6.34 Yuddhakanda - Chatustrimsha Sargah

ॐ

6.34 ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡ - ಚತುಸ್ತ್ರಿಂಶ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ಚತುಸ್ತ್ರಿಂಶಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ಅಥತಾಞ್ಜಾತನ್ತಾಪಾನ್ತೇನವಾಕ್ಯೇನಮೋಹಿತಾಮ್ ।

ಸರಮಾಹ್ಲಾದಯಾಮಾಸಮಹೀಙ್ಘೌರೀಮಿವಾಮ್ಭಸಾ ॥ 1 ॥

ತತಸ್ತಸ್ಯಾಹಿತಂಸಖ್ಯಾಶ್ಚಿಕೀರ್ಷನ್ತೀಸಖೀವಚಃ ।

ಉವಾಚಕಾಲೇಕಾಲಜ್ಞಾಸ್ಮಿತಪೂರ್ವಾಭಿಭಾಷಿಣೀ ॥ 2 ॥

ಉತ್ಸಹೇಯಮಹಙ್ಗತ್ವಾತ್ವದ್ವಾಕ್ಯಮಸಿತೇಕ್ಷಣೇಃ ।

ನಿವೇದ್ಯಕುಶಲಂರಾಮೇಪ್ರತಿಚ್ಛನ್ನಾನಿವರ್ತಿತುಮ್ ॥ 3 ॥

ನಹಿಮೇಕ್ರಮಮಾಣಾಯಾನಿರಾಲಮ್ಬೇವಿಹಾಯಸಿ ।

ಸಮರ್ಥೋಗತಿಮನ್ವೇತುಮ್ಪವನೋಗರುಡೋಽಪಿವಾ ॥ 4 ॥

ಏವಮ್ಬ್ರುವಾಣಾನ್ತಾಂಸೀತಾಸರಮಾಮ್ಪುನರಬ್ರವೀತ್ ।

ಮಧುರಂಶ್ಲಕ್ಕ್ಷಣಯಾವಾಚಾಪೂರ್ವಶೋಕಾಭಿಪನ್ನಯಾ ॥ 5 ॥

ಸಮರ್ಥಾಗಗನಙ್ಗನ್ತುಮಪಿವಾತ್ವಂರಸಾತಲಮ್ ।

ಅವಗಚ್ಛಾಮ್ಯಕರ್ತವ್ಯಙ್ಕರ್ತವ್ಯನ್ತೇಮದನ್ತರೇ ॥ 6 ॥

ಮತ್ಪ್ರಿಯಂಯದಿಕರ್ತವ್ಯಂಯದಿಬುದ್ಧಿಃ ಸ್ಥಿರಾತವ ।

ಜ್ಞಾತುಮಿಚ್ಛಾಮಿತಙ್ಗತ್ವಾಕಿಙ್ಕರೋತೀತಿರಾವಣಃ ॥ 7 ॥

ಸಹಿಮಾಯಾಬಲಃಕ್ರೂರೋರಾವಣಶ್ಶತ್ರುರಾವಣಃ ।

ಮಾಮ್ಮೋಹಯತಿದುಷ್ಟಾತ್ಮಾಪೀತಾಮಾತ್ರೇವವಾರುಣೀ ॥ 8 ॥

ತರ್ಜಾಪಯತಿಮಾನ್ನಿತ್ಯಮ್ಭರ್ತ್ಸಾಪಯತಿಚಾಸಕೃತ್ ।

ರಾಕ್ಷಸೀಭಿಸ್ಸುಘೂರಾಭಿರ್ಯಾಮಾಂರಕ್ಷನ್ತಿನಿತ್ಯಶಃ ॥ 9 ॥

ಉದ್ವಿಗ್ನಾಶಙ್ಕಿತಾಚಾಸ್ಮಿನಸ್ವಸ್ಥಞ್ಚಮನೋಮಮ ।

ತದ್ಭಯಾಚ್ಚಾಹಮುದ್ವಿಗ್ನಾಅಶೋಕವನಿಕಾಙ್ಗತಾ ॥ 10 ॥

ಯದಿನಾಮಕಥಾತಸ್ಯನಿಶ್ಚಿತಂವಾಪಿಯದ್ಭವೇತ್ ।

ನಿವೇದಯೇಥಾಸ್ಸರ್ವನ್ತತ್ಪರೋಮೇಸ್ಯಾದಮನುಗ್ರಹಃ ॥ 11 ॥

ಸಾತ್ವೇವಮ್ಬ್ರುವತೀಂಸೀತಾಂಸರಮಾವಲ್ಗುಭಾಷಿಣೀ ।

ಉವಾಚವದನನ್ತಸ್ಯಾಸ್ಸ್ಪೃಶನ್ತೀಬಾಷ್ಪವಿಕ್ಲಬಮ್ ॥ 12 ॥

ಏಷತೇಯದ್ಯಭಿಪ್ರಾಯಸ್ತದಾಗಚ್ಛಾಮಿಜಾನಕೀಃ ।

ಗೃಹ್ಯಶತ್ರೋರಭಿಪ್ರಾಯಮುಪಾವೃತ್ತಾಞ್ಚಪಶ್ಯಮಾಮ್ ॥ 13 ॥

ಏವಮುಕ್ತ್ವಾತತೋಗತ್ವಾಸಮೀಪನ್ತಸ್ಯರಕ್ಷಸಃ ।

ಶುಶ್ರಾವಕಥಿತನ್ತಸ್ಯರಾವಣಸ್ಯಸಮನ್ತ್ರಿಣಃ ॥ 14 ॥

ಸಾಶ್ರುತ್ವಾನಿಶ್ಚಯನ್ತಸ್ಯನಿಶ್ಚಯಜ್ಞಾದುರಾತ್ಮನಃ ।

ಪುನರೇವಾಗಮತ್ಕ್ಷಿಪ್ರಮಶೋಕವನಿಕಾಂಶುಭಾಮ್ ॥ 15 ॥

ಸಾಪ್ರವಿಷ್ಟಾತತಸ್ತತ್ರದದರ್ಶಜನಕಾತ್ಮಜಾಮ್ ।

ಪ್ರತೀಕ್ಷಮಾಣಾಂಸ್ವಾಮೇವಭ್ರಷ್ಟಪದ್ಮಾಮಿವಶ್ರಿಯಮ್ ॥ 16 ॥

ತಾನ್ತುಸೀತಾಪುನಃಪ್ರಾಪ್ತಾಂಸರಮಾಂವಲ್ಗುಭಾಷಿಣೀಮ್ ।

ಪರಿಷ್ವಜ್ಯಚಸುಸ್ನಿಗ್ಧನ್ದದೌಚಸ್ವಯಮಾಸನಮ್ ॥ 17 ॥

ಇಹಾಸೀನಾಸುಖಂಸರ್ವಮಾಖ್ಯಾಹಿಮಮತತ್ತ್ವತಃ ।

ಕ್ರೂರಸ್ಯನಿಶ್ಚಯನ್ತಸ್ಯರಾವಣಸ್ಯದುರಾತ್ಮನಃ ॥ 18 ॥

ದೀಯತಾಮಭಿಸತ್ಕೃತ್ಯಮನುಜೇನ್ದ್ರಾಯಮೈಥಿಲೀ ।

ನಿದರ್ಶನನ್ತೇಪರ್ಯಾಪ್ತಞ್ಜನಸ್ಥಾನೇಯದದ್ಭುತಮ್ ॥ 19 ॥

ಲಙ್ಘನಞ್ಚಸಮುದ್ರಸ್ಯದರ್ಶನಞ್ಚಹನೂಮತಃ ।

ವಧಞ್ಚರಕ್ಷಸಾಂಯುದ್ಧೇಕಃಕುರ್ಯಾನ್ಮಾನುಷೋಭುವಿ ॥ 20 ॥

ಏವಂಸಮನ್ತ್ರಿವೃದ್ಧೈಶ್ಚಾವಿದ್ಧೇನಬಹುಭಾಷಿತಃ ।

ನತ್ವಾಮುತ್ಪನಿಹತೇಮೋಕ್ತುಮರ್ಥಮರ್ಥಪರೋಯಥಾ ॥ 21 ॥

ನೋತ್ಸಹತ್ಯಮೃತೋಮೋಕ್ತುಂಯುದ್ಧೇತ್ವಾಮಿತಿಮೈಥಿಲೀಃ ।

ಸಾಮಾತ್ಯಸ್ಯನೃಶಂಸಸ್ಯನಿಶ್ಚಯೋಹ್ಯೇಷವರ್ತತೇ ॥ 22 ॥

ತದೇಷಾಸುಸ್ಥಿರಾಬುದ್ಧಿರ್ಮೃತ್ಯುಲೋಭಾದುಪಸ್ಥಿತಾ ।

ಭಯಾನ್ನಶಕ್ತಸ್ತ್ವಾಮ್ಮೋಕ್ತುಮನಿರಸ್ತಸ್ಸಂಯುಗೇ ॥ 23 ॥

ರಕ್ಷಸಾನಾಞ್ಚಸರ್ವೇಷಾಮಾತ್ಮನಶ್ಚವಧೇನಹಿ ।

ನಿಹತ್ಯರಾವಣಂಸಙ್ ಖ್ಯೇಸರ್ವಥಾನಿಶಿತೈಶ್ಶರೈಃ ॥ 24 ॥

ಪ್ರತಿನೇಷ್ಯತಿರಾಮಸ್ತ್ವಾಮಯೋಧ್ಯಾಮಸಿತೇಕ್ಷಣೇಃ ।

ಏತಸ್ಮಿನ್ನನ್ತರೇಶಬ್ದೋಭೇರೀಶಙ್ಖಸಮಾಕುಲಃ ॥ 25 ॥

ಶ್ರುತೋವಾನರಸೈನ್ಯಾನಾಙ್ಕಮ್ಪಯನ್ ಧರಣೀತಲಮ್ ।

ಶ್ರುತ್ವಾತುತದ್ವಾನರಸೈನ್ಯಶಬ್ದಂಲಙ್ಕಾಗತಾರಾಕ್ಷಸರಾಜಭೃತ್ಯಾಃ ।

ನಷ್ಟೌಜಸೋದೈನ್ಯರೀತಚೇಷ್ಟಾಃಶ್ರೇಯೋನಪಶ್ಯನ್ತಿನೃಪಸ್ಯದೋಷೈಃ ॥ 26 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಯುದ್ಧಕಾಣ್ಡೇ ಚತುಸ್ತ್ರಿಂಶಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe yuddhakāṇḍam |

atha catustriṃśassargaḥ |

athatāñjātantāpāntenavākyenamohitām |

saramāhlādayāmāsamahīṅghaurīmivāmbhasā || 1 ||

tatastasyāhitaṃsakhyāścikīrṣantīsakhīvacaḥ |

uvācakālekālajñāsmitapūrvābhibhāṣiṇī || 2 ||

utsaheyamahaṅgatvātvadvākyamasitekṣaṇeḥ |

nivedyakuśalaṃrāmepraticchannānivartitum || 3 ||

nahimekramamāṇāyānirālambevihāyasi |

samarthogatimanvetumpavanogaruḍo'pivā || 4 ||

evambruvāṇāntāṃsītāsaramāmpunarabravīt |

madhuraṃślakkṣaṇayāvācāpūrvaśokābhipannayā || 5 ||

samarthāgaganaṅgantumapivātvaṃrasātalam |

avagacchāmyakartavyaṅkartavyantemadantare || 6 ||

matpriyaṃyadikartavyaṃyadibuddhiḥ sthirātava |

jñātumicchāmitaṅgatvākiṅkarotītirāvaṇaḥ || 7 ||

sahimāyābalaḥkrūrorāvaṇaśśatrurāvaṇaḥ |

māmmohayatiduṣṭātmāpītāmātrevavāruṇī || 8 ||

tarjāpayatimānnityambhartsāpayaticāsakṛt |

rākṣasībhissughūrābhiryāmāṃrakṣantinityaśaḥ || 9 ||

udvignāśaṅkitācāsminasvasthañcamanomama |

tadbhayāccāhamudvignāaśokavanikāṅgatā || 10 ||

yadināmakathātasyaniścitaṃvāpiyadbhavet |

nivedayethāssarvantatparomesyādamanugrahaḥ || 11 ||

sātvevambruvatīṃsītāṃsaramāvalgubhāṣiṇī |

uvācavadanantasyāsspṛśantībāṣpaviklabam || 12 ||

eṣateyadyabhiprāyastadāgacchāmijānakīḥ |

gṛhyaśatrorabhiprāyamupāvṛttāñcapaśyamām || 13 ||

evamuktvātatogatvāsamīpantasyarakṣasaḥ |

śuśrāvakathitantasyarāvaṇasyasamantriṇaḥ || 14 ||

sāśrutvāniścayantasyaniścayajñādurātmanaḥ |

punarevāgamatkṣipramaśokavanikāṃśubhām || 15 ||

sāpraviṣṭātatastatradadarśajanakātmajām |

pratīkṣamāṇāṃsvāmevabhraṣṭapadmāmivaśriyam || 16 ||

tāntusītāpunaḥprāptāṃsaramāṃvalgubhāṣiṇīm |

pariṣvajyacasusnigdhandadaucasvayamāsanam || 17 ||

ihāsīnāsukhaṃsarvamākhyāhimamatattvataḥ |

krūrasyaniścayantasyarāvaṇasyadurātmanaḥ || 18 ||

dīyatāmabhisatkṛtyamanujendrāyamaithilī |

nidarśananteparyāptañjanasthāneyadadbhutam || 19 ||

laṅghanañcasamudrasyadarśanañcahanūmataḥ |

vadhañcarakṣasāṃyuddhekaḥkuryānmānuṣobhuvi || 20 ||

evaṃsamantrivṛddhaiścāviddhenabahubhāṣitaḥ |

natvāmutpanihatemoktumarthamarthaparoyathā || 21 ||

notsahatyamṛtomoktuṃyuddhetvāmitimaithilīḥ |

sāmātyasyanṛśaṃsasyaniścayohyeṣavartate || 22 ||

tadeṣāsusthirābuddhirmṛtyulobhādupasthitā |

bhayānnaśaktastvāmmoktumanirastassaṃyuge || 23 ||

rakṣasānāñcasarveṣāmātmanaścavadhenahi |

nihatyarāvaṇaṃsaṅ khyesarvathāniśitaiśśaraiḥ || 24 ||

pratineṣyatirāmastvāmayodhyāmasitekṣaṇeḥ |

etasminnantareśabdobherīśaṅkhasamākulaḥ || 25 ||

śrutovānarasainyānāṅkampayan dharaṇītalam |

śrutvātutadvānarasainyaśabdaṃlaṅkāgatārākṣasarājabhṛtyāḥ |

naṣṭaujasodainyarītaceṣṭāḥśreyonapaśyantinṛpasyadoṣaiḥ || 26 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye yuddhakāṇḍe catustriṃśassargaḥ ||