6.87 Yuddhakanda - Saptashititama Sargah

ॐ

6.87 ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡ - ಸಪ್ತಾಶೀತಿತಮ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ಸಪ್ತಾಶೀತಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾತುಸೌಮಿತ್ರಿಞ್ಜಾತಹರ್ಷೋವಿಭೀಷಣಃ ।

ಧನುಷ್ಪಾಣಿನ್ನಮಾದಾಯತ್ವರಮಾಣೋಜಗಾಮಸಃ ॥ 1 ॥

ಅವಿದೂರನ್ತತೋಗತ್ವಾಪ್ರವಿಶ್ಯತುಮಹದ್ವನಮ್ ।

ದರ್ಶಮಾಮಾಸತತ್ಕರ್ಮಲಕ್ಷ್ಮಣಾತವಿಭೀಷಣಃ ॥ 2 ॥

ನೀಲಜೀಮೂತಸಙ್ಕಾಶನ್ನ್ಯಗ್ರೋಧಮ್ಭೀಮದರ್ಶನಮ್ ।

ತೇಜಸ್ವೀರಾವಣಭ್ರಾತಾಲಕ್ಷ್ಮಣಾಯನ್ಯವೇದಯತ್ ॥ 3 ॥

ಇಹೋಪಹಾರಮ್ಭೂತಾನಾಮ್ಬಲವಾನ್ರಾವಣಾತ್ಮಜಃ ।

ಉಪಹೃತ್ಯತತಃಪಶ್ಚಾತ್ಸಙ್ಗ್ರಾಮಮಭಿವರ್ತತೇ ॥ 4 ॥

ಅದೃಶ್ಟಸ್ಸರ್ವಭೂತಾನಾನ್ತತೋಭವತಿರಾಕ್ಷಸಃ ।

ನಿಹನ್ತಿಸಮರೇಶತ್ರೂನ್ ಬಧ್ನಾತಿ ಚ ಶರೋತ್ತಮೈಃ ॥ 5 ॥

ತಮಪ್ರವಿಷ್ಟನ್ನ್ಯಗ್ರೋಧಮ್ಬಲಿನಂರಾವಣಾತ್ಮಜಮ್ ।

ವಿಧ್ವಂಸಯಶರೈರ್ದೀಪ್ಟೈಃ ಸರಥಂಸಾಶ್ವಸಾರಥಿಮ್ ॥ 6 ॥

ತಥೇತ್ಯುಕ್ತ್ವಾಮಹಾತೇಜಾಸ್ಸೌಮಿತ್ರಿರ್ಮಿತ್ರನನ್ದನಃ ।

ಬಭೂವಾವಸ್ಥಿತಸ್ತತ್ರಚಿತ್ರಂವಿಸ್ಫಾರಯನ್? ಧನುಃ ॥ 7 ॥

ಸ ರಥೇನಾಗ್ನಿವರ್ಣೇನಬಲವಾನ್ರಾವಣಾತ್ಮಜಃ ।

ಇನ್ದ್ರಜಿತ್ಕವಚೀಖಙ್ಗೀಸಧ್ವಜಃಪ್ರತ್ಯದೃಶ್ಯತ ॥ 8 ॥

ತಮುವಾಚಮಹಾತೇಜಾಃಪೌಲಸ್ತ್ಯಮಪರಾಜಿತಮ್ ।

ಸಮಹ್ವಯೇತ್ವಾಂಸಮರೇಸಮ್ಯಗ್ಯುದ್ಧಮ್ಪ್ರಯಚ್ಛಮೇ ॥ 9 ॥

ಏವಮುಕ್ತೋಮಹಾತೇಜಾಮನಸ್ವೀರಾವಣಾತ್ಮಜಃ ।

ಅಬ್ರವೀತ್ಪರುಷಂವಾಕ್ಯನ್ತತ್ರದೃಷ್ಟವಾವಿಭೀಷಣಮ್ ॥ 10 ॥

ಇಹತ್ವಞ್ಜಾತಸಮ್ವೃದ್ಧಃಸಾಕ್ಷಾದ್ಭ್ರಾತಾಪಿತುರ್ಮಮ ।

ಕಥನ್ದ್ರುಹ್ಯಸಿಪುತ್ರಸ್ಯಪಿತೃವ್ಯೋಮಮರಾಕ್ಷಸ ॥ 11 ॥

ನ ಜ್ಞಾತಿತ್ವಂ ನ ಸೌಹಾರ್ಧಂ ನ ಜಾತಿಸ್ತವದುರ್ಮತೇ ।

ಪ್ರಮಾಣಂ ನ ಚ ಸೌದರ್ಯಂ ನ ಧರ್ಮೋಧರ್ಮದೂಷಣ ॥ 12 ॥

ಶೋಚ್ಯಸ್ತ್ವಮಸಿದುರ್ಬುದ್ಧೇನಿನ್ದನೀಯಶ್ಚಸಾಧುಭಿಃ ।

ಯಸ್ತ್ವಂಸ್ವಜನಮುತ್ಸೃಜ್ಯಪರಭೃತ್ಯತ್ವಮಾಗತಃ ॥ 13 ॥

ನೈತಛಚಿಥಿಲಯಾಬುದ್ಧ್ಯಾತ್ವಂವೇಸತಿಮಹದನ್ತರಮ್ ।

ಕ್ವ ಚ ಸ್ವಜನಸಮ್ವಾಸಃಕ್ವ ಚ ನೀಚಪರಾಶ್ರಯಃ ॥ 14 ॥

ಗುಣವಾನ್ವಾಪರಜನಃಸ್ವಜನೋನಿರ್ಗುಣೋಽಪಿವಾ ।

ನಿರ್ಗುಣಃಸ್ವಜನಃಶ್ರೇಯಾನ್ ಯಃಪರಃಪರಏವಸಃ ॥ 15 ॥

ಯಸಸ್ಸ್ವಪಕ್ಷಮ್ಪರಿತ್ಯಜ್ಯಪರಪಕ್ಷನ್ನಿಷೇವತೇ ।

ಸ ಸ್ವಪಕ್ಷೇಕ್ಷ್ಯಮ್ಪ್ರಾಪ್ತೇಪಶ್ಚಾಸ್ತ್ತೈರೇವಹನ್ಯತೇ ॥ 16 ॥

ನಿರನುಕ್ರೋಶತಾಚೇಯಂಯಾದೃಶೀತೇನಿಶಾಚರ ।

ಸ್ವಜನೇನತ್ವಯಾಶಕ್ಯಮ್ಪೌರುಷಂರಾವಣಾನುಜ ॥ 17 ॥

ಇತ್ಯುಕ್ತೋಭ್ರಾತೃಪುತ್ರೇಣಪ್ರತ್ಯುವಾಚವಿಭೀಷಣಃ ।

ಅಜಾನನ್ನಿವಮಛಚೀಲಙ್ಕಿಂರಾಕ್ಷಸವಿಕತ್ಥಸೇ ॥ 18 ॥

ರಾಕ್ಷಸೇನ್ದ್ರಸುತಾಸಾಧೋಪಾರುಷ್ಯನ್ತ್ಯಜಗೌರವಾತ್ ।

ಕುಲೇಯದ್ಯಪ್ಯಹಞ್ಜಾತೋರಕ್ಷಸಾಙ್ಕ್ರೂರಕರ್ಮಣಾಮ್ ॥ 19 ॥

ಗುಣೋಯಃಪ್ರಥಮೋನೃಣನ್ತನ್ಮೇಶೀಲಮರಾಕ್ಷಸಮ್ ।

ನ ರಮೇದಾರುಣೇನಾಹಂ ನ ಚಾಧರ್ಮೇಣವೈರಮೇ ॥ 20 ॥

ಭ್ರಾತ್ರಾವಿಷಶೀಲೋಽಪಿಕಥಮ್ಭ್ರಾತಾನಿರಸ್ಯತೇ ।

ಧರ್ಮಾತ್ಪ್ರಚ್ಯುತಶೀಲಂಹಿಪುರುಷಮ್ಪಾಪನಿಶ್ಚಯಮ್ ॥ 21 ॥

ತ್ಯಕ್ತ್ವಾಸುಖಮವಾಪ್ನೋತಿಹಸ್ತಾದಾಶೀವಿಷಂಯಥಾ ।

ಪರಸ್ವಹರಣೇಯುಕ್ತಮ್ಪರದಾರಾಭಿಮರ್ಶಕಮ್ ॥ 22 ॥

ತ್ಯಾಜ್ಯಮಾಹುರ್ದುರಾತ್ಮಾನಂವೇಶ್ಮಪ್ರಜ್ವಲಿತಂಯಥಾ ।

ಪರಸ್ವಾನಾಂ ಚ ಹರಣಮ್ಪರದಾರಾಭಿಮರ್ಶನಮ್ ॥ 23 ॥

ಸುಹೃದಾಮತಿಶಙ್ಕಾ ಚ ತ್ರಯೋದೋಷಾಃಕ್ಷಯಾವಹಾಃ ।

ಮಹರ್ಷೀಣಾಂವಧೋಘೋರಸ್ಸರ್ವದೇವೈಶ್ಚವಿಗ್ರಹಃ ॥ 24 ॥

ಅಭಿಮಾನಶ್ಚದೋಷಶ್ಚವೈರಿತ್ವಮ್ಪ್ರತಿಕೂಲತಾ ।

ಏತೇದೋಷಾಮಮಭ್ರಾತುರ್ಜೀವಿತೈಶ್ವರ್ಯನಾಶನಾಃ ॥ 25 ॥

ಗುಣಾನ್ಪ್ರಚ್ಛಾದಯಾಮಾಸುಃಪರ್ವತಾನಿವತೋಯದಾಃ ।

ದೋಷೈರೇತೈಃಪರಿತ್ಯಕ್ತೋಮಯಾಭ್ರಾತಾಪಿತಾತವ ॥ 26 ॥

ನೇಯಮಸ್ತಿಪುರೀಲಙ್ಕಾ ನ ಚ ತ್ವಂ ನ ಚ ತೇಪಿತಾ ।

ಅತಿಮಾನನೀ ಚ ಬಾಲಶ್ಚದುರ್ವಿನೀತಶ್ಚರಾಕ್ಷಸ ।

ಬದ್ಧಸ್ತ್ವಙ್ಕಾಲಪಾಶೇನಬ್ರೂಹಿಮಾಂಯದ್ಯದಿಚ್ಛಸಿ ॥ 27 ॥

ಅದ್ಯತೇವ್ಯಸನಮ್ಪ್ರಾಪ್ತಙ್ಕಿಮ್ಮಾನ್ತ್ವಾಮಿಹವಕ್ಷ್ಯಸಿ ।

ಪ್ರವೇಷ್ಟುಂ ನ ತ್ವಯಾಶಕ್ಯನ್ನ್ಯಗ್ರೋಧಂರಾಕ್ಷಸಾಧಮ ॥ 28 ॥

ಧರ್ಷಯಿತ್ವಾ ಚ ಕಾಕುತ್ಸ್ಥಂ ನ ಶಕ್ಯಞ್ಜೀವಿತುನ್ತ್ವಯಾ ।

ಯುಧ್ಯಸ್ವನರದೇವೇನಲಕ್ಷ್ಮಣೇನರಣೇಸಹ ॥ 29 ॥

ಹತಸ್ತ್ವನ್ದೇವತಾಕಾರ್ಯಙ್ಕರಿಷ್ಯಸಿಯಮಕ್ಷಯೇ ।

ನಿದರ್ಶಯಿತ್ವಾತ್ಮಬಲಂಸಮುದ್ಯತಙ್ಕುರುಷ್ವಸರ್ವಾಯುಧಸಾಯಕವ್ಯಯಮ್ ।

ನ ಲಕ್ಷ್ಮಣಸ್ಯೈತ್ಯಹಿಬಾಣಗೋಚರನ್ತ್ವಮದ್ಯಜೀವನ್ ಸಬಲೋಗಮಿಷ್ಯಸಿ ॥ 30 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಸಪ್ತಾಶೀತಿತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha saptāśītitamassargaḥ |

evamuktvātusaumitriñjātaharṣovibhīṣaṇaḥ |

dhanuṣpāṇinnamādāyatvaramāṇojagāmasaḥ || 1 ||

avidūrantatogatvāpraviśyatumahadvanam |

darśamāmāsatatkarmalakṣmaṇātavibhīṣaṇaḥ || 2 ||

nīlajīmūtasaṅkāśannyagrodhambhīmadarśanam |

tejasvīrāvaṇabhrātālakṣmaṇāyanyavedayat || 3 ||

ihopahārambhūtānāmbalavānrāvaṇātmajaḥ |

upahṛtyatataḥpaścātsaṅgrāmamabhivartate || 4 ||

adṛśṭassarvabhūtānāntatobhavatirākṣasaḥ |

nihantisamareśatrūn badhnāti ca śarottamaiḥ || 5 ||

tamapraviṣṭannyagrodhambalinaṃrāvaṇātmajam |

vidhvaṃsayaśarairdīpṭaiḥ sarathaṃsāśvasārathim || 6 ||

tathetyuktvāmahātejāssaumitrirmitranandanaḥ |

babhūvāvasthitastatracitraṃvisphārayan? dhanuḥ || 7 ||

sa rathenāgnivarṇenabalavānrāvaṇātmajaḥ |

indrajitkavacīkhaṅgīsadhvajaḥpratyadṛśyata || 8 ||

tamuvācamahātejāḥpaulastyamaparājitam |

samahvayetvāṃsamaresamyagyuddhamprayacchame || 9 ||

evamuktomahātejāmanasvīrāvaṇātmajaḥ |

abravītparuṣaṃvākyantatradṛṣṭavāvibhīṣaṇam || 10 ||

ihatvañjātasamvṛddhaḥsākṣādbhrātāpiturmama |

kathandruhyasiputrasyapitṛvyomamarākṣasa || 11 ||

na jñātitvaṃ na sauhārdhaṃ na jātistavadurmate |

pramāṇaṃ na ca saudaryaṃ na dharmodharmadūṣaṇa || 12 ||

śocyastvamasidurbuddhenindanīyaścasādhubhiḥ |

yastvaṃsvajanamutsṛjyaparabhṛtyatvamāgataḥ || 13 ||

naitachacithilayābuddhyātvaṃvesatimahadantaram |

kva ca svajanasamvāsaḥkva ca nīcaparāśrayaḥ || 14 ||

guṇavānvāparajanaḥsvajanonirguṇo'pivā |

nirguṇaḥsvajanaḥśreyān yaḥparaḥparaevasaḥ || 15 ||

yasassvapakṣamparityajyaparapakṣanniṣevate |

sa svapakṣekṣyamprāptepaścāsttairevahanyate || 16 ||

niranukrośatāceyaṃyādṛśīteniśācara |

svajanenatvayāśakyampauruṣaṃrāvaṇānuja || 17 ||

ityuktobhrātṛputreṇapratyuvācavibhīṣaṇaḥ |

ajānannivamachacīlaṅkiṃrākṣasavikatthase || 18 ||

rākṣasendrasutāsādhopāruṣyantyajagauravāt |

kuleyadyapyahañjātorakṣasāṅkrūrakarmaṇām || 19 ||

guṇoyaḥprathamonṛṇantanmeśīlamarākṣasam |

na ramedāruṇenāhaṃ na cādharmeṇavairame || 20 ||

bhrātrāviṣaśīlo'pikathambhrātānirasyate |

dharmātpracyutaśīlaṃhipuruṣampāpaniścayam || 21 ||

tyaktvāsukhamavāpnotihastādāśīviṣaṃyathā |

parasvaharaṇeyuktamparadārābhimarśakam || 22 ||

tyājyamāhurdurātmānaṃveśmaprajvalitaṃyathā |

parasvānāṃ ca haraṇamparadārābhimarśanam || 23 ||

suhṛdāmatiśaṅkā ca trayodoṣāḥkṣayāvahāḥ |

maharṣīṇāṃvadhoghorassarvadevaiścavigrahaḥ || 24 ||

abhimānaścadoṣaścavairitvampratikūlatā |

etedoṣāmamabhrāturjīvitaiśvaryanāśanāḥ || 25 ||

guṇānpracchādayāmāsuḥparvatānivatoyadāḥ |

doṣairetaiḥparityaktomayābhrātāpitātava || 26 ||

neyamastipurīlaṅkā na ca tvaṃ na ca tepitā |

atimānanī ca bālaścadurvinītaścarākṣasa |

baddhastvaṅkālapāśenabrūhimāṃyadyadicchasi || 27 ||

adyatevyasanamprāptaṅkimmāntvāmihavakṣyasi |

praveṣṭuṃ na tvayāśakyannyagrodhaṃrākṣasādhama || 28 ||

dharṣayitvā ca kākutsthaṃ na śakyañjīvituntvayā |

yudhyasvanaradevenalakṣmaṇenaraṇesaha || 29 ||

hatastvandevatākāryaṅkariṣyasiyamakṣaye |

nidarśayitvātmabalaṃsamudyataṅkuruṣvasarvāyudhasāyakavyayam |

na lakṣmaṇasyaityahibāṇagocarantvamadyajīvan sabalogamiṣyasi || 30 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe saptāśītitamassargaḥ ||