Narayaniyam Dashaka 24 - Prahladacharitam

ॐ

नारायणीयं दशक 24 - प्रह्लादचरितम्

Vishnu Devanagari

हिरण्याक्षे पोत्रिप्रवरवपुषा देव भवता

हते शोकक्रोधग्लपितधृतिरेतस्य सहजः ।

हिरण्यप्रारम्भः कशिपुरमरारातिसदसि

प्रतिज्ञमातेने तव किल वधार्थं मधुरिपो ॥1॥

विधातारं घोरं स खलु तपसित्वा नचिरतः

पुरः साक्षात्कुर्वन् सुरनरमृगाद्यैरनिधनम् ।

वरं लब्ध्वा दृप्तो जगदिह भवन्नायकमिदं

परिक्षुन्दन्निन्द्रादहरत दिवं त्वामगणयन् ॥2॥

निहन्तुं त्वां भूयस्तव पदमवाप्तस्य च रिपो-

र्बहिर्दृष्टेरन्तर्दधिथ हृदये सूक्ष्मवपुषा ।

नदन्नुच्चैस्तत्राप्यखिलभुवनान्ते च मृगयन्

भिया यातं मत्वा स खलु जितकाशी निववृते ॥3॥

ततोऽस्य प्रह्लादः समजनि सुतो गर्भवसतौ

मुनेर्वीणापाणेरधिगतभवद्भक्तिमहिमा ।

स वै जात्या दैत्यः शिशुरपि समेत्य त्वयि रतिं

गतस्त्वद्भक्तानां वरद परमोदाहरणताम् ॥4॥

सुरारीणां हास्यं तव चरणदास्यं निजसुते

स दृष्ट्वा दुष्टात्मा गुरुभिरशिशिक्षच्चिरममुम् ।

गुरुप्रोक्तं चासाविदमिदमभद्राय दृढमि-

त्यपाकुर्वन् सर्वं तव चरणभक्त्यैव ववृधे ॥ 5 ॥

अधीतेषु श्रेष्ठं किमिति परिपृष्टेऽथ तनये

भवद्भक्तिं वर्यामभिगदति पर्याकुलधृतिः ।

गुरुभ्यो रोषित्वा सहजमतिरस्येत्यभिविदन्

वधोपायानस्मिन् व्यतनुत भवत्पादशरणे ॥6॥

स शूलैराविद्धः सुबहु मथितो दिग्गजगणै-

र्महासर्पैर्दष्टोऽप्यनशनगराहारविधुतः ।

गिरीन्द्रवक्षिप्तोऽप्यहह! परमात्मन्नयि विभो

त्वयि न्यस्तात्मत्वात् किमपि न निपीडामभजत ॥7॥

ततः शङ्काविष्टः स पुनरतिदुष्टोऽस्य जनको

गुरूक्त्या तद्गेहे किल वरुणपाशैस्तमरुणत् ।

गुरोश्चासान्निध्ये स पुनरनुगान् दैत्यतनयान्

भवद्भक्तेस्तत्त्वं परममपि विज्ञानमशिषत् ॥8॥

पिता शृण्वन् बालप्रकरमखिलं त्वत्स्तुतिपरं

रुषान्धः प्राहैनं कुलहतक कस्ते बलमिति ।

बलं मे वैकुण्ठस्तव च जगतां चापि स बलं

स एव त्रैलोक्यं सकलमिति धीरोऽयमगदीत् ॥9॥

अरे क्वासौ क्वासौ सकलजगदात्मा हरिरिति

प्रभिन्ते स्म स्तम्भं चलितकरवालो दितिसुतः ।

अतः पश्चाद्विष्णो न हि वदितुमीशोऽस्मि सहसा

कृपात्मन् विश्वात्मन् पवनपुरवासिन् मृडय माम् ॥10॥

Roman (IAST) Transliteration

hiraṇyākṣe potripravaravapuṣā deva bhavatā

hate śokakrodhaglapitadhṛtiretasya sahajaḥ |

hiraṇyaprārambhaḥ kaśipuramarārātisadasi

pratijñamātene tava kila vadhārthaṃ madhuripo ||1||

vidhātāraṃ ghoraṃ sa khalu tapasitvā nacirataḥ

puraḥ sākṣātkurvan suranaramṛgādyairanidhanam |

varaṃ labdhvā dṛpto jagadiha bhavannāyakamidaṃ

parikṣundannindrādaharata divaṃ tvāmagaṇayan ||2||

nihantuṃ tvāṃ bhūyastava padamavāptasya ca ripo-

rbahirdṛṣṭerantardadhitha hṛdaye sūkṣmavapuṣā |

nadannuccaistatrāpyakhilabhuvanānte ca mṛgayan

bhiyā yātaṃ matvā sa khalu jitakāśī nivavṛte ||3||

tato'sya prahlādaḥ samajani suto garbhavasatau

munervīṇāpāṇeradhigatabhavadbhaktimahimā |

sa vai jātyā daityaḥ śiśurapi sametya tvayi ratiṃ

gatastvadbhaktānāṃ varada paramodāharaṇatām ||4||

surārīṇāṃ hāsyaṃ tava caraṇadāsyaṃ nijasute

sa dṛṣṭvā duṣṭātmā gurubhiraśiśikṣacciramamum |

guruproktaṃ cāsāvidamidamabhadrāya dṛḍhami-

tyapākurvan sarvaṃ tava caraṇabhaktyaiva vavṛdhe || 5 ||

adhīteṣu śreṣṭhaṃ kimiti paripṛṣṭe'tha tanaye

bhavadbhaktiṃ varyāmabhigadati paryākuladhṛtiḥ |

gurubhyo roṣitvā sahajamatirasyetyabhividan

vadhopāyānasmin vyatanuta bhavatpādaśaraṇe ||6||

sa śūlairāviddhaḥ subahu mathito diggajagaṇai-

rmahāsarpairdaṣṭo'pyanaśanagarāhāravidhutaḥ |

girīndravakṣipto'pyahaha! paramātmannayi vibho

tvayi nyastātmatvāt kimapi na nipīḍāmabhajata ||7||

tataḥ śaṅkāviṣṭaḥ sa punaratiduṣṭo'sya janako

gurūktyā tadgehe kila varuṇapāśaistamaruṇat |

guroścāsānnidhye sa punaranugān daityatanayān

bhavadbhaktestattvaṃ paramamapi vijñānamaśiṣat ||8||

pitā śṛṇvan bālaprakaramakhilaṃ tvatstutiparaṃ

ruṣāndhaḥ prāhainaṃ kulahataka kaste balamiti |

balaṃ me vaikuṇṭhastava ca jagatāṃ cāpi sa balaṃ

sa eva trailokyaṃ sakalamiti dhīro'yamagadīt ||9||

are kvāsau kvāsau sakalajagadātmā haririti

prabhinte sma stambhaṃ calitakaravālo ditisutaḥ |

ataḥ paścādviṣṇo na hi vaditumīśo'smi sahasā

kṛpātman viśvātman pavanapuravāsin mṛḍaya mām ||10||