa kapirmārutātmajaḥ || 20 ||
taṃ cāpratimakarmāṇamacintyabalapauruṣam |
dvāradeśamanuprāptaṃ dadarśa hanumān kapiḥ || 21 ||
dīpikābhiranekābhiḥ samantādavabhāsitam |
gandhatailāvasiktābhirdhriyamāṇābhiragrataḥ || 22 ||
kāmadarpamadairyuktaṃ jihmatāmrāyatekṣaṇam |
samakṣamiva kandarpamapaviddhaśarāsanam || 23 ||
mathitāmṛtaphenābhamarajovastramuttamam |
salīlamanukarṣantaṃ vimuktaṃ saktamaṅgade || 24 ||
taṃ patraviṭape līnaḥ patrapuṣpaghanāvṛtaḥ |
samīpamiva saṅkrāntaṃ nidhyātumupacakrame || 25 ||
avekṣamāṇastu tato dadarśa kapikuñjaraḥ |
rūpayauvanasampannā rāvaṇasya varastriyaḥ || 26 ||
tābhiḥ parivṛto rājā surūpābhirmahāyaśāḥ |
tanmṛgadvijasaṅghuṣṭaṃ praviṣṭaḥ pramadāvanam || 27 ||
kṣībo vicitrābharaṇaḥ śaṅkukarṇo mahābalaḥ |
tena viśravasaḥ putraḥ sa dṛṣṭo rākṣasādhipaḥ || 28 ||
vṛtaḥ paramanārībhistārābhiriva candramāḥ |
taṃ dadarśa mahātejāstejovantaṃ mahākapiḥ || 29 ||
rāvaṇo'yaṃ mahābāhuriti sañcintya vānaraḥ |
avapluto mahātejā hanumānmārutātmajaḥ || 30 ||
sa tathāpyugratejāḥ sannirdhūtastasya tejasā |
patraguhyāntare sakto hanumān saṃvṛto'bhavat || 31 ||
sa tāmasitakeśāntāṃ suśroṇīṃ saṃhatastnīm |
didṛkṣurasitāpāṅgāmupāvartata rāvaṇaḥ || 32 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye sundarakāṇḍe aṣṭādaśassargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever