📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
6.90 ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡ - ನವತಿತಮ ಸರ್ಗಃ
6.90 Yuddhakanda - Navatitama Sargah
Valmiki Kannada
ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।
ಅಥ ನವತಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।
ಯುಧ್ಯಮಾನೌತುತೌದೃಷ್ಟವಾಪ್ರಸಕ್ತೌನರರಾಕ್ಷಸೌ ।
ಪ್ರಭಿನ್ನಾವಿವಮಾತಙ್ಗೌಪರಸ್ಪರವಧೈಷಿಣೌ ॥ 1 ॥
ತೌದ್ರಷ್ಟುಕಾಮಸ್ಸಙ್ಗ್ರಾಮೇಪರಸ್ಪರಗತೌಬಲೀ ।
ಶೂರಸ್ಸರಾವಣಭ್ರಾತಾತಸ್ಥೌಸಙ್ಗ್ರಾಮಮೂರ್ಧನಿ ॥ 2 ॥
ತತೋವಿಷ್ಫಾರಯಾಮಾಸಮಹದ್ಧನುರವಸ್ಥಿತಃ ।
ಉತ್ಸಸರ್ಜ ಚ ತೀಕ್ಷ್ಣಾಗ್ರಾನ್ ರಾಕ್ಷಸೇಷುಮಹಾಶರಾನ್ ॥ 3 ॥
ತೇಶರಾಃಶಿಖಿಸಮ್ಪರ್ಶಾನಿಪತನ್ತಸ್ಸಮಾಹಿತಾಃ ।
ರಾಕ್ಷಸಾನ್ ದಾರಯಾಮಾಸುರ್ವಜ್ರಾಣೀವಮಹಾಗಿರೀನ್ ॥ 4 ॥
ವಿಭೀಷಣಸ್ಯಾನುಚರಾಸ್ತೇಪಿಶೂಲಾಸಿಪಟ್ಟಸೈಃ ।
ಚಿಚ್ಛಿದುಃಸಮರೇವೀರಾನ್ರಾಕ್ಷಸಾನ್ರಾಕ್ಷಸೋತ್ತಮಾಃ ॥ 5 ॥
ರಾಕ್ಷಸೈಸ್ಸ್ಸೈಃಪರಿವೃತಸ್ಸತದಾತುವಿಭೀಷಣಃ ।
ಬಭೌಮಧ್ಯೇಪ್ರಹೃಷ್ಟಾನಾಮಾಕಲಭಾನಾಮಿವದ್ವಿಪಃ ॥ 6 ॥
ತತಸ್ಸ್ಸಂಞ್ಚೋದಯಾನೋವೈಹರೀನ್ರಕ್ಷೋರಣಪ್ರಿಯಾನ್ ।
ಉವಾಚವಚನಙ್ಕಾಲೇಕಾಲಜ್ಞೋರಕ್ಷಸಾಂವರಃ ॥ 7 ॥
ಏಕೋಽಯಂರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರಸ್ಯಪರಾಯಣಮವಸ್ಥಿತಃ ।
ಏತಚ್ಛೇಷಮ್ಬಲನ್ತಸ್ಯಕಿನ್ತಿಷ್ಠತಹರೀಶ್ವರಾಃ ॥ 8 ॥
ಅಸ್ಮಿನ್ನ್ವಿನಿಹತೇಪಾಪೇರಾಕ್ಷಸೇರಣಮೂರ್ಥನಿ ।
ರಾವಣಂವರ್ಜಯಿತ್ವಾತುಶೇಷಮಸ್ಯಬಲಂಹತಮ್ ॥ 9 ॥
ಪ್ರಹಸ್ತೋನಿಹತೋವೀರೋನಿಕುಮ್ಭಶ್ಚಮಹಾಬಲ. ।
ಕುಮ್ಭಕರ್ಣಶ್ಚಕುಮ್ಭಶ್ಚಧೂಮ್ರಾಕ್ಷಶ್ಚನಿಶಾಚರಃ ॥ 10 ॥
ಜಮ್ಬುಮಾಲೀಮಹಾಮಾಲೀತೀಕ್ಷ್ಣವೇಗೋಽಶನಿಪ್ರಭಃ ।
ಸುಪ್ತಘ್ನೋಯಜ್ಞಕೋಪಶ್ಚವಜ್ರದಂಷ್ಟ್ರಶ್ಚರಾಕ್ಷಸಃ ॥ 11 ॥
ಸಮ್ಹ್ರಾದೀವಿಕಟೋಽರಿಘ್ನಸ್ತಪನೋದಮಏವ ಚ ।
ಪ್ರಘಾಸಃಪ್ರಘಸಶ್ಚೈವಪ್ರಜಙ್ಘೋಜಙ್ಘಏವ ಚ ॥ 12 ॥
ಅಗ್ನಿಕೇತುಶ್ಚದುರ್ಧರ್ಷೋರಶ್ಮಿಕೇತುಶ್ಚವೀರ್ಯವಾನ್ ।
ವಿದ್ಯುಜ್ಜಿಹ್ವಾದ್ವಿಜಿಹ್ವಶ್ಚಸೂರ್ಯಶತ್ರುಶ್ಚರಾಕ್ಷಸಃ ॥ 13 ॥
ಅಕಮ್ಪನಃಸುಪಾರ್ಶ್ವಶ್ಚಚಕ್ರಮಾಲೀ ಚ ರಾಕ್ಷಸಃ ।
ಕಮ್ಪನಸ್ಸತ್ತ್ವವನ್ತೌತೌದೇವಾನ್ತಕನರಾನ್ತಕೌ ॥ 14 ॥
ಏತಾನ್ನಿಹತ್ಯಾತಿಬಲಾನ್ಬಹೂನ್ರಾಕ್ಷಸಸತ್ತಮಾನ್ ।
ಬಾಹುಭ್ಯಾಂಸಾಗರನ್ತೀರ್ತ್ವಾಲಙ್ಘ್ಯತಾಙ್ಗೋಷ್ಪದಂ ಲಘು ॥ 15 ॥
ಏತಾವದೇವಶೇಷಂವೋಜೇತವ್ಯಮಿಹವಾನರಾಃ ।
ಹತಾಸ್ಸರ್ವೇಸಮಾಗಮ್ಯರಾಕ್ಷಸಾಬಲದರ್ಪಿತಾಃ ॥ 16 ॥
ಅಯುಕ್ತನ್ನಿಧನಙ್ಕರ್ತುಮ್ಪುತ್ರಸ್ಯಜನಿತುರ್ಮಮ ।
ಘೃಣಾಮಪಾಸ್ಯರಾಮಾರ್ಥೇನಿಹನ್ಯಾಮ್ಭ್ರಾತುರಾತ್ಮಜಮ್ ॥ 17 ॥
ಹನ್ತುಕಾಮಸ್ಯಮೇಬಾಷ್ಪಞ್ಚಕ್ಷುಶ್ಚೈವನಿರುಧ್ಯತಿ ।
ತಮೇವೈಷಮಹಾಬಾಹುರ್ಲಕ್ಷ್ಮಣಶ್ಶಮಯಿಷ್ಯತಿ ॥ 18 ॥
ವಾನರಾಘ್ನತಸಮ್ಭೂಯಭೃತ್ಯಾನಸ್ಯಸಮೀಪಗಾನ್ ।
ಇತಿತೇನಾತಿಯಶಸಾರಾಕ್ಷಸೇನಾಭಿಚೋದಿತಾಃ ॥ 19 ॥
ವಾನರೇನ್ದ್ರಾಜಹೃಷಿರೇಲಾಙ್ಗೂಲಾನಿ ಚ ವಿವ್ಯಧುಃ ।
ತತಸ್ತುಕಪಿಶಾರ್ದೂಲಾಃಶ್ರವೇನ್ತಃಶ್ಚಪುನಃಪುನಃ ॥ 20 ॥
ಮುಮುಚುರ್ವಿವಿಧಾನ್ನಾದಾನ್ಮೇಘಾನ್ ದೃಷ್ಟವೇವಬರ್ಹಿಣಃ ।
ಜಾಮ್ಬವಾನಪಿತೈಃಸರ್ವೈಃಸಯೂಥ್ಯೈರಭಿಸಮ್ವೃತಃ ॥ 21 ॥
ತೇಽಶ್ಮಭಿಸ್ತಾಡಯಾಮಾಸುರ್ನಖೈರ್ಧನ್ಸ್ಸೈಶ್ಚರಾಕ್ಷಸಾನ್ ।
ನಿಘ್ನನ್ತಮೃಕ್ಷಾಧಿಪತಿಂರಾಕ್ಷಸಾಸ್ತೇಮಹಾಬಲಾಃ ॥ 22 ॥
ಪರಿವವ್ರುರ್ಭಯನ್ತ್ಯಕ್ತ್ವಾತಮನೇಕವಿಧಾಯುಥಾಃ ।
ಶರೈಃಪರಶುಭಿಸ್ತೀಕ್ಷ್ಣೈಃಪಟ್ಟಿಶೈರ್ಯಷ್ಟಿತೋಮರೈಃ ॥ 23 ॥
ಜಾಮ್ಬವನ್ತಮ್ಮೃಧೇಜಘ್ನುರ್ನಿಘ್ನನ್ತಂರಾಕ್ಷಸೀಞ್ಚಮೂಮ್ ।
ಸ ಸಮ್ಪ್ರಹಾರಸ್ತುಮುಲಃಸಞ್ಜಜ್ಞೇಕಪಿರಕ್ಷಸಾಮ್ ॥ 24 ॥
ದೇವಾಸುರಾಣಾಙ್ಕ್ರುದ್ಧಾನಾಂಯಥಾಭೀಮೋಮಹಾಸ್ವನಃ ।
ಹನುಮಾನಪಿಸಙ್ಕ್ರುದ್ಧಃಸಾನುಮುತ್ಪಾಟ್ಯಪರ್ವತಾತ್ ॥ 25 ॥
ಸ ಲಕ್ಷ್ಮಣಂಸ್ವಯಮ್ಪೃಷ್ಠಾದವರೋಪ್ಯಮಹಾಮನಾಃ ।
ರಕ್ಷಸಾಙ್ಕದನಞ್ಚಕ್ರೇಸಮಾಸಾದ್ಯಸಹಸ್ರಶಃ ॥ 26 ॥
ಸ ದತ್ತ್ವಾತುಮುಲಂಯುದ್ಧಮ್ಪಿತೃವ್ಯಸ್ಯೇನ್ದ್ರಜತ್ ಬಲೀ ।
ಲಕ್ಷ್ಮಣಮ್ಪರವೀರಘ್ನಃಪುನರೇವಾಭ್ಯಧಾವತ ॥ 27 ॥
ತೌಪ್ರಯುದ್ದೌತದಾವೀರೌಮೃಧೇಲಕ್ಷ್ಮಣರಾಕ್ಷಸೌ ।
ಶರೌಘಾನಭಿವರ್ಷನ್ತೌಜಘ್ನತುಸ್ತೌಪರಸ್ಪರಮ್ ॥ 28 ॥
ಅಭೀಕ್ಷಣಮನ್ತರ್ಧದತುಶ್ಶರಜಾಲೈರ್ಮಹಾಬಲೌ ।
ಚನ್ದ್ರಾದಿತ್ಯಾವಿವೋಷ್ಣಾನ್ತೇಯಥಾಮೇಘೈಸ್ತರಸ್ವಿನೌ ॥ 29 ॥
ನ ಹ್ಯಾದಾನಂ ನ ಸನ್ಧಾನನ್ಧನುಷೋವಾಪರಿಗ್ರಹಃ ।
ನ ವಿಪ್ರಮೋಕ್ಷೋಬಾಣಾನಾಂ ನ ವಿಕರ್ಷೋ ನ ವಿಗ್ರಹಃ ॥ 30 ॥
ನ ಮುಷ್ಟಿಪ್ರತಿಸನ್ಧಾನಂ ನ ಲಕ್ಷ್ಯಪ್ರತಿಪಾದನಮ್ ।
ಅದೃಶ್ಯತತಯೋಸ್ತತ್ರಯುಧ್ಯತೋಃಪಾಣಿಲಾಘವಾತ್ ॥ 31 ॥
ಚಾಪವೇಗಪ್ರಯುಕ್ಸ್ಸೈಶ್ಚಬಾಣಜಾಲೈಃಸಮನ್ತತಃ ।
ಅನ್ತರಿಕೇಽಭಿಸಮ್ಪನ್ನೇ ನ ರೂಪಾಣಿಚಕಾಶಿರೇ ॥ 32 ॥
ಲಕ್ಷ್ಮಣೋರಾವಣಿಮ್ಪ್ರಾಪ್ಯರಾವಣಿಶ್ಚಾಪಿಲಕ್ಷ್ಮಣಮ್ ।
ಅವ್ಯವಸ್ಥಾಭವತ್ಯುಗ್ರಾತಾಭ್ಯಾಮನ್ಯೋನ್ಯವಿಗ್ರಹೇ ॥ 33 ॥
ತಾಭಾಮುಭಾಭ್ಯಾನ್ತರಸಾಪ್ರಸೃಷ್ಟೈರ್ವಿಶಿಖೈಃಶಿತೈಃ ।
ನಿರನ್ತರಮಿವಾಕಾಶಮ್ಬಭೂವತಮಸಾವೃತಮ್ ॥ 34 ॥
ತೈಃಪತಭದಿಶ್ಚಬಹುಭಿಸ್ತಯೋಃಶರಶತೈಃಶಿತೈಃ ।
ದಿಶಶ್ಚಪ್ರದಿಶಶ್ಚೈವಬಭೂವುಃಶರಸಙ್ಕುಲಾಃ ॥ 35 ॥
ತಮಸಾಪಿಹಿತಂಸರ್ವಮಾಸೀತ್ಪ್ರತಿಭಯಮ್ಮಹತ್ ।
ಅಸ್ತಙ್ಗತೇಸಹಸ್ರಾಂಶೇಸಮ್ವೃತೇತಮಸಾ ಚ ವೈ ॥ 36 ॥
ರುಧಿರೌಘಾಮಹಾನದ್ಯಃಪ್ರಾವರ್ತನ್ತಸಹಸ್ರಶಃ ।
ಕ್ರವ್ಯಾದಾದಾರುಣಾವಾಗ್ಭಿಶ್ಚಿಕ್ಷಿಪುರ್ಭೀಮನಿಃಸ್ವನಾನ್ ॥ 37 ॥
ನ ತದಾನೀಂವನೌವಾಯುರ್ನ ಚ ಜಜ್ವಾಲಪಾವಕಃ ।
ಸ್ವ್ಸ್ತ್ವಸ್ತುಲೋಕೇಭ್ಯೈತಿಜಜಲ್ಪುಸ್ತೇಮಹರ್ಷಯಃ ॥ 38 ॥
ಸಮ್ಪೇತುಶ್ಚಾತ್ರಸನ್ತಪ್ತಾಗನ್ಧರ್ವಾಃಸಹಚಾರಣೈಃ ।
ಅಥರಾಕ್ಷಸಸಿಂಹಸ್ಯಕೃಷ್ಣಾನ್ ಕನಕಭೂಷಣಾನ್ ॥ 39 ॥
ಶರೈಶ್ಚತುರ್ಭಿಃಸೌಮಿತ್ರಿದ್ವಿವ್ಯಾಧಚತುರೋಹಯಾನ್ ।
ತತೋಽಪರೇಣಭಲ್ಲೇನಪೀತೇನನಿಶಿತೇನ ಚ ॥ 40 ॥
ಸಮ್ಪೂರ್ಣಾಯತಮುಕ್ತೇನಸುಪತ್ರೇಣಸುವರ್ಚಸಾ ।
ಮಹೇನ್ದ್ರಾಶನಿಕಲ್ಪೇನಸೂತಸ್ಯವಿಚರಿಷ್ಯತಃ ॥ 41 ॥
ಸ ತೇನಬಾಣಾಶನಿನಾತಲಶಬ್ದಾನುವಾದಿನಾ ।
ಲಾಘವಾದ್ರಾಘವಃಶ್ರೀಮಾನ್ ಶಿರಃಕಾಯಾದಪಾಹರತ್ ॥ 42 ॥
ಸ ಯನ್ತರಿಮಹಾತೇಜಾಹತೇಮನ್ದೋದರೀಸುತಃ ।
ಸ್ವಯಂಸಾರಥ್ಯಮಕರೋತ್ಸುನಶ್ಚಧನುರಸ್ಪ ಋಶತ್ ॥ 43 ॥
ತದದ್ಭುತಮಭೂತ್ತತ್ರಸಾಮರ್ಥ್ಯಮ್ಪಶ್ಯತಾಂಯುಧಿ ।
ಹಯೇಷುವ್ಯಗ್ರಹಸ್ತಂ ತ ವಿವ್ಯಾಧನಿಶಿತೈಃಶರೈಃ ॥ 44 ॥
ಧನುಷ್ಯಥಪುನರ್ವ್ಯಗ್ರೇಹಯೇಷುಮುಮುಚೇಶರಾನ್ ।
ಛಿದ್ರೇಷುತೇಷುಬಾಣೌಘೈರ್ವಿಚರನ್ತಮಭೀತವತ್ ॥ 45 ॥
ಅರ್ಧಯಾಮಾಸಸಮರೇಸೌಮಿತ್ರಿಃಶೀಘ್ರಕೃತ್ತಮಃ ।
ನಿಹತಂಸಾರಥಿನ್ದೃಷ್ಟವಾಸಮರೇರಾವಣಾತ್ಮಜಃ ॥ 46 ॥
ಪ್ರಜಹೌಸಮರೋದ್ಧರ್ಷಂವಿಷಣ್ಣಃ ಸ ಬಭೂವ ಹ ।
ವಿಷಣ್ಣವದನನ್ದೃಷ್ಟವಾರಾಕ್ಷಸಂಹರಿಯೂಥಪಾಃ ॥ 47 ॥
ತತಃಪರಮಸಮ್ಹೃಷ್ಟಾಲಕ್ಷ್ಮಣಞ್ಚಾಭ್ಯಪೂಜಯನ್ ।
ತತಃಪ್ರಮಾಥೀರಭಸಃಶರಭೋಗನ್ಧಮಾದನಃ ॥ 48 ॥
ಅಮೃಷ್ಯಮಾಣಾಶ್ಚತ್ವಾರಶ್ಚಕ್ರುರ್ವೇಗಂಹರೀಶ್ವರಾಃ ।
ತೇಚಾಸ್ಯಹಯಮುಖ್ಯೇಷುತೂರ್ಣಮುತ್ಪತ್ಯವಾನರಾಃ ॥ 49 ॥
ಚತುರ್ಷುಸುಮಹಾವೀರ್ಯಾನಿಪೇತುರ್ಭೀಮವಿಕ್ರಮಾಃ ।
ತೇಷಾಮಧಿಷ್ಠಿತಾನಾನ್ತೈರ್ವಾನರೈಃಪರ್ವತೋಪಮೈಃ ॥ 50 ॥
ಮುಖೇಭ್ಯೋರುಧಿರಂರಕ್ತಂಹಯಾನಾಂಸಮವರ್ತತ ।
ತೇಹಯಾಮಥಿತಾಭಗ್ನಾವ್ಯಸವೋಧರಣೀಙ್ಗತಾಃ ॥ 51 ॥
ತೇನಿಹತ್ಯಹಯಾಂಸ್ತಸ್ಯಪ್ರಮಥ್ಯ ಚ ಮಹಾರಥಮ್ ।
ಪುನರುತ್ಪತ್ಯವೇಗೇನತಸ್ಥುರ್ಲಕ್ಷ್ಮಣಪಾರ್ಶ್ವತಃ ॥ 52 ॥
ಸ ಹತಾಶ್ವಾದವಪ್ಲುತ್ಯರಥಾನ್ಮಥಿತಸಾರಥಿಃ ।
ಶರವರ್ಷೇಣಸೌಮಿತ್ರಿಮಭ್ಯಧಾವತರಾವಣಿಃ ॥ 53 ॥
ತತೋಮಹೇನ್ದ್ರಪ್ರತಿಮಃ ಸ ಲಕ್ಷ್ಮಣಃಪದಾತಿನನ್ತನ್ನಿಹತೈರ್ಹಯೋತ್ತಮೈಃ ।
ಸೃಜನ್ತಮಾಜೌನಿಶಿತಾನ್ಶರೋತ್ತಮಾನ್ ಭೃಶನ್ತದಾಬಾಣಗಣೈರ್ನ್ಯವಾರಯತ್ ॥ 54 ॥
ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ನವತಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |
atha navatitamassargaḥ |
yudhyamānaututaudṛṣṭavāprasaktaunararākṣasau |
prabhinnāvivamātaṅgauparasparavadhaiṣiṇau || 1 ||
taudraṣṭukāmassaṅgrāmeparasparagataubalī |
śūrassarāvaṇabhrātātasthausaṅgrāmamūrdhani || 2 ||
tatoviṣphārayāmāsamahaddhanuravasthitaḥ |
utsasarja ca tīkṣṇāgrān rākṣaseṣumahāśarān || 3 ||
teśarāḥśikhisamparśānipatantassamāhitāḥ |
rākṣasān dārayāmāsurvajrāṇīvamahāgirīn || 4 ||
vibhīṣaṇasyānucarāstepiśūlāsipaṭṭasaiḥ |
cicchiduḥsamarevīrānrākṣasānrākṣasottamāḥ || 5 ||
rākṣasaisssaiḥparivṛtassatadātuvibhīṣaṇaḥ |
babhaumadhyeprahṛṣṭānāmākalabhānāmivadvipaḥ || 6 ||
tatasssaṃñcodayānovaiharīnrakṣoraṇapriyān |
uvācavacanaṅkālekālajñorakṣasāṃvaraḥ || 7 ||
eko'yaṃrākṣasendrasyaparāyaṇamavasthitaḥ |
etaccheṣambalantasyakintiṣṭhataharīśvarāḥ || 8 ||
asminnvinihatepāperākṣaseraṇamūrthani |
rāvaṇaṃvarjayitvātuśeṣamasyabalaṃhatam || 9 ||
prahastonihatovīronikumbhaścamahābala. |
kumbhakarṇaścakumbhaścadhūmrākṣaścaniśācaraḥ || 10 ||
jambumālīmahāmālītīkṣṇavego'śaniprabhaḥ |
suptaghnoyajñakopaścavajradaṃṣṭraścarākṣasaḥ || 11 ||
samhrādīvikaṭo'righnastapanodamaeva ca |
praghāsaḥpraghasaścaivaprajaṅghojaṅghaeva ca || 12 ||
agniketuścadurdharṣoraśmiketuścavīryavān |
vidyujjihvādvijihvaścasūryaśatruścarākṣasaḥ || 13 ||
akampanaḥsupārśvaścacakramālī ca rākṣasaḥ |
kampanassattvavantautaudevāntakanarāntakau || 14 ||
etānnihatyātibalānbahūnrākṣasasattamān |
bāhubhyāṃsāgarantīrtvālaṅghyatāṅgoṣpadaṃ laghu || 15 ||
etāvadevaśeṣaṃvojetavyamihavānarāḥ |
hatāssarvesamāgamyarākṣasābaladarpitāḥ || 16 ||
ayuktannidhanaṅkartumputrasyajaniturmama |
ghṛṇāmapāsyarāmārthenihanyāmbhrāturātmajam || 17 ||
hantukāmasyamebāṣpañcakṣuścaivanirudhyati |
tamevaiṣamahābāhurlakṣmaṇaśśamayiṣyati || 18 ||
vānarāghnatasambhūyabhṛtyānasyasamīpagān |
ititenātiyaśasārākṣasenābhicoditāḥ || 19 ||
vānarendrājahṛṣirelāṅgūlāni ca vivyadhuḥ |
tatastukapiśārdūlāḥśraventaḥścapunaḥpunaḥ || 20 ||
mumucurvividhānnādānmeghān dṛṣṭavevabarhiṇaḥ |
jāmbavānapitaiḥsarvaiḥsayūthyairabhisamvṛtaḥ || 21 ||
te'śmabhistāḍayāmāsurnakhairdhanssaiścarākṣasān |
nighnantamṛkṣādhipatiṃrākṣasāstemahābalāḥ || 22 ||
parivavrurbhayantyaktvātamanekavidhāyuthāḥ |
śaraiḥparaśubhistīkṣṇaiḥpaṭṭiśairyaṣṭitomaraiḥ || 23 ||
jāmbavantammṛdhejaghnurnighnantaṃrākṣasīñcamūm |
sa samprahārastumulaḥsañjajñekapirakṣasām || 24 ||
devāsurāṇāṅkruddhānāṃyathābhīmomahāsvanaḥ |
hanumānapisaṅkruddhaḥsānumutpāṭyaparvatāt || 25 ||
sa lakṣmaṇaṃsvayampṛṣṭhādavaropyamahāmanāḥ |
rakṣasāṅkadanañcakresamāsādyasahasraśaḥ || 26 ||
sa dattvātumulaṃyuddhampitṛvyasyendrajat balī |
lakṣmaṇamparavīraghnaḥpunarevābhyadhāvata || 27 ||
tauprayuddautadāvīraumṛdhelakṣmaṇarākṣasau |
śaraughānabhivarṣantaujaghnatustauparasparam || 28 ||
abhīkṣaṇamantardhadatuśśarajālairmahābalau |
candrādityāvivoṣṇānteyathāmeghaistarasvinau || 29 ||
na hyādānaṃ na sandhānandhanuṣovāparigrahaḥ |
na vipramokṣobāṇānāṃ na vikarṣo na vigrahaḥ || 30 ||
na muṣṭipratisandhānaṃ na lakṣyapratipādanam |
adṛśyatatayostatrayudhyatoḥpāṇilāghavāt || 31 ||
cāpavegaprayukssaiścabāṇajālaiḥsamantataḥ |
antarike'bhisampanne na rūpāṇicakāśire || 32 ||
lakṣmaṇorāvaṇimprāpyarāvaṇiścāpilakṣmaṇam |
avyavasthābhavatyugrātābhyāmanyonyavigrahe || 33 ||
tābhāmubhābhyāntarasāprasṛṣṭairviśikhaiḥśitaiḥ |
nirantaramivākāśambabhūvatamasāvṛtam || 34 ||
taiḥpatabhadiścabahubhistayoḥśaraśataiḥśitaiḥ |
diśaścapradiśaścaivababhūvuḥśarasaṅkulāḥ || 35 ||
tamasāpihitaṃsarvamāsītpratibhayammahat |
astaṅgatesahasrāṃśesamvṛtetamasā ca vai || 36 ||
rudhiraughāmahānadyaḥprāvartantasahasraśaḥ |
kravyādādāruṇāvāgbhiścikṣipurbhīmaniḥsvanān || 37 ||
na tadānīṃvanauvāyurna ca jajvālapāvakaḥ |
svstvastulokebhyaitijajalpustemaharṣayaḥ || 38 ||
sampetuścātrasantaptāgandharvāḥsahacāraṇaiḥ |
atharākṣasasiṃhasyakṛṣṇān kanakabhūṣaṇān || 39 ||
śaraiścaturbhiḥsaumitridvivyādhacaturohayān |
tato'pareṇabhallenapītenaniśitena ca || 40 ||
sampūrṇāyatamuktenasupatreṇasuvarcasā |
mahendrāśanikalpenasūtasyavicariṣyataḥ || 41 ||
sa tenabāṇāśaninātalaśabdānuvādinā |
lāghavādrāghavaḥśrīmān śiraḥkāyādapāharat || 42 ||
sa yantarimahātejāhatemandodarīsutaḥ |
svayaṃsārathyamakarotsunaścadhanuraspa ṛśat || 43 ||
tadadbhutamabhūttatrasāmarthyampaśyatāṃyudhi |
hayeṣuvyagrahastaṃ ta vivyādhaniśitaiḥśaraiḥ || 44 ||
dhanuṣyathapunarvyagrehayeṣumumuceśarān |
chidreṣuteṣubāṇaughairvicarantamabhītavat || 45 ||
ardhayāmāsasamaresaumitriḥśīghrakṛttamaḥ |
nihataṃsārathindṛṣṭavāsamarerāvaṇātmajaḥ || 46 ||
prajahausamaroddharṣaṃviṣaṇṇaḥ sa babhūva ha |
viṣaṇṇavadanandṛṣṭavārākṣasaṃhariyūthapāḥ || 47 ||
tataḥparamasamhṛṣṭālakṣmaṇañcābhyapūjayan |
tataḥpramāthīrabhasaḥśarabhogandhamādanaḥ || 48 ||
amṛṣyamāṇāścatvāraścakrurvegaṃharīśvarāḥ |
tecāsyahayamukhyeṣutūrṇamutpatyavānarāḥ || 49 ||
caturṣusumahāvīryānipeturbhīmavikramāḥ |
teṣāmadhiṣṭhitānāntairvānaraiḥparvatopamaiḥ || 50 ||
mukhebhyorudhiraṃraktaṃhayānāṃsamavartata |
tehayāmathitābhagnāvyasavodharaṇīṅgatāḥ || 51 ||
tenihatyahayāṃstasyapramathya ca mahāratham |
punarutpatyavegenatasthurlakṣmaṇapārśvataḥ || 52 ||
sa hatāśvādavaplutyarathānmathitasārathiḥ |
śaravarṣeṇasaumitrimabhyadhāvatarāvaṇiḥ || 53 ||
tatomahendrapratimaḥ sa lakṣmaṇaḥpadātinantannihatairhayottamaiḥ |
sṛjantamājauniśitānśarottamān bhṛśantadābāṇagaṇairnyavārayat || 54 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe navatitamassargaḥ ||