Narayaniyam Dashaka 18 - Prithucharitam

ॐ

નારાયણીયં દશક 18 - પૃથુચરિતમ્

Vishnu Melpathur Narayana Bhattathiri Gujarati

જાતસ્ય ધ્રુવકુલ એવ તુઙ્ગકીર્તે-

રઙ્ગસ્ય વ્યજનિ સુતઃ સ વેનનામા ।

યદ્દોષવ્યથિતમતિઃ સ રાજવર્ય-

સ્ત્વત્પાદે નિહિતમના વનં ગતોઽભૂત્ ॥1॥

પાપોઽપિ ક્ષિતિતલપાલનાય વેનઃ

પૌરાદ્યૈરુપનિહિતઃ કઠોરવીર્યઃ ।

સર્વેભ્યો નિજબલમેવ સમ્પ્રશંસન્

ભૂચક્રે તવ યજનાન્યયં ન્યરૌત્સીત્ ॥2॥

સમ્પ્રાપ્તે હિતકથનાય તાપસૌઘે

મત્તોઽન્યો ભુવનપતિર્ન કશ્ચનેતિ ।

ત્વન્નિન્દાવચનપરો મુનીશ્વરૈસ્તૈઃ

શાપાગ્નૌ શલભદશામનાયિ વેનઃ ॥3॥

તન્નાશાત્ ખલજનભીરુકૈર્મુનીન્દ્રૈ-

સ્તન્માત્રા ચિરપરિરક્ષિતે તદઙ્ગે ।

ત્યક્તાઘે પરિમથિતાદથોરુદણ્ડા-

દ્દોર્દણ્ડે પરિમથિતે ત્વમાવિરાસીઃ ॥4॥

વિખ્યાતઃ પૃથુરિતિ તાપસોપદિષ્ટૈઃ

સૂતાદ્યૈઃ પરિણુતભાવિભૂરિવીર્યઃ ।

વેનાર્ત્યા કબલિતસમ્પદં ધરિત્રી-

માક્રાન્તાં નિજધનુષા સમામકાર્ષીઃ ॥5॥

ભૂયસ્તાં નિજકુલમુખ્યવત્સયુક્ત્યૈ-

ર્દેવાદ્યૈઃ સમુચિતચારુભાજનેષુ ।

અન્નાદીન્યભિલષિતાનિ યાનિ તાનિ

સ્વચ્છન્દં સુરભિતનૂમદૂદુહસ્ત્વમ્ ॥6॥

આત્માનં યજતિ મખૈસ્ત્વયિ ત્રિધામ-

ન્નારબ્ધે શતતમવાજિમેધયાગે ।

સ્પર્ધાલુઃ શતમખ એત્ય નીચવેષો

હૃત્વાઽશ્વં તવ તનયાત્ પરાજિતોઽભૂત્ ॥7॥

દેવેન્દ્રં મુહુરિતિ વાજિનં હરન્તં

વહ્નૌ તં મુનિવરમણ્ડલે જુહૂષૌ ।

રુન્ધાને કમલભવે ક્રતોઃ સમાપ્તૌ

સાક્ષાત્ત્વં મધુરિપુમૈક્ષથાઃ સ્વયં સ્વમ્ ॥8॥

તદ્દત્તં વરમુપલભ્ય ભક્તિમેકાં

ગઙ્ગાન્તે વિહિતપદઃ કદાપિ દેવ ।

સત્રસ્થં મુનિનિવહં હિતાનિ શંસ-

ન્નૈક્ષિષ્ઠાઃ સનકમુખાન્ મુનીન્ પુરસ્તાત્ ॥9॥

વિજ્ઞાનં સનકમુખોદિતં દધાનઃ

સ્વાત્માનં સ્વયમગમો વનાન્તસેવી ।

તત્તાદૃક્પૃથુવપુરીશ સત્વરં મે

રોગૌઘં પ્રશમય વાતગેહવાસિન્ ॥10॥

Roman (IAST) Transliteration

jātasya dhruvakula eva tuṅgakīrte-

raṅgasya vyajani sutaḥ sa venanāmā |

yaddoṣavyathitamatiḥ sa rājavarya-

stvatpāde nihitamanā vanaṃ gato'bhūt ||1||

pāpo'pi kṣititalapālanāya venaḥ

paurādyairupanihitaḥ kaṭhoravīryaḥ |

sarvebhyo nijabalameva sampraśaṃsan

bhūcakre tava yajanānyayaṃ nyarautsīt ||2||

samprāpte hitakathanāya tāpasaughe

matto'nyo bhuvanapatirna kaścaneti |

tvannindāvacanaparo munīśvaraistaiḥ

śāpāgnau śalabhadaśāmanāyi venaḥ ||3||

tannāśāt khalajanabhīrukairmunīndrai-

stanmātrā ciraparirakṣite tadaṅge |

tyaktāghe parimathitādathorudaṇḍā-

ddordaṇḍe parimathite tvamāvirāsīḥ ||4||

vikhyātaḥ pṛthuriti tāpasopadiṣṭaiḥ

sūtādyaiḥ pariṇutabhāvibhūrivīryaḥ |

venārtyā kabalitasampadaṃ dharitrī-

mākrāntāṃ nijadhanuṣā samāmakārṣīḥ ||5||

bhūyastāṃ nijakulamukhyavatsayuktyai-

rdevādyaiḥ samucitacārubhājaneṣu |

annādīnyabhilaṣitāni yāni tāni

svacchandaṃ surabhitanūmadūduhastvam ||6||

ātmānaṃ yajati makhaistvayi tridhāma-

nnārabdhe śatatamavājimedhayāge |

spardhāluḥ śatamakha etya nīcaveṣo

hṛtvā'śvaṃ tava tanayāt parājito'bhūt ||7||

devendraṃ muhuriti vājinaṃ harantaṃ

vahnau taṃ munivaramaṇḍale juhūṣau |

rundhāne kamalabhave kratoḥ samāptau

sākṣāttvaṃ madhuripumaikṣathāḥ svayaṃ svam ||8||

taddattaṃ varamupalabhya bhaktimekāṃ

gaṅgānte vihitapadaḥ kadāpi deva |

satrasthaṃ muninivahaṃ hitāni śaṃsa-

nnaikṣiṣṭhāḥ sanakamukhān munīn purastāt ||9||

vijñānaṃ sanakamukhoditaṃ dadhānaḥ

svātmānaṃ svayamagamo vanāntasevī |

tattādṛkpṛthuvapurīśa satvaraṃ me

rogaughaṃ praśamaya vātagehavāsin ||10||