📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
4 - പ്രവര്ഗ്യ മന്ത്രാഃ - കൃഷ്ണ യജുര്വേദ തൈത്തിരീയ ആരണ്യക പാഠഃ - യുഞ്ജതേ മനഃ
4 - Pravargya Mantrah - Krishna Yajurveda Taittiriya Aranyaka Pathah - Yunjate Manah
Krishna Vedic Malayalam
കൃഷ്ണ യജുര്വേദീയ തൈത്തിരീയ ആരണ്യകേ ചതുര്ഥഃ പ്രപാഠകഃ - പ്രവര്ഗ്യ മന്ത്രാഃ
ഓ-ന്നമഃ പരമാത്മനേ, ശ്രീ മഹാഗണപതയേ നമഃ,
ശ്രീ ഗുരുഭ്യോ നമഃ । ഹ॒രിഃ॒ ഓമ് ॥
അനുവാകം 1
നമോ॑ വാ॒ചേ യാ ചോ॑ദി॒താ യാ ചാനു॑ദിതാ॒ തസ്യൈ॑ വാ॒ചേ നമോ॒ നമോ॑ വാ॒ചേ നമോ॑ വാ॒ചസ്പത॑യേ॒ നമ॒ ഋഷി॑ഭ്യോ മന്ത്ര॒കൃദ്ഭ്യോ॒ മന്ത്ര॑പതിഭ്യോ॒ മാ മാമൃഷ॑യോ മന്ത്ര॒കൃതോ॑ മന്ത്ര॒പത॑യഃ॒ പരാ॑ദു॒ര്മാ-ഽഹമൃഷീ᳚-ന്മന്ത്ര॒കൃതോ॑ മന്ത്ര॒പതീ॒-ന്പരാ॑ദാം-വൈഁശ്വദേ॒വീം-വാഁച॑മുദ്യാസഗ്ം ശി॒വാമദ॑സ്താ॒-ഞ്ജുഷ്ടാ᳚-ന്ദേ॒വേഭ്യ॒-ശ്ശര്മ॑ മേ॒ ദ്യൌ-ശ്ശര്മ॑ പൃഥി॒വീ ശര്മ॒ വിശ്വ॑മി॒ദ-ഞ്ജഗ॑ത് ।
ശര്മ॑ ച॒ന്ദ്രശ്ച॒ സൂര്യ॑ശ്ച॒ ശര്മ॑ ബ്രഹ്മപ്രജാപ॒തീ ॥
ഭൂ॒തം-വഁ॑ദിഷ്യേ॒ ഭുവ॑നം-വഁദിഷ്യേ॒ തേജോ॑ വദിഷ്യേ॒ യശോ॑ വദിഷ്യേ॒ തപോ॑ വദിഷ്യേ॒ ബ്രഹ്മ॑ വദിഷ്യേ സ॒ത്യം-വഁ॑ദിഷ്യേ॒ തസ്മാ॑ അ॒ഹമി॒ദ-മു॑പ॒സ്തര॑ണ॒-മുപ॑സ്തൃണ ഉപ॒സ്തര॑ണ-മ്മേ പ്ര॒ജായൈ॑ പശൂ॒നാ-മ്ഭൂ॑യാ-ദുപ॒സ്തര॑ണമ॒ഹ-മ്പ്ര॒ജായൈ॑ പശൂ॒നാ-മ്ഭൂ॑യാസ॒-മ്പ്രാണാ॑പാനൌ മൃ॒ത്യോര്മാ॑ പാത॒-മ്പ്രാണാ॑പാനൌ॒ മാ മാ॑ ഹാസിഷ്ട॒-മ്മധു॑ മനിഷ്യേ॒ മധു॑ ജനിഷ്യേ॒ മധു॑ വക്ഷ്യാമി॒ മധു॑ വദിഷ്യാമി॒ മധു॑മതീ-ന്ദേ॒വേഭ്യോ॒ വാച॑മുദ്യാസഗ്ം ശുശ്രൂ॒ഷേണ്യാ᳚-മ്മനു॒ഷ്യേ᳚ഭ്യ॒സ്ത-മ്മാ॑ ദേ॒വാ അ॑വന്തു ശോ॒ഭായൈ॑ പി॒തരോ-ഽനു॑മദന്തു ॥
ഓം ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തിഃ॑ ॥ 1 ॥ (അ. 1)
അനുവാകം 2
യു॒ഞ്ജതേ॒ മന॑ ഉ॒ത യു॑ഞ്ജതേ॒ ധിയഃ॑ । വിപ്രാ॒ വിപ്ര॑സ്യ ബൃഹ॒തോ വി॑പ॒ശ്ചിതഃ॑ । വി ഹോത്രാ॑ ദധേ വയുനാ॒വിദേക॒ ഇത് । മ॒ഹീ ദേ॒വസ്യ॑ സവി॒തുഃ പരി॑ഷ്ടുതിഃ ॥ ദേ॒വസ്യ॑ ത്വാ സവി॒തുഃ പ്ര॑സ॒വേ । അ॒ശ്വിനോ᳚-ര്ബാ॒ഹുഭ്യാ᳚മ് ।
പൂ॒ഷ്ണോ ഹസ്താ᳚ഭ്യാ॒മാദ॑ദേ ॥ അഭ്രി॑രസി॒ നാരി॑രസി ।
അ॒ദ്ധ്വ॒ര॒കൃ-ദ്ദേ॒വേഭ്യഃ॑ । ഉത്തി॑ഷ്ഠ ബ്രഹ്മണസ്പതേ ॥ 2 ॥
ദേ॒വ॒യന്ത॑സ്ത്വേമഹേ । ഉപ॒ പ്രയ॑ന്തു മ॒രുതഃ॑ സു॒ദാന॑വഃ । ഇന്ദ്ര॑ പ്രാ॒ശൂര്ഭ॑വാ॒ സചാ᳚ ॥ പ്രൈതു॒ ബ്രഹ്മ॑ണ॒സ്പതിഃ॑ । പ്ര ദേ॒വ്യേ॑തു സൂ॒നൃതാ᳚ ।
അച്ഛാ॑ വീ॒രന്നര്യ॑-മ്പ॒ങ്ക്തിരാ॑ധസമ് । ദേ॒വാ യ॒ജ്ഞന്ന॑യന്തു നഃ ॥ ദേവീ᳚ ദ്യാവാപൃഥിവീ॒ അനു॑ മേ മഗ്ംസാഥാമ് । ഋ॒ദ്ധ്യാസ॑മ॒ദ്യ । മ॒ഖസ്യ॒ ശിരഃ॑ ॥ 3 ॥
മ॒ഖായ॑ ത്വാ । മ॒ഖസ്യ॑ ത്വാ ശീ॒ര്​ഷ്ണേ ॥ ഇയ॒ത്യഗ്ര॑ ആസീഃ ।
ഋ॒ദ്ധ്യാസ॑മ॒ദ്യ । മ॒ഖസ്യ॒ ശിരഃ॑ । മ॒ഖായ॑ ത്വാ । മ॒ഖസ്യ॑ ത്വാ ശീ॒ര്​ഷ്ണേ ॥ ദേവീ᳚-ര്വമ്രീര॒സ്യ ഭൂ॒തസ്യ॑ പ്രഥമജാ ഋതാവരീഃ ॥ ഋ॒ദ്ധ്യാസ॑മ॒ദ്യ । മ॒ഖസ്യ॒ ശിരഃ॑ ॥ 4 ॥
മ॒ഖായ॑ ത്വാ । മ॒ഖസ്യ॑ ത്വാ ശീ॒ര്​ഷ്ണേ ॥ ഇന്ദ്ര॒സ്യൌജോ॑-ഽസി ।
ഋ॒ദ്ധ്യാസ॑മ॒ദ്യ । മ॒ഖസ്യ॒ ശിരഃ॑ । മ॒ഖായ॑ ത്വാ । മ॒ഖസ്യ॑ ത്വാ ശീ॒ര്​ഷ്ണേ ॥ അ॒ഗ്നി॒ജാ അ॑സി പ്ര॒ജാപ॑തേ॒ രേതഃ॑ । ഋ॒ദ്ധ്യാസ॑മ॒ദ്യ । മ॒ഖസ്യ॒ ശിരഃ॑ ॥ 5 ॥
മ॒ഖായ॑ ത്വാ । മ॒ഖസ്യ॑ ത്വാ ശീ॒ര്​ഷ്ണേ ॥ ആയു॑-ര്ധേഹി പ്രാ॒ണ-ന്ധേ॑ഹി । അ॒പാ॒ന-ന്ധേ॑ഹി വ്യാ॒ന-ന്ധേ॑ഹി । ചക്ഷു॑-ര്ധേഹി॒ ശ്രോത്ര॑-ന്ധേഹി । മനോ॑ ധേഹി॒ വാച॑-ന്ധേഹി । ആ॒ത്മാന॑-ന്ധേഹി പ്രതി॒ഷ്ഠാ-ന്ധേ॑ഹി ।
മാ-ന്ധേ॑ഹി॒ മയി॑ ധേഹി ॥ മധു॑ ത്വാ മധു॒ലാ ക॑രോതു ।
മ॒ഖസ്യ॒ ശിരോ॑-ഽസി ॥ 6 ॥
യ॒ജ്ഞസ്യ॑ പ॒ദേ സ്ഥഃ॑ । ഗാ॒യ॒ത്രേണ॑ ത്വാ॒ ഛന്ദ॑സാ കരോമി । ത്രൈഷ്ടു॑ഭേന ത്വാ॒ ഛന്ദ॑സാ കരോമി । ജാഗ॑തേന ത്വാ॒ ഛന്ദ॑സാ കരോമി ॥ മ॒ഖസ്യ॒ രാസ്നാ॑-ഽസി । അദി॑തിസ്തേ॒ ബില॑ങ്ഗൃഹ്ണാതു । പാങ്ക്തേ॑ന॒ ഛന്ദ॑സാ ।
സൂര്യ॑സ്യ॒ ഹര॑സാ ശ്രായ । മ॒ഖോ॑-ഽസി ॥ 7 ॥
(പ॒തേ॒ - ശിര॑ - ഋതാവരീര്-ഋദ്ധ്യാസ॑മ॒ദ്യ മ॒ഖസ്യ॒ ശിരഃ॒ - ശിരഃ॒ - ശിരോ॑-ഽസി॒ - +നവ॑ ച) (അ. 2)
(ഇയ॑തി॒ ദേവീ॒രിന്ദ്ര॒സ്യൌജോ᳚-ഽസ്യഗ്നി॒ജാ അ॒സ്യായു॑ര്ധേഹി പ്രാ॒ണ-മ്പഞ്ച॑)
അനുവാകം 3
വൃഷ്ണോ॒ അശ്വ॑സ്യ നി॒ഷ്പദ॑സി । വരു॑ണസ്ത്വാ ധൃ॒തവ്ര॑ത॒ ആധൂ॑പയതു । മി॒ത്രാവരു॑ണയോര്
ധ്രു॒വേണ॒ ധര്മ॑ണാ ॥ അ॒ര്ചിഷേ᳚ ത്വാ । ശോ॒ചിഷേ᳚ ത്വാ ।
ജ്യോതി॑ഷേ ത്വാ । തപ॑സേ ത്വാ ॥ അ॒ഭീമ-മ്മ॑ഹി॒നാ ദിവ᳚മ് ।
മി॒ത്രോ ബ॑ഭൂവ സ॒പ്രഥാഃ᳚ । ഉ॒ത ശ്രവ॑സാ പൃഥി॒വീമ് ॥ 8 ॥
മി॒ത്രസ്യ॑ ചര്​ഷണീ॒ധൃതഃ॑ ।
ശ്രവോ॑ ദേ॒വസ്യ॑ സാന॒സിമ് । ദ്യു॒മ്നഞ്ചി॒ത്രശ്ര॑വസ്തമമ് ॥ സിദ്ധ്യൈ᳚ ത്വാ । ദേ॒വസ്ത്വാ॑ സവി॒തോദ്വ॑പതു ।
സു॒പാ॒ണി-സ്സ്വ॑ങ്ഗു॒രിഃ । സു॒ബാ॒ഹുരു॒ത ശക്ത്യാ᳚ ॥ അപ॑ദ്യമാനഃ പൃഥി॒വ്യാമ് । ആശാ॒ ദിശ॒ ആ പൃ॑ണ । ഉത്തി॑ഷ്ഠ ബൃ॒ഹ-ന്ഭ॑വ ॥ 9 ॥
ഊ॒ര്ധ്വസ്തി॑ഷ്ഠ ധ്രു॒വസ്ത്വമ് ॥ സൂര്യ॑സ്യ ത്വാ॒ ചക്ഷു॒ഷാ-ഽന്വീ᳚ക്ഷേ । ഋ॒ജവേ᳚ ത്വാ । സാ॒ധവേ᳚ ത്വാ । സു॒ക്ഷി॒ത്യൈ ത്വാ॒ ഭൂത്യൈ᳚ ത്വാ ॥
ഇ॒ദമ॒ഹമ॒മുമാ॑മുഷ്യായ॒ണം-വിഁ॒ശാ പ॒ശുഭി॑-ര്ബ്രഹ്മവര്ച॒സേന॒ പര്യൂ॑ഹാമി ।
ഗാ॒യ॒ത്രേണ॑ ത്വാ॒ ഛന്ദ॒സാ ഽഽച്ഛൃ॑ണദ്മി । ത്രൈഷ്ടു॑ഭേന ത്വാ॒ ഛന്ദ॒സാ ഽഽച്ഛൃ॑ണദ്മി ।
ജാഗ॑തേന ത്വാ॒ ഛന്ദ॒സാ ഽഽച്ഛൃ॑ണദ്മി । ഛൃ॒ണത്തു॑ ത്വാ॒ വാക് । ഛൃ॒ണത്തു॒ ത്വോര്ക് । ഛൃ॒ണത്തു॑ ത്വാ ഹ॒വിഃ ।
ഛൃ॒ന്ധി വാച᳚മ് । ഛൃ॒ന്ധ്യൂര്ജ᳚മ് । ഛൃ॒ന്ധി ഹ॒വിഃ ॥
ദേവ॑ പുരശ്ചര സ॒ഘ്യാസ॑ന്ത്വാ ॥ 10 ॥
(പൃ॒ഥി॒വീമ് - ഭ॑വ॒ - വാ-ഖ്ഷട്ച॑) (അ. 3)
അനുവാകം 4
ബ്രഹ്മ॑-ന്പ്രവ॒ര്ഗ്യേ॑ണ॒ പ്രച॑രിഷ്യാമഃ ।
ഹോത॑-ര്ഘ॒ര്മമ॒ഭിഷ്ടു॑ഹി । അഗ്നീ॒ദ്രൌഹി॑ണൌ പുരോ॒ഡാശാ॒വധി॑ശ്രയ । പ്രതി॑പ്രസ്ഥാത॒ര്വിഹ॑ര ।
പ്രസ്തോ॑ത॒-സ്സാമാ॑നി ഗായ ॥ യജു॑ര്യുക്ത॒ഗ്ം॒ സാമ॑ഭി॒രാക്ത॑ഖന്ത്വാ । വിശ്വൈ᳚-ര്ദേ॒വൈരനു॑മത-മ്മ॒രുദ്ഭിഃ॑ । ദക്ഷി॑ണാഭിഃ॒ പ്രത॑ത-മ്പാരയി॒ഷ്ണുമ് ।
സ്തുഭോ॑ വഹന്തു സുമന॒സ്യമാ॑നമ് । സ നോ॒ രുച॑ന്ധേ॒ഹ്യഹൃ॑ണീയമാനഃ । ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവഃ॑ ।
ഓമിന്ദ്ര॑വന്തഃ॒ പ്രച॑രത ॥ 11 ॥
(അഹൃ॑ണീയമാനോ॒ ദ്വേ ച॑) (അ. 4)
അനുവാകം 5
ബ്രഹ്മ॒-ന്പ്രച॑രിഷ്യാമഃ । ഹോത॑-ര്ഘ॒ര്മമ॒ഭിഷ്ടു॑ഹി ॥ യ॒മായ॑ ത്വാ മ॒ഖായ॑ ത്വാ । സൂര്യ॑സ്യ॒ ഹര॑സേ ത്വാ ॥ പ്രാ॒ണായ॒ സ്വാഹാ᳚ വ്യാ॒നായ॒ സ്വാഹാ॑ ഽപാ॒നായ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
ചക്ഷു॑ഷേ॒ സ്വാഹാ॒ ശ്രോത്രാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । മന॑സേ॒ സ്വാഹാ॑ വാ॒ചേ സര॑സ്വത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ । ദക്ഷാ॑യ॒ സ്വാഹാ॒ ക്രത॑വേ॒ സ്വാഹാ᳚ । ഓജ॑സേ॒ സ്വാഹാ॒ ബലാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥
ദേ॒വസ്ത്വാ॑ സവി॒താ മദ്ധ്വാ॑-ഽനക്തു ॥ 12 ॥
പൃ॒ഥി॒വീ-ന്തപ॑സസ്ത്രായസ്വ । അ॒ര്ചിര॑സി ശോ॒ചിര॑സി॒ ജ്യോതി॑രസി॒ തപോ॑-ഽസി । സഗ്ംസീ॑ദസ്വ മ॒ഹാഗ്ം അ॑സി । ശോച॑സ്വ ദേവ॒വീത॑മഃ । വി ധൂ॒മമ॑ഗ്നേ അരു॒ഷ-മ്മി॑യേദ്ധ്യ । സൃ॒ജ പ്ര॑ശസ്ത ദര്​ശ॒തമ് ॥
അ॒ഞ്ജന്തി॒ യ-മ്പ്ര॒ഥയ॑ന്തോ॒ ന വിപ്രാഃ᳚ । വ॒പാവ॑ന്ത॒ന്നാഗ്നിനാ॒ തപ॑ന്തഃ ।
പി॒തുര്ന പു॒ത്ര ഉപ॑സി॒ പ്രേഷ്ഠഃ॑ । ആ ഘ॒ര്മോ അ॒ഗ്നിമൃ॒തയ॑ന്നസാദീത് ॥ 13 ॥
അ॒നാ॒ധൃ॒ഷ്യാ പു॒രസ്താ᳚ത് । അ॒ഗ്നേരാധി॑പത്യേ ।
ആയു॑ര്മേ ദാഃ । പു॒ത്രവ॑തീ ദക്ഷിണ॒തഃ । ഇന്ദ്ര॒സ്യാധി॑പത്യേ । പ്ര॒ജാ-മ്മേ॑ ദാഃ । സു॒ഷദാ॑ പ॒ശ്ചാത് । ദേ॒വസ്യ॑ സവി॒തുരാധി॑പത്യേ । പ്രാ॒ണ-മ്മേ॑ ദാഃ । ആശ്രു॑തിരുത്തര॒തഃ ॥ 14 ॥
മി॒ത്രാവരു॑ണയോ॒രാധി॑പത്യേ । ശ്രോത്ര॑-മ്മേ ദാഃ । വിധൃ॑തിരു॒പരി॑ഷ്ടാത് । ബൃഹ॒സ്പതേ॒രാധി॑പത്യേ ।
ബ്രഹ്മ॑ മേ ദാഃ, ക്ഷ॒ത്ര-മ്മേ॑ ദാഃ । തേജോ॑ മേ ധാ॒ വര്ചോ॑ മേ ധാഃ । യശോ॑ മേ ധാ॒ സ്തപോ॑ മേ ധാഃ ।
മനോ॑ മേ ധാഃ ॥ മനോ॒രശ്വാ॑-ഽസി॒ ഭൂരി॑പുത്രാ ।
വിശ്വാ᳚ഭ്യോ മാ നാ॒ഷ്ട്രാഭ്യഃ॑ പാഹി ॥ 15 ॥
സൂ॒പ॒സദാ॑ മേ ഭൂയാ॒ മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ ॥ തപോ॒ ഷ്വ॑ഗ്നേ॒ അന്ത॑രാഗ്ം അ॒മിത്രാന്॑ ।
തപാ॒ശഗ്ംസ॑മര॒രുഷഃ॒ പര॑സ്യ । തപാ॑ വസോ ചികിതാ॒നോ അ॒ചിത്താന്॑ । വി തേ॑ തിഷ്ഠന്താമ॒ജരാ॑ അ॒യാസഃ॑ ॥ ചിതഃ॑ സ്ഥ പരി॒ചിതഃ॑ । സ്വാഹാ॑ മ॒രുദ്ഭിഃ॒ പരി॑ശ്രയസ്വ । മാ അ॑സി । പ്ര॒മാ അ॑സി । പ്ര॒തി॒മാ അ॑സി ॥ 16 ॥
സ॒മ്മാ അ॑സി । വി॒മാ അ॑സി । ഉ॒ന്മാ അ॑സി । അ॒ന്തരി॑ക്ഷസ്യാന്ത॒ര്ധിര॑സി ॥
ദിവ॒ന്തപ॑സസ്ത്രായസ്വ । ആ॒ഭി-ര്ഗീ॒ര്ഭി-ര്യദതോ॑ ന ഊ॒നമ് ।
ആപ്യാ॑യയ ഹരിവോ॒ വര്ധ॑മാനഃ । യ॒ദാ സ്തോ॒തൃഭ്യോ॒ മഹി॑ ഗോ॒ത്രാ രു॒ജാസി॑ । ഭൂ॒യി॒ഷ്ഠ॒ഭാജോ॒ അധ॑ തേ സ്യാമ ॥ ശു॒ക്രന്തേ॑ അ॒ന്യ-ദ്യ॑ജ॒തന്തേ॑ അ॒ന്യത് ॥ 17 ॥
വിഷു॑രൂപേ॒ അഹ॑നീ॒ ദ്യൌരി॑വാസി । വിശ്വാ॒ ഹി മാ॒യാ അവ॑സി സ്വധാവഃ । ഭ॒ദ്രാ തേ॑ പൂഷന്നി॒ഹ രാ॒തിര॑സ്തു ॥ അര്​ഹ॑-ന്ബിഭര്​ഷി॒ സായ॑കാനി॒ ധന്വ॑ । അര്​ഹ॑ന്നി॒ഷ്കം-യഁ॑ജ॒തം-വിഁ॒ശ്വരൂ॑പമ് । അര്​ഹ॑ന്നി॒ദ-ന്ദ॑യസേ॒ വിശ്വ॒-മബ്ഭു॑വമ് । ന വാ ഓജീ॑യോ രുദ്ര॒ ത്വദ॑സ്തി ॥ ഗാ॒യ॒ത്രമ॑സി । ത്രൈഷ്ടു॑ഭമസി । ജാഗ॑തമസി । മധു॒ മധു॒ മധു॑ ॥ 18 ॥
(അ॒ന॒ - ക്ത്വ॒സാ॒ദീ॒ - ദു॒ത്ത॒ര॒തഃ - പാ॑ഹി - പ്രതി॒മാ അ॑സി - യജ॒തന്തേ॑ അ॒ന്യജ് - ജാഗ॑തമ॒സ്യേക॑-ഞ്ച) (അ. 5)
അനുവാകം 6
ദശ॒ പ്രാചീ॒ര്ദശ॑ ഭാസി ദക്ഷി॒ണാ । ദശ॑ പ്ര॒തീചീ॒ര്ദശ॑ ഭാ॒സ്യുദീ॑ചീഃ । ദശോ॒ര്ധ്വാ ഭാ॑സി സുമന॒സ്യമാ॑നഃ । സ നോ॒ രുച॑ന്ധേ॒ഹ്യഹൃ॑ണീയമാനഃ ॥
അ॒ഗ്നിഷ്ട്വാ॒ വസു॑ഭിഃ പു॒രസ്താ᳚-ദ്രോചയതു ഗായ॒ത്രേണ॒ ഛന്ദ॑സാ । സ മാ॑ രുചി॒തോ രോ॑ചയ ॥ ഇന്ദ്ര॑സ്ത്വാ രു॒ദ്രൈ-ര്ദ॑ക്ഷിണ॒തോ രോ॑ചയതു॒ ത്രൈഷ്ടു॑ഭേന॒ ഛന്ദ॑സാ ।
സ മാ॑ രുചി॒തോ രോ॑ചയ । വരു॑ണസ്ത്വാ-ഽഽദി॒ത്യൈഃ പ॒ശ്ചാ-ദ്രോ॑ചയതു॒ ജാഗ॑തേന॒ ഛന്ദ॑സാ ।
സ മാ॑ രുചി॒തോ രോ॑ചയ ॥ 19 ॥
ദ്യു॒താ॒നസ്ത്വാ॑ മാരു॒തോ മ॒രുദ്ഭി॑രുത്തര॒തോ രോ॑ചയ॒ത്വാനു॑ഷ്ടുഭേന॒ ഛന്ദ॑സാ । സ മാ॑ രുചി॒തോ രോ॑ചയ । ബൃഹ॒സ്പതി॑സ്ത്വാ॒ വിശ്വൈ᳚-ര്ദേ॒വൈരു॒പരി॑ഷ്ടാ-ദ്രോചയതു॒ പാങ്ക്തേ॑ന॒ ഛന്ദ॑സാ । സ മാ॑ രുചി॒തോ രോ॑ചയ ॥ രോ॒ചി॒തസ്ത്വ-ന്ദേ॑വ ഘര്മ ദേ॒വേഷ്വസി॑ ।
രോ॒ചി॒ഷീ॒യാഹ-മ്മ॑നു॒ഷ്യേ॑ഷു ॥
സമ്രാ᳚ഡ് ഘര്മ രുചി॒തസ്ത്വം ഏ॒വേഷ്വായു॑ഷ്മാഗ്​സ്തേജ॒സ്വീ ബ്ര॑ഹ്മവര്ച॒സ്യ॑സി । രു॒ചി॒തോ॑-ഽഹ-മ്മ॑നു॒ഷ്യേ᳚ഷ്വായു॑ഷ്മാഗ്​-സ്തേജ॒സ്വീ ബ്ര॑ഹ്മവര്ച॒സീ ഭൂ॑യാസമ് ॥ രുഗ॑സി । രുച॒-മ്മയി॑ ധേഹി ॥ 20 ॥
മയി॒ രുക് ॥ ദശ॑ പു॒രസ്താ᳚-ദ്രോചസേ । ദശ॑ ദക്ഷി॒ണാ । ദശ॑ പ്ര॒ത്യമ്മ് । ദശോദങ്ങ്॑ । ദശോ॒ര്ധ്വോ ഭാ॑സി സുമന॒സ്യമാ॑നഃ । സ നഃ॑ സമ്രാ॒ഡിഷ॒മൂര്ജ॑-ന്ധേഹി । വാ॒ജീ വാ॒ജിനേ॑ പവസ്വ । രോ॒ചി॒തോ ഘ॒ര്മോ രു॑ചീ॒യ ॥ 21 ॥
(രോ॒ച॒യ॒ - ധേ॒ഹി॒ - +നവ॑ ച) (അ. 6)
അനുവാകം 7
അപ॑ശ്യങ്ഗോ॒പാമനി॑പദ്യമാനമ് । ആ ച॒ പരാ॑ ച പ॒ഥിഭി॒ശ്ചര॑ന്തമ് । സ സ॒ദ്ധ്രീചീ॒-സ്സ വിഷൂ॑ചീ॒ര്വസാ॑നഃ । ആ വ॑രീവര്തി॒ ഭുവ॑നേഷ്വ॒ന്തഃ ॥ അത്ര॑ പ്രാ॒വീഃ । മധു॒ മാദ്ധ്വീ᳚ഭ്യാ॒-മ്മധു॒ മാധൂ॑ചീഭ്യാമ് । അനു॑ വാ-ന്ദേ॒വവീ॑തയേ ॥ സമ॒ഗ്നിര॒ഗ്നിനാ॑ ഗത । സ-ന്ദേ॒വേന॑ സവി॒ത്രാ । സഗ്ം സൂര്യേ॑ണ രോചതേ ॥ 22 ॥
സ്വാഹാ॒ സമ॒ഗ്നിസ്തപ॑സാ ഗത । സ-ന്ദേ॒വേന॑ സവി॒ത്രാ ।
സഗ്ം സൂര്യേ॑ണാരോചിഷ്ട ॥ ധ॒ര്താ ദി॒വോ വിഭാ॑സി॒ രജ॑സഃ । പൃ॒ഥി॒വ്യാ ധ॒ര്താ । ഉ॒രോര॒ന്തരി॑ക്ഷസ്യ ധ॒ര്താ । ധ॒ര്താ ദേ॒വോ ദേ॒വാനാ᳚മ് । അമ॑ര്ത്യസ്തപോ॒ജാഃ ॥ ഹൃ॒ദേ ത്വാ॒ മന॑സേ ത്വാ । ദി॒വേ ത്വാ॒ സൂര്യാ॑യ ത്വാ ॥ 23 ॥
ഊ॒ര്ധ്വമി॒മ-മ॑ദ്ധ്വ॒രങ്കൃ॑ധി । ദി॒വി ദേ॒വേഷു॒ ഹോത്രാ॑ യച്ഛ ॥ വിശ്വാ॑സാ-മ്ഭുവാ-മ്പതേ । വിശ്വ॑സ്യ ഭുവനസ്പതേ । വിശ്വ॑സ്യ മനസസ്പതേ । വിശ്വ॑സ്യ വചസസ്പതേ । വിശ്വ॑സ്യ തപസസ്പതേ । വിശ്വ॑സ്യ ബ്രഹ്മണസ്പതേ । ദേ॒വ॒ശ്രൂസ്ത്വന്ദേ॑വ ഘര്മ ദേ॒വാ-ന്പാ॑ഹി ॥ ത॒പോ॒ജാം-വാഁച॑മ॒സ്മേ നിയ॑ച്ഛ ദേവാ॒യുവ᳚മ് ॥ 24 ॥
ഗര്ഭോ॑ ദേ॒വാനാ᳚മ് ॥ പി॒താ മ॑തീ॒നാമ് ॥
പതിഃ॑ പ്ര॒ജാനാ᳚മ് ॥ മതിഃ॑ കവീ॒നാമ് ॥
സന്ദേ॒വോ ദേ॒വേന॑ സവി॒ത്രാ-ഽയ॑തിഷ്ട । സഗ്ം സൂര്യേ॑ണാരുക്ത ॥ ആ॒യു॒ര്ദാസ്ത്വമ॒സ്മഭ്യ॑-ങ്ഘര്മ വര്ചോ॒ദാ അ॑സി ॥ പി॒താ നോ॑-ഽസി പി॒താ നോ॑ ബോധ ॥ ആ॒യു॒ര്ധാസ്ത॑നൂ॒ധാഃ പ॑യോ॒ധാഃ ।
വ॒ര്ചോ॒ദാ വ॑രിവോ॒ദാ ദ്ര॑വിണോ॒ദാഃ ॥ 25 ॥
അ॒ന്ത॒രി॒ക്ഷ॒പ്ര॒ ഉ॒രോര്വരീ॑യാന് । അ॒ശീ॒മഹി॑ ത്വാ॒ മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ ॥ ത്വമ॑ഗ്നേ ഗൃ॒ഹപ॑തി-ര്വി॒ശാമ॑സി । വിശ്വാ॑സാ॒-മ്മാനു॑ഷീണാമ് । ശ॒ത-മ്പൂ॒ര്ഭിര്യ॑വിഷ്ഠ പാ॒ഹ്യഗ്ംഹ॑സഃ । സ॒മേ॒ദ്ധാരഗ്ം॑ ശ॒തഗ്ം ഹിമാഃ᳚ ।
ത॒-ന്ദ്രാ॒വിണഗ്ം॑ ഹാര്ദിവാ॒നമ് । ഇ॒ഹൈവ രാ॒തയഃ॑ സന്തു ॥ ത്വഷ്ടീ॑മതീ തേ സപേയ । സു॒രേതാ॒ രേതോ॒ ദധാ॑നാ ।
വീ॒രം-വിഁ॑ദേയ॒ തവ॑ സ॒ന്ദൃശി॑ ।
മാ-ഽഹഗ്ം രാ॒യസ്പോഷേ॑ണ॒ വി യോ॑ഷമ് ॥ 26 ॥
(രോ॒ച॒തേ॒-സൂര്യ॑യ ത്വാ - ദേവാ॒യുവം॑ - ദ്രവിണോ॒ദാ - ദധാ॑നാ॒ ദ്വേ ച॑) (അ. 7)
അനുവാകം 8
ദേ॒വസ്യ॑ ത്വാ സവി॒തുഃ പ്ര॑സ॒വേ । അ॒ശ്വിനോ᳚-ര്ബാ॒ഹുഭ്യാ᳚മ് ।
പൂ॒ഷ്ണോ ഹസ്താ᳚ഭ്യാ॒മാ ദ॑ദേ ॥ അദി॑ത്യൈ॒ രാസ്നാ॑-ഽസി । ഇഡ॒ ഏഹി॑ । അദി॑ത॒ ഏഹി॑ । സര॑സ്വ॒ത്യേഹി॑ । അസാ॒വേഹി॑ ।
അസാ॒വേഹി॑ । അസാ॒വേഹി॑ ॥ 27 ॥
അദി॑ത്യാ ഉ॒ഷ്ണീഷ॑മസി । വാ॒യുര॑സ്യൈ॒ഡഃ । പൂ॒ഷാ ത്വോ॒പാവ॑സൃജതു । അ॒ശ്വിഭ്യാ॒-മ്പ്ര ദാ॑പയ । യസ്തേ॒ സ്തനഃ॑ ശശ॒യോ യോ മ॑യോ॒ഭൂഃ । യേന॒ വിശ്വാ॒ പുഷ്യ॑സി॒ വാര്യാ॑ണി । യോ ര॑ത്ന॒ധാ വ॑സു॒വിദ്യ-സ്സു॒ദത്രഃ॑ ।
സര॑സ്വതി॒ തമി॒ഹ ധാത॑വേ-ഽകഃ ॥ ഉസ്ര॑ ഘ॒ര്മഗ്ം ശിഗ്ം॑ഷ । ഉസ്ര॑ ഘ॒ര്മ-മ്പാ॑ഹി ॥ 28 ॥
ഘ॒ര്മായ॑ ശിഗ്ംഷ । ബൃഹ॒സ്പതി॒സ്ത്വോപ॑സീദതു । ദാന॑വ-സ്സ്ഥ॒ പേര॑വഃ । വി॒ഷ്വ॒ഗ്വൃതോ॒ ലോഹി॑തേന । അ॒ശ്വിഭ്യാ᳚-മ്പിന്വസ്വ । സര॑സ്വത്യൈ പിന്വസ്വ ।
പൂ॒ഷ്ണേ പി॑ന്വസ്വ । ബൃഹ॒സ്പത॑യേ പിന്വസ്വ । ഇന്ദ്രാ॑യ പിന്വസ്വ । ഇന്ദ്രാ॑യ പിന്വസ്വ ॥ 29 ॥
ഗാ॒യ॒ത്രോ॑-ഽസി । ത്രൈഷ്ടു॑ഭോ-ഽസി । ജാഗ॑തമസി । സ॒ഹോര്ജോ ഭാ॒ഗേനോപ॒ മേഹി॑ । ഇന്ദ്രാ᳚ശ്വിനാ॒ മധു॑ന-സ്സാര॒ഘസ്യ॑ । ഘ॒ര്മ-മ്പാ॑ത വസവോ॒ യജ॑താ॒ വട് । സ്വാഹാ᳚ ത്വാ॒ സൂര്യ॑സ്യ ര॒ശ്മയേ॑ വൃഷ്ടി॒വന॑യേ ജുഹോമി । മധു॑ ഹ॒വിര॑സി । സൂര്യ॑സ്യ॒ തപ॑സ്തപ । ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീഭ്യാ᳚-ന്ത്വാ॒ പരി॑ഗൃഹ്ണാമി ॥ 30 ॥
അ॒ന്തരി॑ക്ഷേണ॒ ത്വോപ॑യച്ഛാമി । ദേ॒വാനാ᳚-ന്ത്വാ പിതൃ॒ണാമനു॑മതോ॒ ഭര്തുഗ്ം॑ ശകേയമ് । തേജോ॑-ഽസി ।
തേജോ-ഽനു॒പ്രേഹി॑ । ദി॒വി॒സ്പൃമ്മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ ।
അ॒ന്ത॒രി॒ക്ഷ॒സ്പൃമ്മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ । പൃ॒ഥി॒വി॒സ്പൃമ്മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ ।
സുവ॑രസി॒ സുവ॑ര്മേ യച്ഛ ।
ദിവം॑-യഁച്ഛ ദി॒വോ മാ॑ പാഹി ॥ 31 ॥
(ഏഹി॑ - പാഹി - പിന്വസ്വ - ഗൃഹ്ണാമി॒ - +നവ॑ ച) (അ. 8)
അനുവാകം 9
സ॒മു॒ദ്രായ॑ ത്വാ॒ വാതാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । സ॒ലി॒ലായ॑ ത്വാ॒ വാതാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । അ॒നാ॒ധൃ॒ഷ്യായ॑ ത്വാ॒ വാതാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । അ॒പ്ര॒തി॒ധൃ॒ഷ്യായ॑ ത്വാ॒ വാതാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അ॒വ॒സ്യവേ᳚ ത്വാ॒ വാതാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । ദുവ॑സ്വതേ ത്വാ॒ വാതാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । ശിമി॑ദ്വതേ ത്വാ॒ വാതാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ । അ॒ഗ്നയേ᳚ ത്വാ॒ വസു॑മതേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സോമാ॑യ ത്വാ രു॒ദ്രവ॑തേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
വരു॑ണായ ത്വാ-ഽഽദി॒ത്യവ॑തേ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 32 ॥
ബൃഹ॒സ്പത॑യേ ത്വാ വി॒ശ്വദേ᳚വ്യാവതേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
സ॒വി॒ത്രേ ത്വ॑ര്ഭു॒മതേ॑ വിഭു॒മതേ᳚ പ്രഭു॒മതേ॒ വാജ॑വതേ॒ സ്വാഹാ᳚ । യ॒മായ॒ ത്വാ-ഽങ്ഗി॑രസ്വതേ പിതൃ॒മതേ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ വിശ്വാ॒ ആശാ॑ ദക്ഷിണ॒സത് । വിശ്വാ᳚-ന്ദേ॒വാന॑യാഡി॒ഹ । സ്വാഹാ॑കൃതസ്യ ഘ॒ര്മസ്യ॑ । മധോഃ᳚ പിബതമശ്വിനാ ।
സ്വാഹാ॒-ഽഗ്നയേ॑ യ॒ജ്ഞിയാ॑യ । ശം-യഁജു॑ര്ഭിഃ ॥
അശ്വി॑നാ ഘ॒ര്മ-മ്പാ॑തഗ്ം ഹാര്ദിവാ॒നമ് ॥ 33 ॥
അഹ॑-ര്ദി॒വാഭി॑-രൂ॒തിഭിഃ॑ । അനു॑ വാ॒-ന്ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ മഗ്ം॑സാതാമ് । സ്വാഹേന്ദ്രാ॑യ ॥ സ്വാഹേന്ദ്രാ॒വട് । ഘ॒ര്മമ॑പാതമശ്വിനാ ഹാര്ദിവാ॒നമ് ।
അഹ॑-ര്ദി॒വാഭി॑രൂ॒തിഭിഃ॑ । അനു॑ വാ॒-ന്ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ അ॑മഗ്ംസാതാമ് । ത-മ്പ്രാ॒വ്യം॑-യഁഥാ॒ വട് । നമോ॑ ദി॒വേ । നമഃ॑ പൃഥി॒വ്യൈ ॥ 34 ॥
ദി॒വി ധാ॑ ഇ॒മം-യഁ॒ജ്ഞമ് । യ॒ജ്ഞമി॒മ-ന്ദി॒വി ധാഃ᳚ । ദിവ॑ങ്ഗച്ഛ । അ॒ന്തരി॑ക്ഷങ്ഗച്ഛ । പൃ॒ഥി॒വീങ്ഗ॑ച്ഛ । പഞ്ച॑ പ്ര॒ദിശോ॑ ഗച്ഛ । ദേ॒വാ-ന്ഘ॑ര്മ॒പാ-ന്ഗ॑ച്ഛ । പി॒തൄ-ന്ഘ॑ര്മ॒പാ-ന്ഗ॑ച്ഛ ॥ 35 ॥
(ആ॒ദി॒ത്യവ॑തേ॒ സ്വാഹാ॑-ഹാര്ദിവാ॒നമ്-പൃ॑ഥി॒വ്യാ-+അ॒ഷ്ടൌ ച॑) (അ. 9)
അനുവാകം 10
ഇ॒ഷേ പീ॑പിഹി । ഊ॒ര്ജേ പീ॑പിഹി । ബ്രഹ്മ॑ണേ പീപിഹി । ക്ഷ॒ത്രായ॑ പീപിഹി । അ॒ദ്ഭ്യഃ പീ॑പിഹി । ഓഷ॑ധീഭ്യഃ പീപിഹി । വന॒സ്പതി॑ഭ്യഃ പീപിഹി । ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീഭ്യാ᳚-മ്പീപിഹി । സു॒ഭൂ॒തായ॑ പീപിഹി । ബ്ര॒ഹ്മ॒വ॒ര്ച॒സായ॑ പീപിഹി ॥ 36 ॥
യജ॑മാനായ പീപിഹി । മഹ്യ॒ഞ്ജ്യൈഷ്ഠ്യാ॑യ പീപിഹി ॥ ത്വിഷ്യൈ᳚ ത്വാ । ദ്യു॒മ്നായ॑ ത്വാ । ഇ॒ന്ദ്രി॒യായ॑ ത്വാ॒ ഭൂത്യൈ᳚ ത്വാ । ധര്മാ॑-ഽസി സു॒ധര്മാ മേ᳚ ന്യ॒സ്മേ । ബ്രഹ്മാ॑ണി ധാരയ । ക്ഷ॒ത്രാണി॑ ധാരയ । വിശ॑ന്ധാരയ ।
നേത്ത്വാ॒ വാതഃ॑ സ്ക॒ന്ദയാ᳚ത് ॥ 37 ॥
അ॒മുഷ്യ॑ ത്വാ പ്രാ॒ണേ സാ॑ദയാമി । അ॒മുനാ॑ സ॒ഹ നി॑ര॒ര്ഥങ്ഗ॑ച്ഛ । യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॑ ।
യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥ പൂ॒ഷ്ണേ ശര॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
ഗ്രാവ॑ഭ്യ॒-സ്സ്വാഹാ᳚ । പ്ര॒തി॒രേഭ്യ॒-സ്സ്വാഹാ᳚ । ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീഭ്യാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ ।
പി॒തൃഭ്യോ॑ ഘര്മ॒പേഭ്യ॒-സ്സ്വാഹാ᳚ ॥
രു॒ദ്രായ॑ രു॒ദ്രഹോ᳚ത്രേ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 38 ॥
അഹ॒-ര്ജ്യോതിഃ॑ കേ॒തുനാ॑ ജുഷതാമ് । സു॒ജ്യോ॒തി-ര്ജ്യോതി॑ഷാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ । രാത്രി॒ര്ജ്യോതിഃ॑ കേ॒തുനാ॑ ജുഷതാമ് । സു॒ജ്യോ॒തി-ര്ജ്യോതി॑ഷാ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ । അപീ॑പരോ॒ മാ-ഽഹ്നോ॒ രാത്രി॑യൈ മാ പാഹി । ഏ॒ഷാ തേ॑ അഗ്നേ സ॒മിത് । തയാ॒ സമി॑ദ്ധ്യസ്വ । ആയു॑ര്മേ ദാഃ । വര്ച॑സാ മാ-ഽഞ്ജീഃ । അപീ॑പരോ മാ॒ രാത്രി॑യാ॒ അഹ്നോ॑ മാ പാഹി ॥ 39 ॥
ഏ॒ഷാ തേ॑ അഗ്നേ സ॒മിത് । തയാ॒ സമി॑ദ്ധ്യസ്വ । ആയു॑ര്മേ ദാഃ । വര്ച॑സാ മാ-ഽഞ്ജീഃ । അ॒ഗ്നി-ര്ജ്യോതി॒-ര്ജ്യോതി॑ര॒ഗ്നി-സ്സ്വാഹാ᳚ ।
സൂര്യോ॒ ജ്യോതി॒-ര്ജ്യോതി॒-സ്സൂര്യ॒-സ്സ്വാഹാ᳚ । ഭൂ-സ്സ്വാഹാ᳚ । ഹു॒തഗ്ം ഹ॒വിഃ । മധു॑ ഹ॒വിഃ । ഇന്ദ്ര॑തമേ॒-ഽഗ്നൌ ॥ 40 ॥
പി॒താ നോ॑-ഽസി॒ മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ । അ॒ശ്യാമ॑ തേ ദേവഘര്മ ।
മധു॑മതോ॒ വാജ॑വതഃ പിതു॒മതഃ॑ । അങ്ഗി॑രസ്വത-സ്സ്വധാ॒വിനഃ॑ । അ॒ശീ॒മഹി॑ ത്വാ॒ മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ ॥ സ്വാഹാ᳚ ത്വാ॒ സൂര്യ॑സ്യ ര॒ശ്മിഭ്യഃ॑ । സ്വാഹാ᳚ ത്വാ॒ നക്ഷ॑ത്രേഭ്യഃ ॥ 41 ॥
(ബ്ര॒ഹ്മ॒വ॒ര്ച॒സായ॑ പീപിഹി - സ്ക॒ന്ദയാ᳚-ദ്- രു॒ദ്രായ॑ രു॒ദ്രഹോ᳚ത്രേ॒ സ്വാഹാ - ഽഹ്നോ॑ മാ പാഹ് - യ॒ഗ്നൌ - +സ॒പ്ത ച॑) (അ. 10)
അനുവാകം 11
ഘര്മ॒ യാ തേ॑ ദി॒വി ശുക് । യാ ഗാ॑യ॒ത്രേ ഛന്ദ॑സി । യാ ബ്രാ᳚ഹ്മ॒ണേ । യാ ഹ॑വി॒ര്ധാനേ᳚ । താന്ത॑ ഏ॒തേനാവ॑യജേ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ ഘര്മ॒ യാ തേ॒-ഽന്തരി॑ക്ഷേ॒ ശുക് ।
യാ ത്രൈഷ്ടു॑ഭേ॒ ഛന്ദ॑സി । യാ രാ॑ജ॒ന്യേ᳚ । യാ-ഽഽഗ്നീ᳚ദ്ധ്രേ ।
താന്ത॑ ഏ॒തേനാവ॑യജേ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 42 ॥
ഘര്മ॒ യാ തേ॑ പൃഥി॒വ്യാഗ്ം ശുക് । യാ ജാഗ॑തേ॒ ഛന്ദ॑സി । യാ വൈശ്യേ᳚ । യാ സദ॑സി । താന്ത॑ ഏ॒തേനാവ॑യജേ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ അ॒ഗ്നിശ്ച॑ ഹവ്യ॒വാഹ॑നോ॒ ഭവ॑താ-ന്ദാ॒ശുഷേ॒ മയഃ॑ ॥ അന്വിദ॑നുമതേ॒ ത്വ-മ്മന്യാ॑സൈ॒ ശഞ്ച॑നഃ കൃധി । ക്രത്വേ॒ ദക്ഷാ॑യ നോ ഹിനു॒ പ്രണ॒ ആയൂഗ്ം॑ഷി താരിഷഃ ॥ ദി॒വസ്ത്വാ॑ പര॒സ്പായാഃ᳚ । അ॒ന്തരി॑ക്ഷസ്യ ത॒നുവഃ॑ പാഹി । പൃ॒ഥി॒വ്യാസ്ത്വാ॒ ധര്മ॑ണാ ॥ 43 ॥
വ॒യമനു॑ക്രാമാമ സുവി॒തായ॒ നവ്യ॑സേ ॥ ബ്രഹ്മ॑ണസ്ത്വാ പര॒സ്പായാഃ᳚ । ക്ഷ॒ത്രസ്യ॑ ത॒നുവഃ॑ പാഹി । വി॒ശസ്ത്വാ॒ ധര്മ॑ണാ । വ॒യമനു॑ക്രാമാമ സുവി॒തായ॒ നവ്യ॑സേ ॥ പ്രാ॒ണസ്യ॑ ത്വാ പര॒സ്പായൈ᳚ । ചക്ഷു॑ഷസ്ത॒നുവഃ॑ പാഹി । ശ്രോത്ര॑സ്യ ത്വാ॒ ധര്മ॑ണാ । വ॒യമനു॑ക്രാമാമ സുവി॒തായ॒ നവ്യ॑സേ ॥ വ॒ല്ഗുര॑സി ശം॒-യുഁധാ॑യാഃ ॥ 44 ॥
ശിശു॒-ര്ജന॑ധായാഃ ॥ ശഞ്ച॒ വക്ഷി॒ പരി॑ ച॒ വക്ഷി॑ ।
ചതുഃ॑ സ്രക്തി॒ര്നാഭി॑ര്-ഋ॒തസ്യ॑ । സദോ॑ വി॒ശ്വായു॒-ശ്ശര്മ॑ സ॒പ്രഥാഃ᳚ । അപ॒ ദ്വേഷോ॒ അപ॒ ഹ്വരഃ॑ । അ॒ന്യദ്വ്ര॑തസ്യ സശ്ചിമ । ഘര്മൈ॒ത-ത്തേ-ഽന്ന॑മേ॒ത-ത്പുരീ॑ഷമ് । തേന॒ വര്ധ॑സ്വ॒ ചാ ച॑ പ്യായസ്വ । വ॒ര്ധി॒ഷീ॒മഹി॑ ച വ॒യമ് । ആ ച॑ പ്യാസിഷീ॒മഹി॑ ॥ 45 ॥
രന്തി॒-ര്നാമാ॑സി ദി॒വ്യോ ഗ॑ന്ധ॒ര്വഃ । തസ്യ॑ തേ പ॒ദ്വദ്ധ॑വി॒ര്ധാന᳚മ് । അ॒ഗ്നിരദ്ധ്യ॑ക്ഷാഃ । രു॒ദ്രോ-ഽധി॑പതിഃ ॥ സമ॒ഹമായു॑ഷാ । സ-മ്പ്രാ॒ണേന॑ ।
സം-വഁര്ച॑സാ । സ-മ്പയ॑സാ । സങ്ഗൌ॑പ॒ത്യേന॑ । സഗ്ം രാ॒യസ്പോഷേ॑ണ ॥ 46 ॥
വ്യ॑സൌ । യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॑ । യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥
അചി॑ക്രദ॒ദ്വൃഷാ॒ ഹരിഃ॑ । മ॒ഹാ-ന്മി॒ത്രോ ന ദ॑ര്​ശ॒തഃ । സഗ്ം സൂര്യേ॑ണ രോചതേ ॥ ചിദ॑സി സമു॒ദ്രയോ॑നിഃ । ഇന്ദു॒-ര്ദക്ഷഃ॑ ശ്യേ॒ന ഋ॒താവാ᳚ । ഹിര॑ണ്യപക്ഷ-ശ്ശകു॒നോ ഭു॑ര॒ണ്യുഃ । മ॒ഹാന്-ഥ്സ॒ധസ്ഥേ᳚ ധ്രു॒വ ആനിഷ॑ത്തഃ ॥ 47 ॥
നമ॑സ്തേ അസ്തു॒ മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ ॥ വി॒ശ്വാവ॑സുഗ്ം സോമ ഗന്ധ॒ര്വമ് । ആപോ॑ ദദൃ॒ശുഷീഃ᳚ । തദൃ॒തേനാ॒ വ്യാ॑യന്ന് । തദ॒ന്വവൈ᳚ത് । ഇന്ദ്രോ॑ രാരഹാ॒ണ ആ॑സാമ് । പരി॒ സൂര്യ॑സ്യ പരി॒ധീഗ്ം ര॑പശ്യത് ॥ വി॒ശ്വാവ॑സുര॒ഭി തന്നോ॑ ഗൃണാതു । ദി॒വ്യോ ഗ॑ന്ധ॒ര്വോ രജ॑സോ വി॒മാനഃ॑ ।
യദ്വാ॑ ഘാ സ॒ത്യമു॒ത യന്ന വി॒ദ്മ ॥ 48 ॥
ധിയോ॑ ഹിന്വാ॒നോ ധിയ॒ ഇന്നോ॑ അവ്യാത് ॥ സസ്നി॑മവിന്ദ॒ച്ചര॑ണേ ന॒ദീനാ᳚മ് ।
അപാ॑വൃണോ॒-ദ്ദുരോ॒ അശ്മ॑വ്രജാനാമ് । പ്രാസാ᳚-ന്ഗന്ധ॒ര്വോ അ॒മൃതാ॑നി വോചത് । ഇന്ദ്രോ॒ ദക്ഷ॒-മ്പരി॑ജാനാദ॒ഹീന᳚മ് ॥ ഏ॒തത്ത്വ-ന്ദേ॑വ ഘര്മ ദേ॒വോ ദേ॒വാനുപാ॑ഗാഃ ।
ഇ॒ദമ॒ഹ-മ്മ॑നു॒ഷ്യോ॑ മനു॒ഷ്യാന്॑ । സോമ॑പീ॒ഥാനു॒ മേഹി॑ । സ॒ഹ പ്ര॒ജയാ॑ സ॒ഹ രാ॒യസ്പോഷേ॑ണ ॥
സു॒മി॒ത്രാ ന॒ ആപ॒ ഓഷ॑ധയ-സ്സന്തു ॥ 49 ॥
ദു॒ര്മി॒ത്രാസ്തസ്മൈ॑ ഭൂയാസുഃ । യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॑ ।
യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥ ഉദ്വ॒യ-ന്തമ॑സ॒സ്പരി॒ പശ്യ॑ന്തോ॒ ജ്യോതി॒രുത്ത॑രമ് । ദേ॒വ-ന്ദേ॑വ॒ത്രാ സൂര്യ॒മഗ॑ന്മ॒ ജ്യോതി॑രുത്ത॒മമ് ॥ ഉദു॒ ത്യ-ഞ്ജാ॒തവേ॑ദസ-ന്ദേ॒വം-വഁ॑ഹന്തി കേ॒തവഃ॑ । ദൃ॒ശേ വിശ്വാ॑യ॒ സൂര്യ᳚മ് । ചി॒ത്ര-ന്ദേ॒വാനാ॒-മുദ॑ഗാ॒ദനീ॑ക॒-ഞ്ചക്ഷു॑ ര്മി॒ത്രസ്യ॒ വരു॑ണസ്യാ॒-ഽഗ്നേഃ ॥ ഇ॒മമൂ॒ ഷു ത്യമ॒സ്മഭ്യഗ്ം॑ സ॒നിമ് । ഗാ॒യ॒ത്രന്നവീ॑യാഗ്ംസമ് ।
അഗ്നേ॑ ദേ॒വേഷു॒ പ്രവോ॑ചഃ ॥ 50 ॥
(യാ-ഽഽഗ്നീ᳚ദ്ധ്രേ॒ താന്താ॑ ഏ॒തേനാവ॑യജേ॒ സ്വാഹാ॒ - ധര്മ॑ണാ - ശം॒-യുഁധാ॑യാഃ - പ്യാസിഷീ॒മഹി॒-പോഷേ॑ണ॒-നിഷ॑ത്തോ-വി॒ദ്മ-സ॑ന്-+ത്വ॒ഷ്ടൌ ച॑) (അ. 11)
അനുവാകം 12
മ॒ഹീ॒നാ-മ്പയോ॑-ഽസി॒ വിഹി॑ത-ന്ദേവ॒ത്രാ ।
ജ്യോ॒തി॒ര്ഭാ അ॑സി॒ വന॒സ്പതീ॑നാ॒മോഷ॑ധീനാ॒ഗ്ം॒ രസഃ॑ ।
വാ॒ജിന॑-ന്ത്വാ വാ॒ജിനോ-ഽവ॑ നയാമഃ ।
ഊ॒ര്ധ്വ-മ്മനഃ॑ സുവ॒ര്ഗമ് ॥ 51 ॥ (അ. 12)
അനുവാകം 13
അസ്കാ॒-ന്ദ്യൌഃ പൃ॑ഥി॒വീമ് । അസ്കാ॑നൃഷ॒ഭോ യുവാ॒ ഗാഃ ।
സ്ക॒ന്നേമാ വിശ്വാ॒ ഭുവ॑നാ । സ്ക॒ന്നോ യ॒ജ്ഞഃ പ്രജ॑നയതു ॥ അസ്കാ॒നജ॑നി॒ പ്രാജ॑നി । ആ സ്ക॒ന്നാജ്ജാ॑യതേ॒ വൃഷാ᳚ ।
സ്ക॒ന്നാ-ത്പ്രജ॑നിഷീമഹി ॥ 52 ॥ (അ. 13)
അനുവാകം 14
യാ പു॒രസ്താ᳚-ദ്വി॒ദ്യുദാപ॑തത് । താന്ത॑ ഏ॒തേനാവ॑ യജേ॒ സ്വാഹാ᳚ । യാ ദ॑ക്ഷിണ॒തഃ । യാ പ॒ശ്ചാത് । യോത്ത॑ര॒തഃ । യോപരി॑ഷ്ടാ-ദ്വി॒ദ്യുദാപ॑തത് । താന്ത॑ ഏ॒തേനാവ॑ യജേ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 53 ॥ (അ. 14)
അനുവാകം 15
പ്രാ॒ണായ॒ സ്വാഹാ᳚ വ്യാ॒നായ॒ സ്വാഹാ॑ ഽപാ॒നായ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
ചക്ഷു॑ഷേ॒ സ്വാഹാ॒ ശ്രോത്രാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
മന॑സേ॒ സ്വാഹാ॑ വാ॒ചേ സര॑സ്വത്യൈ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 54 ॥ (അ. 15)
അനുവാകം 16
പൂ॒ഷ്ണേ സ്വാഹാ॑ പൂ॒ഷ്ണേ ശര॑സേ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
പൂ॒ഷ്ണേ പ്ര॑പ॒ത്ഥ്യാ॑യ॒ സ്വാഹാ॑ പൂ॒ഷ്ണേ ന॒രന്ധി॑ഷായ॒ സ്വാഹാ᳚ । പൂ॒ഷ്ണേ-ഽങ്ഘൃ॑ണയേ॒ സ്വാഹാ॑ പൂ॒ഷ്ണേ ന॒രുണാ॑യ॒ സ്വാഹാ᳚ ।
പൂ॒ഷ്ണേ സാ॑കേ॒തായ॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ 55 ॥ (അ. 16)
അനുവാകം 17
ഉദ॑സ്യ॒ ശുഷ്മാ᳚-ദ്ഭാ॒നുര്നാര്ത॒ ബിഭ॑ര്തി । ഭാ॒ര-മ്പൃ॑ഥി॒വീ ന ഭൂമ॑ । പ്ര ശു॒ക്രൈതു॑ ദേ॒വീ മ॑നീ॒ഷാ । അ॒സ്മ-ഥ്സുത॑ഷ്ടോ॒ രഥോ॒ ന വാ॒ജീ । അര്ച॑ന്ത॒ ഏകേ॒ മഹി॒ സാമ॑ മന്വത । തേന॒ സൂര്യ॑മധാരയന്ന് ।
തേന॒ സൂര്യ॑മരോചയന്ന് । ഘ॒ര്മ-ശ്ശിര॒സ്തദ॒യമ॒ഗ്നിഃ ।
പുരീ॑ഷമസി॒ സമ്പ്രി॑യ-മ്പ്ര॒ജയാ॑ പ॒ശുഭി॑ര്ഭുവത് । പ്ര॒ജാപതി॑സ്ത്വാ സാദയതു । തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ ഽങ്ഗിര॒സ്വ-ദ്ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥ 56 ॥ (അ. 17)
അനുവാകം 18
യാസ്തേ॑ അഗ്ന ആ॒ര്ദ്രാ യോന॑യോ॒ യാഃ കു॑ലാ॒യിനീഃ᳚ ।
യേ തേ॑ അഗ്ന॒ ഇന്ദ॑വോ॒ യാ ഉ॒ നാഭ॑യഃ । യാസ്തേ॑ അഗ്നേ ത॒നുവ॒ ഊര്ജോ॒ നാമ॑ । താഭി॒സ്ത്വമു॒ഭയീ॑ഭി-സ്സം​വിഁദാ॒നഃ । പ്ര॒ജാഭി॑രഗ്നേ॒ ദ്രവി॑ണേ॒ഹ സീ॑ദ ।
പ്ര॒ജാപ॑തിസ്ത്വാ സാദയതു । തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ-ഽങ്ഗിര॒സ്വ-ദ്ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥ 57 ॥ (അ. 18)
അനുവാകം 19
അ॒ഗ്നിര॑സി വൈശ്വാന॒രോ॑-ഽസി । സം॒​വഁ॒ഥ്സ॒രോ॑-ഽസി പരിവഥ്സ॒രോ॑-ഽസി । ഇ॒ദാ॒വ॒ഥ്സ॒രോ॑-ഽസീദുവഥ്സ॒രോ॑-ഽസി । ഇ॒ദ്വ॒ഥ്സ॒രോ॑-ഽസി വഥ്സ॒രോ॑-ഽസി । തസ്യ॑ തേ വസ॒ന്ത-ശ്ശിരഃ॑ । ഗ്രീ॒ഷ്മോ ദക്ഷി॑ണഃ പ॒ക്ഷഃ । വ॒ര്॒ഷാഃ പുച്ഛ᳚മ് ।
ശ॒രദുത്ത॑രഃ പ॒ക്ഷഃ । ഹേ॒മ॒ന്തോ മദ്ധ്യ᳚മ് । പൂ॒ര്വ॒പ॒ക്ഷാശ്ചിത॑യഃ । അ॒പ॒ര॒പ॒ക്ഷാഃ പുരീ॑ഷമ് । അ॒ഹോ॒രാ॒ത്രാണീഷ്ട॑കാഃ । തസ്യ॑ തേ॒ മാസാ᳚ശ്ചാര്ധമാ॒സാശ്ച॑ കല്പന്താമ് ।
ഋ॒തവ॑സ്തേ കല്പന്താമ് । സം॒​വഁ॒ഥ്സ॒രസ്തേ॑ കല്പതാമ് ।
അ॒ഹോ॒രാ॒ത്രാണി॑ തേ കല്പന്താമ് । ഏതി॒ പ്രേതി॒ വീതി॒ സമിത്യുദിതി॑ ।
പ്ര॒ജാപ॑തിസ്ത്വാ സാദയതു । തയാ॑ ദേ॒വത॑യാ-ഽങ്ഗിര॒സ്വ-ദ്ധ്രു॒വാ സീ॑ദ ॥ 58 ॥
(ചിത॑യോ॒ നവ॑ ച) (അ. 19)
അനുവാകം 20
ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവഃ॑ । ഊ॒ര്ധ്വ ഊ॒ ഷുണ॑ ഊ॒തയേ᳚ । ഊ॒ര്ധ്വോ നഃ॑ പാ॒ഹ്യഗ്ംഹ॑സഃ ॥
വി॒ധുന്ദ॑ദ്രാ॒ണഗ്ം സമ॑നേ ബഹൂ॒നാമ് । യുവാ॑ന॒ഗ്ം॒ സന്ത॑-മ്പലി॒തോ ജ॑ഗാര । ദേ॒വസ്യ॑ പശ്യ॒ കാവ്യ॑-മ്മഹി॒ത്വാ-ഽദ്യാ മ॒മാര॑ । സ ഹ്യ॒-സ്സമാ॑ന ॥
യദൃ॒തേ ചി॑ദഭി॒ശ്രിഷഃ॑ । പു॒രാ ജ॒ര്തൃഭ്യ॑ ആ॒തൃദഃ॑ ।
സന്ധാ॑താ സ॒ന്ധി-മ്മ॒ഘവാ॑ പുരോ॒വസുഃ॑ ॥ 59 ॥
നിഷ്ക॑ര്താ॒ വിഹ്രു॑ത॒-മ്പുനഃ॑ ॥ പുന॑രൂ॒ര്ജാ നി വ॑ര്തസ്വ॒ പുന॑രഗ്ന ഇ॒ഷാ-ഽഽയു॑ഷാ । പുന॑ര്നഃ പാഹി വി॒ശ്വതഃ॑ ॥ സ॒ഹ ര॒യ്യാ നി വ॑ര്ത॒സ്വാഗ്നേ॒ പിന്വ॑സ്വ॒ ധാര॑യാ । വി॒ശ്വഫ്സ്നി॑യാ വി॒ശ്വത॒സ്പരി॑ ॥ മാ നോ॑ ഘര്മ വ്യഥി॒തോ വി॑വ്യഥോ നഃ । മാ നഃ॒ പര॒മധ॑ര॒മ്മാ രജോ॑-ഽനൈഃ । മോഷ്വ॑സ്മാഗ്​ സ്തമ॑സ്യന്ത॒രാ ധാഃ᳚ । മാ രു॒ദ്രിയാ॑സോ അ॒ഭിഗു॑ര്വൃ॒ധാനഃ॑ ॥ മാ നഃ॒ ക്രതു॑ഭിര്-ഹീഡി॒തേഭി॑ര॒സ്മാന് । ദ്വിഷാ॑ സുനീതേ॒ മാ പരാ॑ദാഃ ।
മാ നോ॑ രു॒ദ്രോ നിര്-ഋ॑തി॒ര്മാ നോ॒ അസ്താ᳚ ।
മാ ദ്യാവാ॑പൃഥി॒വീ ഹീ॑ഡിഷാതാമ് ॥ 60 ॥
ഉപ॑ നോ മിത്രാവരുണാവി॒ഹാവ॑തമ് । അ॒ന്വാദീ᳚ദ്ധ്യാഥാമി॒ഹ നഃ॑ സഖായാ । ആ॒ദി॒ത്യാനാ॒-മ്പ്രസി॑തിര്​ഹേ॒തിഃ । ഉ॒ഗ്രാ ശ॒താപാ᳚ഷ്ഠാ ഘ॒ വിഷാ॒ പരി॑ണോ വൃണക്തു ॥
ഇ॒മ-മ്മേ॑ വരുണ ശ്രുധീ॒ ഹവ॑മ॒ദ്യാ ച॑ മൃഡയ । ത്വാമ॑വ॒സ്യുരാ ച॑കേ ॥ തത്ത്വാ॑ യാമി॒ ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ വന്ദ॑മാന॒-സ്തദാ ശാ᳚സ്തേ॒ യജ॑മാനോ ഹ॒വിര്ഭിഃ॑ । അഹേ॑ഡമാനോ വരുണേ॒ഹ ബോ॒ദ്ധ്യുരു॑ശഗ്ംസ॒ മാ ന॒ ആയുഃ॒ പ്രമോ॑ഷീഃ ॥ ത്വ-ന്നോ॑ അഗ്നേ॒ വരു॑ണസ്യ വി॒ദ്വാ-ന്ദേ॒വസ്യ॒ ഹേഡോ-ഽവ॑ യാസി സീഷ്ഠാഃ । യജി॑ഷ്ഠോ॒ വഹ്നി॑ തമ॒-ശ്ശോശു॑ചാനോ॒ വിശ്വാ॒ ദ്വേഷാഗ്ം॑സി॒ പ്രമു॑മുഗ്ധ്യ॒സ്മത് ॥
സ ത്വന്നോ॑ അന്ഗേ-ഽവ॒മോ ഭ॑വോ॒തീ നേദി॑ഷ്ഠോ അ॒സ്യാ ഉ॒ഷസോ॒ വ്യു॑ഷ്ടൌ । അവ॑ യക്ഷ്വ നോ॒ വരു॑ണ॒ഗ്ം॒ രരാ॑ണോ വീ॒ഹി മൃ॑ഡീ॒കഗ്ം സു॒ഹവോ॑ ന ഏധി ॥ ത്വമ॑ഗ്നേ അ॒യാ-ഽസി॑ । അ॒യാ സന്മന॑സാ ഹി॒തഃ । അ॒യാ സനഃഅ॒വ്യമൂ॑ഹിഷേ । അ॒യാ നോ॑ ധേഹി ഭേഷ॒ജമ് । ഇ॒ഷ്ടോ അ॒ഗ്നിരാഹു॑തഃ । സ്വാഹാ॑കൃതഃ പിപര്തു നഃ । സ്വ॒ഗാ ദേ॒വേഭ്യ॑ ഇ॒ദ-ന്നമഃ॑ ॥
ഉദ്വ॒യ-ന്തമ॑സ॒സ്പരി॒ പശ്യ॑ന്തോ॒ ജ്യോതി॒രുത്ത॑രമ് । ദേ॒വ-ന്ദേ॑വ॒ത്രാ സൂര്യ॒മഗ॑ന്മ॒ ജ്യോതി॑രുത്ത॒മമ് ॥ ഉദു॒ ത്യ-ഞ്ജാ॒തവേ॑ദസ-ന്ദേ॒വം-വഁ॑ഹന്തി കേ॒തവഃ॑ । ദൃ॒ശേ വിശ്വാ॑യ॒ സൂര്യ᳚മ് । ചി॒ത്ര-ന്ദേ॒വാനാ॒-മുദ॑ഗാ॒ദനീ॑ക॒-ഞ്ചക്ഷു॑ ര്മി॒ത്രസ്യ॒ വരു॑ണസ്യാ॒-ഽഗ്നേഃ ॥
വയഃ॑ സുപ॒ര്ണാ ഉപ॑സേദു॒രിന്ദ്ര᳚മ് । പ്രി॒യമേ॑ധാ॒ ഋഷ॑യോ॒ നാധ॑മാനാഃ । അപ॑ ധ്വാ॒ന്തമൂ᳚ര്ണു॒ഹി പൂ॒ര്ധി ചക്ഷുഃ॑ । മു॒മു॒ഗ്ധ്യ॑സ്മാ-ന്നി॒ധയേ॑വ ബ॒ദ്ധാന് ॥ 61 ॥
(പു॒രോ॒വസു॑ര്​ഹീഡിഷാതാഗ്ം സുപ॒ര്ണാഃ) (അ. 20)
അനുവാകം 21
ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവഃ॑ । മയി॒ ത്യദി॑ന്ദ്രി॒യ-മ്മ॒ഹത് । മയി॒ ദക്ഷോ॒ മയി॒ ക്രതുഃ॑ । മയി॑ ധായി സു॒വീര്യ᳚മ് । ത്രിശു॑ഗ്ഘ॒ര്മോ വിഭാ॑തു മേ । ആകൂ᳚ത്യാ॒ മന॑സാ സ॒ഹ ।
വി॒രാജാ॒ ജ്യോതി॑ഷാ സ॒ഹ । യ॒ജ്ഞേന॒ പയ॑സാ സ॒ഹ । ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ തേജ॑സാ സ॒ഹ । ക്ഷ॒ത്രേണ॒ യശ॑സാ സ॒ഹ । സ॒ത്യേന॒ തപ॑സാ സ॒ഹ । തസ്യ॒ ദോഹ॑മശീമഹി ।
തസ്യ॑ സു॒മ്നമ॑ശീമഹി । തസ്യ॑ ഭ॒ക്ഷമ॑ശീമഹി ।
തസ്യ॑ ത॒ ഇന്ദ്രേ॑ണ പീ॒തസ്യ॒ മധു॑മതഃ ।
ഉപ॑ഹൂത॒സ്യോപ॑ഹൂതോ ഭക്ഷയാമി ॥ 62 ॥
(യശ॑സാ സ॒ഹ ഷട്ച॑) (അ. 21)
അനുവാകം 22
യാസ്തേ॑ അഗ്നേ ഘോ॒രാസ്ത॒നുവഃ॑ । ക്ഷുച്ച॒ തൃഷ്ണാ॑ ച । അസ്നു॒ക്ചാനാ॑ഹുതിശ്ച । അ॒ശ॒ന॒യാ ച॑ പിപാ॒സാ ച॑ । സേ॒ദിശ്ചാമ॑തിശ്ച । ഏ॒താസ്തേ॑ അഗ്നേ ഘോ॒രാസ്ത॒നുവഃ॑ ।
താഭി॑ര॒മുങ്ഗ॑ച്ഛ । യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॑ ।
യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥ 63 ॥ (അ. 22)
അനുവാകം 23
സ്നിക്ച॒ സ്നീഹി॑തിശ്ച॒ സ്നിഹി॑തിശ്ച । ഉ॒ഷ്ണാ ച॑ ശീ॒താ ച॑ ।
ഉ॒ഗ്രാ ച॑ ഭീ॒മാ ച॑ । സ॒ദാമ്നീ॑ സേ॒ദിരനി॑രാ । ഏ॒താസ്തേ॑ അഗ്നേ ഘോ॒രാസ്ത॒നുവഃ॑ । താഭി॑ര॒മുങ്ഗ॑ച്ഛ । യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॑ । യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥ 64 ॥ (അ. 23)
അനുവാകം 24
ധുനി॑ശ്ച ധ്വാ॒ന്തശ്ച॑ ധ്വ॒നശ്ച॑ ധ്വ॒നയഗ്ഗ്॑ശ്ച ।
നി॒ലി॒മ്പശ്ച॑ വിലി॒മ്പശ്ച॑ വിക്ഷി॒പഃ ॥ 65 ॥ (അ. 24)
അനുവാകം 25
ഉ॒ഗ്രശ്ച॒ ധുനി॑ശ്ച ധ്വാ॒ന്തശ്ച॑ ധ്വ॒നശ്ച॑ ധ്വ॒നയഗ്ഗ്॑ശ്ച । സ॒ഹ॒സ॒ഹ്വാഗ്​ശ്ച॒ സഹ॑മാനശ്ച॒ സഹ॑സ്വാഗ്​ശ്ച॒ സഹീ॑യാഗ്​ശ്ച ।
ഏത്യ॒ പ്രേത്യ॑ വിക്ഷി॒പഃ ॥ 66 ॥ (അ. 25)
അനുവാകം 26
അ॒ഹോ॒രാ॒ത്രേ ത്വോദീ॑രയതാമ് । അ॒ര്ധ॒മാ॒സാസ്ത്വോദീ᳚-ഞ്ജയന്തു । മാസാ᳚സ്ത്വാ ശ്രപയന്തു । ഋ॒തവ॑സ്ത്വാ പചന്തു ।
സം॒​വഁ॒ഥ്സ॒രസ്ത്വാ॑ ഹന്ത്വസൌ ॥ 67 ॥ (അ. 26)
അനുവാകം 27
ഖട് ഫ-ഡ്ജ॒ഹി । ഛി॒ന്ധീ ഭി॒ന്ധീ ഹ॒ന്ധീ കട് ।
ഇതി॒ വാചഃ॑ ക്രൂരാ॒ണി ॥ 68 ॥ (അ. 27)
അനുവാകം 28
വിഗാ ഇ॑ന്ദ്ര വി॒ചര᳚ന്-ഥ്സ്പാശയസ്വ । സ്വ॒പന്ത॑മിന്ദ്ര പശു॒മന്ത॑മിച്ഛ । വജ്രേ॑ണാ॒മു-മ്ബോ॑ധയ ദുര്വി॒ദത്ര᳚മ് । സ്വ॒പ॒തോ᳚-ഽസ്യ॒ പ്രഹ॑ര॒ ഭോജ॑നേഭ്യഃ ॥
അഗ്നേ॑ അ॒ഗ്നിനാ॒ സം​വഁ॑ദസ്വ । മൃത്യോ॑ മൃ॒ത്യുനാ॒ സം​വഁ॑ദസ്വ । നമ॑സ്തേ അസ്തു ഭഗവഃ ॥ സ॒കൃത്തേ॑ അഗ്നേ॒ നമഃ॑ । ദ്വിസ്തേ॒ നമഃ॑ । ത്രിസ്തേ॒ നമഃ॑ । ച॒തുസ്തേ॒ നമഃ॑ । പ॒ഞ്ച॒കൃത്വ॑സ്തേ॒ നമഃ॑ ।
ദ॒ശ॒കൃത്വ॑സ്തേ॒ നമഃ॑ । ശ॒ത॒കൃത്വ॑സ്തേ॒ നമഃ॑ । ആ॒സ॒ഹ॒സ്ര॒കൃത്വ॑സ്തേ॒ നമഃ॑ । അ॒പ॒രി॒മി॒ത॒കൃത്വ॑സ്തേ॒ നമഃ॑ । നമ॑സ്തേ അസ്തു॒ മാ മാ॑ ഹിഗ്ംസീഃ ॥ 69 ॥
(ത്രിസ്തേ॒ നമഃ॑ സ॒പ്ത ച॑) (അ. 28)
അനുവാകം 29
അസൃ॑-ന്മുഖോ രുധി॒രേണാ॒വ്യ॑ക്തഃ । യ॒മസ്യ॑ ദൂ॒ത-ശ്ശ്വപാ॒-ദ്വിധാ॑വസി । ഗൃദ്ധ്രഃ॑ സുപ॒ര്ണഃ കു॒ണപ॒ന്നിഷേ॑വസേ ।
യ॒മസ്യ॑ ദൂ॒തഃ പ്രഹി॑തോ ഭ॒വസ്യ॑ ചോ॒ഭയോഃ᳚ ॥ 70 ॥ (അ. 29)
അനുവാകം 30
യദേ॒ത-ദ്വൃ॑ക॒സോ ഭൂ॒ത്വാ । വാഗ് ദേ᳚വ്യഭി॒രായ॑സി । ദ്വി॒ഷന്ത॑-മ്മേ॒-ഽഭിരാ॑യ । ത-മ്മൃ॑ത്യോ മൃ॒ത്യവേ॑ നയ । സ ആര്ത്യാ-ഽഽര്തി॒മാര്ച്ഛ॑തു ॥ 71 ॥ (അ. 30)
അനുവാകം 31
യദീ॑ഷി॒തോ യദി॑ വാ സ്വകാ॒മീ । ഭ॒യേഡ॑കോ॒ വദ॑തി॒ വാച॑മേ॒താമ് । താമി॑ന്ദ്രാ॒ഗ്നീ ബ്രഹ്മ॑ണാ സം​വിഁദാ॒നൌ ।
ശി॒വാമ॒സ്മഭ്യ॑-ങ്കൃണുതങ്ഗൃ॒ഹേഷു॑ ॥ 72 ॥ (അ. 31)
അനുവാകം 32
ദീര്ഘ॑മുഖി॒ ദുര്​ഹ॑ണു । മാ സ്മ॑ ദക്ഷിണ॒തോ വ॑ദഃ ।
യദി॑ ദക്ഷിണ॒തോ വദാ᳚-ദ്ദ്വി॒ഷന്ത॒-മ്മേ-ഽവ॑ ബാധാസൈ ॥ 73 ॥ (അ. 32)
അനുവാകം 33
ഇ॒ത്ഥാദുലൂ॑ക॒ ആപ॑പ്തത് । ഹി॒ര॒ണ്യാ॒ക്ഷോ അയോ॑മുഖഃ ।
രക്ഷ॑സാന്ദൂ॒ത ആഗ॑തഃ । തമി॒തോ നാ॑ശയാഗ്നേ ॥ 74 ॥ (അ. 33)
അനുവാകം 34
യദേ॒ത-ദ്ഭൂ॒താന്യ॑ന്വാ॒വിശ്യ॑ । ദൈവീം॒-വാഁചം॑-വഁ॒ദസി॑ । ദ്വി॒ഷതോ॑ നഃ॒ പരാ॑വദ । താ-ന്മൃ॑ത്യോ മൃ॒ത്യവേ॑ നയ । ത ആര്ത്യാ-ഽഽര്തി॒മാര്ച്ഛ॑ന്തു ।
അ॒ഗ്നിനാ॒-ഽഗ്നി-സ്സം​വഁ॑ദതാമ് ॥ 75 ॥ (അ. 34)
അനുവാകം 35
പ്ര॒സാര്യ॑ സ॒ക്ഥ്യൌ॑ പത॑സി । സ॒വ്യമക്ഷി॑ നി॒പേപി॑ ച ।
മേഹ ക॑സ്യച॒നാമ॑മത് ॥ 76 ॥ (അ. 35)
അനുവാകം 36
അത്രി॑ണാ ത്വാ ക്രിമേ ഹന്മി । കണ്വേ॑ന ജ॒മദ॑ഗ്നിനാ ।
വി॒ശ്വാവ॑സോ॒-ര്ബ്രഹ്മ॑ണാ ഹ॒തഃ । ക്രിമീ॑ണാ॒ഗ്ം॒ രാജാ᳚ ।
അപ്യേ॑ഷാഗ്​ സ്ഥ॒പതി॑ര്​ഹ॒തഃ । അഥോ॑ മാ॒താ-ഽഥോ॑ പി॒താ ।
അഥോ᳚ സ്ഥൂ॒രാ അഥോ᳚ ക്ഷു॒ദ്രാഃ । അഥോ॑ കൃ॒ഷ്ണാ അഥോ᳚ ശ്വേ॒താഃ । അഥോ॑ ആ॒ശാതി॑കാ ഹ॒താഃ ।
ശ്വേ॒താഭിഃ॑ സ॒ഹ സര്വേ॑ ഹ॒താഃ ॥ 77 ॥ (അ. 36)
അനുവാകം 37
ആഹ॒രാവ॑ദ്യ । ശൃ॒തസ്യ॑ ഹ॒വിഷോ॒ യഥാ᳚ । ത-ഥ്സ॒ത്യമ് ।
യദ॒മും-യഁ॒മസ്യ॒ ജമ്ഭ॑യോഃ । ആദ॑ധാമി॒ തഥാ॒ ഹി തത് । ഖണ്ഫണ്മ്രസി॑ ॥ 78 ॥ (അ. 37)
അനുവാകം 38
ബ്രഹ്മ॑ണാ ത്വാ ശപാമി । ബ്രഹ്മ॑ണസ്ത്വാ ശ॒പഥേ॑ന ശപാമി । ഘോ॒രേണ॑ ത്വാ॒ ഭൃഗൂ॑ണാ॒ഞ്ചക്ഷു॑ഷാ॒ പ്രേക്ഷേ᳚ । രൌ॒ദ്രേണ॒ ത്വാങ്ഗി॑രസാ॒-മ്മന॑സാ ധ്യായാമി ।
അ॒ഘസ്യ॑ ത്വാ॒ ധാര॑യാ വിദ്ധ്യാമി ।
അധ॑രോ॒ മ-ത്പ॑ദ്യസ്വാസൌ ॥ 79 ॥ (അ. 38)
അനുവാകം 39
ഉത്തു॑ദ ശിമിജാവരി । തല്പേ॑ജേ॒ തല്പ॒ ഉത്തു॑ദ । ഗി॒രീഗ്ം രനു॒ പ്രവേ॑ശയ । മരീ॑ചീ॒രുപ॒ സന്നു॑ദ ।
യാവ॑ദി॒തഃ പു॒രസ്താ॑ദു॒ദയാ॑തി॒ സൂര്യഃ॑ ।
താവ॑ദി॒തോ॑-ഽമുന്നാ॑ശയ । യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॑ ।
യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥ 80 ॥ (അ. 39)
അനുവാകം 40
ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവോ॒ ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവോ॒ ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവഃ॑ ।
ഭുവോ᳚-ഽദ്ധായി॒ ഭുവോ᳚-ഽദ്ധായി॒ ഭുവോ᳚-ഽദ്ധായി ।
നൃ॒മ്ണായി നൃ॒മ്ണ-ന്നൃ॒മ്ണായി നൃ॒മ്ണ-ന്നൃ॒മ്ണായി നൃ॒മ്ണമ് । നി॒ധാ യ്യോ॑-ഽവായി നി॒ധാ യ്യോ॑-ഽവായി നി॒ധാ യ്യോ॑-ഽവായി । ഏ അ॒സ്മേ അ॒സ്മേ । സുവ॒ര്ന ജ്യോതീഃ᳚ ॥ 81 ॥ (അ. 40)
അനുവാകം 41
പൃ॒ഥി॒വീ സ॒മിത് । താമ॒ഗ്നി-സ്സമി॑ന്ധേ । സാ-ഽഗ്നിഗ്ം സമി॑ന്ധേ । താമ॒ഹഗ്ം സമി॑ന്ധേ । സാ മാ॒ സമി॑ദ്ധാ । ആയു॑ഷാ॒ തേജ॑സാ । വര്ച॑സാ ശ്രി॒യാ । യശ॑സാ ബ്രഹ്മവര്ച॒സേന॑ । അ॒ന്നാദ്യേ॑ന॒ സമി॑ന്താ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ ॥
അ॒ന്തരി॑ക്ഷഗ്ം സ॒മിത് ॥ 82 ॥
താം-വാഁ॒യു-സ്സമി॑ന്ധേ । സാ വാ॒യുഗ്ം സമി॑ന്ധേ । താമ॒ഹഗ്ം സമി॑ന്ധേ । സാ മാ॒ സമി॑ദ്ധാ । ആയു॑ഷാ॒ തേജ॑സാ । വര്ച॑സാ ശ്രി॒യാ । യശ॑സാ ബ്രഹ്മവര്ച॒സേന॑ । അ॒ന്നാദ്യേ॑ന॒ സമി॑ന്താ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ ।
ദ്യൌ-സ്സ॒മിത് । താമാ॑ദി॒ത്യ-സ്സമി॑ന്ധേ ॥ 83 ॥
സാ-ഽഽദി॒ത്യഗ്ം സമി॑ന്ധേ । താമ॒ഹഗ്ം സമി॑ന്ധേ । സാ മാ॒ സമി॑ദ്ധാ । ആയു॑ഷാ॒ തേജ॑സാ । വര്ച॑സാ ശ്രി॒യാ । യശ॑സാ ബ്രഹ്മവര്ച॒സേന॑ । അ॒ന്നാദ്യേ॑ന॒ സമി॑ന്താ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ പ്രാ॒ജാ॒പ॒ത്യാ മേ॑ സ॒മിദ॑സി സപത്ന॒ക്ഷയ॑ണീ ।
ഭ്രാ॒തൃ॒വ്യ॒ഹാ മേ॑-ഽസി॒ സ്വാഹാ᳚ ॥ അഗ്നേ᳚ വ്രതപതേ വ്ര॒തഞ്ച॑രിഷ്യാമി ॥ 84 ॥
തച്ഛ॑കേയ॒-ന്തന്മേ॑ രാദ്ധ്യതാമ് । വായോ᳚ വ്രതപത॒ ആദി॑ത്യ വ്രതപതേ । വ്ര॒താനാം᳚-വ്രഁതപതേ വ്ര॒തഞ്ച॑രിഷ്യാമി । തച്ഛ॑കേയ॒-ന്തന്മേ॑ രാദ്ധ്യതാമ് ॥ ദ്യൌ-സ്സ॒മിത് । താമാ॑ദി॒ത്യ-സ്സമി॑ന്ധേ । സാ-ഽഽദി॒ത്യഗ്ം സമി॑ന്ധേ ।
താമ॒ഹഗ്ം സമി॑ന്ധേ । സാ മാ॒ സമി॑ദ്ധാ । ആയു॑ഷാ॒ തേജ॑സാ ॥ 85 ॥
വര്ച॑സാ ശ്രി॒യാ । യശ॑സാ ബ്രഹ്മവര്ച॒സേന॑ । അ॒ന്നാദ്യേ॑ന॒ സമി॑ന്താ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ ।
അ॒ന്തരി॑ക്ഷഗ്ം സ॒മിത് । താം-വാഁ॒യു-സ്സമി॑ന്ധേ । സാ വാ॒യുഗ്ം സമി॑ന്ധേ । താമ॒ഹഗ്ം സമി॑ന്ധേ । സാ മാ॒ സമി॑ദ്ധാ । ആയു॑ഷാ॒ തേജ॑സാ । വര്ച॑സാ ശ്രി॒യാ ॥ 86 ॥
യശ॑സാ ബ്രഹ്മവര്ച॒സേന॑ । അ॒ന്നാദ്യേ॑ന॒ സമി॑ന്താ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ । പൃ॒ഥി॒വീ സ॒മിത് । താമ॒ഗ്നി-സ്സമി॑ന്ധേ । സാ-ഽഗ്നിഗ്ം സമി॑ന്ധേ । താമ॒ഹഗ്ം സമി॑ന്ധേ ।
സാ മാ॒ സമി॑ദ്ധാ । ആയു॑ഷാ॒ തേജ॑സാ । വര്ച॑സാ ശ്രി॒യാ ।
യശ॑സാ ബ്രഹ്മവര്ച॒സേന॑ ॥ 87 ॥
അ॒ന്നാദ്യേ॑ന॒ സമി॑ന്താ॒ഗ്॒ സ്വാഹാ᳚ । പ്രാ॒ജാ॒പ॒ത്യാ മേ॑ സ॒മിദ॑സി സപത്ന॒ക്ഷയ॑ണീ । ഭ്രാ॒തൃ॒വ്യ॒ഹാ മേ॑-ഽസി॒ സ്വാഹാ᳚ । ആദി॑ത്യ വ്രതപതേ വ്ര॒തമ॑ചാരിഷമ് ।
തദ॑ശക॒-ന്തന്മേ॑-ഽരാധി । വായോ᳚ വ്രതപ॒തേ-ഽഗ്നേ᳚ വ്രതപതേ । വ്ര॒താനാം᳚-വ്രഁതപതേ വ്ര॒തമ॑ചാരിഷമ് । തദ॑ശക॒-ന്തന്മേ॑-ഽരാധി ॥ 88 ॥
(സ॒മിഥ് - സമി॑ന്ധേ - വ്ര॒തഞ്ച॑രിഷ്യാ॒ - മ്യായു॑ഷാ॒ തേജ॑സാ॒ - വര്ച॑സാ ശ്രി॒യാ - യശ॑സാ ബ്രഹ്മവര്ച॒സേനാ॒ - +ഷ്ടൌ ച॑) (അ. 41)
അനുവാകം 42
ശന്നോ॒ വാതഃ॑ പവതാ-മ്മാത॒രിശ്വാ॒ ശന്ന॑സ്തപതു॒ സൂര്യഃ॑ । അഹാ॑നി॒ ശ-മ്ഭ॑വന്തു ന॒-ശ്ശഗ്ം രാത്രിഃ॒ പ്രതി॑ധീയതാമ് ॥ ശമു॒ഷാ നോ॒ വ്യു॑ച്ഛതു॒ ശമാ॑ദി॒ത്യ ഉദേ॑തു നഃ । ശി॒വാ ന॒-ശ്ശന്ത॑മാ ഭവ സുമൃഡീ॒കാ സര॑സ്വതി । മാ തേ॒ വ്യോ॑മ സ॒ന്ദൃശി॑ ॥
ഇഡാ॑യൈ॒ വാസ്ത്വ॑സി വാസ്തു॒മ-ദ്വാ᳚സ്തു॒മന്തോ॑ ഭൂയാസ്മ॒ മാ വാസ്തോ᳚-ശ്ഛിഥ്സ്മഹ്യ വാ॒സ്തു-സ്സ ഭൂ॑യാ॒-ദ്യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॒ യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥
പ്ര॒തി॒ഷ്ഠാ-ഽസി॑ പ്രതി॒ഷ്ഠാവ॑ന്തോ ഭൂയാസ്മ॒ മാ പ്ര॑തി॒ഷ്ഠായാ᳚- ശ്ഛിഥ്സ്മഹ്യ പ്രതി॒ഷ്ഠഃ
സ ഭൂ॑യാ॒-ദ്യോ᳚-ഽസ്മാ-ന്ദ്വേഷ്ടി॒ യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥ ആ വാ॑ത വാഹി ഭേഷ॒ജമ് ഁവി വാ॑ത വാഹി॒ യദ്രപഃ॑ ।
ത്വഗ്ം ഹി വി॒ശ്വഭേ॑ഷജോ ദേ॒വാനാ᳚-ന്ദൂ॒ത ഈയ॑സേ ॥
ദ്വാവി॒മൌ വാതൌ॑ വാത॒ ആ സിന്ധാ॒രാ പ॑രാ॒വതഃ॑ ॥ 89 ॥
ദക്ഷ॑-മ്മേ അ॒ന്യ ആ॒വാതു॒ പരാ॒-ഽന്യോ വാ॑തു॒ യ-ദ്രപഃ॑ ॥
യദ॒ദോ വാ॑ത തേ ഗൃ॒ഹേ॑-ഽമൃത॑സ്യ നി॒ധിര്​ഹി॒തഃ ।
തതോ॑ നോ ദേഹി ജീ॒വസേ॒ തതോ॑ നോ ധേഹി ഭേഷ॒ജമ് ॥
തതോ॑ നോ॒ മഹ॒ ആവ॑ഹ॒ വാത॒ ആവാ॑തു ഭേഷ॒ജമ് ।
ശ॒മ്ഭൂ-ര്മ॑യോ॒ഭൂര്നോ॑ ഹൃ॒ദേ പ്ര ണ॒ ആയൂഗ്ം॑ഷി താരിഷത് ॥ ഇന്ദ്ര॑സ്യ ഗൃ॒ഹോ॑-ഽസി॒ ത-ന്ത്വാ॒ പ്രപ॑ദ്യേ॒ സഗു॒സ്സാശ്വഃ॑ । സ॒ഹ യന്മേ॒ അസ്തി॒ തേന॑ ॥
ഭൂഃ പ്രപ॑ദ്യേ॒ ഭുവഃ॒ പ്രപ॑ദ്യേ॒ സുവഃ॒ പ്രപ॑ദ്യേ॒ ഭൂര്ഭുവ॒സ്സുവഃ॒ പ്രപ॑ദ്യേ വാ॒യുമ്
പ്രപ॒ദ്യേ-ഽനാ᳚ര്താ-ന്ദേ॒വതാ॒-മ്പ്രപ॒ദ്യേ ഽശ്മാ॑നമാഖ॒ണ-മ്പ്രപ॑ദ്യേ പ്ര॒ജാപ॑തേര്
ബ്രഹ്മകോ॒ശ-മ്ബ്രഹ്മ॒ പ്രപ॑ദ്യ॒ ഓ-മ്പ്രപ॑ദ്യേ ॥
അ॒ന്തരി॑ക്ഷ-മ്മ ഉ॒ര്വ॑ന്തര॑-മ്ബൃ॒ഹദ॒ഗ്നയഃ॒ പര്വ॑താശ്ച॒ യയാ॒ വാതഃ॑ സ്വ॒സ്ത്യാ സ്വ॑സ്തി॒മാന്തയാ᳚ സ്വ॒സ്ത്യാ സ്വ॑സ്തി॒ മാന॑സാനി ॥
പ്രാണാ॑പാനൌ മൃ॒ത്യോര്മാ॑ പാത॒-മ്പ്രാണാ॑പാനൌ॒ മാ മാ॑ ഹാസിഷ്ട॒-മ്മയി॑ മേ॒ധാ-മ്മയി॑ പ്ര॒ജാ-മ്മയ്യ॒ഗ്നി സ്തേജോ॑ ദധാതു॒ മയി॑ മേ॒ധാ-മ്മയി॑ പ്ര॒ജാ-മ്മയീന്ദ്ര॑ ഇന്ദ്രി॒യ-ന്ദ॑ധാതു॒ മയി॑ മേ॒ധാ-മ്മയി॑ പ്ര॒ജാ-മ്മയി॒ സൂര്യോ॒
ഭ്രാജോ॑ ദധാതു ॥ 90 ॥
ദ്യു॒ഭിര॒ക്തുഭിഃ॒ പരി॑പാത-മ॒സ്മാനരി॑ഷ്ടേഭി-രശ്വിനാ॒ സൌഭ॑ഗേഭിഃ । തന്നോ॑ മി॒ത്രോ വരു॑ണോ മാമഹന്താ॒ മദി॑തി॒-സ്സിന്ധുഃ॑ പൃഥി॒വീ ഉ॒ത ദ്യൌഃ ॥
കയാ॑ നശ്ചി॒ത്ര ആഭു॑വദൂ॒തീ സ॒ദാവൃ॑ധ॒-സ്സഖാ᳚ । കയാ॒ ശചി॑ഷ്ഠയാ വൃ॒താ ॥ കസ്ത്വാ॑ സ॒ത്യോ മദാ॑നാ॒-മ്മഗ്ംഹി॑ഷ്ഠോ മഥ്സ॒ദന്ധ॑സഃ ।
ദൃ॒ഢാ ചി॑ദാ॒രുജേ॒ വസു॑ ॥ അ॒ഭീ ഷു ണ॒-സ്സഖീ॑നാമവി॒താ ജ॑രിതൄ॒ണാമ് । ശ॒ത-മ്ഭ॑വാസ്യൂ॒തിഭിഃ॑ ॥
വയഃ॑ സുപ॒ര്ണാ ഉപ॑സേദു॒രിന്ദ്ര॑-മ്പ്രി॒യമേ॑ധാ॒ ഋഷ॑യോ॒ നാധ॑മാനാഃ ।
അപ॑ ധ്വാ॒ന്തമൂ᳚ര്ണു॒ഹി പൂ॒ര്ധി ചക്ഷു॑-ര്മുമു॒ഗ്ധ്യ॑സ്മാ-ന്നി॒ധയേ॑വ ബ॒ദ്ധാന് ॥ 91 ॥
ശന്നോ॑ ദേ॒വീര॒ഭിഷ്ട॑യ॒ ആപോ॑ ഭവന്തു പീ॒തയേ᳚ । ശം-യോഁര॒ഭിസ്ര॑വന്തു നഃ ॥ ഈശാ॑നാ॒ വാര്യാ॑ണാ॒-ങ്ക്ഷയ॑ന്തീശ്ചര്​ഷണീ॒നാമ് । അ॒പോ യാ॑ചാമി ഭേഷ॒ജമ് ॥
സു॒മി॒ത്രാ ന॒ ആപ॒ ഓഷ॑ധയ-സ്സന്തു ദുര്മി॒ത്രാസ്തസ്മൈ॑ ഭൂയാസു॒-ര്യോ᳚-ഽസ്മാന്-ദ്വേഷ്ടി॒ യഞ്ച॑ വ॒യ-ന്ദ്വി॒ഷ്മഃ ॥
ആപോ॒ ഹി ഷ്ഠാ മ॑യോ॒ഭുവ॒സ്താ ന॑ ഊ॒ര്ജേ ദ॑ധാതന । മ॒ഹേ രണാ॑യ॒ ചക്ഷ॑സേ ॥ യോ വഃ॑ ശി॒വത॑മോ॒ രസ॒സ്തസ്യ॑ ഭാജയതേ॒ഹ നഃ॑ । ഉ॒ശ॒തീരി॑വ മാ॒തരഃ॑ ॥
തസ്മാ॒ അര॑-ങ്ഗമാമ വോ॒ യസ്യ॒ ക്ഷയാ॑യ॒ ജിന്വ॑ഥ ॥ 92 ॥
ആപോ॑ ജ॒നയ॑ഥാ ച നഃ ॥
പൃ॒ഥി॒വീ ശാ॒ന്താ സാ-ഽഗ്നിനാ॑ ശാ॒ന്താ സാ മേ॑ ശാ॒ന്താ ശുചഗ്ം॑ ശമയതു ॥ അ॒ന്തരി॑ക്ഷഗ്ം ശാ॒ന്ത-ന്ത-ദ്വാ॒യുനാ॑ ശാ॒ന്ത-ന്തന്മേ॑ ശാ॒ന്തഗ്ം ശുചഗ്ം॑ ശമയതു ।
ദ്യൌ-ശ്ശാ॒ന്താ സാ-ഽഽദി॒ത്യേന॑ ശാ॒ന്താ സാ മേ॑ ശാ॒ന്താ ശുചഗ്ം॑ ശമയതു ॥ പൃ॒ഥി॒വീ ശാന്തി॑ര॒ന്തരി॑ക്ഷ॒ഗ്ം॒ ശാന്തി॒-ര്ദ്യൌ-ശ്ശാന്തി॒-ര്ദിശ॒-ശ്ശാന്തി॑ രവാന്തരദി॒ശാ-ശ്ശാന്തി॑ ര॒ഗ്നി-ശ്ശാന്തി॑-ര്വാ॒യു-ശ്ശാന്തി॑ രാദി॒ത്യ-ശ്ശാന്തി॑
ശ്ച॒ന്ദ്രമാ॒-ശ്ശാന്തി॒-ര്നക്ഷ॑ത്രാണി॒ ശാന്തി॒ രാപ॒-ശ്ശാന്തി॒ രോഷ॑ധയ॒-ശ്ശാന്തി॒-ര്വന॒സ്പത॑യ॒-ശ്ശാന്തി॒-ര്ഗൌ-ശ്ശാന്തി॑ ര॒ജാ ശാന്തി॒ രശ്വ॒-ശ്ശാന്തിഃ॒ പുരു॑ഷ॒-ശ്ശാന്തി॒-ര്ബ്രഹ്മ॒ ശാന്തി॑-ര്ബ്രാഹ്മ॒ണ-ശ്ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തി॑രേ॒വ ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തി॑ര്മേ അസ്തു॒ ശാന്തിഃ॑ ॥
തയാ॒-ഽഹഗ്ം ശാ॒ന്ത്യാ സ॑ര്വശാ॒ന്ത്യാ മഹ്യ॑-ന്ദ്വി॒പദേ॒ ചതു॑ഷ്പദേ ച॒ ശാന്തി॑-ങ്കരോമി॒ ശാന്തി॑ര്മേ അസ്തു॒ ശാന്തിഃ॑ ॥
ഏഹ॒ ശ്രീശ്ച॒ ഹ്രീശ്ച॒ ധൃതി॑ശ്ച॒ തപോ॑ മേ॒ധാ പ്ര॑തി॒ഷ്ഠാ ശ്ര॒ദ്ധാ സ॒ത്യ-ന്ധര്മ॑ശ്ചൈ॒താനി॒ മോത്തി॑ഷ്ഠന്ത॒-മനൂത്തി॑ഷ്ഠന്തു॒ മാ മാ॒ഗ്॒ ശ്രീശ്ച॒ ഹ്രീശ്ച॒ ധൃതി॑ശ്ച॒ തപോ॑ മേ॒ധാ പ്ര॑തി॒ഷ്ഠാ ശ്ര॒ദ്ധാ സ॒ത്യ-ന്ധര്മ॑ശ്ചൈ॒താനി॑ മാ॒ മാ ഹാ॑സിഷുഃ ॥
ഉദായു॑ഷാ സ്വാ॒യുഷോദോഷ॑ധീനാ॒ഗ്ം॒ രസേ॒നോ-ത്പ॒ര്ജന്യ॑സ്യ॒ ശുഷ്മേ॒ണോദ॑സ്ഥാ-മ॒മൃതാ॒ഗ്ം॒ അനു॑ ॥ തച്ചക്ഷു॑-ര്ദേ॒വഹി॑ത-മ്പു॒രസ്താ᳚ ച്ഛു॒ക്രമു॒ച്ചര॑ത് ।
പശ്യേ॑മ ശ॒രദഃ॑ ശ॒ത-ഞ്ജീവേ॑മ ശ॒രദഃ॑ ശ॒ത-ന്നന്ദാ॑മ ശ॒രദഃ॑ ശ॒ത-മ്മോദാ॑മ ശ॒രദഃ॑ ശ॒ത-മ്ഭവാ॑മ ശ॒രദഃ॑ ശ॒തഗ്ം ശൃ॒ണവാ॑മ ശ॒രദഃ॑ ശ॒ത-മ്പ്രബ്ര॑വാമ ശ॒രദഃ॑ ശ॒ത മജീ॑താ-സ്സ്യാമ ശ॒രദഃ॑ ശ॒ത-ഞ്ജ്യോക്ച॒ സൂര്യ॑-ന്ദൃ॒ശേ ॥ 93 ॥
യ ഉദ॑ഗാ-ന്മഹ॒തോ-ഽര്ണവാ᳚-ദ്വി॒ഭ്രാജ॑മാന-സ്സരി॒രസ്യ॒ മദ്ധ്യാ॒ഥ്സ മാ॑ വൃഷ॒ഭോ ലോ॑ഹിതാ॒ക്ഷ-സ്സൂര്യോ॑ വിപ॒ശ്ചി-ന്മന॑സാ പുനാതു ॥ ബ്രഹ്മ॑ണ॒-ശ്ശ്ചോത॑ന്യസി॒ ബ്രഹ്മ॑ണ ആ॒ണീ സ്ഥോ॒ ബ്രഹ്മ॑ണ ആ॒വപ॑നമസി ധാരി॒തേയ-മ്പൃ॑ഥി॒വീ ബ്രഹ്മ॑ണാ മ॒ഹീ ധാ॑രി॒തമേ॑നേന മ॒ഹദ॒ന്തരി॑ക്ഷ॒-ന്ദിവ॑-ന്ദാധാര പൃഥി॒വീഗ്ം സദേ॑വാം॒-യഁദ॒ഹം-വേഁദ॒ തദ॒ഹ-ന്ധാ॑രയാണി॒ മാ മദ്വേദോ-ഽധി॒ വിസ്ര॑സത് ॥ മേ॒ധാ॒മ॒നീ॒ഷേ മാ-ഽഽവി॑ശതാഗ്ം സ॒മീചീ॑ ഭൂ॒തസ്യ॒ ഭവ്യ॒സ്യാവ॑രുദ്ധ്യൈ॒ സര്വ॒മായു॑രയാണി॒
സര്വ॒മായു॑രയാണി ॥ ആ॒ഭി-ര്ഗീ॒ര്ഭി-ര്യദതോ॑ ന ഊ॒നമാപ്യാ॑യയ ഹരിവോ॒ വര്ധ॑മാനഃ ।
യ॒ദാ സ്തോ॒തൃഭ്യോ॒ മഹി॑ ഗോ॒ത്രാ രു॒ജാസി॑ ഭൂയിഷ്ഠ॒ഭാജോ॒ അധ॑ തേ സ്യാമ ॥ ബ്രഹ്മ॒ പ്രാവാ॑ദിഷ്മ॒ തന്നോ॒ മാ ഹാ॑സീത് ॥ ഓം ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തി॒-ശ്ശാന്തിഃ॑ ॥ 94 ॥
(പ॒രാ॒വതോ॑-ദധാതു-ബ॒ദ്ധാന്-ജിന്വ॑ഥ-ദൃ॒ശേ-+സ॒പ്ത ച॑) (അ. 42)
(നമോ॑ - യു॒ഞ്ജതേ॒ - വൃഷ്ണോ॒ അശ്വ॑സ്യ॒ - ബ്രഹ്മ॑-ന്പ്രവ॒ര്ഗ്യേ॑ണ॒ - ബ്രഹ്മ॒-ന്പ്രച॑രിഷ്യാമോ॒ - ദശ॒ പ്രാചീ॒ - രപ॑ശ്യങ്ഗോ॒പാമ് - ദേ॒വസ്യ॑ - സമു॒ദ്രാ - യേ॒ഷേ പീ॑പിഹി॒ - ഘര്മ॒ യാ തേ॑ - മഹീ॒നാ-ഞ്ച॒ത്വാ - ര്യസ്കാ॒ന്॒. - യാ പു॒രസ്താ᳚-ഥ്സ॒പ്ത സ॑പ്ത - പ്രാ॒ണായ॒ ത്രീണി॑ - പൂ॒ഷ്ണേ ച॒ത്വാ-ര്യു - ദ॒സ്യൈകാ॑ദശ॒ - യാസ്തേ॑ സ॒പ്താ - ഗ്നി-ര്ധ്രു॒വസീഃ॒ ദൈകാ॒ന്ന വിഗ്ം॑ശതി॒--ര് ഭൂരൂ॒ര്ധ്വ സ്ത്രി॒ഗ്ം॒ശത-ദ്- ഭൂ-ര്മയി॒ ഷോഡ॑ശ॒ - യാസ്തേ॑ ഘോ॒രാ നവ॒ - സ്നിക്ചാ॒ഷ്ടൌ - ധുനി॑ശ്ച॒ ദ്വേ - ഉ॒ഗ്രശ്ച॒ ത്രീണ്യ॑ - ഹോരാ॒ത്രേ പഞ്ച॒ - ഖ-ട്ത്രീണി॒ - വിഗാ-സ്സ॒പ്തദ॒ശാ - സൃ॑-ന്മുഖ-ശ്ച॒ത്വാരി॒ - യദേ॒ത-ദ്വൃ॑ക॒സഃ പഞ്ച॒ - യദീ॑ഷി॒ത ശ്ച॒ത്വാരി॒ - ദീര്ഘ॑മുഖി॒ ത്രീണീ॒ - ത്ഥാ ച്ച॒ത്വാരി॒ - യദേ॒ത-ദ്ഭൂ॒താനി॒ ഷട് - പ്ര॒സാര്യ॒ ത്രീണ്യ - ത്രി॑ണാ॒ ദശാ- ഹ॒രാവ॑ദ്യ॒ - ബ്രഹ്മ॑ണാ॒ ഷട്-ഥ്ഷഡ് - ഉത്തു॑ദാ॒ഷ്ടൌ - ഭൂ-ഷ്ഷട് - പൃ॑ഥി॒വ്യ॑ഷ്ട ഷ॑ഷ്ടിഃ॒ - ശന്നഃ॑ സ॒പ്തപ॑ഞ്ചാ॒ശ-ദ്ദ്വിച॑ത്വാരിഗ്ംശത് )
(നമോ॑ വാ॒ചേ - ബ്രഹ്മ॑-ന്പ്രവ॒ര്ഗ്യേ॑ണ॒ - മയി॒ രു - ഗ॒ന്തരി॑ക്ഷേണ - പി॒താ നോ॑-ഽസി - മഹീ॒നാ - മുപ॑ നോ॒ - യദേ॒ത-ദ്- ഭൂ--ര് ദ്യൂ॒ഭി ശ്ചതു॑-ര്നവതിഃ)
॥ ഹരിഃ॑ ഓമ് ॥
॥ കൃഷ്ണ യജുര്വേദീയ തൈത്തിരീയ ആരണ്യകേ ചതുര്ഥഃ പ്രപാഠക-സ്സമാപ്തഃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake caturthaḥ prapāṭhakaḥ - pravargya mantrāḥ
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1
namo̭ vā॒ce yā co̭di॒tā yā cānṷditā॒ tasyai̭ vā॒ce namo॒ namo̭ vā॒ce namo̭ vā॒caspata̭ye॒ nama॒ ṛṣi̭bhyo mantra॒kṛdbhyo॒ mantra̭patibhyo॒ mā māmṛṣa̭yo mantra॒kṛto̭ mantra॒pata̭yaḥ॒ parā̭du॒rmā-'hamṛṣī᳚-nmantra॒kṛto̭ mantra॒patī॒-nparā̭dāṃ-vai~śvade॒vīṃ-vā~ca̭mudyāsagṃ śi॒vāmada̭stā॒-ñjuṣṭā᳚-nde॒vebhya॒-śśarma̭ me॒ dyau-śśarma̭ pṛthi॒vī śarma॒ viśva̭mi॒da-ñjaga̭t |
śarma̭ ca॒ndraśca॒ sūrya̭śca॒ śarma̭ brahmaprajāpa॒tī ||
bhū॒taṃ-va~̭diṣye॒ bhuva̭naṃ-va~diṣye॒ tejo̭ vadiṣye॒ yaśo̭ vadiṣye॒ tapo̭ vadiṣye॒ brahma̭ vadiṣye sa॒tyaṃ-va~̭diṣye॒ tasmā̭ a॒hami॒da-mṷpa॒stara̭ṇa॒-mupa̭stṛṇa upa॒stara̭ṇa-mme pra॒jāyai̭ paśū॒nā-mbhṷ̄yā-dupa॒stara̭ṇama॒ha-mpra॒jāyai̭ paśū॒nā-mbhṷ̄yāsa॒-mprāṇā̭pānau mṛ॒tyormā̭ pāta॒-mprāṇā̭pānau॒ mā mā̭ hāsiṣṭa॒-mmadhṷ maniṣye॒ madhṷ janiṣye॒ madhṷ vakṣyāmi॒ madhṷ vadiṣyāmi॒ madhṷmatī-nde॒vebhyo॒ vāca̭mudyāsagṃ śuśrū॒ṣeṇyā᳚-mmanu॒ṣye᳚bhya॒sta-mmā̭ de॒vā a̭vantu śo॒bhāyai̭ pi॒taro-'nṷmadantu ||
oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 1 || (a. 1)
anuvākaṃ 2
yu॒ñjate॒ mana̭ u॒ta yṷñjate॒ dhiyaḥ̭ | viprā॒ vipra̭sya bṛha॒to vi̭pa॒ścitaḥ̭ | vi hotrā̭ dadhe vayunā॒videka॒ it | ma॒hī de॒vasya̭ savi॒tuḥ pari̭ṣṭutiḥ || de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m |
pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒māda̭de || abhri̭rasi॒ nāri̭rasi |
a॒ddhva॒ra॒kṛ-dde॒vebhyaḥ̭ | utti̭ṣṭha brahmaṇaspate || 2 ||
de॒va॒yanta̭stvemahe | upa॒ praya̭ntu ma॒rutaḥ̭ su॒dāna̭vaḥ | indra̭ prā॒śūrbha̭vā॒ sacā᳚ || praitu॒ brahma̭ṇa॒spatiḥ̭ | pra de॒vyḙtu sū॒nṛtā᳚ |
acchā̭ vī॒rannarya̭-mpa॒ṅktirā̭dhasam | de॒vā ya॒jñanna̭yantu naḥ || devī᳚ dyāvāpṛthivī॒ anṷ me magṃsāthām | ṛ॒ddhyāsa̭ma॒dya | ma॒khasya॒ śiraḥ̭ || 3 ||
ma॒khāya̭ tvā | ma॒khasya̭ tvā śī॒r​ṣṇe || iya॒tyagra̭ āsīḥ |
ṛ॒ddhyāsa̭ma॒dya | ma॒khasya॒ śiraḥ̭ | ma॒khāya̭ tvā | ma॒khasya̭ tvā śī॒r​ṣṇe || devī᳚-rvamrīra॒sya bhū॒tasya̭ prathamajā ṛtāvarīḥ || ṛ॒ddhyāsa̭ma॒dya | ma॒khasya॒ śiraḥ̭ || 4 ||
ma॒khāya̭ tvā | ma॒khasya̭ tvā śī॒r​ṣṇe || indra॒syaujo̭-'si |
ṛ॒ddhyāsa̭ma॒dya | ma॒khasya॒ śiraḥ̭ | ma॒khāya̭ tvā | ma॒khasya̭ tvā śī॒r​ṣṇe || a॒gni॒jā a̭si pra॒jāpa̭te॒ retaḥ̭ | ṛ॒ddhyāsa̭ma॒dya | ma॒khasya॒ śiraḥ̭ || 5 ||
ma॒khāya̭ tvā | ma॒khasya̭ tvā śī॒r​ṣṇe || āyṷ-rdhehi prā॒ṇa-ndhḙhi | a॒pā॒na-ndhḙhi vyā॒na-ndhḙhi | cakṣṷ-rdhehi॒ śrotra̭-ndhehi | mano̭ dhehi॒ vāca̭-ndhehi | ā॒tmāna̭-ndhehi prati॒ṣṭhā-ndhḙhi |
mā-ndhḙhi॒ mayi̭ dhehi || madhṷ tvā madhu॒lā ka̭rotu |
ma॒khasya॒ śiro̭-'si || 6 ||
ya॒jñasya̭ pa॒de sthaḥ̭ | gā॒ya॒treṇa̭ tvā॒ chanda̭sā karomi | traiṣṭṷbhena tvā॒ chanda̭sā karomi | jāga̭tena tvā॒ chanda̭sā karomi || ma॒khasya॒ rāsnā̭-'si | adi̭tiste॒ bila̭ṅgṛhṇātu | pāṅktḙna॒ chanda̭sā |
sūrya̭sya॒ hara̭sā śrāya | ma॒kho̭-'si || 7 ||
(pa॒te॒ - śira̭ - ṛtāvarīr-ṛddhyāsa̭ma॒dya ma॒khasya॒ śiraḥ॒ - śiraḥ॒ - śiro̭-'si॒ - +nava̭ ca) (a. 2)
(iya̭ti॒ devī॒rindra॒syaujo᳚-'syagni॒jā a॒syāyṷrdhehi prā॒ṇa-mpañca̭)
anuvākaṃ 3
vṛṣṇo॒ aśva̭sya ni॒ṣpada̭si | varṷṇastvā dhṛ॒tavra̭ta॒ ādhṷ̄payatu | mi॒trāvarṷṇayor
dhru॒veṇa॒ dharma̭ṇā || a॒rciṣe᳚ tvā | śo॒ciṣe᳚ tvā |
jyoti̭ṣe tvā | tapa̭se tvā || a॒bhīma-mma̭hi॒nā diva᳚m |
mi॒tro ba̭bhūva sa॒prathāḥ᳚ | u॒ta śrava̭sā pṛthi॒vīm || 8 ||
mi॒trasya̭ car​ṣaṇī॒dhṛtaḥ̭ |
śravo̭ de॒vasya̭ sāna॒sim | dyu॒mnañci॒traśra̭vastamam || siddhyai᳚ tvā | de॒vastvā̭ savi॒todva̭patu |
su॒pā॒ṇi-ssva̭ṅgu॒riḥ | su॒bā॒huru॒ta śaktyā᳚ || apa̭dyamānaḥ pṛthi॒vyām | āśā॒ diśa॒ ā pṛ̭ṇa | utti̭ṣṭha bṛ॒ha-nbha̭va || 9 ||
ū॒rdhvasti̭ṣṭha dhru॒vastvam || sūrya̭sya tvā॒ cakṣu॒ṣā-'nvī᳚kṣe | ṛ॒jave᳚ tvā | sā॒dhave᳚ tvā | su॒kṣi॒tyai tvā॒ bhūtyai᳚ tvā ||
i॒dama॒hama॒mumā̭muṣyāya॒ṇaṃ-vi~॒śā pa॒śubhi̭-rbrahmavarca॒sena॒ paryṷ̄hāmi |
gā॒ya॒treṇa̭ tvā॒ chanda॒sā ''cchṛ̭ṇadmi | traiṣṭṷbhena tvā॒ chanda॒sā ''cchṛ̭ṇadmi |
jāga̭tena tvā॒ chanda॒sā ''cchṛ̭ṇadmi | chṛ॒ṇattṷ tvā॒ vāk | chṛ॒ṇattu॒ tvork | chṛ॒ṇattṷ tvā ha॒viḥ |
chṛ॒ndhi vāca᳚m | chṛ॒ndhyūrja᳚m | chṛ॒ndhi ha॒viḥ ||
deva̭ puraścara sa॒ghyāsa̭ntvā || 10 ||
(pṛ॒thi॒vīm - bha̭va॒ - vā-khṣaṭca̭) (a. 3)
anuvākaṃ 4
brahma̭-nprava॒rgyḙṇa॒ praca̭riṣyāmaḥ |
hota̭-rgha॒rmama॒bhiṣṭṷhi | agnī॒drauhi̭ṇau puro॒ḍāśā॒vadhi̭śraya | prati̭prasthāta॒rviha̭ra |
prasto̭ta॒-ssāmā̭ni gāya || yajṷryukta॒gṃ॒ sāma̭bhi॒rākta̭khantvā | viśvai᳚-rde॒vairanṷmata-mma॒rudbhiḥ̭ | dakṣi̭ṇābhiḥ॒ prata̭ta-mpārayi॒ṣṇum |
stubho̭ vahantu sumana॒syamā̭nam | sa no॒ ruca̭ndhe॒hyahṛ̭ṇīyamānaḥ | bhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ |
omindra̭vantaḥ॒ praca̭rata || 11 ||
(ahṛ̭ṇīyamāno॒ dve ca̭) (a. 4)
anuvākaṃ 5
brahma॒-npraca̭riṣyāmaḥ | hota̭-rgha॒rmama॒bhiṣṭṷhi || ya॒māya̭ tvā ma॒khāya̭ tvā | sūrya̭sya॒ hara̭se tvā || prā॒ṇāya॒ svāhā᳚ vyā॒nāya॒ svāhā̭ 'pā॒nāya॒ svāhā᳚ |
cakṣṷṣe॒ svāhā॒ śrotrā̭ya॒ svāhā᳚ | mana̭se॒ svāhā̭ vā॒ce sara̭svatyai॒ svāhā᳚ | dakṣā̭ya॒ svāhā॒ krata̭ve॒ svāhā᳚ | oja̭se॒ svāhā॒ balā̭ya॒ svāhā᳚ ||
de॒vastvā̭ savi॒tā maddhvā̭-'naktu || 12 ||
pṛ॒thi॒vī-ntapa̭sastrāyasva | a॒rcira̭si śo॒cira̭si॒ jyoti̭rasi॒ tapo̭-'si | sagṃsī̭dasva ma॒hāgṃ a̭si | śoca̭sva deva॒vīta̭maḥ | vi dhū॒mama̭gne aru॒ṣa-mmi̭yeddhya | sṛ॒ja pra̭śasta dar​śa॒tam ||
a॒ñjanti॒ ya-mpra॒thaya̭nto॒ na viprāḥ᳚ | va॒pāva̭nta॒nnāgninā॒ tapa̭ntaḥ |
pi॒turna pu॒tra upa̭si॒ preṣṭhaḥ̭ | ā gha॒rmo a॒gnimṛ॒taya̭nnasādīt || 13 ||
a॒nā॒dhṛ॒ṣyā pu॒rastā᳚t | a॒gnerādhi̭patye |
āyṷrme dāḥ | pu॒trava̭tī dakṣiṇa॒taḥ | indra॒syādhi̭patye | pra॒jā-mmḙ dāḥ | su॒ṣadā̭ pa॒ścāt | de॒vasya̭ savi॒turādhi̭patye | prā॒ṇa-mmḙ dāḥ | āśrṷtiruttara॒taḥ || 14 ||
mi॒trāvarṷṇayo॒rādhi̭patye | śrotra̭-mme dāḥ | vidhṛ̭tiru॒pari̭ṣṭāt | bṛha॒spate॒rādhi̭patye |
brahma̭ me dāḥ, kṣa॒tra-mmḙ dāḥ | tejo̭ me dhā॒ varco̭ me dhāḥ | yaśo̭ me dhā॒ stapo̭ me dhāḥ |
mano̭ me dhāḥ || mano॒raśvā̭-'si॒ bhūri̭putrā |
viśvā᳚bhyo mā nā॒ṣṭrābhyaḥ̭ pāhi || 15 ||
sū॒pa॒sadā̭ me bhūyā॒ mā mā̭ higṃsīḥ || tapo॒ ṣva̭gne॒ anta̭rāgṃ a॒mitrāṋ |
tapā॒śagṃsa̭mara॒ruṣaḥ॒ para̭sya | tapā̭ vaso cikitā॒no a॒cittāṋ | vi tḙ tiṣṭhantāma॒jarā̭ a॒yāsaḥ̭ || citaḥ̭ stha pari॒citaḥ̭ | svāhā̭ ma॒rudbhiḥ॒ pari̭śrayasva | mā a̭si | pra॒mā a̭si | pra॒ti॒mā a̭si || 16 ||
sa॒mmā a̭si | vi॒mā a̭si | u॒nmā a̭si | a॒ntari̭kṣasyānta॒rdhira̭si ||
diva॒ntapa̭sastrāyasva | ā॒bhi-rgī॒rbhi-ryadato̭ na ū॒nam |
āpyā̭yaya harivo॒ vardha̭mānaḥ | ya॒dā sto॒tṛbhyo॒ mahi̭ go॒trā ru॒jāsi̭ | bhū॒yi॒ṣṭha॒bhājo॒ adha̭ te syāma || śu॒krantḙ a॒nya-dya̭ja॒tantḙ a॒nyat || 17 ||
viṣṷrūpe॒ aha̭nī॒ dyauri̭vāsi | viśvā॒ hi mā॒yā ava̭si svadhāvaḥ | bha॒drā tḙ pūṣanni॒ha rā॒tira̭stu || ar​ha̭-nbibhar​ṣi॒ sāya̭kāni॒ dhanva̭ | ar​ha̭nni॒ṣkaṃ-ya~̭ja॒taṃ-vi~॒śvarṷ̄pam | ar​ha̭nni॒da-nda̭yase॒ viśva॒-mabbhṷvam | na vā ojī̭yo rudra॒ tvada̭sti || gā॒ya॒trama̭si | traiṣṭṷbhamasi | jāga̭tamasi | madhu॒ madhu॒ madhṷ || 18 ||
(a॒na॒ - ktva॒sā॒dī॒ - du॒tta॒ra॒taḥ - pā̭hi - prati॒mā a̭si - yaja॒tantḙ a॒nyaj - jāga̭tama॒syeka̭-ñca) (a. 5)
anuvākaṃ 6
daśa॒ prācī॒rdaśa̭ bhāsi dakṣi॒ṇā | daśa̭ pra॒tīcī॒rdaśa̭ bhā॒syudī̭cīḥ | daśo॒rdhvā bhā̭si sumana॒syamā̭naḥ | sa no॒ ruca̭ndhe॒hyahṛ̭ṇīyamānaḥ ||
a॒gniṣṭvā॒ vasṷbhiḥ pu॒rastā᳚-drocayatu gāya॒treṇa॒ chanda̭sā | sa mā̭ ruci॒to ro̭caya || indra̭stvā ru॒drai-rda̭kṣiṇa॒to ro̭cayatu॒ traiṣṭṷbhena॒ chanda̭sā |
sa mā̭ ruci॒to ro̭caya | varṷṇastvā-''di॒tyaiḥ pa॒ścā-dro̭cayatu॒ jāga̭tena॒ chanda̭sā |
sa mā̭ ruci॒to ro̭caya || 19 ||
dyu॒tā॒nastvā̭ māru॒to ma॒rudbhi̭ruttara॒to ro̭caya॒tvānṷṣṭubhena॒ chanda̭sā | sa mā̭ ruci॒to ro̭caya | bṛha॒spati̭stvā॒ viśvai᳚-rde॒vairu॒pari̭ṣṭā-drocayatu॒ pāṅktḙna॒ chanda̭sā | sa mā̭ ruci॒to ro̭caya || ro॒ci॒tastva-ndḙva gharma de॒veṣvasi̭ |
ro॒ci॒ṣī॒yāha-mma̭nu॒ṣyḙṣu ||
samrā᳚ḍ gharma ruci॒tastvaṃ e॒veṣvāyṷṣmāg​steja॒svī bra̭hmavarca॒sya̭si | ru॒ci॒to̭-'ha-mma̭nu॒ṣye᳚ṣvāyṷṣmāg​-steja॒svī bra̭hmavarca॒sī bhṷ̄yāsam || ruga̭si | ruca॒-mmayi̭ dhehi || 20 ||
mayi॒ ruk || daśa̭ pu॒rastā᳚-drocase | daśa̭ dakṣi॒ṇā | daśa̭ pra॒tyamm | daśodaṅṋ̇ | daśo॒rdhvo bhā̭si sumana॒syamā̭naḥ | sa naḥ̭ samrā॒ḍiṣa॒mūrja̭-ndhehi | vā॒jī vā॒jinḙ pavasva | ro॒ci॒to gha॒rmo rṷcī॒ya || 21 ||
(ro॒ca॒ya॒ - dhe॒hi॒ - +nava̭ ca) (a. 6)
anuvākaṃ 7
apa̭śyaṅgo॒pāmani̭padyamānam | ā ca॒ parā̭ ca pa॒thibhi॒ścara̭ntam | sa sa॒ddhrīcī॒-ssa viṣṷ̄cī॒rvasā̭naḥ | ā va̭rīvarti॒ bhuva̭neṣva॒ntaḥ || atra̭ prā॒vīḥ | madhu॒ māddhvī᳚bhyā॒-mmadhu॒ mādhṷ̄cībhyām | anṷ vā-nde॒vavī̭taye || sama॒gnira॒gninā̭ gata | sa-nde॒vena̭ savi॒trā | sagṃ sūryḙṇa rocate || 22 ||
svāhā॒ sama॒gnistapa̭sā gata | sa-nde॒vena̭ savi॒trā |
sagṃ sūryḙṇārociṣṭa || dha॒rtā di॒vo vibhā̭si॒ raja̭saḥ | pṛ॒thi॒vyā dha॒rtā | u॒rora॒ntari̭kṣasya dha॒rtā | dha॒rtā de॒vo de॒vānā᳚m | ama̭rtyastapo॒jāḥ || hṛ॒de tvā॒ mana̭se tvā | di॒ve tvā॒ sūryā̭ya tvā || 23 ||
ū॒rdhvami॒ma-ma̭ddhva॒raṅkṛ̭dhi | di॒vi de॒veṣu॒ hotrā̭ yaccha || viśvā̭sā-mbhuvā-mpate | viśva̭sya bhuvanaspate | viśva̭sya manasaspate | viśva̭sya vacasaspate | viśva̭sya tapasaspate | viśva̭sya brahmaṇaspate | de॒va॒śrūstvandḙva gharma de॒vā-npā̭hi || ta॒po॒jāṃ-vā~ca̭ma॒sme niya̭ccha devā॒yuva᳚m || 24 ||
garbho̭ de॒vānā᳚m || pi॒tā ma̭tī॒nām ||
patiḥ̭ pra॒jānā᳚m || matiḥ̭ kavī॒nām ||
sande॒vo de॒vena̭ savi॒trā-'ya̭tiṣṭa | sagṃ sūryḙṇārukta || ā॒yu॒rdāstvama॒smabhya̭-ṅgharma varco॒dā a̭si || pi॒tā no̭-'si pi॒tā no̭ bodha || ā॒yu॒rdhāsta̭nū॒dhāḥ pa̭yo॒dhāḥ |
va॒rco॒dā va̭rivo॒dā dra̭viṇo॒dāḥ || 25 ||
a॒nta॒ri॒kṣa॒pra॒ u॒rorvarī̭yān | a॒śī॒mahi̭ tvā॒ mā mā̭ higṃsīḥ || tvama̭gne gṛ॒hapa̭ti-rvi॒śāma̭si | viśvā̭sā॒-mmānṷṣīṇām | śa॒ta-mpū॒rbhirya̭viṣṭha pā॒hyagṃha̭saḥ | sa॒me॒ddhāragṃ̭ śa॒tagṃ himāḥ᳚ |
ta॒-ndrā॒viṇagṃ̭ hārdivā॒nam | i॒haiva rā॒tayaḥ̭ santu || tvaṣṭī̭matī te sapeya | su॒retā॒ reto॒ dadhā̭nā |
vī॒raṃ-vi~̭deya॒ tava̭ sa॒ndṛśi̭ |
mā-'hagṃ rā॒yaspoṣḙṇa॒ vi yo̭ṣam || 26 ||
(ro॒ca॒te॒-sūrya̭ya tvā - devā॒yuvaṃ̭ - draviṇo॒dā - dadhā̭nā॒ dve ca̭) (a. 7)
anuvākaṃ 8
de॒vasya̭ tvā savi॒tuḥ pra̭sa॒ve | a॒śvino᳚-rbā॒hubhyā᳚m |
pū॒ṣṇo hastā᳚bhyā॒mā da̭de || adi̭tyai॒ rāsnā̭-'si | iḍa॒ ehi̭ | adi̭ta॒ ehi̭ | sara̭sva॒tyehi̭ | asā॒vehi̭ |
asā॒vehi̭ | asā॒vehi̭ || 27 ||
adi̭tyā u॒ṣṇīṣa̭masi | vā॒yura̭syai॒ḍaḥ | pū॒ṣā tvo॒pāva̭sṛjatu | a॒śvibhyā॒-mpra dā̭paya | yaste॒ stanaḥ̭ śaśa॒yo yo ma̭yo॒bhūḥ | yena॒ viśvā॒ puṣya̭si॒ vāryā̭ṇi | yo ra̭tna॒dhā va̭su॒vidya-ssu॒datraḥ̭ |
sara̭svati॒ tami॒ha dhāta̭ve-'kaḥ || usra̭ gha॒rmagṃ śigṃ̭ṣa | usra̭ gha॒rma-mpā̭hi || 28 ||
gha॒rmāya̭ śigṃṣa | bṛha॒spati॒stvopa̭sīdatu | dāna̭va-sstha॒ pera̭vaḥ | vi॒ṣva॒gvṛto॒ lohi̭tena | a॒śvibhyā᳚-mpinvasva | sara̭svatyai pinvasva |
pū॒ṣṇe pi̭nvasva | bṛha॒spata̭ye pinvasva | indrā̭ya pinvasva | indrā̭ya pinvasva || 29 ||
gā॒ya॒tro̭-'si | traiṣṭṷbho-'si | jāga̭tamasi | sa॒horjo bhā॒genopa॒ mehi̭ | indrā᳚śvinā॒ madhṷna-ssāra॒ghasya̭ | gha॒rma-mpā̭ta vasavo॒ yaja̭tā॒ vaṭ | svāhā᳚ tvā॒ sūrya̭sya ra॒śmayḙ vṛṣṭi॒vana̭ye juhomi | madhṷ ha॒vira̭si | sūrya̭sya॒ tapa̭stapa | dyāvā̭pṛthi॒vībhyā᳚-ntvā॒ pari̭gṛhṇāmi || 30 ||
a॒ntari̭kṣeṇa॒ tvopa̭yacchāmi | de॒vānā᳚-ntvā pitṛ॒ṇāmanṷmato॒ bhartugṃ̭ śakeyam | tejo̭-'si |
tejo-'nu॒prehi̭ | di॒vi॒spṛmmā mā̭ higṃsīḥ |
a॒nta॒ri॒kṣa॒spṛmmā mā̭ higṃsīḥ | pṛ॒thi॒vi॒spṛmmā mā̭ higṃsīḥ |
suva̭rasi॒ suva̭rme yaccha |
divaṃ̭-ya~ccha di॒vo mā̭ pāhi || 31 ||
(ehi̭ - pāhi - pinvasva - gṛhṇāmi॒ - +nava̭ ca) (a. 8)
anuvākaṃ 9
sa॒mu॒drāya̭ tvā॒ vātā̭ya॒ svāhā᳚ | sa॒li॒lāya̭ tvā॒ vātā̭ya॒ svāhā᳚ | a॒nā॒dhṛ॒ṣyāya̭ tvā॒ vātā̭ya॒ svāhā᳚ | a॒pra॒ti॒dhṛ॒ṣyāya̭ tvā॒ vātā̭ya॒ svāhā᳚ |
a॒va॒syave᳚ tvā॒ vātā̭ya॒ svāhā᳚ | duva̭svate tvā॒ vātā̭ya॒ svāhā᳚ | śimi̭dvate tvā॒ vātā̭ya॒ svāhā᳚ | a॒gnaye᳚ tvā॒ vasṷmate॒ svāhā᳚ |
somā̭ya tvā ru॒drava̭te॒ svāhā᳚ |
varṷṇāya tvā-''di॒tyava̭te॒ svāhā᳚ || 32 ||
bṛha॒spata̭ye tvā vi॒śvade᳚vyāvate॒ svāhā᳚ |
sa॒vi॒tre tva̭rbhu॒matḙ vibhu॒mate᳚ prabhu॒mate॒ vāja̭vate॒ svāhā᳚ | ya॒māya॒ tvā-'ṅgi̭rasvate pitṛ॒mate॒ svāhā᳚ || viśvā॒ āśā̭ dakṣiṇa॒sat | viśvā᳚-nde॒vāna̭yāḍi॒ha | svāhā̭kṛtasya gha॒rmasya̭ | madhoḥ᳚ pibatamaśvinā |
svāhā॒-'gnayḙ ya॒jñiyā̭ya | śaṃ-ya~jṷrbhiḥ ||
aśvi̭nā gha॒rma-mpā̭tagṃ hārdivā॒nam || 33 ||
aha̭-rdi॒vābhi̭-rū॒tibhiḥ̭ | anṷ vā॒-ndyāvā̭pṛthi॒vī magṃ̭sātām | svāhendrā̭ya || svāhendrā॒vaṭ | gha॒rmama̭pātamaśvinā hārdivā॒nam |
aha̭-rdi॒vābhi̭rū॒tibhiḥ̭ | anṷ vā॒-ndyāvā̭pṛthi॒vī a̭magṃsātām | ta-mprā॒vyaṃ̭-ya~thā॒ vaṭ | namo̭ di॒ve | namaḥ̭ pṛthi॒vyai || 34 ||
di॒vi dhā̭ i॒maṃ-ya~॒jñam | ya॒jñami॒ma-ndi॒vi dhāḥ᳚ | diva̭ṅgaccha | a॒ntari̭kṣaṅgaccha | pṛ॒thi॒vīṅga̭ccha | pañca̭ pra॒diśo̭ gaccha | de॒vā-ngha̭rma॒pā-nga̭ccha | pi॒tṝ-ngha̭rma॒pā-nga̭ccha || 35 ||
(ā॒di॒tyava̭te॒ svāhā̭-hārdivā॒nam-pṛ̭thi॒vyā-+a॒ṣṭau ca̭) (a. 9)
anuvākaṃ 10
i॒ṣe pī̭pihi | ū॒rje pī̭pihi | brahma̭ṇe pīpihi | kṣa॒trāya̭ pīpihi | a॒dbhyaḥ pī̭pihi | oṣa̭dhībhyaḥ pīpihi | vana॒spati̭bhyaḥ pīpihi | dyāvā̭pṛthi॒vībhyā᳚-mpīpihi | su॒bhū॒tāya̭ pīpihi | bra॒hma॒va॒rca॒sāya̭ pīpihi || 36 ||
yaja̭mānāya pīpihi | mahya॒ñjyaiṣṭhyā̭ya pīpihi || tviṣyai᳚ tvā | dyu॒mnāya̭ tvā | i॒ndri॒yāya̭ tvā॒ bhūtyai᳚ tvā | dharmā̭-'si su॒dharmā me᳚ nya॒sme | brahmā̭ṇi dhāraya | kṣa॒trāṇi̭ dhāraya | viśa̭ndhāraya |
nettvā॒ vātaḥ̭ ska॒ndayā᳚t || 37 ||
a॒muṣya̭ tvā prā॒ṇe sā̭dayāmi | a॒munā̭ sa॒ha ni̭ra॒rthaṅga̭ccha | yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ || pū॒ṣṇe śara̭se॒ svāhā᳚ |
grāva̭bhya॒-ssvāhā᳚ | pra॒ti॒rebhya॒-ssvāhā᳚ | dyāvā̭pṛthi॒vībhyā॒g॒ svāhā᳚ |
pi॒tṛbhyo̭ gharma॒pebhya॒-ssvāhā᳚ ||
ru॒drāya̭ ru॒draho᳚tre॒ svāhā᳚ || 38 ||
aha॒-rjyotiḥ̭ ke॒tunā̭ juṣatām | su॒jyo॒ti-rjyoti̭ṣā॒g॒ svāhā᳚ | rātri॒rjyotiḥ̭ ke॒tunā̭ juṣatām | su॒jyo॒ti-rjyoti̭ṣā॒g॒ svāhā᳚ | apī̭paro॒ mā-'hno॒ rātri̭yai mā pāhi | e॒ṣā tḙ agne sa॒mit | tayā॒ sami̭ddhyasva | āyṷrme dāḥ | varca̭sā mā-'ñjīḥ | apī̭paro mā॒ rātri̭yā॒ ahno̭ mā pāhi || 39 ||
e॒ṣā tḙ agne sa॒mit | tayā॒ sami̭ddhyasva | āyṷrme dāḥ | varca̭sā mā-'ñjīḥ | a॒gni-rjyoti॒-rjyoti̭ra॒gni-ssvāhā᳚ |
sūryo॒ jyoti॒-rjyoti॒-ssūrya॒-ssvāhā᳚ | bhū-ssvāhā᳚ | hu॒tagṃ ha॒viḥ | madhṷ ha॒viḥ | indra̭tame॒-'gnau || 40 ||
pi॒tā no̭-'si॒ mā mā̭ higṃsīḥ | a॒śyāma̭ te devagharma |
madhṷmato॒ vāja̭vataḥ pitu॒mataḥ̭ | aṅgi̭rasvata-ssvadhā॒vinaḥ̭ | a॒śī॒mahi̭ tvā॒ mā mā̭ higṃsīḥ || svāhā᳚ tvā॒ sūrya̭sya ra॒śmibhyaḥ̭ | svāhā᳚ tvā॒ nakṣa̭trebhyaḥ || 41 ||
(bra॒hma॒va॒rca॒sāya̭ pīpihi - ska॒ndayā᳚-d- ru॒drāya̭ ru॒draho᳚tre॒ svāhā - 'hno̭ mā pāh - ya॒gnau - +sa॒pta ca̭) (a. 10)
anuvākaṃ 11
gharma॒ yā tḙ di॒vi śuk | yā gā̭ya॒tre chanda̭si | yā brā᳚hma॒ṇe | yā ha̭vi॒rdhāne᳚ | tānta̭ e॒tenāva̭yaje॒ svāhā᳚ || gharma॒ yā te॒-'ntari̭kṣe॒ śuk |
yā traiṣṭṷbhe॒ chanda̭si | yā rā̭ja॒nye᳚ | yā-''gnī᳚ddhre |
tānta̭ e॒tenāva̭yaje॒ svāhā᳚ || 42 ||
gharma॒ yā tḙ pṛthi॒vyāgṃ śuk | yā jāga̭te॒ chanda̭si | yā vaiśye᳚ | yā sada̭si | tānta̭ e॒tenāva̭yaje॒ svāhā᳚ || a॒gniśca̭ havya॒vāha̭no॒ bhava̭tā-ndā॒śuṣe॒ mayaḥ̭ || anvida̭numate॒ tva-mmanyā̭sai॒ śañca̭naḥ kṛdhi | kratve॒ dakṣā̭ya no hinu॒ praṇa॒ āyūgṃ̭ṣi tāriṣaḥ || di॒vastvā̭ para॒spāyāḥ᳚ | a॒ntari̭kṣasya ta॒nuvaḥ̭ pāhi | pṛ॒thi॒vyāstvā॒ dharma̭ṇā || 43 ||
va॒yamanṷkrāmāma suvi॒tāya॒ navya̭se || brahma̭ṇastvā para॒spāyāḥ᳚ | kṣa॒trasya̭ ta॒nuvaḥ̭ pāhi | vi॒śastvā॒ dharma̭ṇā | va॒yamanṷkrāmāma suvi॒tāya॒ navya̭se || prā॒ṇasya̭ tvā para॒spāyai᳚ | cakṣṷṣasta॒nuvaḥ̭ pāhi | śrotra̭sya tvā॒ dharma̭ṇā | va॒yamanṷkrāmāma suvi॒tāya॒ navya̭se || va॒lgura̭si śaṃ॒-yu~dhā̭yāḥ || 44 ||
śiśu॒-rjana̭dhāyāḥ || śañca॒ vakṣi॒ pari̭ ca॒ vakṣi̭ |
catuḥ̭ srakti॒rnābhi̭r-ṛ॒tasya̭ | sado̭ vi॒śvāyu॒-śśarma̭ sa॒prathāḥ᳚ | apa॒ dveṣo॒ apa॒ hvaraḥ̭ | a॒nyadvra̭tasya saścima | gharmai॒ta-tte-'nna̭me॒ta-tpurī̭ṣam | tena॒ vardha̭sva॒ cā ca̭ pyāyasva | va॒rdhi॒ṣī॒mahi̭ ca va॒yam | ā ca̭ pyāsiṣī॒mahi̭ || 45 ||
ranti॒-rnāmā̭si di॒vyo ga̭ndha॒rvaḥ | tasya̭ te pa॒dvaddha̭vi॒rdhāna᳚m | a॒gniraddhya̭kṣāḥ | ru॒dro-'dhi̭patiḥ || sama॒hamāyṷṣā | sa-mprā॒ṇena̭ |
saṃ-va~rca̭sā | sa-mpaya̭sā | saṅgaṷpa॒tyena̭ | sagṃ rā॒yaspoṣḙṇa || 46 ||
vya̭sau | yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ | yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ ||
aci̭krada॒dvṛṣā॒ hariḥ̭ | ma॒hā-nmi॒tro na da̭r​śa॒taḥ | sagṃ sūryḙṇa rocate || cida̭si samu॒drayo̭niḥ | indu॒-rdakṣaḥ̭ śye॒na ṛ॒tāvā᳚ | hira̭ṇyapakṣa-śśaku॒no bhṷra॒ṇyuḥ | ma॒hān-thsa॒dhasthe᳚ dhru॒va āniṣa̭ttaḥ || 47 ||
nama̭ste astu॒ mā mā̭ higṃsīḥ || vi॒śvāva̭sugṃ soma gandha॒rvam | āpo̭ dadṛ॒śuṣīḥ᳚ | tadṛ॒tenā॒ vyā̭yann | tada॒nvavai᳚t | indro̭ rārahā॒ṇa ā̭sām | pari॒ sūrya̭sya pari॒dhīgṃ ra̭paśyat || vi॒śvāva̭sura॒bhi tanno̭ gṛṇātu | di॒vyo ga̭ndha॒rvo raja̭so vi॒mānaḥ̭ |
yadvā̭ ghā sa॒tyamu॒ta yanna vi॒dma || 48 ||
dhiyo̭ hinvā॒no dhiya॒ inno̭ avyāt || sasni̭mavinda॒ccara̭ṇe na॒dīnā᳚m |
apā̭vṛṇo॒-dduro॒ aśma̭vrajānām | prāsā᳚-ngandha॒rvo a॒mṛtā̭ni vocat | indro॒ dakṣa॒-mpari̭jānāda॒hīna᳚m || e॒tattva-ndḙva gharma de॒vo de॒vānupā̭gāḥ |
i॒dama॒ha-mma̭nu॒ṣyo̭ manu॒ṣyāṋ | soma̭pī॒thānu॒ mehi̭ | sa॒ha pra॒jayā̭ sa॒ha rā॒yaspoṣḙṇa ||
su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu || 49 ||
du॒rmi॒trāstasmai̭ bhūyāsuḥ | yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ || udva॒ya-ntama̭sa॒spari॒ paśya̭nto॒ jyoti॒rutta̭ram | de॒va-ndḙva॒trā sūrya॒maga̭nma॒ jyoti̭rutta॒mam || udu॒ tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭ | dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya᳚m | ci॒tra-nde॒vānā॒-muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷ rmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒-'gneḥ || i॒mamū॒ ṣu tyama॒smabhyagṃ̭ sa॒nim | gā॒ya॒trannavī̭yāgṃsam |
agnḙ de॒veṣu॒ pravo̭caḥ || 50 ||
(yā-''gnī᳚ddhre॒ tāntā̭ e॒tenāva̭yaje॒ svāhā॒ - dharma̭ṇā - śaṃ॒-yu~dhā̭yāḥ - pyāsiṣī॒mahi॒-poṣḙṇa॒-niṣa̭tto-vi॒dma-sa̭n-+tva॒ṣṭau ca̭) (a. 11)
anuvākaṃ 12
ma॒hī॒nā-mpayo̭-'si॒ vihi̭ta-ndeva॒trā |
jyo॒ti॒rbhā a̭si॒ vana॒spatī̭nā॒moṣa̭dhīnā॒gṃ॒ rasaḥ̭ |
vā॒jina̭-ntvā vā॒jino-'va̭ nayāmaḥ |
ū॒rdhva-mmanaḥ̭ suva॒rgam || 51 || (a. 12)
anuvākaṃ 13
askā॒-ndyauḥ pṛ̭thi॒vīm | askā̭nṛṣa॒bho yuvā॒ gāḥ |
ska॒nnemā viśvā॒ bhuva̭nā | ska॒nno ya॒jñaḥ praja̭nayatu || askā॒naja̭ni॒ prāja̭ni | ā ska॒nnājjā̭yate॒ vṛṣā᳚ |
ska॒nnā-tpraja̭niṣīmahi || 52 || (a. 13)
anuvākaṃ 14
yā pu॒rastā᳚-dvi॒dyudāpa̭tat | tānta̭ e॒tenāva̭ yaje॒ svāhā᳚ | yā da̭kṣiṇa॒taḥ | yā pa॒ścāt | yotta̭ra॒taḥ | yopari̭ṣṭā-dvi॒dyudāpa̭tat | tānta̭ e॒tenāva̭ yaje॒ svāhā᳚ || 53 || (a. 14)
anuvākaṃ 15
prā॒ṇāya॒ svāhā᳚ vyā॒nāya॒ svāhā̭ 'pā॒nāya॒ svāhā᳚ |
cakṣṷṣe॒ svāhā॒ śrotrā̭ya॒ svāhā᳚ |
mana̭se॒ svāhā̭ vā॒ce sara̭svatyai॒ svāhā᳚ || 54 || (a. 15)
anuvākaṃ 16
pū॒ṣṇe svāhā̭ pū॒ṣṇe śara̭se॒ svāhā᳚ |
pū॒ṣṇe pra̭pa॒tthyā̭ya॒ svāhā̭ pū॒ṣṇe na॒randhi̭ṣāya॒ svāhā᳚ | pū॒ṣṇe-'ṅghṛ̭ṇaye॒ svāhā̭ pū॒ṣṇe na॒ruṇā̭ya॒ svāhā᳚ |
pū॒ṣṇe sā̭ke॒tāya॒ svāhā᳚ || 55 || (a. 16)
anuvākaṃ 17
uda̭sya॒ śuṣmā᳚-dbhā॒nurnārta॒ bibha̭rti | bhā॒ra-mpṛ̭thi॒vī na bhūma̭ | pra śu॒kraitṷ de॒vī ma̭nī॒ṣā | a॒sma-thsuta̭ṣṭo॒ ratho॒ na vā॒jī | arca̭nta॒ eke॒ mahi॒ sāma̭ manvata | tena॒ sūrya̭madhārayann |
tena॒ sūrya̭marocayann | gha॒rma-śśira॒stada॒yama॒gniḥ |
purī̭ṣamasi॒ sampri̭ya-mpra॒jayā̭ pa॒śubhi̭rbhuvat | pra॒jāpati̭stvā sādayatu | tayā̭ de॒vata̭yā 'ṅgira॒sva-ddhru॒vā sī̭da || 56 || (a. 17)
anuvākaṃ 18
yāstḙ agna ā॒rdrā yona̭yo॒ yāḥ kṷlā॒yinīḥ᳚ |
ye tḙ agna॒ inda̭vo॒ yā u॒ nābha̭yaḥ | yāstḙ agne ta॒nuva॒ ūrjo॒ nāma̭ | tābhi॒stvamu॒bhayī̭bhi-ssaṃ​vi~dā॒naḥ | pra॒jābhi̭ragne॒ dravi̭ṇe॒ha sī̭da |
pra॒jāpa̭tistvā sādayatu | tayā̭ de॒vata̭yā-'ṅgira॒sva-ddhru॒vā sī̭da || 57 || (a. 18)
anuvākaṃ 19
a॒gnira̭si vaiśvāna॒ro̭-'si | saṃ॒​va~॒thsa॒ro̭-'si parivathsa॒ro̭-'si | i॒dā॒va॒thsa॒ro̭-'sīduvathsa॒ro̭-'si | i॒dva॒thsa॒ro̭-'si vathsa॒ro̭-'si | tasya̭ te vasa॒nta-śśiraḥ̭ | grī॒ṣmo dakṣi̭ṇaḥ pa॒kṣaḥ | va॒r॒ṣāḥ puccha᳚m |
śa॒radutta̭raḥ pa॒kṣaḥ | he॒ma॒nto maddhya᳚m | pū॒rva॒pa॒kṣāścita̭yaḥ | a॒pa॒ra॒pa॒kṣāḥ purī̭ṣam | a॒ho॒rā॒trāṇīṣṭa̭kāḥ | tasya̭ te॒ māsā᳚ścārdhamā॒sāśca̭ kalpantām |
ṛ॒tava̭ste kalpantām | saṃ॒​va~॒thsa॒rastḙ kalpatām |
a॒ho॒rā॒trāṇi̭ te kalpantām | eti॒ preti॒ vīti॒ samityuditi̭ |
pra॒jāpa̭tistvā sādayatu | tayā̭ de॒vata̭yā-'ṅgira॒sva-ddhru॒vā sī̭da || 58 ||
(cita̭yo॒ nava̭ ca) (a. 19)
anuvākaṃ 20
bhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | ū॒rdhva ū॒ ṣuṇa̭ ū॒taye᳚ | ū॒rdhvo naḥ̭ pā॒hyagṃha̭saḥ ||
vi॒dhunda̭drā॒ṇagṃ sama̭ne bahū॒nām | yuvā̭na॒gṃ॒ santa̭-mpali॒to ja̭gāra | de॒vasya̭ paśya॒ kāvya̭-mmahi॒tvā-'dyā ma॒māra̭ | sa hya॒-ssamā̭na ||
yadṛ॒te ci̭dabhi॒śriṣaḥ̭ | pu॒rā ja॒rtṛbhya̭ ā॒tṛdaḥ̭ |
sandhā̭tā sa॒ndhi-mma॒ghavā̭ puro॒vasuḥ̭ || 59 ||
niṣka̭rtā॒ vihrṷta॒-mpunaḥ̭ || puna̭rū॒rjā ni va̭rtasva॒ puna̭ragna i॒ṣā-''yṷṣā | puna̭rnaḥ pāhi vi॒śvataḥ̭ || sa॒ha ra॒yyā ni va̭rta॒svāgne॒ pinva̭sva॒ dhāra̭yā | vi॒śvaphsni̭yā vi॒śvata॒spari̭ || mā no̭ gharma vyathi॒to vi̭vyatho naḥ | mā naḥ॒ para॒madha̭ra॒mmā rajo̭-'naiḥ | moṣva̭smāg​ stama̭syanta॒rā dhāḥ᳚ | mā ru॒driyā̭so a॒bhigṷrvṛ॒dhānaḥ̭ || mā naḥ॒ kratṷbhir-hīḍi॒tebhi̭ra॒smān | dviṣā̭ sunīte॒ mā parā̭dāḥ |
mā no̭ ru॒dro nir-ṛ̭ti॒rmā no॒ astā᳚ |
mā dyāvā̭pṛthi॒vī hī̭ḍiṣātām || 60 ||
upa̭ no mitrāvaruṇāvi॒hāva̭tam | a॒nvādī᳚ddhyāthāmi॒ha naḥ̭ sakhāyā | ā॒di॒tyānā॒-mprasi̭tir​he॒tiḥ | u॒grā śa॒tāpā᳚ṣṭhā gha॒ viṣā॒ pari̭ṇo vṛṇaktu ||
i॒ma-mmḙ varuṇa śrudhī॒ hava̭ma॒dyā ca̭ mṛḍaya | tvāma̭va॒syurā ca̭ke || tattvā̭ yāmi॒ brahma̭ṇā॒ vanda̭māna॒-stadā śā᳚ste॒ yaja̭māno ha॒virbhiḥ̭ | ahḙḍamāno varuṇe॒ha bo॒ddhyurṷśagṃsa॒ mā na॒ āyuḥ॒ pramo̭ṣīḥ || tva-nno̭ agne॒ varṷṇasya vi॒dvā-nde॒vasya॒ heḍo-'va̭ yāsi sīṣṭhāḥ | yaji̭ṣṭho॒ vahni̭ tama॒-śśośṷcāno॒ viśvā॒ dveṣāgṃ̭si॒ pramṷmugdhya॒smat ||
sa tvanno̭ ange-'va॒mo bha̭vo॒tī nedi̭ṣṭho a॒syā u॒ṣaso॒ vyṷṣṭau | ava̭ yakṣva no॒ varṷṇa॒gṃ॒ rarā̭ṇo vī॒hi mṛ̭ḍī॒kagṃ su॒havo̭ na edhi || tvama̭gne a॒yā-'si̭ | a॒yā sanmana̭sā hi॒taḥ | a॒yā sanaḥa॒vyamṷ̄hiṣe | a॒yā no̭ dhehi bheṣa॒jam | i॒ṣṭo a॒gnirāhṷtaḥ | svāhā̭kṛtaḥ pipartu naḥ | sva॒gā de॒vebhya̭ i॒da-nnamaḥ̭ ||
udva॒ya-ntama̭sa॒spari॒ paśya̭nto॒ jyoti॒rutta̭ram | de॒va-ndḙva॒trā sūrya॒maga̭nma॒ jyoti̭rutta॒mam || udu॒ tya-ñjā॒tavḙdasa-nde॒vaṃ-va~̭hanti ke॒tavaḥ̭ | dṛ॒śe viśvā̭ya॒ sūrya᳚m | ci॒tra-nde॒vānā॒-muda̭gā॒danī̭ka॒-ñcakṣṷ rmi॒trasya॒ varṷṇasyā॒-'gneḥ ||
vayaḥ̭ supa॒rṇā upa̭sedu॒rindra᳚m | pri॒yamḙdhā॒ ṛṣa̭yo॒ nādha̭mānāḥ | apa̭ dhvā॒ntamū᳚rṇu॒hi pū॒rdhi cakṣuḥ̭ | mu॒mu॒gdhya̭smā-nni॒dhayḙva ba॒ddhān || 61 ||
(pu॒ro॒vasṷr​hīḍiṣātāgṃ supa॒rṇāḥ) (a. 20)
anuvākaṃ 21
bhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ | mayi॒ tyadi̭ndri॒ya-mma॒hat | mayi॒ dakṣo॒ mayi॒ kratuḥ̭ | mayi̭ dhāyi su॒vīrya᳚m | triśṷggha॒rmo vibhā̭tu me | ākū᳚tyā॒ mana̭sā sa॒ha |
vi॒rājā॒ jyoti̭ṣā sa॒ha | ya॒jñena॒ paya̭sā sa॒ha | brahma̭ṇā॒ teja̭sā sa॒ha | kṣa॒treṇa॒ yaśa̭sā sa॒ha | sa॒tyena॒ tapa̭sā sa॒ha | tasya॒ doha̭maśīmahi |
tasya̭ su॒mnama̭śīmahi | tasya̭ bha॒kṣama̭śīmahi |
tasya̭ ta॒ indrḙṇa pī॒tasya॒ madhṷmataḥ |
upa̭hūta॒syopa̭hūto bhakṣayāmi || 62 ||
(yaśa̭sā sa॒ha ṣaṭca̭) (a. 21)
anuvākaṃ 22
yāstḙ agne gho॒rāsta॒nuvaḥ̭ | kṣucca॒ tṛṣṇā̭ ca | asnu॒kcānā̭hutiśca | a॒śa॒na॒yā ca̭ pipā॒sā ca̭ | se॒diścāma̭tiśca | e॒tāstḙ agne gho॒rāsta॒nuvaḥ̭ |
tābhi̭ra॒muṅga̭ccha | yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ || 63 || (a. 22)
anuvākaṃ 23
snikca॒ snīhi̭tiśca॒ snihi̭tiśca | u॒ṣṇā ca̭ śī॒tā ca̭ |
u॒grā ca̭ bhī॒mā ca̭ | sa॒dāmnī̭ se॒dirani̭rā | e॒tāstḙ agne gho॒rāsta॒nuvaḥ̭ | tābhi̭ra॒muṅga̭ccha | yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ | yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ || 64 || (a. 23)
anuvākaṃ 24
dhuni̭śca dhvā॒ntaśca̭ dhva॒naśca̭ dhva॒nayagg̭śca |
ni॒li॒mpaśca̭ vili॒mpaśca̭ vikṣi॒paḥ || 65 || (a. 24)
anuvākaṃ 25
u॒graśca॒ dhuni̭śca dhvā॒ntaśca̭ dhva॒naśca̭ dhva॒nayagg̭śca | sa॒ha॒sa॒hvāg​śca॒ saha̭mānaśca॒ saha̭svāg​śca॒ sahī̭yāg​śca |
etya॒ pretya̭ vikṣi॒paḥ || 66 || (a. 25)
anuvākaṃ 26
a॒ho॒rā॒tre tvodī̭rayatām | a॒rdha॒mā॒sāstvodī᳚-ñjayantu | māsā᳚stvā śrapayantu | ṛ॒tava̭stvā pacantu |
saṃ॒​va~॒thsa॒rastvā̭ hantvasau || 67 || (a. 26)
anuvākaṃ 27
khaṭ pha-ḍja॒hi | chi॒ndhī bhi॒ndhī ha॒ndhī kaṭ |
iti॒ vācaḥ̭ krūrā॒ṇi || 68 || (a. 27)
anuvākaṃ 28
vigā i̭ndra vi॒cara᳚n-thspāśayasva | sva॒panta̭mindra paśu॒manta̭miccha | vajrḙṇā॒mu-mbo̭dhaya durvi॒datra᳚m | sva॒pa॒to᳚-'sya॒ praha̭ra॒ bhoja̭nebhyaḥ ||
agnḙ a॒gninā॒ saṃ​va~̭dasva | mṛtyo̭ mṛ॒tyunā॒ saṃ​va~̭dasva | nama̭ste astu bhagavaḥ || sa॒kṛttḙ agne॒ namaḥ̭ | dviste॒ namaḥ̭ | triste॒ namaḥ̭ | ca॒tuste॒ namaḥ̭ | pa॒ñca॒kṛtva̭ste॒ namaḥ̭ |
da॒śa॒kṛtva̭ste॒ namaḥ̭ | śa॒ta॒kṛtva̭ste॒ namaḥ̭ | ā॒sa॒ha॒sra॒kṛtva̭ste॒ namaḥ̭ | a॒pa॒ri॒mi॒ta॒kṛtva̭ste॒ namaḥ̭ | nama̭ste astu॒ mā mā̭ higṃsīḥ || 69 ||
(triste॒ namaḥ̭ sa॒pta ca̭) (a. 28)
anuvākaṃ 29
asṛ̭-nmukho rudhi॒reṇā॒vya̭ktaḥ | ya॒masya̭ dū॒ta-śśvapā॒-dvidhā̭vasi | gṛddhraḥ̭ supa॒rṇaḥ ku॒ṇapa॒nniṣḙvase |
ya॒masya̭ dū॒taḥ prahi̭to bha॒vasya̭ co॒bhayoḥ᳚ || 70 || (a. 29)
anuvākaṃ 30
yade॒ta-dvṛ̭ka॒so bhū॒tvā | vāg de᳚vyabhi॒rāya̭si | dvi॒ṣanta̭-mme॒-'bhirā̭ya | ta-mmṛ̭tyo mṛ॒tyavḙ naya | sa ārtyā-''rti॒mārccha̭tu || 71 || (a. 30)
anuvākaṃ 31
yadī̭ṣi॒to yadi̭ vā svakā॒mī | bha॒yeḍa̭ko॒ vada̭ti॒ vāca̭me॒tām | tāmi̭ndrā॒gnī brahma̭ṇā saṃ​vi~dā॒nau |
śi॒vāma॒smabhya̭-ṅkṛṇutaṅgṛ॒heṣṷ || 72 || (a. 31)
anuvākaṃ 32
dīrgha̭mukhi॒ dur​ha̭ṇu | mā sma̭ dakṣiṇa॒to va̭daḥ |
yadi̭ dakṣiṇa॒to vadā᳚-ddvi॒ṣanta॒-mme-'va̭ bādhāsai || 73 || (a. 32)
anuvākaṃ 33
i॒tthādulṷ̄ka॒ āpa̭ptat | hi॒ra॒ṇyā॒kṣo ayo̭mukhaḥ |
rakṣa̭sāndū॒ta āga̭taḥ | tami॒to nā̭śayāgne || 74 || (a. 33)
anuvākaṃ 34
yade॒ta-dbhū॒tānya̭nvā॒viśya̭ | daivīṃ॒-vā~caṃ̭-va~॒dasi̭ | dvi॒ṣato̭ naḥ॒ parā̭vada | tā-nmṛ̭tyo mṛ॒tyavḙ naya | ta ārtyā-''rti॒mārccha̭ntu |
a॒gninā॒-'gni-ssaṃ​va~̭datām || 75 || (a. 34)
anuvākaṃ 35
pra॒sārya̭ sa॒kthyaṷ pata̭si | sa॒vyamakṣi̭ ni॒pepi̭ ca |
meha ka̭syaca॒nāma̭mat || 76 || (a. 35)
anuvākaṃ 36
atri̭ṇā tvā krime hanmi | kaṇvḙna ja॒mada̭gninā |
vi॒śvāva̭so॒-rbrahma̭ṇā ha॒taḥ | krimī̭ṇā॒gṃ॒ rājā᳚ |
apyḙṣāg​ stha॒pati̭r​ha॒taḥ | atho̭ mā॒tā-'tho̭ pi॒tā |
atho᳚ sthū॒rā atho᳚ kṣu॒drāḥ | atho̭ kṛ॒ṣṇā atho᳚ śve॒tāḥ | atho̭ ā॒śāti̭kā ha॒tāḥ |
śve॒tābhiḥ̭ sa॒ha sarvḙ ha॒tāḥ || 77 || (a. 36)
anuvākaṃ 37
āha॒rāva̭dya | śṛ॒tasya̭ ha॒viṣo॒ yathā᳚ | ta-thsa॒tyam |
yada॒muṃ-ya~॒masya॒ jambha̭yoḥ | āda̭dhāmi॒ tathā॒ hi tat | khaṇphaṇmrasi̭ || 78 || (a. 37)
anuvākaṃ 38
brahma̭ṇā tvā śapāmi | brahma̭ṇastvā śa॒pathḙna śapāmi | gho॒reṇa̭ tvā॒ bhṛgṷ̄ṇā॒ñcakṣṷṣā॒ prekṣe᳚ | rau॒dreṇa॒ tvāṅgi̭rasā॒-mmana̭sā dhyāyāmi |
a॒ghasya̭ tvā॒ dhāra̭yā viddhyāmi |
adha̭ro॒ ma-tpa̭dyasvāsau || 79 || (a. 38)
anuvākaṃ 39
uttṷda śimijāvari | talpḙje॒ talpa॒ uttṷda | gi॒rīgṃ ranu॒ pravḙśaya | marī̭cī॒rupa॒ sannṷda |
yāva̭di॒taḥ pu॒rastā̭du॒dayā̭ti॒ sūryaḥ̭ |
tāva̭di॒to̭-'munnā̭śaya | yo᳚-'smā-ndveṣṭi̭ |
yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ || 80 || (a. 39)
anuvākaṃ 40
bhūrbhuva॒ssuvo॒ bhūrbhuva॒ssuvo॒ bhūrbhuva॒ssuvaḥ̭ |
bhuvo᳚-'ddhāyi॒ bhuvo᳚-'ddhāyi॒ bhuvo᳚-'ddhāyi |
nṛ॒mṇāyi nṛ॒mṇa-nnṛ॒mṇāyi nṛ॒mṇa-nnṛ॒mṇāyi nṛ॒mṇam | ni॒dhā yyo̭-'vāyi ni॒dhā yyo̭-'vāyi ni॒dhā yyo̭-'vāyi | e a॒sme a॒sme | suva॒rna jyotīḥ᳚ || 81 || (a. 40)
anuvākaṃ 41
pṛ॒thi॒vī sa॒mit | tāma॒gni-ssami̭ndhe | sā-'gnigṃ sami̭ndhe | tāma॒hagṃ sami̭ndhe | sā mā॒ sami̭ddhā | āyṷṣā॒ teja̭sā | varca̭sā śri॒yā | yaśa̭sā brahmavarca॒sena̭ | a॒nnādyḙna॒ sami̭ntā॒g॒ svāhā᳚ ||
a॒ntari̭kṣagṃ sa॒mit || 82 ||
tāṃ-vā~॒yu-ssami̭ndhe | sā vā॒yugṃ sami̭ndhe | tāma॒hagṃ sami̭ndhe | sā mā॒ sami̭ddhā | āyṷṣā॒ teja̭sā | varca̭sā śri॒yā | yaśa̭sā brahmavarca॒sena̭ | a॒nnādyḙna॒ sami̭ntā॒g॒ svāhā᳚ |
dyau-ssa॒mit | tāmā̭di॒tya-ssami̭ndhe || 83 ||
sā-''di॒tyagṃ sami̭ndhe | tāma॒hagṃ sami̭ndhe | sā mā॒ sami̭ddhā | āyṷṣā॒ teja̭sā | varca̭sā śri॒yā | yaśa̭sā brahmavarca॒sena̭ | a॒nnādyḙna॒ sami̭ntā॒g॒ svāhā᳚ || prā॒jā॒pa॒tyā mḙ sa॒mida̭si sapatna॒kṣaya̭ṇī |
bhrā॒tṛ॒vya॒hā mḙ-'si॒ svāhā᳚ || agne᳚ vratapate vra॒tañca̭riṣyāmi || 84 ||
taccha̭keya॒-ntanmḙ rāddhyatām | vāyo᳚ vratapata॒ ādi̭tya vratapate | vra॒tānāṃ᳚-vra~tapate vra॒tañca̭riṣyāmi | taccha̭keya॒-ntanmḙ rāddhyatām || dyau-ssa॒mit | tāmā̭di॒tya-ssami̭ndhe | sā-''di॒tyagṃ sami̭ndhe |
tāma॒hagṃ sami̭ndhe | sā mā॒ sami̭ddhā | āyṷṣā॒ teja̭sā || 85 ||
varca̭sā śri॒yā | yaśa̭sā brahmavarca॒sena̭ | a॒nnādyḙna॒ sami̭ntā॒g॒ svāhā᳚ |
a॒ntari̭kṣagṃ sa॒mit | tāṃ-vā~॒yu-ssami̭ndhe | sā vā॒yugṃ sami̭ndhe | tāma॒hagṃ sami̭ndhe | sā mā॒ sami̭ddhā | āyṷṣā॒ teja̭sā | varca̭sā śri॒yā || 86 ||
yaśa̭sā brahmavarca॒sena̭ | a॒nnādyḙna॒ sami̭ntā॒g॒ svāhā᳚ | pṛ॒thi॒vī sa॒mit | tāma॒gni-ssami̭ndhe | sā-'gnigṃ sami̭ndhe | tāma॒hagṃ sami̭ndhe |
sā mā॒ sami̭ddhā | āyṷṣā॒ teja̭sā | varca̭sā śri॒yā |
yaśa̭sā brahmavarca॒sena̭ || 87 ||
a॒nnādyḙna॒ sami̭ntā॒g॒ svāhā᳚ | prā॒jā॒pa॒tyā mḙ sa॒mida̭si sapatna॒kṣaya̭ṇī | bhrā॒tṛ॒vya॒hā mḙ-'si॒ svāhā᳚ | ādi̭tya vratapate vra॒tama̭cāriṣam |
tada̭śaka॒-ntanmḙ-'rādhi | vāyo᳚ vratapa॒te-'gne᳚ vratapate | vra॒tānāṃ᳚-vra~tapate vra॒tama̭cāriṣam | tada̭śaka॒-ntanmḙ-'rādhi || 88 ||
(sa॒mith - sami̭ndhe - vra॒tañca̭riṣyā॒ - myāyṷṣā॒ teja̭sā॒ - varca̭sā śri॒yā - yaśa̭sā brahmavarca॒senā॒ - +ṣṭau ca̭) (a. 41)
anuvākaṃ 42
śanno॒ vātaḥ̭ pavatā-mmāta॒riśvā॒ śanna̭stapatu॒ sūryaḥ̭ | ahā̭ni॒ śa-mbha̭vantu na॒-śśagṃ rātriḥ॒ prati̭dhīyatām || śamu॒ṣā no॒ vyṷcchatu॒ śamā̭di॒tya udḙtu naḥ | śi॒vā na॒-śśanta̭mā bhava sumṛḍī॒kā sara̭svati | mā te॒ vyo̭ma sa॒ndṛśi̭ ||
iḍā̭yai॒ vāstva̭si vāstu॒ma-dvā᳚stu॒manto̭ bhūyāsma॒ mā vāsto᳚-śchithsmahya vā॒stu-ssa bhṷ̄yā॒-dyo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ ||
pra॒ti॒ṣṭhā-'si̭ prati॒ṣṭhāva̭nto bhūyāsma॒ mā pra̭ti॒ṣṭhāyā᳚- śchithsmahya prati॒ṣṭhaḥ
sa bhṷ̄yā॒-dyo᳚-'smā-ndveṣṭi॒ yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ || ā vā̭ta vāhi bheṣa॒jam ~vi vā̭ta vāhi॒ yadrapaḥ̭ |
tvagṃ hi vi॒śvabhḙṣajo de॒vānā᳚-ndū॒ta īya̭se ||
dvāvi॒mau vātaṷ vāta॒ ā sindhā॒rā pa̭rā॒vataḥ̭ || 89 ||
dakṣa̭-mme a॒nya ā॒vātu॒ parā॒-'nyo vā̭tu॒ ya-drapaḥ̭ ||
yada॒do vā̭ta te gṛ॒hḙ-'mṛta̭sya ni॒dhir​hi॒taḥ |
tato̭ no dehi jī॒vase॒ tato̭ no dhehi bheṣa॒jam ||
tato̭ no॒ maha॒ āva̭ha॒ vāta॒ āvā̭tu bheṣa॒jam |
śa॒mbhū-rma̭yo॒bhūrno̭ hṛ॒de pra ṇa॒ āyūgṃ̭ṣi tāriṣat || indra̭sya gṛ॒ho̭-'si॒ ta-ntvā॒ prapa̭dye॒ sagu॒ssāśvaḥ̭ | sa॒ha yanme॒ asti॒ tena̭ ||
bhūḥ prapa̭dye॒ bhuvaḥ॒ prapa̭dye॒ suvaḥ॒ prapa̭dye॒ bhūrbhuva॒ssuvaḥ॒ prapa̭dye vā॒yum
prapa॒dye-'nā᳚rtā-nde॒vatā॒-mprapa॒dye 'śmā̭namākha॒ṇa-mprapa̭dye pra॒jāpa̭ter
brahmako॒śa-mbrahma॒ prapa̭dya॒ o-mprapa̭dye ||
a॒ntari̭kṣa-mma u॒rva̭ntara̭-mbṛ॒hada॒gnayaḥ॒ parva̭tāśca॒ yayā॒ vātaḥ̭ sva॒styā sva̭sti॒māntayā᳚ sva॒styā sva̭sti॒ māna̭sāni ||
prāṇā̭pānau mṛ॒tyormā̭ pāta॒-mprāṇā̭pānau॒ mā mā̭ hāsiṣṭa॒-mmayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayya॒gni stejo̭ dadhātu॒ mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayīndra̭ indri॒ya-nda̭dhātu॒ mayi̭ me॒dhā-mmayi̭ pra॒jā-mmayi॒ sūryo॒
bhrājo̭ dadhātu || 90 ||
dyu॒bhira॒ktubhiḥ॒ pari̭pāta-ma॒smānari̭ṣṭebhi-raśvinā॒ saubha̭gebhiḥ | tanno̭ mi॒tro varṷṇo māmahantā॒ madi̭ti॒-ssindhuḥ̭ pṛthi॒vī u॒ta dyauḥ ||
kayā̭ naści॒tra ābhṷvadū॒tī sa॒dāvṛ̭dha॒-ssakhā᳚ | kayā॒ śaci̭ṣṭhayā vṛ॒tā || kastvā̭ sa॒tyo madā̭nā॒-mmagṃhi̭ṣṭho mathsa॒dandha̭saḥ |
dṛ॒ḍhā ci̭dā॒ruje॒ vasṷ || a॒bhī ṣu ṇa॒-ssakhī̭nāmavi॒tā ja̭ritṝ॒ṇām | śa॒ta-mbha̭vāsyū॒tibhiḥ̭ ||
vayaḥ̭ supa॒rṇā upa̭sedu॒rindra̭-mpri॒yamḙdhā॒ ṛṣa̭yo॒ nādha̭mānāḥ |
apa̭ dhvā॒ntamū᳚rṇu॒hi pū॒rdhi cakṣṷ-rmumu॒gdhya̭smā-nni॒dhayḙva ba॒ddhān || 91 ||
śanno̭ de॒vīra॒bhiṣṭa̭ya॒ āpo̭ bhavantu pī॒taye᳚ | śaṃ-yo~ra॒bhisra̭vantu naḥ || īśā̭nā॒ vāryā̭ṇā॒-ṅkṣaya̭ntīścar​ṣaṇī॒nām | a॒po yā̭cāmi bheṣa॒jam ||
su॒mi॒trā na॒ āpa॒ oṣa̭dhaya-ssantu durmi॒trāstasmai̭ bhūyāsu॒-ryo᳚-'smān-dveṣṭi॒ yañca̭ va॒ya-ndvi॒ṣmaḥ ||
āpo॒ hi ṣṭhā ma̭yo॒bhuva॒stā na̭ ū॒rje da̭dhātana | ma॒he raṇā̭ya॒ cakṣa̭se || yo vaḥ̭ śi॒vata̭mo॒ rasa॒stasya̭ bhājayate॒ha naḥ̭ | u॒śa॒tīri̭va mā॒taraḥ̭ ||
tasmā॒ ara̭-ṅgamāma vo॒ yasya॒ kṣayā̭ya॒ jinva̭tha || 92 ||
āpo̭ ja॒naya̭thā ca naḥ ||
pṛ॒thi॒vī śā॒ntā sā-'gninā̭ śā॒ntā sā mḙ śā॒ntā śucagṃ̭ śamayatu || a॒ntari̭kṣagṃ śā॒nta-nta-dvā॒yunā̭ śā॒nta-ntanmḙ śā॒ntagṃ śucagṃ̭ śamayatu |
dyau-śśā॒ntā sā-''di॒tyena̭ śā॒ntā sā mḙ śā॒ntā śucagṃ̭ śamayatu || pṛ॒thi॒vī śānti̭ra॒ntari̭kṣa॒gṃ॒ śānti॒-rdyau-śśānti॒-rdiśa॒-śśānti̭ ravāntaradi॒śā-śśānti̭ ra॒gni-śśānti̭-rvā॒yu-śśānti̭ rādi॒tya-śśānti̭
śca॒ndramā॒-śśānti॒-rnakṣa̭trāṇi॒ śānti॒ rāpa॒-śśānti॒ roṣa̭dhaya॒-śśānti॒-rvana॒spata̭ya॒-śśānti॒-rgau-śśānti̭ ra॒jā śānti॒ raśva॒-śśāntiḥ॒ purṷṣa॒-śśānti॒-rbrahma॒ śānti̭-rbrāhma॒ṇa-śśānti॒-śśānti̭re॒va śānti॒-śśānti̭rme astu॒ śāntiḥ̭ ||
tayā॒-'hagṃ śā॒ntyā sa̭rvaśā॒ntyā mahya̭-ndvi॒pade॒ catṷṣpade ca॒ śānti̭-ṅkaromi॒ śānti̭rme astu॒ śāntiḥ̭ ||
eha॒ śrīśca॒ hrīśca॒ dhṛti̭śca॒ tapo̭ me॒dhā pra̭ti॒ṣṭhā śra॒ddhā sa॒tya-ndharma̭ścai॒tāni॒ motti̭ṣṭhanta॒-manūtti̭ṣṭhantu॒ mā mā॒g॒ śrīśca॒ hrīśca॒ dhṛti̭śca॒ tapo̭ me॒dhā pra̭ti॒ṣṭhā śra॒ddhā sa॒tya-ndharma̭ścai॒tāni̭ mā॒ mā hā̭siṣuḥ ||
udāyṷṣā svā॒yuṣodoṣa̭dhīnā॒gṃ॒ rase॒no-tpa॒rjanya̭sya॒ śuṣme॒ṇoda̭sthā-ma॒mṛtā॒gṃ॒ anṷ || taccakṣṷ-rde॒vahi̭ta-mpu॒rastā᳚ cchu॒kramu॒ccara̭t |
paśyḙma śa॒radaḥ̭ śa॒ta-ñjīvḙma śa॒radaḥ̭ śa॒ta-nnandā̭ma śa॒radaḥ̭ śa॒ta-mmodā̭ma śa॒radaḥ̭ śa॒ta-mbhavā̭ma śa॒radaḥ̭ śa॒tagṃ śṛ॒ṇavā̭ma śa॒radaḥ̭ śa॒ta-mprabra̭vāma śa॒radaḥ̭ śa॒ta majī̭tā-ssyāma śa॒radaḥ̭ śa॒ta-ñjyokca॒ sūrya̭-ndṛ॒śe || 93 ||
ya uda̭gā-nmaha॒to-'rṇavā᳚-dvi॒bhrāja̭māna-ssari॒rasya॒ maddhyā॒thsa mā̭ vṛṣa॒bho lo̭hitā॒kṣa-ssūryo̭ vipa॒ści-nmana̭sā punātu || brahma̭ṇa॒-śścota̭nyasi॒ brahma̭ṇa ā॒ṇī stho॒ brahma̭ṇa ā॒vapa̭namasi dhāri॒teya-mpṛ̭thi॒vī brahma̭ṇā ma॒hī dhā̭ri॒tamḙnena ma॒hada॒ntari̭kṣa॒-ndiva̭-ndādhāra pṛthi॒vīgṃ sadḙvāṃ॒-ya~da॒haṃ-ve~da॒ tada॒ha-ndhā̭rayāṇi॒ mā madvedo-'dhi॒ visra̭sat || me॒dhā॒ma॒nī॒ṣe mā-''vi̭śatāgṃ sa॒mīcī̭ bhū॒tasya॒ bhavya॒syāva̭ruddhyai॒ sarva॒māyṷrayāṇi॒
sarva॒māyṷrayāṇi || ā॒bhi-rgī॒rbhi-ryadato̭ na ū॒namāpyā̭yaya harivo॒ vardha̭mānaḥ |
ya॒dā sto॒tṛbhyo॒ mahi̭ go॒trā ru॒jāsi̭ bhūyiṣṭha॒bhājo॒ adha̭ te syāma || brahma॒ prāvā̭diṣma॒ tanno॒ mā hā̭sīt || oṃ śānti॒-śśānti॒-śśāntiḥ̭ || 94 ||
(pa॒rā॒vato̭-dadhātu-ba॒ddhān-jinva̭tha-dṛ॒śe-+sa॒pta ca̭) (a. 42)
(namo̭ - yu॒ñjate॒ - vṛṣṇo॒ aśva̭sya॒ - brahma̭-nprava॒rgyḙṇa॒ - brahma॒-npraca̭riṣyāmo॒ - daśa॒ prācī॒ - rapa̭śyaṅgo॒pām - de॒vasya̭ - samu॒drā - ye॒ṣe pī̭pihi॒ - gharma॒ yā tḙ - mahī॒nā-ñca॒tvā - ryaskā॒n॒. - yā pu॒rastā᳚-thsa॒pta sa̭pta - prā॒ṇāya॒ trīṇi̭ - pū॒ṣṇe ca॒tvā-ryu - da॒syaikā̭daśa॒ - yāstḙ sa॒ptā - gni-rdhru॒vasīḥ॒ daikā॒nna vigṃ̭śati॒--r bhūrū॒rdhva stri॒gṃ॒śata-d- bhū-rmayi॒ ṣoḍa̭śa॒ - yāstḙ gho॒rā nava॒ - snikcā॒ṣṭau - dhuni̭śca॒ dve - u॒graśca॒ trīṇya̭ - horā॒tre pañca॒ - kha-ṭtrīṇi॒ - vigā-ssa॒ptada॒śā - sṛ̭-nmukha-śca॒tvāri॒ - yade॒ta-dvṛ̭ka॒saḥ pañca॒ - yadī̭ṣi॒ta śca॒tvāri॒ - dīrgha̭mukhi॒ trīṇī॒ - tthā cca॒tvāri॒ - yade॒ta-dbhū॒tāni॒ ṣaṭ - pra॒sārya॒ trīṇya - tri̭ṇā॒ daśā- ha॒rāva̭dya॒ - brahma̭ṇā॒ ṣaṭ-thṣaḍ - uttṷdā॒ṣṭau - bhū-ṣṣaṭ - pṛ̭thi॒vya̭ṣṭa ṣa̭ṣṭiḥ॒ - śannaḥ̭ sa॒ptapa̭ñcā॒śa-ddvica̭tvārigṃśat )
(namo̭ vā॒ce - brahma̭-nprava॒rgyḙṇa॒ - mayi॒ ru - ga॒ntari̭kṣeṇa - pi॒tā no̭-'si - mahī॒nā - mupa̭ no॒ - yade॒ta-d- bhū--r dyū॒bhi ścatṷ-rnavatiḥ)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya āraṇyake caturthaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||