📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
2.6 അയോധ്യാകാണ്ഡ - ഷഷ്ഠ സര്ഗഃ
2.6 Ayodhyakanda - Shashtha Sargah
Valmiki Malayalam
ശ്രീമദ്വാല്മീകീയ രാമായണേ അയോധ്യാകാണ്ഡമ് ।
അഥ ഷഷ്ഠസ്സര്ഗഃ ।
ഗതേ പുരോഹിതേ രാമഃ സ്നാതോ നിയതമാനസഃ ।
സഹ പത്ന്യാ വിശാലാക്ഷ്യാ നാരായണമുപാഗമത് ॥ 1 ॥
പ്രഗൃഹ്യ ശിരസാ പാത്രീം ഹവിഷോ വിധിവത്തദാ ।
മഹതേ ദൈവതായാജ്യം ജുഹാവ ജ്വലിതേഽനലേ ॥ 2 ॥
ശേഷം ച ഹവിഷസ്തസ്യ പ്രാശ്യാശാസ്യാത്മനഃ പ്രിയമ് ।
ധ്യായന്നാരായണം ദേവം സ്വാസ്തീര്ണേ കുശസംസ്തരേ ॥ 3 ॥
വാഗ്യത സ്സഹ വൈദേഹ്യാ ഭൂത്വാ നിയതമാനസഃ ।
ശ്രീമത്യായതനേ വിഷ്ണോ ശ്ശിശ്യേ നരവരാത്മജഃ ॥ 4 ॥
ഏകയാമാവശിഷ്ടായാം രാത്ര്യാം പ്രതിവിബുദ്ധ്യ സഃ ।
അലങ്കാരവിധിം കൃത്സ്നം കാരയാമാസ വേശ്മനഃ ॥ 5 ॥
തത്ര ശ്രൃണ്വന്സുഖാ വാച സ്സൂതമാഗധവന്ദിനാമ് ।
പൂര്വാം സധ്യാമുപാസീനോ ജജാപ യതമാനസഃ ॥ 6 ॥
തുഷ്ടാവ പ്രണതശ്ചൈവ ശിരസാ മധുസൂദനമ് ।
വിമലക്ഷൌമസംവീതോ വാചയാമാസ സ ദ്വിജാന് ॥ 7 ॥
തേഷാം പുണ്യാഹഘോഷോഽഥ ഗമ്ഭീരമധുരസ്തദാ ।
അയോധ്യാം പൂരയാമാസ തൂര്യഘോഷാനുനാദിതഃ ॥ 8 ॥
കൃതോപവാസം തു തദാ വൈദേഹ്യാ സഹ രാഘവമ് ।
അയോധ്യാനിലയശ്ശ്രുത്വാ സര്വഃ പ്രമുദിതോ ജനഃ ॥ 9 ॥
തതഃ പൌരജനസ്സര്വശ്ശ്രുത്വാ രാമാഭിഷേചനമ് ।
പ്രഭാതാം രജനീം ദൃഷ്ട്വാ ചക്രേ ശോഭയിതും പുരീമ് ॥ 10 ॥
സിതാഭ്രശിഖരാഭേഷു ദേവതായതനേഷു ച ।
ചതുഷ്പഥേഷു രഥ്യാസു ചൈത്യേഷ്വട്ടാലകേഷു ച ॥ 11 ॥
നാനാപണ്യസമൃദ്ധേഷു വണിജാമാപണേഷു ച ।
കുടുമ്ബിനാം സമൃദ്ധേഷു ശ്രീമത്സു ഭവനേഷു ച ॥ 12 ॥
സഭാസു ചൈവ സര്വാസു വൃക്ഷേഷ്വാലക്ഷിതേഷു ച ।
ധ്വജാ സ്സമുച്ഛ്രിതാശ്ചിത്രാഃ പതാകാശ്ചാഭവംസ്തദാ ॥ 13 ॥
നടനര്തകസങ്ഘാനാം ഗായകാനാം ച ഗായതാമ് ।
മനഃ കര്ണസുഖാ വാച ശ്ശുശൃവുശ്ച തതസ്തതഃ ॥ 14 ॥
രാമാഭിഷേകയുക്താശ്ച കഥാശ്ചക്രുര്മിഥോ ജനാഃ ।
രാമാഭിഷേകേ സമ്പ്രാപ്തേ ചത്വരേഷു ഗൃഹേഷു ച ॥ 15 ॥
ബാലാ അപി ക്രീഡമാനാ ഗൃഹദ്വാരേഷു സങ്ഘശഃ ।
രാമാഭിഷവസംയുക്താശ്ചക്രുരേവം മിഥഃ കഥാഃ ॥ 16 ॥
കൃതപുഷ്പോപഹാരശ്ച ധൂപഗന്ധാധിവാസിതഃ ।
രാജമാര്ഗഃ കൃതഃ ശ്രീമാന്പൌരൈ രാമാഭിഷേചനേ ॥ 17 ॥
പ്രകാശകരണാര്ഥം ച നിശാഗമനശങ്കയാ ।
ദീപവൃക്ഷാം സ്തഥാ ചക്രുരനു രഥ്യാസു സര്വശഃ ॥ 18 ॥
അലങ്കാരം പുരസ്യൈവം കൃത്വാ തത്പുരവാസിനഃ ।
ആകാങ്ക്ഷമാണാ രാമസ്യ യൌവരാജ്യാഭിഷേചനമ് ॥ 19 ॥
സമേത്യ സങ്ഘശസ്സര്വേ ചത്വരേഷു സഭാസു ച ।
കഥയന്തോ മിഥസ്തത്ര പ്രശശംസുര്ജനാധിപമ് ॥ 20 ॥
അഹോ മഹാത്മാ രാജാഽയമിക്ഷ്വാകുകുലനന്ദനഃ ।
ജ്ഞാത്വാ യോ വൃദ്ധമാത്മാനം രാമം രാജ്യേഽഭിഷേക്ഷ്യതി ॥ 21 ॥
സര്വേപ്യനുഗൃഹീതാ സ്മോ യന്നോ രാമോ മഹീപതിഃ ।
ചിരായ ഭവിതാ ഗോപ്താ ദൃഷ്ടലോകപരാവരഃ ॥ 22 ॥
അനുദ്ധതമനാഃ വിദ്വാന്ധര്മാത്മാ ഭ്രാതൃവത്സലഃ ।
യഥാ ച ഭ്രാതൃഷു സ്നിഗ്ധസ്തഥാഽസ്മാസ്വപി രാഘവഃ ॥ 23 ॥
ചിരം ജീവതു ധര്മാത്മാ രാജാ ദശരഥോഽനഘഃ ।
യത്പ്രസാദോനഭിഷിക്തം തു രാമം ദ്രക്ഷ്യാമഹേ വയമ് ॥ 24 ॥
ഏവംവിധം കഥയതാം പൌരാണാം ശുശ്രുവു സ്തദാ ।
ദിഗ്ഭ്യോപി ശ്രുതവൃത്താന്താഃ പ്രാപ്താ ജാനപദാ ജനാഃ ॥ 25 ॥
തേ തു ദിഗ്ഭ്യഃ പുരീം പ്രാപ്താ ദ്രഷ്ടും രാമാഭിഷേചനമ് ।
രാമസ്യ പൂരയാമാസുഃ പുരീം ജാനപദാ ജനാഃ ॥ 26 ॥
ജനൌഘൈസ്തൈര്വിസര്പദ്ഭിഃ ശുശ്രുവേ തത്ര നിസ്വനഃ ।
പര്വസൂദീര്ണവേഗസ്യ സാഗരസ്യേവ നിസ്വനഃ ॥ 27 ॥
തതസ്തദിന്ദ്രക്ഷയസന്നിഭം പുരം ദിദൃക്ഷുഭിര്ജാനപദൈരുപാഗതൈഃ ।
സമന്തത സ്സസ്വനമാകുലം ബഭൌ സമുദ്രയാദോഭിരിവാര്ണവോദകമ് ॥ 28 ॥
ഇത്യാര്ഷേ ശ്രീമദ്രാമായണേ വാല്മീകീയ ആദികാവ്യേ അയോധ്യാകാണ്ഡേ ഷഷ്ഠസ്സര്ഗഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |
atha ṣaṣṭhassargaḥ |
gate purohite rāmaḥ snāto niyatamānasaḥ |
saha patnyā viśālākṣyā nārāyaṇamupāgamat || 1 ||
pragṛhya śirasā pātrīṃ haviṣo vidhivattadā |
mahate daivatāyājyaṃ juhāva jvalite'nale || 2 ||
śeṣaṃ ca haviṣastasya prāśyāśāsyātmanaḥ priyam |
dhyāyannārāyaṇaṃ devaṃ svāstīrṇe kuśasaṃstare || 3 ||
vāgyata ssaha vaidehyā bhūtvā niyatamānasaḥ |
śrīmatyāyatane viṣṇo śśiśye naravarātmajaḥ || 4 ||
ekayāmāvaśiṣṭāyāṃ rātryāṃ prativibuddhya saḥ |
alaṅkāravidhiṃ kṛtsnaṃ kārayāmāsa veśmanaḥ || 5 ||
tatra śrṛṇvansukhā vāca ssūtamāgadhavandinām |
pūrvāṃ sadhyāmupāsīno jajāpa yatamānasaḥ || 6 ||
tuṣṭāva praṇataścaiva śirasā madhusūdanam |
vimalakṣaumasaṃvīto vācayāmāsa sa dvijān || 7 ||
teṣāṃ puṇyāhaghoṣo'tha gambhīramadhurastadā |
ayodhyāṃ pūrayāmāsa tūryaghoṣānunāditaḥ || 8 ||
kṛtopavāsaṃ tu tadā vaidehyā saha rāghavam |
ayodhyānilayaśśrutvā sarvaḥ pramudito janaḥ || 9 ||
tataḥ paurajanassarvaśśrutvā rāmābhiṣecanam |
prabhātāṃ rajanīṃ dṛṣṭvā cakre śobhayituṃ purīm || 10 ||
sitābhraśikharābheṣu devatāyataneṣu ca |
catuṣpatheṣu rathyāsu caityeṣvaṭṭālakeṣu ca || 11 ||
nānāpaṇyasamṛddheṣu vaṇijāmāpaṇeṣu ca |
kuṭumbināṃ samṛddheṣu śrīmatsu bhavaneṣu ca || 12 ||
sabhāsu caiva sarvāsu vṛkṣeṣvālakṣiteṣu ca |
dhvajā ssamucchritāścitrāḥ patākāścābhavaṃstadā || 13 ||
naṭanartakasaṅghānāṃ gāyakānāṃ ca gāyatām |
manaḥ karṇasukhā vāca śśuśṛvuśca tatastataḥ || 14 ||
rāmābhiṣekayuktāśca kathāścakrurmitho janāḥ |
rāmābhiṣeke samprāpte catvareṣu gṛheṣu ca || 15 ||
bālā api krīḍamānā gṛhadvāreṣu saṅghaśaḥ |
rāmābhiṣavasaṃyuktāścakrurevaṃ mithaḥ kathāḥ || 16 ||
kṛtapuṣpopahāraśca dhūpagandhādhivāsitaḥ |
rājamārgaḥ kṛtaḥ śrīmānpaurai rāmābhiṣecane || 17 ||
prakāśakaraṇārthaṃ ca niśāgamanaśaṅkayā |
dīpavṛkṣāṃ stathā cakruranu rathyāsu sarvaśaḥ || 18 ||
alaṅkāraṃ purasyaivaṃ kṛtvā tatpuravāsinaḥ |
ākāṅkṣamāṇā rāmasya yauvarājyābhiṣecanam || 19 ||
sametya saṅghaśassarve catvareṣu sabhāsu ca |
kathayanto mithastatra praśaśaṃsurjanādhipam || 20 ||
aho mahātmā rājā'yamikṣvākukulanandanaḥ |
jñātvā yo vṛddhamātmānaṃ rāmaṃ rājye'bhiṣekṣyati || 21 ||
sarvepyanugṛhītā smo yanno rāmo mahīpatiḥ |
cirāya bhavitā goptā dṛṣṭalokaparāvaraḥ || 22 ||
anuddhatamanāḥ vidvāndharmātmā bhrātṛvatsalaḥ |
yathā ca bhrātṛṣu snigdhastathā'smāsvapi rāghavaḥ || 23 ||
ciraṃ jīvatu dharmātmā rājā daśaratho'naghaḥ |
yatprasādonabhiṣiktaṃ tu rāmaṃ drakṣyāmahe vayam || 24 ||
evaṃvidhaṃ kathayatāṃ paurāṇāṃ śuśruvu stadā |
digbhyopi śrutavṛttāntāḥ prāptā jānapadā janāḥ || 25 ||
te tu digbhyaḥ purīṃ prāptā draṣṭuṃ rāmābhiṣecanam |
rāmasya pūrayāmāsuḥ purīṃ jānapadā janāḥ || 26 ||
janaughaistairvisarpadbhiḥ śuśruve tatra nisvanaḥ |
parvasūdīrṇavegasya sāgarasyeva nisvanaḥ || 27 ||
tatastadindrakṣayasannibhaṃ puraṃ didṛkṣubhirjānapadairupāgataiḥ |
samantata ssasvanamākulaṃ babhau samudrayādobhirivārṇavodakam || 28 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe ṣaṣṭhassargaḥ ||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever