📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
3.17 അരണ്യകാണ്ഡ - സപ്തദശ സര്ഗഃ
3.17 Aranyakanda - Saptadasha Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ അരണ്യകാണ്ഡമ് ।
അഥ സപ്തദശസ്സര്ഗഃ ।
കൃതാഭിഷേകോ രാമസ്തു സീതാ സൌമിത്രിരേവ ച ।
തസ്മാദ്ഗോദാവരീതീരാത്തതോ ജഗ്മുസ്വമാശ്രമമ് ॥ 1 ॥
ആശ്രമം തമുപാഗമ്യ രാഘവസ്സഹ ലക്ഷ്മണഃ ।
കൃത്വാ പൌര്വാഹ്ണികം കര്മ പര്ണശാലാമുപാഗമത് ॥ 2 ॥
ഉവാസ സുഖിതസ്തത്ര പൂജ്യമാനോ മഹര്ഷിഭിഃ ।
ലക്ഷ്മണേന സഹ ഭ്രാത്രാ ചകാര വിവിധാഃ കഥാഃ ॥ 3 ॥
സ രാമഃ പര്ണശാലായാമാസീനസ്സഹ സീതയാ ।
വിരരാജ മഹാബാഹുശ്ചിത്രയാ ചന്ദ്രമാഃ ഇവ ॥ 4 ॥
തദാഽഽസീനസ്യ രാമസ്യ കഥാസംസക്തചേതസഃ ।
തം ദേശം രാക്ഷസീ കാചിദാജഗാമ യദൃച്ഛയാ ॥ 5 ॥
സാ തു ശൂര്പണഖാ നാമ ദശഗ്രീവസ്യ രാക്ഷസഃ ।
ഭഗിനീ രാമമാസാദ്യ ദദര്ശ ത്രിദശോപമമ് ॥ 6 ॥
സിംഹോരസ്കം മഹാബാഹും പദ്മപത്രനിഭേക്ഷണമ് ।
ആജാനുബാഹും ദീപ്താസ്യമതീവ പ്രിയദര്ശനമ് ॥ 7 ॥
ഗജവിക്രാന്തഗമനം ജടാമണ്ഡലധാരിണമ് ।
സുകുമാരം മഹാസത്ത്വം പാര്ഥിവവ്യഞ്ജനാന്വിതമ് ॥ 8 ॥
രാമമിന്ദീവരശ്യാമം കന്ദര്പസദൃശപ്രഭമ് ।
ബഭൂവേന്ദ്രോപമം ദൃഷ്ട്വാ രാക്ഷസീ കാമമോഹിതാ ॥ 9 ॥
സുമുഖം ദുര്മുഖീ രാമം വൃത്തമധ്യം മഹോദരീ ।
വിശാലാക്ഷം വിരൂപാക്ഷീ സുകേശം താമ്രമൂര്ധജാ ॥ 10 ॥
പ്രീതിരൂപം വിരൂപാ സാ സുസ്വരം ഭൈരവസ്വരാ ।
തരുണം ദാരുണാ വൃദ്ധാ ദക്ഷിണം വാമഭാഷിണീ ॥ 11 ॥
ന്യായവൃത്തം സുദുര്വൃത്താ പ്രിയമപ്രിയദര്ശനാ ।
ശരീരജസമാവിഷ്ടാ രാക്ഷസീ വാക്യമബ്രവീത് ॥ 12 ॥
ജടീ താപസരൂപേണ സഭാര്യശ്ശരചാപധൃത് ।
ആഗതസ്ത്വമിമം ദേശം കഥം രാക്ഷസസേവിതമ് ॥ 13 ॥
കിമാഗമനകൃത്യം തേ തത്ത്വമാഖ്യാതുമര്ഹസി ।
ഏവമുക്തസ്തു രാക്ഷസ്യാ ശൂര്പണഖ്യാ പരന്തപഃ ॥ 14 ॥
ഋജുബുദ്ധിതയാ സര്വമാഖ്യാതുമുപചക്രമേ ।
അനൃതം ന ഹി രാമസ്യ കദാചിദപി സമ്മതമ് ॥ 15 ॥
വിശേഷേണാഽശ്രമസ്ഥസ്യ സമീപേ സ്ത്രീജനസ്യ ച ।
ആസീദ്ധശരഥോ നാമ രാജാ ത്രിദശവിക്രമഃ ॥ 16 ॥
തസ്യാഹമഗ്രജഃ പുത്രോ രാമോ നാമ ജനൈശ്ശ്രുതഃ ।
ഭ്രാതാഽയം ലക്ഷ്മണോ നാമ യവീയാന്മാമനുവ്രതഃ ॥ 17 ॥
ഇയം ഭാര്യാ ച വൈദേഹീ മമ സീതേതി വിശ്രുതാ ।
നിയോഗാത് തു നരേന്ദ്രസ്യ പിതുര്മാതുശ്ച യന്ത്രിതഃ ॥ 18 ॥
ധര്മാര്ഥം ധര്മകാങ്ക്ഷീ ച വനം വസ്തുമിഹാഗതഃ ।
ത്വാം തു വേദിതുമിച്ഛാമി കസ്യ ത്വം കാസി കസ്യ വാ ॥ 19 ॥
ത്വം ഹി താവന്മനോജ്ഞാങ്ഗീ രാക്ഷസീ പ്രതിഭാസി മേ ।
ഇഹ വാ കിന്നിമിത്തം ത്വമാഗതാ ബ്രൂഹി തത്ത്വതഃ ॥ 20 ॥
സാബ്രവീദ് വചനം ശ്രുത്വാ രാക്ഷസീ മദനാര്ദിതാ ।
ശ്രൂയതാം രാമ വക്ഷ്യാമി തത്ത്വാര്ഥം വചനം മമ ॥ 21 ॥
അഹം ശൂര്പണഖാ നാമ രാക്ഷസീ കാമരൂപിണീ ।
അരണ്യം വിചരാമീദമേകാ സര്വഭയങ്കരാ ॥ 22 ॥
രാവണോ നാമ മേ ഭ്രാതാ ബലീയാന്രാക്ഷസേശ്വരഃ ।
വീരോ വിശ്രവസഃ പുത്രോ യദി തേ ശ്രോത്രമാഗതഃ ॥ 23 ॥
പ്രവൃദ്ധനിദ്രശ്ച സദാ കുമ്ഭകര്ണോ മഹാബലഃ ।
വിഭീഷണസ്തു ധര്മാത്മാ ന തു രാക്ഷസചേഷ്ടിതഃ ॥ 24 ॥
പ്രഖ്യാതവീര്യൌ ച രണേ ഭ്രാതരൌ ഖരദൂഷണൌ ।
താനഹം സമതിക്രാന്താ രാമ ത്വാ പൂര്വദര്ശനാത് ॥ 25 ॥
സമുപേതാസ്മി ഭാവേന ഭര്താരം പുരുഷോത്തമമ് ।
അഹം പ്രഭാവസമ്പന്നാ സ്വച്ഛന്ദബലഗാമിനീ ॥ 26 ॥
ചിരായ ഭവ മേ ഭര്താ സീതയാ കിം കരിഷ്യസി ।
വികൃതാ ച വിരൂപാ ച ന ചേയം സദൃശീ തവ ॥ 27 ॥
അഹമേവാനുരൂപാ തേ ഭാര്യാ രൂപേണ പശ്യ മാമ് ।
ഇമാം വിരൂപാമസതീം കരാലാം നിര്ണതോദരീമ് ॥ 28 ॥
അനേന തേ സഹ ഭ്രാത്രാ ഭക്ഷയിഷ്യാമി മാനുഷീമ് ।
തതഃ പര്വതശൃങ്ഗാണി വനാനി വിവിധാനി ച ॥ 29 ॥
പശ്യന്സഹ മയാ കാന്ത ദണ്ഡകാന്വിചരിഷ്യസി ।
ഇത്യേവമുക്തഃ കാകുത്സ്ഥഃ പ്രഹസ്യ മദിരേക്ഷണാമ് ॥ 30 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ അരണ്യകാണ്ഡേ സപ്തദശസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |
atha saptadaśassargaḥ |
kṛtābhiṣeko rāmastu sītā saumitrireva ca |
tasmādgodāvarītīrāttato jagmusvamāśramam || 1 ||
āśramaṃ tamupāgamya rāghavassaha lakṣmaṇaḥ |
kṛtvā paurvāhṇikaṃ karma parṇaśālāmupāgamat || 2 ||
uvāsa sukhitastatra pūjyamāno maharṣibhiḥ |
lakṣmaṇena saha bhrātrā cakāra vividhāḥ kathāḥ || 3 ||
sa rāmaḥ parṇaśālāyāmāsīnassaha sītayā |
virarāja mahābāhuścitrayā candramāḥ iva || 4 ||
tadā''sīnasya rāmasya kathāsaṃsaktacetasaḥ |
taṃ deśaṃ rākṣasī kācidājagāma yadṛcchayā || 5 ||
sā tu śūrpaṇakhā nāma daśagrīvasya rākṣasaḥ |
bhaginī rāmamāsādya dadarśa tridaśopamam || 6 ||
siṃhoraskaṃ mahābāhuṃ padmapatranibhekṣaṇam |
ājānubāhuṃ dīptāsyamatīva priyadarśanam || 7 ||
gajavikrāntagamanaṃ jaṭāmaṇḍaladhāriṇam |
sukumāraṃ mahāsattvaṃ pārthivavyañjanānvitam || 8 ||
rāmamindīvaraśyāmaṃ kandarpasadṛśaprabham |
babhūvendropamaṃ dṛṣṭvā rākṣasī kāmamohitā || 9 ||
sumukhaṃ durmukhī rāmaṃ vṛttamadhyaṃ mahodarī |
viśālākṣaṃ virūpākṣī sukeśaṃ tāmramūrdhajā || 10 ||
prītirūpaṃ virūpā sā susvaraṃ bhairavasvarā |
taruṇaṃ dāruṇā vṛddhā dakṣiṇaṃ vāmabhāṣiṇī || 11 ||
nyāyavṛttaṃ sudurvṛttā priyamapriyadarśanā |
śarīrajasamāviṣṭā rākṣasī vākyamabravīt || 12 ||
jaṭī tāpasarūpeṇa sabhāryaśśaracāpadhṛt |
āgatastvamimaṃ deśaṃ kathaṃ rākṣasasevitam || 13 ||
kimāgamanakṛtyaṃ te tattvamākhyātumarhasi |
evamuktastu rākṣasyā śūrpaṇakhyā parantapaḥ || 14 ||
ṛjubuddhitayā sarvamākhyātumupacakrame |
anṛtaṃ na hi rāmasya kadācidapi sammatam || 15 ||
viśeṣeṇā'śramasthasya samīpe strījanasya ca |
āsīddhaśaratho nāma rājā tridaśavikramaḥ || 16 ||
tasyāhamagrajaḥ putro rāmo nāma janaiśśrutaḥ |
bhrātā'yaṃ lakṣmaṇo nāma yavīyānmāmanuvrataḥ || 17 ||
iyaṃ bhāryā ca vaidehī mama sīteti viśrutā |
niyogāt tu narendrasya piturmātuśca yantritaḥ || 18 ||
dharmārthaṃ dharmakāṅkṣī ca vanaṃ vastumihāgataḥ |
tvāṃ tu veditumicchāmi kasya tvaṃ kāsi kasya vā || 19 ||
tvaṃ hi tāvanmanojñāṅgī rākṣasī pratibhāsi me |
iha vā kinnimittaṃ tvamāgatā brūhi tattvataḥ || 20 ||
sābravīd vacanaṃ śrutvā rākṣasī madanārditā |
śrūyatāṃ rāma vakṣyāmi tattvārthaṃ vacanaṃ mama || 21 ||
ahaṃ śūrpaṇakhā nāma rākṣasī kāmarūpiṇī |
araṇyaṃ vicarāmīdamekā sarvabhayaṅkarā || 22 ||
rāvaṇo nāma me bhrātā balīyānrākṣaseśvaraḥ |
vīro viśravasaḥ putro yadi te śrotramāgataḥ || 23 ||
pravṛddhanidraśca sadā kumbhakarṇo mahābalaḥ |
vibhīṣaṇastu dharmātmā na tu rākṣasaceṣṭitaḥ || 24 ||
prakhyātavīryau ca raṇe bhrātarau kharadūṣaṇau |
tānahaṃ samatikrāntā rāma tvā pūrvadarśanāt || 25 ||
samupetāsmi bhāvena bhartāraṃ puruṣottamam |
ahaṃ prabhāvasampannā svacchandabalagāminī || 26 ||
cirāya bhava me bhartā sītayā kiṃ kariṣyasi |
vikṛtā ca virūpā ca na ceyaṃ sadṛśī tava || 27 ||
ahamevānurūpā te bhāryā rūpeṇa paśya mām |
imāṃ virūpāmasatīṃ karālāṃ nirṇatodarīm || 28 ||
anena te saha bhrātrā bhakṣayiṣyāmi mānuṣīm |
tataḥ parvataśṛṅgāṇi vanāni vividhāni ca || 29 ||
paśyansaha mayā kānta daṇḍakānvicariṣyasi |
ityevamuktaḥ kākutsthaḥ prahasya madirekṣaṇām || 30 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe saptadaśassargaḥ ||