Prashnopanishad - Pancha Prashnah

ॐ

પ્રશ્નોપનિષદ્ - પઞ્ચ પ્રશ્નઃ

Gujarati

પઞ્ચમઃ પ્રશ્નઃ

અથ હૈનં સૈબ્ય-સ્સત્યકામઃ પપ્રચ્છ।

સ યો હ વૈ તદ્ વગવન્મનુષ્યેષુ પ્રાયણાન્તમોઙ્કારમભિધ્યાયીત કતમં-વાઁવ સ તેન લોક-ઞ્જયતીતિ ॥1॥

તસ્મૈ સ હોવાચ એતદ્ વૈ સત્યકામ પર-ઞ્ચાપર-ઞ્ચ બ્રહ્મ યદોઙ્કારઃ।

તસ્માદ્ વિદ્વાનેતેનૈવાયતનેનૈકતરમન્વેતિ ॥2॥

સ યધ્યેકમાત્રમભિધ્યાયીત સ તેનૈવ સંવેઁદિતસ્તૂર્ણમેવ જગત્યાભિસમ્પધ્યતે।

તમૃચો મનુષ્યલોકમુપનયન્તે સ તત્ર તપસા બ્રહ્મચર્યેણ શ્રદ્ધયા સમ્પન્નો મહિમાનમનુભવતિ ॥3॥

અથ યદિ દ્વિમાત્રેણ મનસિ સમ્પદ્યતે સો-ઽન્તરિક્ષં-યઁજુર્ભિરુન્નીયતે સોમલોકમ્।

સ સોમલોકે વિભુતિમનુભૂય પુનરાવર્તતે ॥4॥

યઃ પુનરેત-ન્ત્રિમાત્રેણોમિત્યેતેનૈવાક્ષરેણ પર-મ્પુરુષમભિધ્યાયીત સ તેજસિ સૂર્યે સમ્પન્નઃ।

યથા પાદોદરસ્ત્વચા વિનિર્ભુચ્યત એવં હ વૈ સ પાપ્મના વિનિર્ભુક્ત-સ્સ સામભિરુન્નીયતે બ્રહ્મલોકં સ એતસ્માજ્જીવઘનાત્પરાત્પર-મ્પુરિશય-મ્પુરુષમીક્ષતે તદેતૌ શ્લોકૌ ભવતઃ ॥5॥

તિસ્રો માત્રા મૃત્યુમત્યઃ પ્રયુક્તા અન્યોન્યસક્તાઃ અનવિપ્રયુક્તાઃ।

ક્રિયાસુ બાહ્યાન્તરમધ્યમાસુ સમ્યક્પ્રયુક્તાસુ ન કમ્પતે જ્ઞઃ ॥6॥

ઋગ્ભિરેતં-યઁજુર્ભિરન્તરિક્ષં સામભિર્યત્તત્કવયો વેદયન્તે।

તમોઙ્કારેણૈવાયતનેનાન્વેતિ વિદ્વાન્ યત્તચ્છાન્તમજરમમૃતમભય-મ્પર-ઞ્ચેતિ ॥7॥

Roman (IAST) Transliteration

pañcamaḥ praśnaḥ

atha hainaṃ saibya-ssatyakāmaḥ papraccha|

sa yo ha vai tad vagavanmanuṣyeṣu prāyaṇāntamoṅkāramabhidhyāyīta katamaṃ-vā~va sa tena loka-ñjayatīti ||1||

tasmai sa hovāca etad vai satyakāma para-ñcāpara-ñca brahma yadoṅkāraḥ|

tasmād vidvānetenaivāyatanenaikataramanveti ||2||

sa yadhyekamātramabhidhyāyīta sa tenaiva saṃve~ditastūrṇameva jagatyābhisampadhyate|

tamṛco manuṣyalokamupanayante sa tatra tapasā brahmacaryeṇa śraddhayā sampanno mahimānamanubhavati ||3||

atha yadi dvimātreṇa manasi sampadyate so-'ntarikṣaṃ-ya~jurbhirunnīyate somalokam|

sa somaloke vibhutimanubhūya punarāvartate ||4||

yaḥ punareta-ntrimātreṇomityetenaivākṣareṇa para-mpuruṣamabhidhyāyīta sa tejasi sūrye sampannaḥ|

yathā pādodarastvacā vinirbhucyata evaṃ ha vai sa pāpmanā vinirbhukta-ssa sāmabhirunnīyate brahmalokaṃ sa etasmājjīvaghanātparātpara-mpuriśaya-mpuruṣamīkṣate tadetau ślokau bhavataḥ ||5||

tisro mātrā mṛtyumatyaḥ prayuktā anyonyasaktāḥ anaviprayuktāḥ|

kriyāsu bāhyāntaramadhyamāsu samyakprayuktāsu na kampate jñaḥ ||6||

ṛgbhiretaṃ-ya~jurbhirantarikṣaṃ sāmabhiryattatkavayo vedayante|

tamoṅkāreṇaivāyatanenānveti vidvān yattacchāntamajaramamṛtamabhaya-mpara-ñceti ||7||