Narayaniyam Dashaka 81 - Narakasuravadham Tatha Subhadraharanam

ॐ

नारायणीयं दशक 81 - नरकासुरवधं तथा सुभद्राहरणम्

Vishnu Devanagari

स्निग्धां मुग्धां सततमपि तां लालयन् सत्यभामां

यातो भूयः सह खलु तया याज्ञसेनीविवाहम् ।

पार्थप्रीत्यै पुनरपि मनागास्थितो हस्तिपुर्यां

सशक्रप्रस्थं पुरमपि विभो संविधायागतोऽभूः ॥1॥

भद्रां भद्रां भवदवरजां कौरवेणार्थ्यमानां

त्वद्वाचा तामहृत कुहनामस्करी शक्रसूनुः ।

तत्र क्रुद्धं बलमनुनयन् प्रत्यगास्तेन सार्धं

शक्रप्रस्थं प्रियसखमुदे सत्यभामासहायः ॥2॥

तत्र क्रीडन्नपि च यमुनाकूलदृष्टां गृहीत्वा

तां कालिन्दीं नगरमगमः खाण्डवप्रीणिताग्निः ।

भ्रातृत्रस्तां प्रणयविवशां देव पैतृष्वसेयीं

राज्ञां मध्ये सपदि जहृषे मित्रविन्दामवन्तीम् ॥3॥

सत्यां गत्वा पुनरुदवहो नग्नजिन्नन्दनां तां

बध्वा सप्तापि च वृषवरान् सप्तमूर्तिर्निमेषात् ।

भद्रां नाम प्रददुरथ ते देव सन्तर्दनाद्या-

स्तत्सोदर्या वरद भवतः साऽपि पैतृष्वसेयी ॥4॥

पार्थाद्यैरप्यकृतलवनं तोयमात्राभिलक्ष्यं

लक्षं छित्वा शफरमवृथा लक्ष्मणां मद्रकन्याम् ।

अष्टावेवं तव समभवन् वल्लभास्तत्र मध्ये

शुश्रोथ त्वं सुरपतिगिरा भौमदुश्चेष्टितानि ॥5॥

स्मृतायातं पक्षिप्रवरमधिरूढस्त्वमगमो

वहन्नङ्के भामामुपवनमिवारातिभवनम् ।

विभिन्दन् दुर्गाणि त्रुटितपृतनाशोणितरसैः

पुरं तावत् प्राग्ज्योतिषमकुरुथाः शोणितपुरम् ॥6॥

मुरस्त्वां पञ्चास्यो जलधिवनमध्यादुदपतत्

स चक्रे चक्रेण प्रदलितशिरा मङ्क्षु भवता ।

चतुर्दन्तैर्दन्तावलपतिभिरिन्धानसमरं

रथाङ्गेन छित्वा नरकमकरोस्तीर्णनरकम् ॥7॥

स्तुतो भूम्या राज्यं सपदि भगदत्तेऽस्य तनये

गजञ्चैकं दत्वा प्रजिघयिथ नागान्निजपुरीम् ।

खलेनाबद्धानां स्वगतमनसां षोडश पुनः

सहस्राणि स्त्रीणामपि च धनराशिं च विपुलम् ॥8॥

भौमापाहृतकुण्डलं तददितेर्दातुं प्रयातो दिवं

शक्राद्यैर्महितः समं दयितया द्युस्त्रीषु दत्तह्रिया ।

हृत्वा कल्पतरुं रुषाभिपतितं जित्वेन्द्रमभ्यागम-

स्तत्तु श्रीमददोष ईदृश इति व्याख्यातुमेवाकृथाः ॥9॥

कल्पद्रुं सत्यभामाभवनभुवि सृजन् द्व्यष्टसाहस्रयोषाः

स्वीकृत्य प्रत्यगारं विहितबहुवपुर्लालयन् केलिभेदैः ।

आश्चर्यान्नारदालोकितविविधगतिस्तत्र तत्रापि गेहे

भूयः सर्वासु कुर्वन् दश दश तनयान् पाहि वातालयेश ॥10॥

Roman (IAST) Transliteration

snigdhāṃ mugdhāṃ satatamapi tāṃ lālayan satyabhāmāṃ

yāto bhūyaḥ saha khalu tayā yājñasenīvivāham |

pārthaprītyai punarapi manāgāsthito hastipuryāṃ

saśakraprasthaṃ puramapi vibho saṃvidhāyāgato'bhūḥ ||1||

bhadrāṃ bhadrāṃ bhavadavarajāṃ kauraveṇārthyamānāṃ

tvadvācā tāmahṛta kuhanāmaskarī śakrasūnuḥ |

tatra kruddhaṃ balamanunayan pratyagāstena sārdhaṃ

śakraprasthaṃ priyasakhamude satyabhāmāsahāyaḥ ||2||

tatra krīḍannapi ca yamunākūladṛṣṭāṃ gṛhītvā

tāṃ kālindīṃ nagaramagamaḥ khāṇḍavaprīṇitāgniḥ |

bhrātṛtrastāṃ praṇayavivaśāṃ deva paitṛṣvaseyīṃ

rājñāṃ madhye sapadi jahṛṣe mitravindāmavantīm ||3||

satyāṃ gatvā punarudavaho nagnajinnandanāṃ tāṃ

badhvā saptāpi ca vṛṣavarān saptamūrtirnimeṣāt |

bhadrāṃ nāma pradaduratha te deva santardanādyā-

statsodaryā varada bhavataḥ sā'pi paitṛṣvaseyī ||4||

pārthādyairapyakṛtalavanaṃ toyamātrābhilakṣyaṃ

lakṣaṃ chitvā śapharamavṛthā lakṣmaṇāṃ madrakanyām |

aṣṭāvevaṃ tava samabhavan vallabhāstatra madhye

śuśrotha tvaṃ surapatigirā bhaumaduśceṣṭitāni ||5||

smṛtāyātaṃ pakṣipravaramadhirūḍhastvamagamo

vahannaṅke bhāmāmupavanamivārātibhavanam |

vibhindan durgāṇi truṭitapṛtanāśoṇitarasaiḥ

puraṃ tāvat prāgjyotiṣamakuruthāḥ śoṇitapuram ||6||

murastvāṃ pañcāsyo jaladhivanamadhyādudapatat

sa cakre cakreṇa pradalitaśirā maṅkṣu bhavatā |

caturdantairdantāvalapatibhirindhānasamaraṃ

rathāṅgena chitvā narakamakarostīrṇanarakam ||7||

stuto bhūmyā rājyaṃ sapadi bhagadatte'sya tanaye

gajañcaikaṃ datvā prajighayitha nāgānnijapurīm |

khalenābaddhānāṃ svagatamanasāṃ ṣoḍaśa punaḥ

sahasrāṇi strīṇāmapi ca dhanarāśiṃ ca vipulam ||8||

bhaumāpāhṛtakuṇḍalaṃ tadaditerdātuṃ prayāto divaṃ

śakrādyairmahitaḥ samaṃ dayitayā dyustrīṣu dattahriyā |

hṛtvā kalpataruṃ ruṣābhipatitaṃ jitvendramabhyāgama-

stattu śrīmadadoṣa īdṛśa iti vyākhyātumevākṛthāḥ ||9||

kalpadruṃ satyabhāmābhavanabhuvi sṛjan dvyaṣṭasāhasrayoṣāḥ

svīkṛtya pratyagāraṃ vihitabahuvapurlālayan kelibhedaiḥ |

āścaryānnāradālokitavividhagatistatra tatrāpi gehe

bhūyaḥ sarvāsu kurvan daśa daśa tanayān pāhi vātālayeśa ||10||