📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" → 2 A dialog opens → 3 Choose "Save as PDF" as printer → 4 Click Save
ॐ
ഭാവനോപനിഷദ്
Bhavanopanishad
Malayalam
ശ്രീഗുരു-സ്സര്വകാരണഭൂതാ ശക്തിഃ ॥1॥
കേന നവരന്ധ്രരൂപോ ദേഹഃ।
നവശക്തിരൂപം ശ്രീചക്രമ।
വാരാഹീ പിതൃരൂപാ।
കുരുകുല്ലാ ബലിദേവതാ മാതാ।
പുരുഷാര്ഥാ-സ്സാഗരാഃ।
ദേഹോ നവരത്നദ്വീപഃ।
ആധാരനവകമുദ്രാ: ശക്തയഃ।
ത്വഗാദിസപ്തധാതുഭിര-നേകൈ-സ്സം​യുഁക്താ-സ്സങ്കല്പാഃ കല്പതരവഃ।
തേജ: കല്പകോദ്യാനമ്।രസനയാ ഭാവ്യമാനാ മധുരാമ്ലതിക്ത-കടുകഷായലവണഭേദാ-ഷ്ഷഡ്രസാ-ഷ്ഷഡൃതവഃ ।
ക്രിയാശക്തിഃ പീഠമ്।
കുണ്ഡലിനീ ജ്ഞാനശക്തിര്ഗൃഹമ്। ഇച്ഛാശക്തിര്മഹാത്രിപുരസുന്ദരീ।
ജ്ഞാതാ ഹോതാ ജ്ഞാനമഗ്നിഃ ജ്ഞേയം ഹവിഃ। ജ്ഞാതൃജ്ഞാനജ്ഞേയാനാമഭേദഭാവനം ശ്രീചക്രപൂജനമ്। നിയതിസഹിതാ-ശ്ശ്ര്-ഋങ്ഗാരാദയോ നവ രസാ അണിമാദയഃ। കാമക്രോധലോഭമോഹമദ-മാത്സര്യപുണ്യപാപമയാ ബ്രാഹ്മയാദ്യഷ്ടശക്തയഃ । പൃഥിവ്യപ്തേജോവായ്വാകാശശ്രോത്രത്വക്ചക്ഷുര്ജിഹ്വാഘ്രാണവാ-ക്പാണിപാദപായൂപസ്ഥമനോവികാരാ-ഷ്ഷോഡശ ശക്തയഃ ।
വചനാദാനഗമനവിസര്ഗാനന്ദഹാനോപേക്ഷാബുദ്ധയോ-ഽനങ്ഗകുസുമാദിശക്തയോ-ഽഷ്ടൌ।
അലമ്ബുസാ കുഹൂര്വിശ്വോദരീ വരുണാ ഹസ്തിജിഹ്വാ യശസ്വത്യശ്വിനീ ഗാന്ധാരീ പൂഷാ ശങ്ഖിനീ സരസ്വതീഡാ പിങ്ഗലാ സുഷുമ്നാ ചേതി ചതുര്ദശ നാഡ്യഃ। സര്വസങ്ക്ഷോഭിണ്യാദിചതുര്ദശാരഗാ ദേവതാഃ। പ്രാണാപാനവ്യാനോദാനസമാനനാഗകൂര്മകൃകരദേവദത്തധനഞ്ജയാ ഇതി ദശ വായവഃ ।
സര്വസിദ്ധി-പ്രദാ ദേവ്യോ ബഹിര്ദശാരഗാ ദേവതാഃ। ഏതദ്വായുദശകസംസര്ഗോപാഥിഭേദേന രേചകപൂരകശോഷകദാഹക-പ്ലാവകാ അമൃതമിതി പ്രാണമുഖ്യത്വേന പഞ്ചവിധോ-ഽസ്തി ।
ക്ഷാരകോ ദാരകഃ, ക്ഷോഭകോ മോഹകോ ജൃമ്ഭക ഇത്യപാലനമുഖ്യത്വേന പഞ്ചവിധോ-ഽസ്തി ।
തേന മനുഷ്യാണാ-മ്മോഹകോ ദാഹകോ ഭക്ഷ്യഭോജ്യലേഹ്യചോഷ്യപേയാ-ത്മക-ഞ്ചതുര്വിധമന്ന-മ്പാചയതി।
ഏതാ ദശ വഹ്നികലാ-സ്സര്വാത്വാദ്യന്തര്ദശാരഗാ ദേവതാഃ। ശീതോഷ്ണസുഖദുഃഖേച്ഛാസത്ത്വരജസ്തമോഗുണാ വശിന്യാദിശക്തയോ-ഽഷ്ടൌ।
ശബ്ദസ്പര്​ശരൂപരസഗന്ധാഃ പഞ്ചതന്മാത്രാഃ പഞ്ച പുഷ്പബാണാ മന ഇക്ഷുധനുഃ।
വശ്യോ ബാണോ രാഗഃ പാശഃ।
ദ്വേഷോ-ഽങ്കുശഃ।
അവ്യക്തമഹത്തത്ത്വമഹദഹങ്കാര ഇതി കാമേശ്വരീവജ്നേശ്വരീഭഗമാലിന്യോ-ഽന്തസ്ത്രികോണാഗ്നഗാ ദേവതാഃ ।
പഞ്ചദശതിഥിരൂപേണ കാലസ്യ പരിണാമാവലോകനസ്ഥിതിഃ പഞ്ചദശ നിത്യാ ശ്രദ്ധാനുരൂപാധിദേവതാ।
തയോഃ കാമേശ്വരീ സദാനന്ദഘനാ പരിപൂര്ണസ്വാത്മൈക്യരൂപാ ദേവതാ ॥2॥
സലിലമിതി സൌഹിത്യകാരണം സത്ത്വമ് । കര്തവ്യമകര്തവ്യമിതി ഭാവനായുക്ത ഉപചാരഃ।
അസ്തി നാസ്തീതി കര്തവ്യതാ ഉപചാരഃ। ബാഹ്യാഭ്യന്ത:കരണാനാം രൂപഗ്രഹണയോഗ്യതാ-ഽസ്ത്വിത്യാവാഹനമ്।
തസ്യ വാഹ്യാഭ്യന്തഃകരണാനാമേകരൂപവിഷയഗ്രഹണമാസനമ്।
രക്തശുക്ലപദൈകീകരണ-മ്പാദ്യമ്।
ഉജ്ജ്വലദാ-മോദാനന്ദാസനദാനമര്ഘ്യമ്।
സ്വച്ഛം സ്വത:സിദ്ധമിത്യാചമനീയമ്। ചിച്ചന്ദ്രമയീതി സര്വാങ്ഗസ്ത്രവണം സ്നാനമ്। ചിദഗ്നിസ്വരൂപപരമാനന്ദശക്തിസ്ഫുരണം-വഁസ്ത്രമ്। പ്രത്യേകം സപ്തവിംശതിധാ ഭിന്നത്വേനേച്ഛാജ്ഞാന-ക്രിയാത്മകബ്രഹ്മഗ്രന്ഥിമദ്രസതന്തുബ്രഹ്മനാഡീ ബ്രഹ്മസൂത്രമ്।
സ്വവ്യതിരിക്തവസ്തുസങ്ഗരഹിതസ്മരണം-വിഁഭൂഷണമ്। സ്വച്ഛസ്വപരിപൂര്ണതാസ്മരണ-ങ്ഗന്ധഃ ।
സമസ്തവിഷയാണാ-മ്മനസ-സ്സ്ഥൈര്യേണാനുസന്ധാന-ങ്കുസുമമ് । തേഷാമേവ സര്വദാ സ്വീകരണ-ന്ധൂപഃ । പവനാവച്ഛിന്നോര്ധ്വഗ്വലനസച്ചിദുല്കാകാശദേഹോ ദീപഃ । സമസ്തയാതായാ-തവര്ജ്യ-ന്നൈവേദ്യമ് । അവസ്ഥാത്രയാണാമേകീകരണ-ന്താമ്ബൂലമ്। മൂലാധാരാദാബ്രഹ്മരന്ധ്രപര്യന്ത-മ്ബ്രഹ്മരന്ധ്രാദാ-മൂലാധാരപര്യന്ത-ങ്ഗതാഗതരൂപേണ പ്രാദക്ഷിണ്യമ്। തുര്യാവസ്ഥാ നമസ്കാരഃ ।
ദേഹശൂന്യപ്രമാതൃതാനിമജ്ജന-മ്ബലിഹരണമ്।
സത്യമസ്തി കര്തവ്യമകര്തവ്യമൌദാസീന്യനിത്യാത്മവിലാപനം ഹോമഃ।
സ്വയ-ന്തത്പാദുകാ-നിമജ്ജന-മ്പരിപൂര്ണധ്യാനമ്॥3॥
ഏവ-മ്മുഹൂര്തത്രയ-മ്ഭാവനാപരോ ജീവന്മുക്തോ ഭവതി।
തസ്യ ദേവതാത്മൈക്യസിദ്ധിഃ।
ചിന്തിതകാര്യാണ്യ-യത്നേന സിദ്ധയന്തി।
സ ഏവ ശിവയോഗീതി കഥ്യതേ ॥4॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīguru-ssarvakāraṇabhūtā śaktiḥ ||1||
kena navarandhrarūpo dehaḥ|
navaśaktirūpaṃ śrīcakrama|
vārāhī pitṛrūpā|
kurukullā balidevatā mātā|
puruṣārthā-ssāgarāḥ|
deho navaratnadvīpaḥ|
ādhāranavakamudrā: śaktayaḥ|
tvagādisaptadhātubhira-nekai-ssaṃ​yu~ktā-ssaṅkalpāḥ kalpataravaḥ|
teja: kalpakodyānam|rasanayā bhāvyamānā madhurāmlatikta-kaṭukaṣāyalavaṇabhedā-ṣṣaḍrasā-ṣṣaḍṛtavaḥ |
kriyāśaktiḥ pīṭham|
kuṇḍalinī jñānaśaktirgṛham| icchāśaktirmahātripurasundarī|
jñātā hotā jñānamagniḥ jñeyaṃ haviḥ| jñātṛjñānajñeyānāmabhedabhāvanaṃ śrīcakrapūjanam| niyatisahitā-śśr-ṛṅgārādayo nava rasā aṇimādayaḥ| kāmakrodhalobhamohamada-mātsaryapuṇyapāpamayā brāhmayādyaṣṭaśaktayaḥ | pṛthivyaptejovāyvākāśaśrotratvakcakṣurjihvāghrāṇavā-kpāṇipādapāyūpasthamanovikārā-ṣṣoḍaśa śaktayaḥ |
vacanādānagamanavisargānandahānopekṣābuddhayo-'naṅgakusumādiśaktayo-'ṣṭau|
alambusā kuhūrviśvodarī varuṇā hastijihvā yaśasvatyaśvinī gāndhārī pūṣā śaṅkhinī sarasvatīḍā piṅgalā suṣumnā ceti caturdaśa nāḍyaḥ| sarvasaṅkṣobhiṇyādicaturdaśāragā devatāḥ| prāṇāpānavyānodānasamānanāgakūrmakṛkaradevadattadhanañjayā iti daśa vāyavaḥ |
sarvasiddhi-pradā devyo bahirdaśāragā devatāḥ| etadvāyudaśakasaṃsargopāthibhedena recakapūrakaśoṣakadāhaka-plāvakā amṛtamiti prāṇamukhyatvena pañcavidho-'sti |
kṣārako dārakaḥ, kṣobhako mohako jṛmbhaka ityapālanamukhyatvena pañcavidho-'sti |
tena manuṣyāṇā-mmohako dāhako bhakṣyabhojyalehyacoṣyapeyā-tmaka-ñcaturvidhamanna-mpācayati|
etā daśa vahnikalā-ssarvātvādyantardaśāragā devatāḥ| śītoṣṇasukhaduḥkhecchāsattvarajastamoguṇā vaśinyādiśaktayo-'ṣṭau|
śabdaspar​śarūparasagandhāḥ pañcatanmātrāḥ pañca puṣpabāṇā mana ikṣudhanuḥ|
vaśyo bāṇo rāgaḥ pāśaḥ|
dveṣo-'ṅkuśaḥ|
avyaktamahattattvamahadahaṅkāra iti kāmeśvarīvajneśvarībhagamālinyo-'ntastrikoṇāgnagā devatāḥ |
pañcadaśatithirūpeṇa kālasya pariṇāmāvalokanasthitiḥ pañcadaśa nityā śraddhānurūpādhidevatā|
tayoḥ kāmeśvarī sadānandaghanā paripūrṇasvātmaikyarūpā devatā ||2||
salilamiti sauhityakāraṇaṃ sattvam | kartavyamakartavyamiti bhāvanāyukta upacāraḥ|
asti nāstīti kartavyatā upacāraḥ| bāhyābhyanta:karaṇānāṃ rūpagrahaṇayogyatā-'stvityāvāhanam|
tasya vāhyābhyantaḥkaraṇānāmekarūpaviṣayagrahaṇamāsanam|
raktaśuklapadaikīkaraṇa-mpādyam|
ujjvaladā-modānandāsanadānamarghyam|
svacchaṃ svata:siddhamityācamanīyam| ciccandramayīti sarvāṅgastravaṇaṃ snānam| cidagnisvarūpaparamānandaśaktisphuraṇaṃ-va~stram| pratyekaṃ saptaviṃśatidhā bhinnatvenecchājñāna-kriyātmakabrahmagranthimadrasatantubrahmanāḍī brahmasūtram|
svavyatiriktavastusaṅgarahitasmaraṇaṃ-vi~bhūṣaṇam| svacchasvaparipūrṇatāsmaraṇa-ṅgandhaḥ |
samastaviṣayāṇā-mmanasa-ssthairyeṇānusandhāna-ṅkusumam | teṣāmeva sarvadā svīkaraṇa-ndhūpaḥ | pavanāvacchinnordhvagvalanasaccidulkākāśadeho dīpaḥ | samastayātāyā-tavarjya-nnaivedyam | avasthātrayāṇāmekīkaraṇa-ntāmbūlam| mūlādhārādābrahmarandhraparyanta-mbrahmarandhrādā-mūlādhāraparyanta-ṅgatāgatarūpeṇa prādakṣiṇyam| turyāvasthā namaskāraḥ |
dehaśūnyapramātṛtānimajjana-mbaliharaṇam|
satyamasti kartavyamakartavyamaudāsīnyanityātmavilāpanaṃ homaḥ|
svaya-ntatpādukā-nimajjana-mparipūrṇadhyānam||3||
eva-mmuhūrtatraya-mbhāvanāparo jīvanmukto bhavati|
tasya devatātmaikyasiddhiḥ|
cintitakāryāṇya-yatnena siddhayanti|
sa eva śivayogīti kathyate ||4||
InfoLyter.in — Sacred Vedic Knowledge Portal · Free forever