3.7 Aranyakanda - Saptama Sargah

ॐ

3.7 ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡ - ಸಪ್ತಮ ಸರ್ಗಃ

Valmiki Kannada

ಶ್ರೀಮದ್ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ರಾಮಾಯಣೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡಮ್ ।

ಅಥ ಸಪ್ತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ।

ರಾಮಸ್ತು ಸಹಿತೋ ಭ್ರಾತ್ರಾ ಸೀತಯಾ ಚ ಪರನ್ತಪಃ ।

ಸುತೀಕ್ಷ್ಣಸ್ಯಾಶ್ರಮಪದಂ ಜಗಾಮ ಸಹ ತೈರ್ದ್ವಿಜೈಃ ॥ 1 ॥

ಸ ಗತ್ವಾ ದೀರ್ಘಮಧ್ವಾನಂ ನದೀಸ್ತೀರ್ತ್ವಾ ಬಹೂದಕಾಃ ।

ದದರ್ಶ ವಿಮಲಂ ಶೈಲಂ ಮಹಾಮೇಘಮಿವೋನ್ನತಮ್ ॥ 2 ॥

ತತ ಸ್ತದಿಕ್ಷ್ವಾಕುವರೌ ಸನ್ತತಂ ವಿವಿಧೈರ್ದ್ರುಮೈಃ ।

ಕಾನನಂ ತೌ ವಿವಿಶತುಸ್ಸೀತಯಾ ಸಹ ರಾಘವೌ ॥ 3 ॥

ಪ್ರವಿಷ್ಟಸ್ತು ವನಂ ಘೋರಂ ಬಹುಪುಷ್ಪಫಲದ್ರುಮಮ್ ।

ದದರ್ಶಾಶ್ರಮಮೇಕಾನ್ತೇ ಚೀರಮಾಲಾಪರಿಷ್ಕೃತಮ್ ॥ 4 ॥

ತತ್ರ ತಾಪಸಮಾಸೀನಂ ಮಲಪಙ್ಕಜಟಾಧರಮ್ ।

ರಾಮಸ್ಸುತೀಕ್ಷ್ಣಂ ವಿಧಿವತ್ತಪೋವೃದ್ಧಮಭಾಷತ ॥ 5 ॥

ರಾಮೋಽಹಮಸ್ಮಿ ಭಗವನ್ಭವನ್ತಂ ದ್ರಷ್ಟುಮಾಗತಃ ।

ತ್ವಂ ಮಾಭಿವದ ಧರ್ಮಜ್ಞ ಮಹರ್ಷೇ ಸತ್ಯವಿಕ್ರಮ ॥ 6 ॥

ಸ ನಿರೀಕ್ಷ್ಯ ತತೋ ಧೀರೋ ರಾಮಂ ಧರ್ಮಭೃತಾಂ ವರಮ್ ।

ಸಮಾಶ್ಲಿಷ್ಯ ಚ ಬಾಹುಭ್ಯಾಮಿದಂ ವಚನಮಬ್ರವೀತ್ ॥ 7 ॥

ಸ್ವಾಗತಂ ತೇ ರಘುಶ್ರೇಷ್ಠ ರಾಮ ಸತ್ಯಭೃತಾಂ ವರ ।

ಆಶ್ರಮೋಽಯಂ ತ್ವಯಾಕ್ರಾನ್ತಸ್ಸನಾಥ ಇವ ಸಾಮ್ಪ್ರತಮ್ ॥ 8 ॥

ಪ್ರತೀಕ್ಷಮಾಣಸ್ತ್ವಾಮೇವ ನಾರೋಹೇಽಹಂ ಮಹಾಯಶಃ ।

ದೇವಲೋಕಮಿತೋ ವೀರ ದೇಹಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಮಹೀತಲೇ ।

ಚಿತ್ರಕೂಟಮುಪಾದಾಯ ರಾಜ್ಯಭ್ರಷ್ಟೋಽಸಿ ಮೇ ಶ್ರುತಃ ॥ 9 ॥

ಇಹೋಪಯಾತಃ ಕಾಕುತ್ಥ್ಸ ದೇವರಾಜಶ್ಶತಕ್ರತುಃ ॥ 10 ॥

ಉಪಾಗಮ್ಯ ಚ ಮೇ ದೇವೋ ಮಹಾದೇವಸ್ಸುರೇಶ್ವರಃ ।

ಸರ್ವಾನ್ ಲೋಕಾಞ್ಜಿತಾನಾಹ ಮಮ ಪುಣ್ಯೇನ ಕರ್ಮಣಾ ॥ 11 ॥

ತೇಷು ದೇವರ್ಷಿಜುಷ್ಟೇಷು ಜಿತೇಷು ತಪಸಾ ಮಯಾ ।

ಮತ್ಪ್ರಸಾದಾತ್ಸಭಾರ್ಯಸ್ತ್ವಂ ವಿಹರಸ್ವ ಸಲಕ್ಷ್ಮಣಃ ॥ 12 ॥

ತಮುಗ್ರತಪಸಾಯುಕ್ತಂ ಮಹರ್ಷಿಂ ಸತ್ಯವಾದಿನಮ್ ।

ಪ್ರತ್ಯುವಾಚಾತ್ಮವಾನ್ರಾಮೋ ಬ್ರಹ್ಮಾಣಮಿವ ಕಾಶ್ಯಪಃ ॥ 13 ॥

ಅಹಮೇವಾಹರಿಷ್ಯಾಮಿ ಸರ್ವಾನ್ ಲೋಕಾನ್ಮಹಾಮುನೇ ।

ಆವಾಸಂ ತ್ವಹಮಿಚ್ಛಾಮಿ ಪ್ರದಿಷ್ಟಮಿಹ ಕಾನನೇ ॥ 14 ॥

ಭವಾನ್ಸರ್ವತ್ರ ಕುಶಲಸ್ಸರ್ವಭೂತಹಿತೇ ರತಃ ।

ಆಖ್ಯಾತಶ್ಶರಭಙ್ಗೇಣ ಗೌತಮೇನ ಮಹಾತ್ಮನಾ ॥ 15 ॥

ಏವಮುಕ್ತಸ್ತು ರಾಮೇಣ ಮಹರ್ಷಿರ್ಲೋಕವಿಶ್ರುತಃ ।

ಅಬ್ರವೀನ್ಮಧುರಂ ವಾಕ್ಯಂ ಹರ್ಷೇಣ ಮಹತಾಽಪ್ಲುತಃ ॥ 16 ॥

ಅಯಮೇವಾಶ್ರಮೋ ರಾಮ ಗುಣವಾನ್ರಮ್ಯತಾಮಿಹ ।

ಋಷಿಸಙ್ಘಾನುಚರಿತಸ್ಸದಾ ಮೂಲಫಲೈರ್ಯುತಃ ॥ 17 ॥

ಇಮಮಾಶ್ರಮಮಾಗಮ್ಯ ಮೃಗಸಙ್ಘಾ ಮಹಾಯಶಃ ।

ಅಹತ್ವಾ ಪ್ರತಿಗಚ್ಛನ್ತಿ ಲೋಭಯಿತ್ವಾಽಕುತೋಭಯಾಃ ॥ 18 ॥

ನಾನ್ಯದ್ಧೋಷಂ ಭವೇದತ್ರ ಮೃಗೇಭ್ಯೋಽನ್ಯತ್ರ ವಿದ್ಧಿ ವೈ ।

ತಚ್ಛೃತ್ವಾ ವಚನಂ ತಸ್ಯ ಮಹರ್ಷೇರ್ಲಕ್ಷ್ಮಣಾಗ್ರಜಃ ॥ 19 ॥

ಉವಾಚ ವಚನಂ ಧೀರೋ ವಿಕೃಷ್ಯ ಸಶರಂ ಧನುಃ ।

ತಾನಹಂ ಸುಮಹಾಭಾಗ ಮೃಗಸಙ್ಘಾನ್ಸಮಾಗತಾನ್ ॥ 20 ॥

ಹನ್ಯಾಂ ನಿಶಿತಧಾರೇಣ ಶರೇಣಾಶನಿವರ್ಚಸಾ ।

ಭವಾಂಸ್ತತ್ರಾಭಿಷಜ್ಯೇತ ಕಿಂಸ್ಯಾತ್ಕೃಚ್ಛ್ರತರಂ ತತಃ ॥ 21 ॥

ಏತಸ್ಮಿನ್ನಾಶ್ರಮೇ ವಾಸಂ ಚಿರಂ ತು ನ ಸಮರ್ಥಯೇ ।

ತಮೇವಮುಕ್ತ್ವೋಪರಮಂ ರಾಮಸ್ಸನ್ಧ್ಯಾಮುಪಾಗಮತ್ ॥ 22 ॥

ಅನ್ವಾಸ್ಯ ಪಶ್ಚಿಮಾಂ ಸ್ನಧ್ಯಾಂ ತತ್ರ ವಾಸಮಕಲ್ಪಯತ್ ।

ಸುತೀಕ್ಷ್ಣಸ್ಯಾಽಶ್ರಮೇ ರಮ್ಯೇ ಸೀತಯಾ ಲಕ್ಷ್ಮಣೇನ ಚ ॥ 23 ॥

ತಮೇವಮುಕ್ತ್ವೋಪರಮಂ ರಾಮಸ್ಸನ್ಧ್ಯಾಮುಪಾಗಮತ್ ॥ 24 ॥

ಅನ್ವಾಸ್ಯ ಪಶ್ಚಿಮಾಂ ಸನ್ನ್ಧ್ಯಾಂ ತತ್ರ ವಾಸಮಕಲ್ಪಯತ್ ।

ಸುತೀಕ್ಷ್ಣಸ್ಯಾಶ್ರಮೇ ರಮ್ಯೇ ಸೀತಯಾ ಲಕ್ಷ್ಮಣೇನ ಚ ॥ 25 ॥

ತತಶ್ಶುಭಂ ತಾಪಸಭೋಜ್ಯಮನ್ನಂ ಸ್ವಯಂ ಸುತೀಕ್ಷ್ಣಃ ಪುರುಷರ್ಷಭಾಭ್ಯಾಮ್ ।

ತಾಭ್ಯಾಂ ಸುಸತ್ಕೃತ್ಯ ದದೌ ಮಹಾತ್ಮಾ ಸನ್ಧ್ಯಾನಿವೃತ್ತೌ ರಜನೀಂ ಮವೇಕ್ಷ್ಯ ॥ 26 ॥

ಇತ್ಯಾರ್ಷೇ ಶ್ರೀಮದ್ರಾಮಾಯಣೇ ವಾಲ್ಮೀಕೀಯ ಆದಿಕಾವ್ಯೇ ಅರಣ್ಯಕಾಣ್ಡೇ ಸಪ್ತಮಸ್ಸರ್ಗಃ ॥

Roman (IAST) Transliteration

śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe araṇyakāṇḍam |

atha saptamassargaḥ |

rāmastu sahito bhrātrā sītayā ca parantapaḥ |

sutīkṣṇasyāśramapadaṃ jagāma saha tairdvijaiḥ || 1 ||

sa gatvā dīrghamadhvānaṃ nadīstīrtvā bahūdakāḥ |

dadarśa vimalaṃ śailaṃ mahāmeghamivonnatam || 2 ||

tata stadikṣvākuvarau santataṃ vividhairdrumaiḥ |

kānanaṃ tau viviśatussītayā saha rāghavau || 3 ||

praviṣṭastu vanaṃ ghoraṃ bahupuṣpaphaladrumam |

dadarśāśramamekānte cīramālāpariṣkṛtam || 4 ||

tatra tāpasamāsīnaṃ malapaṅkajaṭādharam |

rāmassutīkṣṇaṃ vidhivattapovṛddhamabhāṣata || 5 ||

rāmo'hamasmi bhagavanbhavantaṃ draṣṭumāgataḥ |

tvaṃ mābhivada dharmajña maharṣe satyavikrama || 6 ||

sa nirīkṣya tato dhīro rāmaṃ dharmabhṛtāṃ varam |

samāśliṣya ca bāhubhyāmidaṃ vacanamabravīt || 7 ||

svāgataṃ te raghuśreṣṭha rāma satyabhṛtāṃ vara |

āśramo'yaṃ tvayākrāntassanātha iva sāmpratam || 8 ||

pratīkṣamāṇastvāmeva nārohe'haṃ mahāyaśaḥ |

devalokamito vīra dehaṃ tyaktvā mahītale |

citrakūṭamupādāya rājyabhraṣṭo'si me śrutaḥ || 9 ||

ihopayātaḥ kākutthsa devarājaśśatakratuḥ || 10 ||

upāgamya ca me devo mahādevassureśvaraḥ |

sarvān lokāñjitānāha mama puṇyena karmaṇā || 11 ||

teṣu devarṣijuṣṭeṣu jiteṣu tapasā mayā |

matprasādātsabhāryastvaṃ viharasva salakṣmaṇaḥ || 12 ||

tamugratapasāyuktaṃ maharṣiṃ satyavādinam |

pratyuvācātmavānrāmo brahmāṇamiva kāśyapaḥ || 13 ||

ahamevāhariṣyāmi sarvān lokānmahāmune |

āvāsaṃ tvahamicchāmi pradiṣṭamiha kānane || 14 ||

bhavānsarvatra kuśalassarvabhūtahite rataḥ |

ākhyātaśśarabhaṅgeṇa gautamena mahātmanā || 15 ||

evamuktastu rāmeṇa maharṣirlokaviśrutaḥ |

abravīnmadhuraṃ vākyaṃ harṣeṇa mahatā'plutaḥ || 16 ||

ayamevāśramo rāma guṇavānramyatāmiha |

ṛṣisaṅghānucaritassadā mūlaphalairyutaḥ || 17 ||

imamāśramamāgamya mṛgasaṅghā mahāyaśaḥ |

ahatvā pratigacchanti lobhayitvā'kutobhayāḥ || 18 ||

nānyaddhoṣaṃ bhavedatra mṛgebhyo'nyatra viddhi vai |

tacchṛtvā vacanaṃ tasya maharṣerlakṣmaṇāgrajaḥ || 19 ||

uvāca vacanaṃ dhīro vikṛṣya saśaraṃ dhanuḥ |

tānahaṃ sumahābhāga mṛgasaṅghānsamāgatān || 20 ||

hanyāṃ niśitadhāreṇa śareṇāśanivarcasā |

bhavāṃstatrābhiṣajyeta kiṃsyātkṛcchrataraṃ tataḥ || 21 ||

etasminnāśrame vāsaṃ ciraṃ tu na samarthaye |

tamevamuktvoparamaṃ rāmassandhyāmupāgamat || 22 ||

anvāsya paścimāṃ snadhyāṃ tatra vāsamakalpayat |

sutīkṣṇasyā'śrame ramye sītayā lakṣmaṇena ca || 23 ||

tamevamuktvoparamaṃ rāmassandhyāmupāgamat || 24 ||

anvāsya paścimāṃ sanndhyāṃ tatra vāsamakalpayat |

sutīkṣṇasyāśrame ramye sītayā lakṣmaṇena ca || 25 ||

tataśśubhaṃ tāpasabhojyamannaṃ svayaṃ sutīkṣṇaḥ puruṣarṣabhābhyām |

tābhyāṃ susatkṛtya dadau mahātmā sandhyānivṛttau rajanīṃ mavekṣya || 26 ||

ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye araṇyakāṇḍe saptamassargaḥ ||