📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
3.6 - પશુહૌત્રમ્ - કૃષ્ણ યજુર્વેદ તૈત્તિરીય બ્રાહ્મણ પાઠઃ - અઞ્જન્તિ ત્વામધ્વરે
3.6 - Pashuhautram - Krishna Yajurveda Taittiriya Brahmana Pathah - Anjanti Tvamadhvare
Krishna Gujarati
કૃષ્ણ યજુર્વેદીય તૈત્તિરીય બ્રાહ્મણે તૃતીયાષ્ટકે ષષ્ઠઃ પ્રપાઠકઃ - પશુહૌત્રમ્
ઓ-ન્નમઃ પરમાત્મને, શ્રી મહાગણપતયે નમઃ,
શ્રી ગુરુભ્યો નમઃ । હ॒રિઃ॒ ઓમ્ ॥
અનુવાકં 1 - યૂપસંસ્કારાઃ
અ॒ઞ્જન્તિ॒ ત્વામ॑દ્ધ્વ॒રે દે॑વ॒યન્તઃ॑ । વન॑સ્પતે॒ મધુ॑ના॒ દૈવ્યે॑ન । યદૂ॒ર્ધ્વસ્તિ॑ષ્ઠા॒-દ્દ્રવિ॑ણે॒હ ધ॑ત્તાત્ । યદ્વા॒ ક્ષયો॑ મા॒તુર॒સ્યા ઉ॒પસ્થે᳚ ॥ ઉચ્છ્ર॑યસ્વ વનસ્પતે । વર્​ષ્મ॑-ન્પૃથિ॒વ્યા અધિ॑ । સુમિ॑તી મી॒યમા॑નઃ ।
વર્ચો॑ધા ય॒જ્ઞવા॑હસે ॥ સમિ॑દ્ધસ્ય॒ શ્રય॑માણઃ પુ॒રસ્તા᳚ત્ । બ્રહ્મ॑ વન્વા॒નો અ॒જરગ્ં॑ સુ॒વીર᳚મ્ ॥ 1 ॥
આ॒રે અ॒સ્મદમ॑તિ॒-મ્બાધ॑માનઃ । ઉચ્છ્ર॑યસ્વ મહ॒તે સૌભ॑ગાય ॥ ઊ॒ર્ધ્વ ઊ॒ષુણ॑ ઊ॒તયે᳚ । તિષ્ઠા॑ દે॒વો ન સ॑વિ॒તા । ઊ॒ર્ધ્વો વાજ॑સ્ય॒ સનિ॑તા॒ યદ॒ઞ્જિભિઃ॑ । વા॒ઘદ્ભિ॑-ર્વિ॒હ્વયા॑મહે ॥
ઊ॒ર્ધ્વો નઃ॑ પા॒હ્યગ્ંહ॑સો॒ નિ કે॒તુના᳚ । વિશ્વ॒ગ્ં॒ સમ॒ત્રિણ॑-ન્દહ ।
કૃ॒ધી ન॑ ઊ॒ર્ધ્વાઞ્ચ॒ રથા॑ય જી॒વસે᳚ ।
વિ॒દા દે॒વેષુ॑ નો॒ દુવઃ॑ ॥ 2 ॥
જા॒તો જા॑યતે સુદિન॒ત્વે અહ્ના᳚મ્ । સમ॒ર્ય આ વિ॒દથે॒ વર્ધ॑માનઃ । પુ॒નન્તિ॒ ધીરા॑ અ॒પસો॑ મની॒ષા । દે॒વ॒યા વિપ્ર॒ ઉદિ॑યર્તિ॒ વાચ᳚મ્ ॥ યુવા॑ સુ॒વાસાઃ॒ પરિ॑વીત॒ આગા᳚ત્ । સ ઉ॒ શ્રેયા᳚-ન્ભવતિ॒ જાય॑માનઃ ।
ત-ન્ધીરા॑સઃ ક॒વય॒ ઉન્ન॑યન્તિ । સ્વા॒ધિયો॒ મન॑સા દેવ॒યન્તઃ॑ ॥ પૃ॒થુ॒પાજા॒ અમ॑ર્ત્યઃ । ઘૃ॒તનિ॑ર્ણિ॒ખ્-સ્વા॑હુતઃ ॥ 3 ॥
અ॒ગ્નિ-ર્ય॒જ્ઞસ્ય॑ હવ્ય॒વાટ્ ॥ તગ્ં સ॒બાધો॑ ય॒તસ્રુ॑ચઃ । ઇ॒ત્થા ધિ॒યા ય॒જ્ઞવ॑ન્તઃ । આચ॑ક્રુર॒ગ્નિ-મૂ॒તયે᳚ ॥ ત્વં-વઁરુ॑ણ ઉ॒ત મિ॒ત્રો અ॑ગ્ને । ત્વાં-વઁ॑ર્ધન્તિ મ॒તિભિ॒-ર્વસિ॑ષ્ઠાઃ ।
ત્વે વસુ॑ સુષણ॒નાનિ॑ સન્તુ ।
યૂ॒ય-મ્પા॑ત સ્વ॒સ્તિભિ॒-સ્સદા॑ નઃ ॥ 4 ॥
(સુ॒વીરં॒ - દુવઃ॒ - સ્વા॑હુતો॒ - +-ઽષ્ટૌ ચ॑) (અ. 1)
અનુવાકં 2 - પ્રયાજવિષયા મૈત્રાવરુણપ્રૈષાઃ
હોતા॑ યક્ષદ॒ગ્નિગ્ં સ॒મિધા॑ સુષ॒મિધા॒ સમિ॑દ્ધ॒-ન્નાભા॑ પૃથિ॒વ્યા-સ્સ॑ગ॒ન્થે વા॒મસ્ય॑ ।
વર્​ષ્મ॑ન્દિ॒વ ઇ॒ડસ્પ॒દે વેત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥
હોતા॑ યક્ષ॒ત્-તનૂ॒નપા॑ત॒-મદિ॑તે॒-ર્ગર્ભ॒-મ્ભુવ॑નસ્ય ગો॒પામ્ । મદ્ધ્વા॒-ઽદ્ય દે॒વો દે॒વેભ્યો॑ દેવ॒યાના᳚ન્પ॒થો અ॑નક્તુ॒ વેત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥
હોતા॑ યક્ષ॒-ન્નરા॒શગ્ંસ॑-ન્નૃશ॒સ્ત્ર-ન્નૄગ્ંઃ પ્ર॑ણેત્રમ્ । ગોભિ॑-ર્વ॒પાવા॒ન્-થ્સ્યા-દ્વી॒રૈ-શ્શક્તી॑વા॒ન્-રથૈઃ᳚ પ્રથમ॒યાવા॒ હિર॑ણ્યૈશ્ચ॒ન્દ્રી વેત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥ હોતા॑ યક્ષદ॒ગ્નિમિ॒ડ ઈ॑ડિ॒તો દે॒વો દે॒વાગ્ં આવ॑ક્ષ-દ્દૂ॒તો હ॑વ્ય॒વાડમૂ॑રઃ ।
ઉપે॒મં-યઁ॒જ્ઞમુપે॒મા-ન્દે॒વો દે॒વહૂ॑તિમવતુ॒ વેત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥ હોતા॑ યક્ષ-દ્બ॒ર્॒હિ-સ્સુ॒ષ્ટરી॒મોર્ણ॑મ્રદા અ॒સ્મિન્. ય॒જ્ઞે વિ ચ॒ પ્ર ચ॑ પ્રથતાગ્​ સ્વાસ॒સ્થ-ન્દે॒વેભ્યઃ॑ ।
એમે॑નદ॒દ્ય વસ॑વો રુ॒દ્રા આ॑દિત્યા-સ્સ॑દન્તુ પ્રિ॒યમિન્દ્ર॑સ્યાસ્તુ॒ વેત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥ 5 ॥
હોતા॑ યક્ષ॒-દ્દુર॑ ઋ॒ષ્વાઃ ક॑વ॒ષ્યો-ઽકો॑ષધાવની॒-રુદાતા॑ભિ॒-ર્જિહ॑તાં॒-વિઁ પક્ષો॑ભિ-શ્શ્રયન્તામ્ । સુ॒પ્રા॒ય॒ણા અ॒સ્મિન્. ય॒જ્ઞે વિશ્ર॑યન્તા-મૃતા॒વૃધો॑ વિ॒યન્ત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥
હોતા॑ યક્ષદુ॒ષાસા॒નક્તા॑ બૃહ॒તી સુ॒પેશ॑સા॒ નૄગ્ંઃ પતિ॑ભ્યો॒ યોનિ॑-ઙ્કૃણ્વા॒ને ।
સ॒ગ્ગ્॒સ્મય॑માને॒ ઇન્દ્રે॑ણ દે॒વૈરેદ-મ્બ॒ર્॒હિ-સ્સી॑દતાં-વીઁ॒તામાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥
હોતા॑ યક્ષ॒-દ્દૈવ્યા॒ હોતા॑રા મ॒ન્દ્રા પોતા॑રા ક॒વી પ્રચે॑તસા ।
સ્વિ॑ષ્ટમ॒દ્યાન્યઃ ક॑રદિ॒ષા સ્વ॑ભિગૂર્તમ॒ન્ય ઊ॒ર્જા સત॑વસે॒મં-યઁ॒જ્ઞ-ન્દિ॒વિ દે॒વેષુ॑ ધત્તાં-વીઁ॒તામાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥
હોતા॑ યક્ષત્-તિ॒સ્રો દે॒વીર॒પસા॑મ॒પસ્ત॑મા॒ અચ્છિ॑દ્ર-મ॒દ્યેદમપ॑-સ્તન્વતામ્ ।
દે॒વેભ્યો॑ દે॒વી-ર્દે॒વમપો॑ વિ॒યન્ત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥
હોતા॑ યક્ષ॒ત્-ત્વષ્ટા॑ર॒-મચિ॑ષ્ટુ॒મપા॑કગ્ં રેતો॒ધાં-વિઁશ્ર॑વસં-યઁશો॒ધામ્ ।
પુ॒રુ॒રૂપ॒મકા॑મકર્​શનગ્ં સુ॒પોષઃ॒ પોષૈ॒-સ્સ્યા-થ્સુ॒વીરો॑ વી॒રૈ-ર્વેત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥
હોતા॑ યક્ષ॒-દ્વન॒સ્પતિ॑-મુ॒પાવ॑સ્રક્ષદ્ધિ॒યો જો॒ષ્ટારગ્ં॑ શ॒શમ॒ન્નરઃ॑ ।
સ્વદા॒-થ્સ્વધિ॑તિર્-ઋતુ॒થા-ઽદ્ય દે॒વો દે॒વેભ્યો॑ હ॒વ્યા-ઽવા॒ડ્-વેત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥
હોતા॑ યક્ષદ॒ગ્નિગ્ગ્​ સ્વાહા-ઽઽજ્ય॑સ્ય॒ સ્વાહા॒ મેદ॑સ॒-સ્સ્વાહા᳚ સ્તો॒કાના॒ગ્॒ સ્વાહા॒ સ્વાહા॑ કૃતીના॒ગ્॒ સ્વાહા॑ હ॒વ્યસૂ᳚ક્તીનામ્ ।
સ્વાહા॑ દે॒વાગ્ં આ᳚જ્ય॒પાન્-થ્સ્વાહા॒-ઽગ્નિગ્ં હો॒ત્રાજ્જુ॑ષા॒ણા અગ્ન॒ આજ્ય॑સ્ય વિયન્તુ॒ હોત॒ર્યજ॑ ॥ 6 ॥
(પ્રિ॒યમિન્દ્ર॑સ્યાસ્તુ॒ વેત્વાજ્ય્॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ - સુ॒વીરો॑ વી॒રૈ-ર્વેત્વાજ્ય॑સ્ય॒ હોત॒ર્યજ॑ ચ॒ત્વારિ॑ ચ) (અ. 2)
(અ॒ગ્નિ-ન્તનૂ॒નપા॑ત॒-ન્નરા॒શગ્ંસ॑મ॒ગ્નિમિ॒ડ ઈ॑ડિ॒તો બ॒ર્॒હિર્દુર॑ ઉ॒ષાસા॒નક્તા॒ દૈવ્યા॑ તિ॒સ્રસ્ત્વષ્ટા॑રં॒-વઁન॒સ્પતિ॑મ॒ગ્નિમ્ )
(પઞ્ચ॒ વેત્વેકો॑ વિ॒યન્તુ॒ દ્વિર્વી॒તામેકો॑ વિ॒યન્તુ॒ દ્વિર્વેત્વેકો॑ વિયન્તુ॒ હોત॒ર્યજ॑)
અનુવાકં 3 - આપ્રિય પ્રયાજાનાં-યાઁજ્યાઃ
સમિ॑દ્ધો અ॒દ્ય મનુ॑ષો દુરો॒ણે । દે॒વો દે॒વાન્. ય॑જસિ જાતવેદઃ । આ ચ॒ વહ॑ મિત્રમહ-શ્ચિકિ॒ત્વાન્ । ત્વ-ન્દૂ॒તઃ ક॒વિર॑સિ॒ પ્રચે॑તાઃ ॥ તનૂ॑નપાત્પ॒થ ઋ॒તસ્ય॒ યાનાન્॑ । મદ્ધ્વા॑ સમ॒ઞ્જન્-થ્સ્વ॑દયા સુજિહ્વ ।
મન્મા॑નિ ધી॒ભિરુ॒ત ય॒જ્ઞમૃ॒ન્ધન્ન્ । દે॒વ॒ત્રા ચ॑ કૃણુહ્યદ્ધ્વ॒ર-ન્નઃ॑ ॥ નરા॒શગ્ંસ॑સ્ય મહિ॒માન॑મેષામ્ । ઉપ॑સ્તોષામ યજ॒તસ્ય॑ ય॒જ્ઞૈઃ ॥ 7 ॥
તે સુ॒ક્રત॑વ॒-શ્શુચ॑યો ધિય॒ધાંઃ । સ્વદ॑ન્તુ દે॒વા ઉ॒ભયા॑નિ હ॒વ્યા ॥ આ॒જુહ્વા॑ન॒ ઈડ્યો॒ વન્દ્ય॑શ્ચ । આયા᳚હ્યગ્ને॒ વસુ॑ભિ-સ્સ॒જોષાઃ᳚ ।
ત્વ-ન્દે॒વાના॑મસિ યહ્વ॒ હોતા᳚ । સ એ॑નાન્. યક્ષીષિ॒તો યજી॑યાન્ ॥ પ્રા॒ચીન॑-મ્બ॒ર્॒હિઃ પ્ર॒દિશા॑ પૃથિ॒વ્યાઃ । વસ્તો॑ર॒સ્યા વૃ॑જ્યતે॒ અગ્રે॒ અહ્ના᳚મ્ ।
વ્યુ॑ પ્રથતે વિત॒રં-વઁરી॑યઃ । દે॒વેભ્યો॒ અદિ॑તયે સ્યો॒નમ્ ॥ 8 ॥
વ્યચ॑સ્વતીરુર્વિ॒યા વિશ્ર॑યન્તામ્ । પતિ॑ભ્યો॒ નજન॑ય॒-શ્શુમ્ભ॑માનાઃ । દેવી᳚ર્દ્વારો બૃહતી-ર્વિશ્વમિન્વાઃ । દે॒વેભ્યો॑ ભવથ સુપ્રાય॒ણાઃ ॥ આ સુ॒ષ્વય॑ન્તી યજ॒તે ઉપા॑કે । ઉ॒ષાસા॒નક્તા॑ સદતા॒-ન્નિ યોનૌ᳚ ।
દિ॒વ્યે યોષ॑ણે બૃહ॒તી સુ॑રુ॒ક્મે । અધિ॒ શ્રિયગ્ં॑ શુક્ર॒પિશ॒-ન્દધા॑ને ॥ દૈવ્યા॒ હોતા॑રા પ્રથ॒મા સુ॒વાચા᳚ । મિમા॑ના ય॒જ્ઞ-મ્મનુ॑ષો॒ યજ॑દ્ધ્યૈ ॥ 9 ॥
પ્ર॒ચો॒દય॑ન્તા વિ॒દથે॑ષુ કા॒રૂ । પ્રા॒ચીન॒-ઞ્જ્યોતિઃ॑ પ્ર॒દિશા॑ દિ॒શન્તા᳚ ॥ આનો॑ ય॒જ્ઞ-મ્ભાર॑તી॒ તૂય॑મેતુ । ઇડા॑ મનુ॒ષ્વદિ॒હ ચે॒તય॑ન્તી । તિ॒સ્રો દે॒વી-ર્બ॒ર્॒હિરેદગ્ગ્​ સ્યો॒નમ્ । સર॑સ્વતી॒ સ્વપ॑સ-સ્સદન્તુ ॥
ય ઇ॒મે દ્યાવા॑પૃથિ॒વી જનિ॑ત્રી । રૂ॒પૈરપિગ્ં॑શ॒-દ્ભુવ॑નાનિ॒ વિશ્વા᳚ । તમ॒દ્ય હો॑તરિષિ॒તો યજી॑યાન્ ।
દે॒વ-ન્ત્વષ્ટા॑રમિ॒હ ય॑ક્ષિ વિ॒દ્વાન્ ॥ 10 ॥
ઉ॒પાવ॑સૃજ॒ત્-ત્મન્યા॑ સમ॒ઞ્જન્ન્ । દે॒વાના॒-મ્પાથ॑ ઋતુ॒થા હ॒વીગ્ંષિ॑ । વન॒સ્પતિઃ॑ શમિ॒તા દે॒વો અ॒ગ્નિઃ । સ્વદ॑ન્તુ હ॒વ્ય-મ્મધુ॑ના ઘૃ॒તેન॑ ॥
સ॒દ્યો જા॒તો વ્ય॑મિમીત ય॒જ્ઞમ્ । અ॒ગ્નિ-ર્દે॒વાના॑-મભવત્-પુરો॒ગાઃ । અ॒સ્ય હોતુઃ॑ પ્ર॒દિશ્યૃ॒તસ્ય॑ વા॒ચિ ।
સ્વાહા॑કૃતગ્ં હ॒વિર॑દન્તુ દે॒વાઃ ॥ 11 ॥
(ય॒જ્ઞૈઃ - સ્યો॒નં - ઁયજ॑દ્ધ્યૈ - વિ॒દ્વાન॒ - +ષ્ટૌ ચ॑) (અ. 3)
અનુવાકં 4 - પર્યગ્નિકરણીયા ઋચઃ
અ॒ગ્નિર્-હોતા॑ નો અદ્ધ્વ॒રે । વા॒જી સન્-પરિ॑ણીયતે ।
દે॒વો દે॒વેષુ॑ ય॒જ્ઞિયઃ॑ ॥ પરિ॑ ત્રિવિ॒ષ્ટ્ય॑દ્ધ્વ॒રમ્ । યાત્ય॒ગ્ની ર॒થીરિ॑વ । આ દે॒વેષુ॒ પ્રયો॒ દધ॑ત્ ॥ પરિ॒ વાજ॑પતિઃ ક॒વિઃ । અ॒ગ્નિર્-હ॒વ્યા ન્ય॑ક્રમીત્ ।
દધ॒-દ્રત્ના॑નિ દા॒શુષે᳚ ॥ 12 ॥
(અ॒ગ્નિર્-હોતા॑ નો॒ નવ॑) (અ. 4)
અનુવાકં 5 - મૈત્રાવરુણપ્રૈષઃ
અજૈ॑દ॒ગ્નિઃ । અસ॑ન॒દ્વાજ॒-ન્નિ । દે॒વો દે॒વેભ્યો॑ હ॒વ્યા-ઽવા᳚ટ્ । પ્રાઞ્જો॑ભિર્-હિન્વા॒નઃ ।
ધેના॑ભિઃ॒ કલ્પ॑માનઃ । ય॒જ્ઞસ્યાયુઃ॑ પ્રતિ॒રન્ન્ ।
ઉપ॒ પ્રેષ્ય॑ હોતઃ । હ॒વ્યા દે॒વેભ્યઃ॑ ॥ 13 ॥
(અજૈ॑દ॒ષ્ટૌ) (અ. 5)
અનુવાકં 6 - હોતુરધ્રિગુપ્રૈષઃ
દૈવ્યા᳚-શ્શમિતાર ઉ॒ત મ॑નુષ્યા॒ આર॑ભદ્ધ્વમ્ । ઉપ॑ નયત॒ મેદ્ધ્યા॒ દુરઃ॑ । આ॒શાસા॑ના॒ મેધ॑પતિભ્યા॒-મ્મેધ᳚મ્ । પ્રાસ્મા॑ અ॒ગ્નિ-મ્ભ॑રત । સ્તૃ॒ણી॒ત બ॒ર્॒હિઃ । અન્વે॑ન-મ્મા॒તા મ॑ન્યતામ્ । અનુ॑ પિ॒તા ।
અનુ॒ ભ્રાતા॒ સગ॑ર્ભ્યઃ । અનુ॒ સખા॒ સયૂ᳚થ્યઃ ॥
ઉ॒દી॒ચીનાગ્ં॑ અસ્ય પ॒દો નિધ॑ત્તાત્ ॥ 14 ॥
સૂર્ય॒-ઞ્ચક્ષુ॑ર્ગમયતાત્ । વાત॑-મ્પ્રા॒ણમ॒ન્વ-વ॑સૃજતાત્ । દિશ॒-શ્શ્રોત્ર᳚મ્ । અ॒ન્તરિ॑ક્ષ॒મસુ᳚મ્ । પૃ॒થિ॒વીગ્ં શરી॑રમ્ । એ॒ક॒ધા-ઽસ્ય॒ ત્વચ॒માચ્છ્ય॑તાત્ । પુ॒રા નાભ્યા॑ અપિ॒શસો॑ વ॒પામુત્ખિ॑દતાત્ । અ॒ન્તરે॒વોષ્માણં॑-વાઁરયતાત્ । શ્યે॒નમ॑સ્ય॒ વક્ષઃ॑ કૃણુતાત્ । પ્ર॒શસા॑ બા॒હૂ ॥ 15 ॥
શ॒લા દો॒ષણી᳚ । ક॒શ્યપે॒વાગ્ંસા᳚ । અચ્છિ॑દ્રે॒ શ્રોણી᳚ ।
ક॒વષો॒રૂ સ્રે॒કપ॑ર્ણા-ઽષ્ઠી॒વન્તા᳚ । ષડ્વિગ્ં॑શતિરસ્ય॒ વઙ્ક્ર॑યઃ ।
તા અ॑નુ॒ષ્ઠ્યોચ્ચ્યા॑વયતાત્ । ગાત્ર॑-ઙ્ગાત્રમ॒સ્યાનૂ॑ન-ઙ્કૃણુતાત્ । ઊ॒વ॒દ્ધ્ય॒ગો॒હ-મ્પાર્થિ॑વ-ઙ્ખનતાત્ । અ॒સ્ના રક્ષ॒-સ્સગ્ંસૃ॑જતાત્ ।
વ॒નિ॒ષ્ઠુમ॑સ્ય॒ મા રા॑વિષ્ટ ॥ 16 ॥
ઉરૂ॑ક॒-મ્મન્ય॑માનાઃ ॥ નેદ્વ॑સ્તો॒કે તન॑યે । રવિ॑તા॒ રવ॑ચ્છમિતારઃ । અદ્ધ્રિ॑ગો શમી॒દ્ધ્વમ્ । સુ॒શમિ॑ શમીદ્ધ્વમ્ । શ॒મી॒દ્ધ્વ-મ॑દ્ધ્રિગો ॥
અદ્ધ્રિ॑ગુ॒શ્ચાપા॑પશ્ચ । ઉ॒ભૌ દે॒વાનાગ્ં॑ શમિ॒તારૌ᳚ । તાવિ॒મ-મ્પ॒શુગ્ગ્​ શ્ર॑પયતા-મ્પ્રવિ॒દ્વાગ્ંસૌ᳚ ।
યથા॑ યથા-ઽસ્ય॒ શ્રપ॑ણ॒-ન્તથા॑તથા ॥ 17 ॥
[ધ॒ત્તા॒-દ્- બા॒હૂ - મા રા॑વિષ્ટ॒ - તથા॑તથા ] (અ. 6)
અનુવાકં 7 - સ્તોકવિષય-મ્મૈત્રાવરુણાનુવચનમ્
જુ॒ષસ્વ॑ સ॒પ્રથ॑સ્તમમ્ । વચો॑ દે॒વફ્સ॑રસ્તમમ્ ।
હ॒વ્યા જુહ્વા॑ન આ॒સનિ॑ ॥ ઇ॒મ-ન્નો॑ ય॒જ્ઞમ॒મૃતે॑ષુ ધેહિ । ઇ॒મા હ॒વ્યા જા॑તવેદો જુષસ્વ । સ્તો॒કાના॑મગ્ને॒ મેદ॑સો ઘૃ॒તસ્ય॑ । હોતઃ॒ પ્રાશા॑ન પ્રથ॒મો નિ॒ષદ્ય॑ ॥ ઘૃ॒તવ॑ન્તઃ પાવક તે ।
સ્તો॒કાસ્શ્ચો॑તન્તિ॒ મેદ॑સઃ । સ્વધ॑ર્મ-ન્દે॒વવી॑તયે ॥ 18 ॥
શ્રેષ્ઠ॑-ન્નો ધેહિ॒ વાર્ય᳚મ્ ॥ તુભ્યગ્ગ્॑ સ્તો॒કા ઘૃ॑ત॒શ્ચુતઃ॑ । અગ્ને॒ વિપ્રા॑ય સન્ત્ય । ઋષિ॒-શ્શ્રેષ્ઠ॒-સ્સમિ॑દ્ધ્યસે । ય॒જ્ઞસ્ય॑ પ્રાવિ॒તા ભ॑વ ॥
તુભ્યગ્ગ્॑ શ્ચોતન્ત્યદ્ધ્રિગો શચીવઃ । સ્તો॒કાસો॑ અગ્ને॒ મેદ॑સો ઘૃ॒તસ્ય॑ । ક॒વિ॒શ॒સ્તો બૃ॑હ॒તા ભા॒નુના-ઽઽગાઃ᳚ । હ॒વ્યા જુ॑ષસ્વ મેધિર ॥
ઓજિ॑ષ્ઠ-ન્તે મદ્ધ્ય॒તો મેદ॒ ઉદ્ભૃ॑તમ્ । પ્રતે॑ વ॒ય-ન્દ॑દામહે । શ્ચોત॑ન્તિ તે વસો સ્તો॒કા અધિ॑ ત્વ॒ચિ ।
પ્રતિ॒ તાન્દે॑વ॒શો વિ॑હિ ॥ 19 ॥
(દે॒વવી॑તય॒-ઉદ્ભૃ॑ત॒-ન્ત્રીણિ॑ ચ) (અ. 7)
અનુવાકં 8 - વપા પુરોડાશસ્વિષ્ટકૃતા-મ્પુરોનુવાક્યાઃ પ્રૈષાશ્ચ
આ વૃ॑ત્રહણા વૃત્ર॒હભિ॒-શ્શુષ્મૈઃ᳚ । ઇન્દ્ર॑ યા॒ત-ન્નમો॑ભિરગ્ને અ॒ર્વાક્ । યુ॒વગ્ં રાધો॑ભિ॒રક॑વેભિરિન્દ્ર । અગ્ને॑ અ॒સ્મે ભ॑વતમુત્ત॒મેભિઃ॑ ॥ હોતા॑ યક્ષદિન્દ્રા॒ગ્ની । છાગ॑સ્ય વ॒પાયા॒ મેદ॑સઃ । જુ॒ષેતાગ્ં॑ હ॒વિઃ । હોત॒ર્યજ॑ ॥ વિ હ્યખ્ય॒-ન્મન॑સા॒ વસ્ય॑ ઇ॒ચ્છન્ન્ । ઇન્દ્રા᳚ગ્ની જ્ઞા॒સ ઉ॒ત વા॑ સજા॒તાન્ ॥ 20 ॥
નાન્યા યુ॒વત્પ્રમ॑તિરસ્તિ॒ મહ્ય᳚મ્ । સ વા॒-ન્ધિયં॑-વાઁજ॒યન્તી॑મતક્ષમ્ ॥ હોતા॑ યક્ષદિન્દ્રા॒ગ્ની । પુ॒રો॒ડાશ॑સ્ય જુ॒ષેતાગ્ં॑ હ॒વિઃ । હોત॒ર્યજ॑ ॥
ત્વામી॑ડતે અજિ॒ર-ન્દૂ॒ત્યા॑ય । હ॒વિષ્મ॑ન્ત॒-સ્સદ॒મિ-ન્માનુ॑ષાસઃ । યસ્ય॑ દે॒વૈરાસ॑દો બ॒ર્॒હિર॑ગ્ને । અહા᳚ન્યસ્મૈ સુ॒દિના॑ ભવન્તુ ॥ હોતા॑ યક્ષદ॒ગ્નિમ્ । પુ॒રો॒ડાશ॑સ્ય જુ॒ષતાગ્ં॑ હ॒વિઃ ।
હોત॒ર્યજ॑ ॥ 21 ॥
(સ॒જા॒તા - ન॒ગ્નિ-ન્દ્વે ચ॑) (અ. 8)
અનુવાકં 9 - તેષામેવ યાજ્યાઃ
ગી॒ર્ભિર્વિપ્રઃ॒ પ્રમ॑તિમિ॒ચ્છમા॑નઃ । ઈ॒॑ ર॒યિં-યઁ॒શસ॑-મ્પૂર્વ॒ભાજ᳚મ્ । ઇન્દ્રા᳚ગ્ની વૃત્રહણા સુવજ્રા । પ્રણો॒ નવ્યે॑ભિસ્તિરત-ન્દે॒ષ્ણૈઃ ॥ માચ્છે᳚દ્મ ર॒શ્મીગ્ંરિતિ॒ નાધ॑માનાઃ । પિ॒તૃ॒ણાગ્ં શક્તી॑રનુ॒ યચ્છ॑માનાઃ । ઇ॒ન્દ્રા॒ગ્નિભ્યા॒-ઙ્કં-વૃઁષ॑ણો મદન્તિ । તા હ્યદ્રી॑ ધિ॒ષણા॑યા ઉ॒પસ્થે᳚ ॥
અ॒ગ્નિગ્ં સુ॑દી॒તિગ્ં સુ॒દૃશ॑-ઙ્ગૃ॒ણન્તઃ॑ ।
ન॒મ॒સ્યામ॒સ્ત્વેડ્ય॑-ઞ્જાતવેદઃ ।
ત્વા-ન્દૂ॒તમ॑ર॒તિગ્ં હ॑વ્ય॒વાહ᳚મ્ ।
દે॒વા અ॑કૃણ્વ-ન્ન॒મૃત॑સ્ય॒ નાભિ᳚મ્ ॥ 22 ॥
(જા॒ત॒વે॒દો॒ દ્વે ચ॑) (અ. 9)
અનુવાકં 10 - મનોતાસૂક્તમ્
ત્વગ્ગ્​ હ્ય॑ગ્ને પ્રથ॒મો મ॒નોતા᳚ । અ॒સ્યા ધિ॒યો અભ॑વો દસ્મ॒ હોતા᳚ । ત્વગ્ં સીં᳚-વૃઁષ-ન્નકૃણો-ર્દુ॒ષ્ટરી॑તુ । સહો॒ વિશ્વ॑સ્મૈ॒ સહ॑સે॒ સહ॑દ્ધ્યૈ ॥ અધા॒ હોતા॒ ન્ય॑સીદો॒ યજી॑યાન્ । ઇ॒ડસ્પ॒દ ઇ॒ષય॒ન્નીડ્ય॒-સ્સન્ન્ । ત-ન્ત્વા॒ નરઃ॑ પ્રથ॒મ-ન્દે॑વ॒યન્તઃ॑ । મ॒હો રા॒યે ચિ॒તય॑ન્તો॒ અનુ॑ ગ્મન્ન્ ॥ વૃ॒તેવ॒ યન્ત॑-મ્બ॒હુભિ॑-ર્વસ॒વ્યૈઃ᳚ ।
ત્વે ર॒યિ-ઞ્જા॑ગૃ॒વાગ્ંસો॒ અનુ॑ ગ્મન્ન્ ॥ 23 ॥
રુશ॑ન્તમ॒ગ્નિ-ન્દ॑ર્​શ॒ત-મ્બૃ॒હન્ત᳚મ્ । વ॒પાવ॑ન્તં-વિઁ॒શ્વહા॑ દીદિ॒વાગ્ંસ᳚મ્ ॥ પ॒દ-ન્દે॒વસ્ય॒ નમ॑સા વિ॒યન્તઃ॑ । શ્ર॒વ॒સ્યવ॒-શ્શ્રવ॑ આપ॒ન્નમૃ॑ક્તમ્ ।
નામા॑નિ ચિ-દ્દધિરે ય॒જ્ઞિયા॑નિ । ભ॒દ્રાયા᳚-ન્તે રણયન્ત॒ સન્દૃ॑ષ્ટૌ ॥ ત્વાં-વઁ॑ર્ધન્તિ ક્ષિ॒તયઃ॑ પૃથિ॒વ્યામ્ । ત્વગ્ં રાય॑ ઉ॒ભયા॑સો॒ જના॑નામ્ ।
ત્વ-ન્ત્રા॒તા ત॑રણે॒ ચેત્યો॑ ભૂઃ ।
પિ॒તા મા॒તા સદ॒મિ-ન્માનુ॑ષાણામ્ ॥ 24 ॥
સ પ॒ર્યેણ્ય॒-સ્સ પ્રિ॒યો વિ॒ક્ષ્વ॑ગ્નિઃ । હોતા॑ મ॒ન્દ્રો નિષ॑સાદા॒ યજી॑યાન્ । ત-ન્ત્વા॑ વ॒ય-ન્દમ॒ આ દી॑દિ॒વાગ્ંસ᳚મ્ । ઉપ॑જ્ઞુ॒બાધો॒ નમ॑સા સદેમ ॥
ત-ન્ત્વા॑ વ॒યગ્ં સુ॒ધિયો॒ નવ્ય॑મગ્ને । સુ॒મ્ના॒યવ॑ ઈમહે દેવ॒યન્તઃ॑ । ત્વં-વિઁશો॑ અનયો॒ દીદ્યા॑નઃ । દિ॒વો અ॑ગ્ને બૃહ॒તા રો॑ચ॒નેન॑ ॥
વિ॒શા-ઙ્ક॒વિં-વિઁ॒શ્પતિ॒ગ્ં॒ શશ્વ॑તીનામ્ ।
નિ॒તોશ॑નં-વૃઁષ॒ભ-ઞ્ચ॑ર્​ષણી॒નામ્ ॥ 25 ॥
પ્રેતી॑ષણિમિ॒ષય॑ન્ત-મ્પાવ॒કમ્ । રાજ॑ન્તમ॒ગ્નિં-યઁ॑જ॒તગ્ં ર॑યી॒ણામ્ ॥ સો અ॑ગ્ન ઈજે શશ॒મે ચ॒ મર્તઃ॑ । યસ્ત॒ આન॑ટ્-થ્સ॒મિધા॑ હ॒વ્યદા॑તિમ્ ।
ય આહુ॑તિ॒-મ્પરિ॒ વેદા॒ નમો॑ભિઃ । વિશ્વેથ્સ વા॒મા દ॑ધતે॒ ત્વોતઃ॑ ॥ અ॒સ્મા ઉ॑ તે॒ મહિ॑ મ॒હે વિ॑ધેમ । નમો॑ભિરગ્ને સ॒મિધો॒ત હ॒વ્યૈઃ ।
વેદી॑ સૂનો સહસો ગી॒ર્ભિરુ॒ક્થૈઃ ।
આ તે॑ ભ॒દ્રાયાગ્ં॑ સુમ॒તૌ ય॑તેમ ॥ 26 ॥
આ યસ્ત॒તન્થ॒ રોદ॑સી॒ વિ ભા॒સા । શ્રવો॑ભિશ્ચ શ્રવ॒સ્ય॑સ્તરુ॑ત્રઃ । બૃ॒હદ્ભિ॒-ર્વાજૈ॒-સ્સ્થવિ॑રેભિર॒સ્મે । રે॒વદ્ભિ॑રગ્ને વિત॒રં-વિઁભા॑હિ ॥
નૃ॒વદ્વ॑સો॒ સદ॒મિદ્ધે᳚હ્ય॒સ્મે । ભૂરિ॑ તો॒કાય॒ તન॑યાય પ॒ર્​શ્વઃ । પૂ॒ર્વીરિષો॑ બૃહ॒તીરા॒રે અ॑ઘાઃ । અ॒સ્મે ભ॒દ્રા સૌ᳚શ્રવ॒સાનિ॑ સન્તુ ॥
પુ॒રૂણ્ય॑ગ્ને પુરુ॒ધા ત્વા॒યા । વસૂ॑નિ રાજન્-વ॒સુતા॑તે અશ્યામ્ । પુ॒રૂણિ॒ હિ ત્વે પુ॑રુવાર॒ સન્તિ॑ ।
અગ્ને॒ વસુ॑ વિધ॒તે રાજ॑નિ॒ ત્વે ॥ 27 ॥
(જા॒ગૃ॒વાગ્ંસો॒ અનુ॑ ગ્મ॒ન્ - માનુ॑ષાણાં - ચર્​ષણી॒નાં - ઁય॑તે - માશ્યા॒-ન્દ્વે ચ॑) (અ. 10)
અનુવાકં 11 - હવિર્વનસ્પતિસ્વિષ્ટકૃતા-મ્પુરોનુવાક્યાઃ પ્રૈષાશ્ચ
આ ભ॑રતગ્ં શિક્ષતં-વઁજ્રબાહૂ ।
અ॒સ્માગ્ં ઇ॑ન્દ્રાગ્ની અવત॒ગ્ં॒ શચી॑ભિઃ ।
ઇ॒મે નુ તે ર॒શ્મય॒-સ્સૂર્ય॑સ્ય ।
યેભિઃ॑ સપિ॒ત્વ-મ્પિ॒તરો॑ ન॒ આયન્ન્॑ ॥
હોતા॑ યક્ષદિન્દ્રા॒ગ્ની । છાગ॑સ્ય હ॒વિષ॒ આત્તા॑મ॒દ્ય । મ॒દ્ધ્ય॒તો મેદ॒ ઉદ્ભૃ॑તમ્ । પુ॒રા દ્વેષો᳚ભ્યઃ । પુ॒રા પૌરુ॑ષેય્યા ગૃ॒ભઃ । ઘસ્તા᳚ન્નૂ॒નમ્ ॥ 28 ॥
ઘા॒સે અ॑જ્રાણાં॒-યઁવ॑સપ્રથમાનામ્ । સુ॒મત્ક્ષ॑રાણાગ્ં શ॒તરુ॑દ્રિયાણામ્ ।
અ॒ગ્નિ॒ષ્વા॒ત્તાના॒-મ્પીવો॑પવસનાનામ્ ।
પા॒ર્​શ્વ॒ત-શ્શ્રો॑ણિ॒ત-શ્શિ॑તામ॒ત ઉ॑થ્સાદ॒તઃ । અઙ્ગા॑દઙ્ગા॒દવ॑ત્તાનામ્ । કર॑ત એ॒વેન્દ્રા॒ગ્ની । જુ॒ષેતાગ્ં॑ હ॒વિઃ । હોત॒ર્યજ॑ ॥
દે॒વેભ્યો॑ વનસ્પતે હ॒વીગ્ંષિ॑ ।
હિર॑ણ્યપર્ણ પ્ર॒દિવ॑સ્તે॒ અર્થ᳚મ્ ॥ 29 ॥
પ્ર॒દ॒ક્ષિ॒ણિ-દ્ર॑શ॒નયા॑ નિ॒યૂય॑ । ઋ॒તસ્ય॑ વક્ષિ પ॒થિભી॒ રજિ॑ષ્ઠૈઃ ॥ હોતા॑ યક્ષ॒-દ્વન॒સ્પતિ॑મ॒ભિ હિ । પિ॒ષ્ટત॑મયા॒ રભિ॑ષ્ઠયા રશ॒નયા-ઽઽધિ॑ત ।
યત્રે᳚ન્દ્રાગ્નિ॒યો-શ્છાગ॑સ્ય હ॒વિષઃ॑ પ્રિ॒યા ધામા॑નિ ।
યત્ર॒ વન॒સ્પતેઃ᳚ પ્રિ॒યા પાથાગ્ં॑સિ ।
યત્ર॑ દે॒વાના॑માજ્ય॒પાના᳚-મ્પ્રિ॒યા ધામા॑નિ । યત્રા॒ગ્નેર્-હોતુઃ॑ પ્રિ॒યા ધામા॑નિ ।
તત્રૈ॒ત-મ્પ્ર॒સ્તુ-ત્યે॑વો-પ॒સ્તુત્યે॑વો॒પાવ॑સ્રક્ષત્ ।
રભી॑યાગ્ં સમિવ કૃ॒ત્વી ॥ 30 ॥
કર॑દે॒વ-ન્દે॒વો વન॒સ્પતિઃ॑ । જુ॒ષતાગ્ં॑ હ॒વિઃ । હોત॒ર્યજ॑ ॥ પિ॒પ્રી॒હિ દે॒વાગ્ં ઉ॑શ॒તો ય॑વિષ્ઠ । વિ॒દ્વાં ઋ॒તૂગ્ંર્-ઋ॑તુપતે યજે॒હ ।
યે દૈવ્યા॑ ઋ॒ત્વિજ॒સ્તેભિ॑રગ્ને ।
ત્વગ્ં હોતૄ॑ણામ॒સ્યાય॑જિષ્ઠઃ ॥
હોતા॑ યક્ષદ॒ગ્નિગ્ગ્​ સ્વિ॑ષ્ટ॒કૃત᳚મ્ ।
અયા॑ડ॒ગ્નિ-રિ॑ન્દ્રાગ્નિ॒યો-શ્છાગ॑સ્ય હ॒વિષઃ॑ પ્રિ॒યા ધામા॑નિ । અયા॒ડ્વન॒સ્પતેઃ᳚ પ્રિ॒યા પાથાગ્ં॑સિ ।
અયા᳚ડ્દે॒વાના॑-માજ્ય॒પાના᳚-મ્પ્રિ॒યા ધામા॑નિ ।
યક્ષ॑દ॒ગ્નેર્-હોતુઃ॑ પ્રિ॒યા ધામા॑નિ । યક્ષ॒-થ્સ્વ-મ્મ॑હિ॒માન᳚મ્ । આય॑જતા॒મેજ્યા॒ ઇષઃ॑ । કૃ॒ણોતુ॒ સો અ॑દ્ધ્વ॒રા જા॒તવે॑દાઃ । જુ॒ષતાગ્ં॑ હ॒વિઃ । હોત॒ર્યજ॑ ॥ 31 ॥
(નૂ॒ન - મર્થં॑ - કૃ॒ત્વી - પાથાગ્ં॑સિ સ॒પ્ત ચ॑) (અ. 11)
અનુવાકં 12 - તેષામેવ યાજ્યાઃ
ઉપો॑હ॒ યદ્વિ॒દથં॑-વાઁ॒જિનો॒ ગૂઃ । ગી॒ર્ભિ-ર્વિપ્રાઃ॒ પ્રમ॑તિ-મિ॒ચ્છમા॑નાઃ । અ॒ર્વન્તો॒ ન કાષ્ઠા॒-ન્નક્ષ॑માણાઃ । ઇ॒ન્દ્રા॒ગ્ની જોહુ॑વતો॒ નર॒સ્તે ॥
વન॑સ્પતે રશ॒નયા॑-ઽભિ॒ધાય॑ । પિ॒ષ્ટત॑મયા વ॒યુના॑નિ વિ॒દ્વાન્ । વહ॑ દેવ॒ત્રા દિ॑ધિષો હ॒વીગ્ંષિ॑ । પ્ર ચ॑ દા॒તાર॑મ॒મૃતે॑ષુ વોચઃ ॥ અ॒ગ્નિગ્ગ્​ સ્વિ॑ષ્ટ॒કૃત᳚મ્ । અયા॑ડ॒ગ્નિ-રિ॑ન્દ્રાગ્નિ॒યો-શ્છાગ॑સ્ય હ॒વિષઃ॑ પ્રિ॒યા ધામા॑નિ ॥ 32 ॥
અયા॒ડ્વન॒સ્પતેઃ᳚ પ્રિ॒યા પાથાગ્ં॑સિ ।
અયા᳚ડ્દે॒વાના॑-માજ્ય॒પાના᳚-મ્પ્રિ॒યા ધામા॑નિ ।
યક્ષ॑દ॒ગ્નેર્-હોતુઃ॑ પ્રિ॒યા ધામા॑નિ । યક્ષ॒-થ્સ્વ-મ્મ॑હિ॒માન᳚મ્ । આય॑જતા॒મેજ્યા॒ ઇષઃ॑ । કૃ॒ણોતુ॒ સો અ॑દ્ધ્વ॒રા જા॒તવે॑દાઃ । જુ॒ષતાગ્ં॑ હ॒વિઃ । અગ્ને॒ યદ॒દ્ય વિ॒શો અ॑દ્ધ્વરસ્ય હોતઃ ।
પાવ॑ક શોચે॒ વેષ્ટ્વગ્ં હિ યજ્વા᳚ ।
ઋ॒તા ય॑જાસિ મહિ॒ના વિ ય-દ્ભૂઃ ।
હ॒વ્યા વ॑હ યવિષ્ઠ॒ યા તે॑ અ॒દ્ય ॥ 33 ॥
(ધામા॑નિ॒ - ભુરેક॑-ઞ્ચ) (અ. 12)
અનુવાકં 13 - અનૂયાજપ્રૈષાઃ
દે॒વ-મ્બ॒ર્॒હિ-સ્સુ॑દે॒વ-ન્દે॒વૈ-સ્સ્યા-થ્સુ॒વીરં॑-વીઁ॒રૈર્વસ્તો᳚-ર્વૃ॒જ્યેતા॒ક્તોઃ પ્રભ્રિ॑-યે॒તાત્ય॒ન્યાન્-રા॒યા બ॒ર્॒હિષ્મ॑તો મદેમ વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વેતુ॒ યજ॑ ॥ દે॒વી-ર્દ્વારઃ॑ સઙ્ઘા॒તે વિ॒ડ્વીર્યામ॑ઞ્છિથિ॒રા ધ્રુ॒વા દે॒વહૂ॑તૌ વ॒થ્સ
ઈ॑મેના॒સ્તરુ॑ણ॒ આમિ॑મીયાત્-કુમા॒રો વા॒ નવ॑જાતો॒ મૈના॒ અર્વા॑ રે॒ણુક॑કાટઃ॒ પૃણ॑ગ્વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વિયન્તુ॒ યજ॑ ॥ દે॒વી ઉ॒ષાસા॒ નક્તા-ઽદ્યા॒સ્મિન્. ય॒જ્ઞે પ્ર॑ય॒ત્ય॑હ્વેતા॒મપિ॑ નૂ॒ન-ન્દૈવી॒ર્વિશઃ॒ પ્રાયા॑સિષ્ટા॒ગ્ં॒ સુપ્રી॑તે॒ સુધિ॑તે વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વીતાં॒-યઁજ॑ ॥
દે॒વી જોષ્ટ્રી॒ વસુ॑ધિતી॒ યયો॑ર॒ન્યા-ઽઘા દ્વેષાગ્ં॑સિ યુ॒યવ॒દા-ઽન્યા વ॑ક્ષ॒-દ્વસુ॒ વાર્યા॑ણિ॒ યજ॑માનાય વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વીતાં॒-યઁજ॑ ॥
દે॒વી ઊ॒ર્જાહુ॑તી॒ ઇષ॒મૂર્જ॑મ॒ન્યા વ॑ક્ષ॒થ્સગ્ધિ॒ગ્ં॒ સપી॑તિમ॒ન્યા નવે॑ન॒ પૂર્વ॒-ન્દય॑માના॒-સ્સ્યામ॑ પુરા॒ણેન॒ નવ॒-ન્તામૂર્જ॑મૂ॒ર્જાહુ॑તી ઊ॒ર્જય॑માને અધાતાં-વઁસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વીતાં॒-યઁજ॑ ॥
દે॒વા દૈવ્યા॒ હોતા॑રા॒ નેષ્ટા॑રા॒ પોતા॑રા હ॒તાઘ॑શગ્ંસા-વાભ॒રદ્વ॑સૂ વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વીતાં॒-યઁજ॑ ॥
દે॒વીસ્તિ॒સ્રસ્તિ॒સ્રો દે॒વીરિડા॒ સર॑સ્વતી॒ ભાર॑તી॒ દ્યા-મ્ભાર॑ત્યાદિ॒ત્યૈ-ર॑સ્પૃક્ષ॒-થ્સર॑સ્વતી॒મગ્ં રુ॒દ્રૈ-ર્ય॒જ્ઞમા॑વી-દિ॒હૈવેડ॑યા॒ વસુ॑મત્યા
સધ॒માદ॑-મ્મદેમ વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વિયન્તુ॒ યજ॑ ॥
દે॒વો નરા॒શગ્ંસ॑-સ્ત્રિશી॒ર્॒ષા ષ॑ડ॒ક્ષ-શ્શ॒તમિદે॑નગ્ં શિતિપૃ॒ષ્ઠા આદ॑ધતિ સ॒હસ્ર॑મી॒-મ્પ્રવ॑હન્તિ મિ॒ત્રાવરુ॒ણેદ॑સ્ય હો॒ત્રમર્​હ॑તો॒
બૃહ॒સ્પતિઃ॑ સ્તો॒ત્રમ॒શ્વિના ઽઽદ્ધ્વ॑ર્યવં-વઁસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વેતુ॒ યજ॑ ॥
દે॒વો વન॒સ્પતિ॑-ર્વ॒ર્॒ષપ્રા॑વા ઘૃ॒તનિ॑ર્ણિ॒ગ્-દ્યા-
મગ્રે॒ણાસ્પૃ॑ક્ષ॒દા-ઽન્તરિ॑ક્ષ॒-મ્મદ્ધ્યે॑નાપ્રાઃ પૃથિ॒વી-મુપ॑રેણાદૃગ્ંહી-દ્વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વેતુ॒ યજ॑ ॥
દે॒વ-મ્બ॒ર્॒હિર્વારિ॑તીના-ન્નિ॒ધે ધા॑સિ॒ પ્રચ્યુ॑તીના॒મ-પ્ર॑ચ્યુત-ન્નિકામ॒ધર॑ણ-મ્પુરુસ્પા॒ર્॒હં-યઁશ॑સ્વદે॒ના બ॒ર્॒હિષા॒-ઽન્યા બ॒ર્॒હીગ્​ષ્ય॒ભિષ્યા॑મ વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વેતુ॒ યજ॑ ॥
દે॒વો અ॒ગ્નિ-સ્સ્વિ॑ષ્ટ॒કૃ-થ્સુ॒દ્રવિ॑ણા મ॒ન્દ્રઃ ક॒વિ-સ્સ॒ત્યમ॑ન્મા-ઽઽય॒જી હોતા॒ હોતુ॑ર્-હોતુ॒રાય॑જીયા॒નગ્ને॒ યાન્-દે॒વાનયા॒ડ્યાગ્ં અપિ॑પ્રે॒ર્યે તે॑ હો॒ત્રે અમ॑થ્સત॒ તાગ્ં સ॑સ॒નુષી॒ગ્ં॒ હોત્રા᳚-ન્દેવ-ઙ્ગ॒મા-ન્દિ॒વિ દે॒વેષુ॑ ય॒જ્ઞમેર॑યે॒મગ્ગ્​
સ્વિ॑ષ્ટ॒કૃચ્ચાગ્ને॒ હોતા-ઽભૂ᳚ર્વસુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય નમોવા॒કે વીહિ॒ યજ॑ ॥ 34 ॥
(યજૈક॑-ઞ્ચ) (અ. 13)
અનુવાકં 14 - અનૂયાજયાજ્યાઃ
દે॒વ-મ્બ॒ર્॒હિઃ । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વેતુ ।
દે॒વીર્દ્વારઃ॑ । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વિયન્તુ । દે॒વી ઉ॒ષાસા॒ નક્તા᳚ । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વીતામ્ । દે॒વી જોષ્ટ્રી᳚ । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વીતામ્ ।
દે॒વી ઊ॒ર્જાહુ॑તી । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વીતામ્ ॥ 35 ॥
દે॒વા દૈવ્યા॒ હોતા॑રા । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વીતામ્ । દે॒વીસ્તિ॒સ્ર-સ્તિ॒સ્રો દે॒વીઃ ।
વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વિયન્તુ ।
દે॒વો નરા॒શગ્ંસઃ॑ । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વેતુ । દે॒વો વન॒સ્પતિઃ॑ । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વેતુ । દે॒વ-મ્બ॒ર્॒હિર્વારિ॑તીનામ્ । વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય વેતુ ॥ 36 ॥
દે॒વો અ॒ગ્નિ-સ્સ્વિ॑ષ્ટ॒કૃત્ । સુ॒દ્રવિ॑ણા મ॒ન્દ્રઃ ક॒વિઃ । સ॒ત્યમ॑ન્મા-ઽઽય॒જી હોતા᳚ । હોતુ॑ર્-હોતુ॒રાય॑જીયાન્ ।
અગ્ને॒ યાન્દે॒વાનયા᳚ટ્ । યાગ્ં અપિ॑પ્રેઃ । યે તે॑ હો॒ત્રે અમ॑થ્સત । તાગ્ં સ॑સ॒નુષી॒ગ્ં॒ હોત્રા᳚-ન્દેવ-ઙ્ગ॒મામ્ । દિ॒વિ દે॒વેષુ॑ ય॒જ્ઞમેર॑યે॒મમ્ । સ્વિ॒ષ્ટ॒કૃચ્ચાગ્ને॒ હોતા-ઽભૂઃ᳚ ।
વ॒સુ॒વને॑ વસુ॒ધેય॑સ્ય નમોવા॒કે વીહિ॑ ॥ 37 ॥
(વી॒તાં॒ - ઁવે॒ત્વ - ભૂ॒રેક॑-ઞ્ચ) (અ. 14)
અનુવાકં 15 - સૂક્તવાકપ્રૈષાઃ
અ॒ગ્નિમ॒દ્ય હોતા॑રમવૃણીતા॒યં-યઁજ॑માનઃ॒ પચ॑-ન્પ॒ક્તીઃ પચ॑-ન્પુરો॒ડાશં॑
બ॒દ્ધ્ન-ન્નિ॑ન્દ્રા॒ગ્નિભ્યા॒-ઞ્છાગગ્ં॑ સૂપ॒સ્થા અ॒દ્ય દે॒વો વન॒સ્પતિ॑-રભવ-દિન્દ્રા॒ગ્નિભ્યા॒-ઞ્છાગે॒નાઘ॑સ્તા॒-ન્ત-મ્મે॑દ॒સ્તઃ પ્રતિ॑ પચ॒તા-ઽગ્ર॑ભીષ્ટા॒મવી॑વૃધેતા-મ્પુરો॒ડાશે॑ન॒ ત્વામ॒દ્યર્​ષ॑ આર્​ષેયર્​ષીણા-ન્નપાદવૃણીતા॒યં-યઁજ॑માનો બ॒હુભ્ય॒ આ સઙ્ગ॑તેભ્ય એ॒ષ મે॑ દે॒વેષુ॒ વસુ॒ વાર્યા ય॑ક્ષ્યત॒ ઇતિ॒ તા યા
દે॒વા દે॑વ॒-દાના॒ન્યદુ॒સ્તાન્ય॑સ્મા॒ આ ચ॒ શાસ્વા ચ॑ ગુરસ્વેષિ॒તશ્ચ॑ હોત॒રસિ॑ ભદ્ર॒વાચ્યા॑ય॒ પ્રેષિ॑તો॒ માનુ॑ષ-સ્સૂક્તવા॒કાય॑ સૂ॒ક્તા બ્રૂ॑હિ ॥ 38 ॥
(અ॒ગ્નિમ॒દ્યૈક᳚મ્) (અ. 15)
(અ॒ઞ્જન્તિ॒ - હોતા॑ યક્ષ॒થ્ - સમિ॑દ્વો અ॒દ્યા - ગ્નિ - રજૈ॒-દ્- દૈવ્યા॑ - જુ॒ષસ્ - વા વૃ॑ત્રહણા - ગી॒ર્ભિ - સ્ત્વગ્ગ્​ હ્યા - ભ॑રત॒ - મુપો॑હ॒ ય-દ્- દે॒વ-મ્બ॒ર્॒હિ-સ્સુ॑દે॒વં - દે॒વ-મ્બ॒ર્॒હિ - ર॒ગ્નિમ॒દ્ય પઞ્ચ॑દશ)
(અ॒ઞ્જન્ - ત્યુ॒પાવ॑સૃજ॒ન્ - નાન્યા યુ॒વત્ - કર॑દે॒વ મ॒ષ્ટાત્રિગ્ં॑શત્)
(અ॒ઞ્જન્તિ॑ - સૂ॒ક્તા બ્રૂ॑હિ)
॥ હરિઃ॑ ઓમ્ ॥
॥ કૃષ્ણ યજુર્વેદીય તૈત્તિરીય બ્રાહ્મણે તૃતીયાષ્ટકે ષષ્ઠઃ પ્રપાઠક-સ્સમાપ્તઃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe tṛtīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhakaḥ - paśuhautram
o-nnamaḥ paramātmane, śrī mahāgaṇapataye namaḥ,
śrī gurubhyo namaḥ | ha॒riḥ॒ om ||
anuvākaṃ 1 - yūpasaṃskārāḥ
a॒ñjanti॒ tvāma̭ddhva॒re dḙva॒yantaḥ̭ | vana̭spate॒ madhṷnā॒ daivyḙna | yadū॒rdhvasti̭ṣṭhā॒-ddravi̭ṇe॒ha dha̭ttāt | yadvā॒ kṣayo̭ mā॒tura॒syā u॒pasthe᳚ || ucchra̭yasva vanaspate | var​ṣma̭-npṛthi॒vyā adhi̭ | sumi̭tī mī॒yamā̭naḥ |
varco̭dhā ya॒jñavā̭hase || sami̭ddhasya॒ śraya̭māṇaḥ pu॒rastā᳚t | brahma̭ vanvā॒no a॒jaragṃ̭ su॒vīra᳚m || 1 ||
ā॒re a॒smadama̭ti॒-mbādha̭mānaḥ | ucchra̭yasva maha॒te saubha̭gāya || ū॒rdhva ū॒ṣuṇa̭ ū॒taye᳚ | tiṣṭhā̭ de॒vo na sa̭vi॒tā | ū॒rdhvo vāja̭sya॒ sani̭tā॒ yada॒ñjibhiḥ̭ | vā॒ghadbhi̭-rvi॒hvayā̭mahe ||
ū॒rdhvo naḥ̭ pā॒hyagṃha̭so॒ ni ke॒tunā᳚ | viśva॒gṃ॒ sama॒triṇa̭-ndaha |
kṛ॒dhī na̭ ū॒rdhvāñca॒ rathā̭ya jī॒vase᳚ |
vi॒dā de॒veṣṷ no॒ duvaḥ̭ || 2 ||
jā॒to jā̭yate sudina॒tve ahnā᳚m | sama॒rya ā vi॒dathe॒ vardha̭mānaḥ | pu॒nanti॒ dhīrā̭ a॒paso̭ manī॒ṣā | de॒va॒yā vipra॒ udi̭yarti॒ vāca᳚m || yuvā̭ su॒vāsāḥ॒ pari̭vīta॒ āgā᳚t | sa u॒ śreyā᳚-nbhavati॒ jāya̭mānaḥ |
ta-ndhīrā̭saḥ ka॒vaya॒ unna̭yanti | svā॒dhiyo॒ mana̭sā deva॒yantaḥ̭ || pṛ॒thu॒pājā॒ ama̭rtyaḥ | ghṛ॒tani̭rṇi॒kh-svā̭hutaḥ || 3 ||
a॒gni-rya॒jñasya̭ havya॒vāṭ || tagṃ sa॒bādho̭ ya॒tasrṷcaḥ | i॒tthā dhi॒yā ya॒jñava̭ntaḥ | āca̭krura॒gni-mū॒taye᳚ || tvaṃ-va~rṷṇa u॒ta mi॒tro a̭gne | tvāṃ-va~̭rdhanti ma॒tibhi॒-rvasi̭ṣṭhāḥ |
tve vasṷ suṣaṇa॒nāni̭ santu |
yū॒ya-mpā̭ta sva॒stibhi॒-ssadā̭ naḥ || 4 ||
(su॒vīraṃ॒ - duvaḥ॒ - svā̭huto॒ - +-'ṣṭau ca̭) (a. 1)
anuvākaṃ 2 - prayājaviṣayā maitrāvaruṇapraiṣāḥ
hotā̭ yakṣada॒gnigṃ sa॒midhā̭ suṣa॒midhā॒ sami̭ddha॒-nnābhā̭ pṛthi॒vyā-ssa̭ga॒nthe vā॒masya̭ |
var​ṣma̭ndi॒va i॒ḍaspa॒de vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒t-tanū॒napā̭ta॒-madi̭te॒-rgarbha॒-mbhuva̭nasya go॒pām | maddhvā॒-'dya de॒vo de॒vebhyo̭ deva॒yānā᳚npa॒tho a̭naktu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-nnarā॒śagṃsa̭-nnṛśa॒stra-nnṝgṃḥ pra̭ṇetram | gobhi̭-rva॒pāvā॒n-thsyā-dvī॒rai-śśaktī̭vā॒n-rathaiḥ᳚ prathama॒yāvā॒ hira̭ṇyaiśca॒ndrī vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣada॒gnimi॒ḍa ī̭ḍi॒to de॒vo de॒vāgṃ āva̭kṣa-ddū॒to ha̭vya॒vāḍamṷ̄raḥ |
upe॒maṃ-ya~॒jñamupe॒mā-nde॒vo de॒vahṷ̄timavatu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || hotā̭ yakṣa-dba॒r॒hi-ssu॒ṣṭarī॒morṇa̭mradā a॒smin. ya॒jñe vi ca॒ pra ca̭ prathatāg​ svāsa॒stha-nde॒vebhyaḥ̭ |
emḙnada॒dya vasa̭vo ru॒drā ā̭dityā-ssa̭dantu pri॒yamindra̭syāstu॒ vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ || 5 ||
hotā̭ yakṣa॒-ddura̭ ṛ॒ṣvāḥ ka̭va॒ṣyo-'ko̭ṣadhāvanī॒-rudātā̭bhi॒-rjiha̭tāṃ॒-vi~ pakṣo̭bhi-śśrayantām | su॒prā॒ya॒ṇā a॒smin. ya॒jñe viśra̭yantā-mṛtā॒vṛdho̭ vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣadu॒ṣāsā॒naktā̭ bṛha॒tī su॒peśa̭sā॒ nṝgṃḥ pati̭bhyo॒ yoni̭-ṅkṛṇvā॒ne |
sa॒gg॒smaya̭māne॒ indrḙṇa de॒vaireda-mba॒r॒hi-ssī̭datāṃ-vī~॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-ddaivyā॒ hotā̭rā ma॒ndrā potā̭rā ka॒vī pracḙtasā |
svi̭ṣṭama॒dyānyaḥ ka̭radi॒ṣā sva̭bhigūrtama॒nya ū॒rjā sata̭vase॒maṃ-ya~॒jña-ndi॒vi de॒veṣṷ dhattāṃ-vī~॒tāmājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣat-ti॒sro de॒vīra॒pasā̭ma॒pasta̭mā॒ acchi̭dra-ma॒dyedamapa̭-stanvatām |
de॒vebhyo̭ de॒vī-rde॒vamapo̭ vi॒yantvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒t-tvaṣṭā̭ra॒-maci̭ṣṭu॒mapā̭kagṃ reto॒dhāṃ-vi~śra̭vasaṃ-ya~śo॒dhām |
pu॒ru॒rūpa॒makā̭makar​śanagṃ su॒poṣaḥ॒ poṣai॒-ssyā-thsu॒vīro̭ vī॒rai-rvetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati̭-mu॒pāva̭srakṣaddhi॒yo jo॒ṣṭāragṃ̭ śa॒śama॒nnaraḥ̭ |
svadā॒-thsvadhi̭tir-ṛtu॒thā-'dya de॒vo de॒vebhyo̭ ha॒vyā-'vā॒ḍ-vetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ||
hotā̭ yakṣada॒gnigg​ svāhā-''jya̭sya॒ svāhā॒ meda̭sa॒-ssvāhā᳚ sto॒kānā॒g॒ svāhā॒ svāhā̭ kṛtīnā॒g॒ svāhā̭ ha॒vyasū᳚ktīnām |
svāhā̭ de॒vāgṃ ā᳚jya॒pān-thsvāhā॒-'gnigṃ ho॒trājjṷṣā॒ṇā agna॒ ājya̭sya viyantu॒ hota॒ryaja̭ || 6 ||
(pri॒yamindra̭syāstu॒ vetvājy̭sya॒ hota॒ryaja̭ - su॒vīro̭ vī॒rai-rvetvājya̭sya॒ hota॒ryaja̭ ca॒tvāri̭ ca) (a. 2)
(a॒gni-ntanū॒napā̭ta॒-nnarā॒śagṃsa̭ma॒gnimi॒ḍa ī̭ḍi॒to ba॒r॒hirdura̭ u॒ṣāsā॒naktā॒ daivyā̭ ti॒srastvaṣṭā̭raṃ॒-va~na॒spati̭ma॒gnim )
(pañca॒ vetveko̭ vi॒yantu॒ dvirvī॒tāmeko̭ vi॒yantu॒ dvirvetveko̭ viyantu॒ hota॒ryaja̭)
anuvākaṃ 3 - āpriya prayājānāṃ-yā~jyāḥ
sami̭ddho a॒dya manṷṣo duro॒ṇe | de॒vo de॒vān. ya̭jasi jātavedaḥ | ā ca॒ vaha̭ mitramaha-ściki॒tvān | tva-ndū॒taḥ ka॒vira̭si॒ pracḙtāḥ || tanṷ̄napātpa॒tha ṛ॒tasya॒ yānāṋ | maddhvā̭ sama॒ñjan-thsva̭dayā sujihva |
manmā̭ni dhī॒bhiru॒ta ya॒jñamṛ॒ndhann | de॒va॒trā ca̭ kṛṇuhyaddhva॒ra-nnaḥ̭ || narā॒śagṃsa̭sya mahi॒māna̭meṣām | upa̭stoṣāma yaja॒tasya̭ ya॒jñaiḥ || 7 ||
te su॒krata̭va॒-śśuca̭yo dhiya॒dhāṃḥ | svada̭ntu de॒vā u॒bhayā̭ni ha॒vyā || ā॒juhvā̭na॒ īḍyo॒ vandya̭śca | āyā᳚hyagne॒ vasṷbhi-ssa॒joṣāḥ᳚ |
tva-nde॒vānā̭masi yahva॒ hotā᳚ | sa ḙnān. yakṣīṣi॒to yajī̭yān || prā॒cīna̭-mba॒r॒hiḥ pra॒diśā̭ pṛthi॒vyāḥ | vasto̭ra॒syā vṛ̭jyate॒ agre॒ ahnā᳚m |
vyṷ prathate vita॒raṃ-va~rī̭yaḥ | de॒vebhyo॒ adi̭taye syo॒nam || 8 ||
vyaca̭svatīrurvi॒yā viśra̭yantām | pati̭bhyo॒ najana̭ya॒-śśumbha̭mānāḥ | devī᳚rdvāro bṛhatī-rviśvaminvāḥ | de॒vebhyo̭ bhavatha suprāya॒ṇāḥ || ā su॒ṣvaya̭ntī yaja॒te upā̭ke | u॒ṣāsā॒naktā̭ sadatā॒-nni yonau᳚ |
di॒vye yoṣa̭ṇe bṛha॒tī sṷru॒kme | adhi॒ śriyagṃ̭ śukra॒piśa॒-ndadhā̭ne || daivyā॒ hotā̭rā pratha॒mā su॒vācā᳚ | mimā̭nā ya॒jña-mmanṷṣo॒ yaja̭ddhyai || 9 ||
pra॒co॒daya̭ntā vi॒dathḙṣu kā॒rū | prā॒cīna॒-ñjyotiḥ̭ pra॒diśā̭ di॒śantā᳚ || āno̭ ya॒jña-mbhāra̭tī॒ tūya̭metu | iḍā̭ manu॒ṣvadi॒ha ce॒taya̭ntī | ti॒sro de॒vī-rba॒r॒hiredagg​ syo॒nam | sara̭svatī॒ svapa̭sa-ssadantu ||
ya i॒me dyāvā̭pṛthi॒vī jani̭trī | rū॒pairapigṃ̭śa॒-dbhuva̭nāni॒ viśvā᳚ | tama॒dya ho̭tariṣi॒to yajī̭yān |
de॒va-ntvaṣṭā̭rami॒ha ya̭kṣi vi॒dvān || 10 ||
u॒pāva̭sṛja॒t-tmanyā̭ sama॒ñjann | de॒vānā॒-mpātha̭ ṛtu॒thā ha॒vīgṃṣi̭ | vana॒spatiḥ̭ śami॒tā de॒vo a॒gniḥ | svada̭ntu ha॒vya-mmadhṷnā ghṛ॒tena̭ ||
sa॒dyo jā॒to vya̭mimīta ya॒jñam | a॒gni-rde॒vānā̭-mabhavat-puro॒gāḥ | a॒sya hotuḥ̭ pra॒diśyṛ॒tasya̭ vā॒ci |
svāhā̭kṛtagṃ ha॒vira̭dantu de॒vāḥ || 11 ||
(ya॒jñaiḥ - syo॒naṃ - ~yaja̭ddhyai - vi॒dvāna॒ - +ṣṭau ca̭) (a. 3)
anuvākaṃ 4 - paryagnikaraṇīyā ṛcaḥ
a॒gnir-hotā̭ no addhva॒re | vā॒jī san-pari̭ṇīyate |
de॒vo de॒veṣṷ ya॒jñiyaḥ̭ || pari̭ trivi॒ṣṭya̭ddhva॒ram | yātya॒gnī ra॒thīri̭va | ā de॒veṣu॒ prayo॒ dadha̭t || pari॒ vāja̭patiḥ ka॒viḥ | a॒gnir-ha॒vyā nya̭kramīt |
dadha॒-dratnā̭ni dā॒śuṣe᳚ || 12 ||
(a॒gnir-hotā̭ no॒ nava̭) (a. 4)
anuvākaṃ 5 - maitrāvaruṇapraiṣaḥ
ajai̭da॒gniḥ | asa̭na॒dvāja॒-nni | de॒vo de॒vebhyo̭ ha॒vyā-'vā᳚ṭ | prāñjo̭bhir-hinvā॒naḥ |
dhenā̭bhiḥ॒ kalpa̭mānaḥ | ya॒jñasyāyuḥ̭ prati॒rann |
upa॒ preṣya̭ hotaḥ | ha॒vyā de॒vebhyaḥ̭ || 13 ||
(ajai̭da॒ṣṭau) (a. 5)
anuvākaṃ 6 - hoturadhrigupraiṣaḥ
daivyā᳚-śśamitāra u॒ta ma̭nuṣyā॒ āra̭bhaddhvam | upa̭ nayata॒ meddhyā॒ duraḥ̭ | ā॒śāsā̭nā॒ medha̭patibhyā॒-mmedha᳚m | prāsmā̭ a॒gni-mbha̭rata | stṛ॒ṇī॒ta ba॒r॒hiḥ | anvḙna-mmā॒tā ma̭nyatām | anṷ pi॒tā |
anu॒ bhrātā॒ saga̭rbhyaḥ | anu॒ sakhā॒ sayū᳚thyaḥ ||
u॒dī॒cīnāgṃ̭ asya pa॒do nidha̭ttāt || 14 ||
sūrya॒-ñcakṣṷrgamayatāt | vāta̭-mprā॒ṇama॒nva-va̭sṛjatāt | diśa॒-śśrotra᳚m | a॒ntari̭kṣa॒masu᳚m | pṛ॒thi॒vīgṃ śarī̭ram | e॒ka॒dhā-'sya॒ tvaca॒mācchya̭tāt | pu॒rā nābhyā̭ api॒śaso̭ va॒pāmutkhi̭datāt | a॒ntare॒voṣmāṇaṃ̭-vā~rayatāt | śye॒nama̭sya॒ vakṣaḥ̭ kṛṇutāt | pra॒śasā̭ bā॒hū || 15 ||
śa॒lā do॒ṣaṇī᳚ | ka॒śyape॒vāgṃsā᳚ | acchi̭dre॒ śroṇī᳚ |
ka॒vaṣo॒rū sre॒kapa̭rṇā-'ṣṭhī॒vantā᳚ | ṣaḍvigṃ̭śatirasya॒ vaṅkra̭yaḥ |
tā a̭nu॒ṣṭhyoccyā̭vayatāt | gātra̭-ṅgātrama॒syānṷ̄na-ṅkṛṇutāt | ū॒va॒ddhya॒go॒ha-mpārthi̭va-ṅkhanatāt | a॒snā rakṣa॒-ssagṃsṛ̭jatāt |
va॒ni॒ṣṭhuma̭sya॒ mā rā̭viṣṭa || 16 ||
urṷ̄ka॒-mmanya̭mānāḥ || nedva̭sto॒ke tana̭ye | ravi̭tā॒ rava̭cchamitāraḥ | addhri̭go śamī॒ddhvam | su॒śami̭ śamīddhvam | śa॒mī॒ddhva-ma̭ddhrigo ||
addhri̭gu॒ścāpā̭paśca | u॒bhau de॒vānāgṃ̭ śami॒tārau᳚ | tāvi॒ma-mpa॒śugg​ śra̭payatā-mpravi॒dvāgṃsau᳚ |
yathā̭ yathā-'sya॒ śrapa̭ṇa॒-ntathā̭tathā || 17 ||
[dha॒ttā॒-d- bā॒hū - mā rā̭viṣṭa॒ - tathā̭tathā ] (a. 6)
anuvākaṃ 7 - stokaviṣaya-mmaitrāvaruṇānuvacanam
ju॒ṣasva̭ sa॒pratha̭stamam | vaco̭ de॒vaphsa̭rastamam |
ha॒vyā juhvā̭na ā॒sani̭ || i॒ma-nno̭ ya॒jñama॒mṛtḙṣu dhehi | i॒mā ha॒vyā jā̭tavedo juṣasva | sto॒kānā̭magne॒ meda̭so ghṛ॒tasya̭ | hotaḥ॒ prāśā̭na pratha॒mo ni॒ṣadya̭ || ghṛ॒tava̭ntaḥ pāvaka te |
sto॒kāsśco̭tanti॒ meda̭saḥ | svadha̭rma-nde॒vavī̭taye || 18 ||
śreṣṭha̭-nno dhehi॒ vārya᳚m || tubhyagg̭ sto॒kā ghṛ̭ta॒ścutaḥ̭ | agne॒ viprā̭ya santya | ṛṣi॒-śśreṣṭha॒-ssami̭ddhyase | ya॒jñasya̭ prāvi॒tā bha̭va ||
tubhyagg̭ ścotantyaddhrigo śacīvaḥ | sto॒kāso̭ agne॒ meda̭so ghṛ॒tasya̭ | ka॒vi॒śa॒sto bṛ̭ha॒tā bhā॒nunā-''gāḥ᳚ | ha॒vyā jṷṣasva medhira ||
oji̭ṣṭha-nte maddhya॒to meda॒ udbhṛ̭tam | pratḙ va॒ya-nda̭dāmahe | ścota̭nti te vaso sto॒kā adhi̭ tva॒ci |
prati॒ tāndḙva॒śo vi̭hi || 19 ||
(de॒vavī̭taya॒-udbhṛ̭ta॒-ntrīṇi̭ ca) (a. 7)
anuvākaṃ 8 - vapā puroḍāśasviṣṭakṛtā-mpuronuvākyāḥ praiṣāśca
ā vṛ̭trahaṇā vṛtra॒habhi॒-śśuṣmaiḥ᳚ | indra̭ yā॒ta-nnamo̭bhiragne a॒rvāk | yu॒vagṃ rādho̭bhi॒raka̭vebhirindra | agnḙ a॒sme bha̭vatamutta॒mebhiḥ̭ || hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | chāga̭sya va॒pāyā॒ meda̭saḥ | ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || vi hyakhya॒-nmana̭sā॒ vasya̭ i॒cchann | indrā᳚gnī jñā॒sa u॒ta vā̭ sajā॒tān || 20 ||
nānyā yu॒vatprama̭tirasti॒ mahya᳚m | sa vā॒-ndhiyaṃ̭-vā~ja॒yantī̭matakṣam || hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | pu॒ro॒ḍāśa̭sya ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ ||
tvāmī̭ḍate aji॒ra-ndū॒tyā̭ya | ha॒viṣma̭nta॒-ssada॒mi-nmānṷṣāsaḥ | yasya̭ de॒vairāsa̭do ba॒r॒hira̭gne | ahā᳚nyasmai su॒dinā̭ bhavantu || hotā̭ yakṣada॒gnim | pu॒ro॒ḍāśa̭sya ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ |
hota॒ryaja̭ || 21 ||
(sa॒jā॒tā - na॒gni-ndve ca̭) (a. 8)
anuvākaṃ 9 - teṣāmeva yājyāḥ
gī॒rbhirvipraḥ॒ prama̭timi॒cchamā̭naḥ | ī॒̭ ra॒yiṃ-ya~॒śasa̭-mpūrva॒bhāja᳚m | indrā᳚gnī vṛtrahaṇā suvajrā | praṇo॒ navyḙbhistirata-nde॒ṣṇaiḥ || mācche᳚dma ra॒śmīgṃriti॒ nādha̭mānāḥ | pi॒tṛ॒ṇāgṃ śaktī̭ranu॒ yaccha̭mānāḥ | i॒ndrā॒gnibhyā॒-ṅkaṃ-vṛ~ṣa̭ṇo madanti | tā hyadrī̭ dhi॒ṣaṇā̭yā u॒pasthe᳚ ||
a॒gnigṃ sṷdī॒tigṃ su॒dṛśa̭-ṅgṛ॒ṇantaḥ̭ |
na॒ma॒syāma॒stveḍya̭-ñjātavedaḥ |
tvā-ndū॒tama̭ra॒tigṃ ha̭vya॒vāha᳚m |
de॒vā a̭kṛṇva-nna॒mṛta̭sya॒ nābhi᳚m || 22 ||
(jā॒ta॒ve॒do॒ dve ca̭) (a. 9)
anuvākaṃ 10 - manotāsūktam
tvagg​ hya̭gne pratha॒mo ma॒notā᳚ | a॒syā dhi॒yo abha̭vo dasma॒ hotā᳚ | tvagṃ sīṃ᳚-vṛ~ṣa-nnakṛṇo-rdu॒ṣṭarī̭tu | saho॒ viśva̭smai॒ saha̭se॒ saha̭ddhyai || adhā॒ hotā॒ nya̭sīdo॒ yajī̭yān | i॒ḍaspa॒da i॒ṣaya॒nnīḍya॒-ssann | ta-ntvā॒ naraḥ̭ pratha॒ma-ndḙva॒yantaḥ̭ | ma॒ho rā॒ye ci॒taya̭nto॒ anṷ gmann || vṛ॒teva॒ yanta̭-mba॒hubhi̭-rvasa॒vyaiḥ᳚ |
tve ra॒yi-ñjā̭gṛ॒vāgṃso॒ anṷ gmann || 23 ||
ruśa̭ntama॒gni-nda̭r​śa॒ta-mbṛ॒hanta᳚m | va॒pāva̭ntaṃ-vi~॒śvahā̭ dīdi॒vāgṃsa᳚m || pa॒da-nde॒vasya॒ nama̭sā vi॒yantaḥ̭ | śra॒va॒syava॒-śśrava̭ āpa॒nnamṛ̭ktam |
nāmā̭ni ci-ddadhire ya॒jñiyā̭ni | bha॒drāyā᳚-nte raṇayanta॒ sandṛ̭ṣṭau || tvāṃ-va~̭rdhanti kṣi॒tayaḥ̭ pṛthi॒vyām | tvagṃ rāya̭ u॒bhayā̭so॒ janā̭nām |
tva-ntrā॒tā ta̭raṇe॒ cetyo̭ bhūḥ |
pi॒tā mā॒tā sada॒mi-nmānṷṣāṇām || 24 ||
sa pa॒ryeṇya॒-ssa pri॒yo vi॒kṣva̭gniḥ | hotā̭ ma॒ndro niṣa̭sādā॒ yajī̭yān | ta-ntvā̭ va॒ya-ndama॒ ā dī̭di॒vāgṃsa᳚m | upa̭jñu॒bādho॒ nama̭sā sadema ||
ta-ntvā̭ va॒yagṃ su॒dhiyo॒ navya̭magne | su॒mnā॒yava̭ īmahe deva॒yantaḥ̭ | tvaṃ-vi~śo̭ anayo॒ dīdyā̭naḥ | di॒vo a̭gne bṛha॒tā ro̭ca॒nena̭ ||
vi॒śā-ṅka॒viṃ-vi~॒śpati॒gṃ॒ śaśva̭tīnām |
ni॒tośa̭naṃ-vṛ~ṣa॒bha-ñca̭r​ṣaṇī॒nām || 25 ||
pretī̭ṣaṇimi॒ṣaya̭nta-mpāva॒kam | rāja̭ntama॒gniṃ-ya~̭ja॒tagṃ ra̭yī॒ṇām || so a̭gna īje śaśa॒me ca॒ martaḥ̭ | yasta॒ āna̭ṭ-thsa॒midhā̭ ha॒vyadā̭tim |
ya āhṷti॒-mpari॒ vedā॒ namo̭bhiḥ | viśvethsa vā॒mā da̭dhate॒ tvotaḥ̭ || a॒smā ṷ te॒ mahi̭ ma॒he vi̭dhema | namo̭bhiragne sa॒midho॒ta ha॒vyaiḥ |
vedī̭ sūno sahaso gī॒rbhiru॒kthaiḥ |
ā tḙ bha॒drāyāgṃ̭ suma॒tau ya̭tema || 26 ||
ā yasta॒tantha॒ roda̭sī॒ vi bhā॒sā | śravo̭bhiśca śrava॒sya̭starṷtraḥ | bṛ॒hadbhi॒-rvājai॒-ssthavi̭rebhira॒sme | re॒vadbhi̭ragne vita॒raṃ-vi~bhā̭hi ||
nṛ॒vadva̭so॒ sada॒middhe᳚hya॒sme | bhūri̭ to॒kāya॒ tana̭yāya pa॒r​śvaḥ | pū॒rvīriṣo̭ bṛha॒tīrā॒re a̭ghāḥ | a॒sme bha॒drā sau᳚śrava॒sāni̭ santu ||
pu॒rūṇya̭gne puru॒dhā tvā॒yā | vasṷ̄ni rājan-va॒sutā̭te aśyām | pu॒rūṇi॒ hi tve pṷruvāra॒ santi̭ |
agne॒ vasṷ vidha॒te rāja̭ni॒ tve || 27 ||
(jā॒gṛ॒vāgṃso॒ anṷ gma॒n - mānṷṣāṇāṃ - car​ṣaṇī॒nāṃ - ~ya̭te - māśyā॒-ndve ca̭) (a. 10)
anuvākaṃ 11 - havirvanaspatisviṣṭakṛtā-mpuronuvākyāḥ praiṣāśca
ā bha̭ratagṃ śikṣataṃ-va~jrabāhū |
a॒smāgṃ i̭ndrāgnī avata॒gṃ॒ śacī̭bhiḥ |
i॒me nu te ra॒śmaya॒-ssūrya̭sya |
yebhiḥ̭ sapi॒tva-mpi॒taro̭ na॒ āyanṋ ||
hotā̭ yakṣadindrā॒gnī | chāga̭sya ha॒viṣa॒ āttā̭ma॒dya | ma॒ddhya॒to meda॒ udbhṛ̭tam | pu॒rā dveṣo᳚bhyaḥ | pu॒rā paurṷṣeyyā gṛ॒bhaḥ | ghastā᳚nnū॒nam || 28 ||
ghā॒se a̭jrāṇāṃ॒-ya~va̭saprathamānām | su॒matkṣa̭rāṇāgṃ śa॒tarṷdriyāṇām |
a॒gni॒ṣvā॒ttānā॒-mpīvo̭pavasanānām |
pā॒r​śva॒ta-śśro̭ṇi॒ta-śśi̭tāma॒ta ṷthsāda॒taḥ | aṅgā̭daṅgā॒dava̭ttānām | kara̭ta e॒vendrā॒gnī | ju॒ṣetāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ ||
de॒vebhyo̭ vanaspate ha॒vīgṃṣi̭ |
hira̭ṇyaparṇa pra॒diva̭ste॒ artha᳚m || 29 ||
pra॒da॒kṣi॒ṇi-dra̭śa॒nayā̭ ni॒yūya̭ | ṛ॒tasya̭ vakṣi pa॒thibhī॒ raji̭ṣṭhaiḥ || hotā̭ yakṣa॒-dvana॒spati̭ma॒bhi hi | pi॒ṣṭata̭mayā॒ rabhi̭ṣṭhayā raśa॒nayā-''dhi̭ta |
yatre᳚ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni |
yatra॒ vana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
yatra̭ de॒vānā̭mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni | yatrā॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni |
tatrai॒ta-mpra॒stu-tyḙvo-pa॒stutyḙvo॒pāva̭srakṣat |
rabhī̭yāgṃ samiva kṛ॒tvī || 30 ||
kara̭de॒va-nde॒vo vana॒spatiḥ̭ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || pi॒prī॒hi de॒vāgṃ ṷśa॒to ya̭viṣṭha | vi॒dvāṃ ṛ॒tūgṃr-ṛ̭tupate yaje॒ha |
ye daivyā̭ ṛ॒tvija॒stebhi̭ragne |
tvagṃ hotṝ̭ṇāma॒syāya̭jiṣṭhaḥ ||
hotā̭ yakṣada॒gnigg​ svi̭ṣṭa॒kṛta᳚m |
ayā̭ḍa॒gni-ri̭ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | ayā॒ḍvana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
ayā᳚ḍde॒vānā̭-mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni |
yakṣa̭da॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | yakṣa॒-thsva-mma̭hi॒māna᳚m | āya̭jatā॒mejyā॒ iṣaḥ̭ | kṛ॒ṇotu॒ so a̭ddhva॒rā jā॒tavḙdāḥ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | hota॒ryaja̭ || 31 ||
(nū॒na - marthaṃ̭ - kṛ॒tvī - pāthāgṃ̭si sa॒pta ca̭) (a. 11)
anuvākaṃ 12 - teṣāmeva yājyāḥ
upo̭ha॒ yadvi॒dathaṃ̭-vā~॒jino॒ gūḥ | gī॒rbhi-rviprāḥ॒ prama̭ti-mi॒cchamā̭nāḥ | a॒rvanto॒ na kāṣṭhā॒-nnakṣa̭māṇāḥ | i॒ndrā॒gnī johṷvato॒ nara॒ste ||
vana̭spate raśa॒nayā̭-'bhi॒dhāya̭ | pi॒ṣṭata̭mayā va॒yunā̭ni vi॒dvān | vaha̭ deva॒trā di̭dhiṣo ha॒vīgṃṣi̭ | pra ca̭ dā॒tāra̭ma॒mṛtḙṣu vocaḥ || a॒gnigg​ svi̭ṣṭa॒kṛta᳚m | ayā̭ḍa॒gni-ri̭ndrāgni॒yo-śchāga̭sya ha॒viṣaḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni || 32 ||
ayā॒ḍvana॒spateḥ᳚ pri॒yā pāthāgṃ̭si |
ayā᳚ḍde॒vānā̭-mājya॒pānā᳚-mpri॒yā dhāmā̭ni |
yakṣa̭da॒gner-hotuḥ̭ pri॒yā dhāmā̭ni | yakṣa॒-thsva-mma̭hi॒māna᳚m | āya̭jatā॒mejyā॒ iṣaḥ̭ | kṛ॒ṇotu॒ so a̭ddhva॒rā jā॒tavḙdāḥ | ju॒ṣatāgṃ̭ ha॒viḥ | agne॒ yada॒dya vi॒śo a̭ddhvarasya hotaḥ |
pāva̭ka śoce॒ veṣṭvagṃ hi yajvā᳚ |
ṛ॒tā ya̭jāsi mahi॒nā vi ya-dbhūḥ |
ha॒vyā va̭ha yaviṣṭha॒ yā tḙ a॒dya || 33 ||
(dhāmā̭ni॒ - bhureka̭-ñca) (a. 12)
anuvākaṃ 13 - anūyājapraiṣāḥ
de॒va-mba॒r॒hi-ssṷde॒va-nde॒vai-ssyā-thsu॒vīraṃ̭-vī~॒rairvasto᳚-rvṛ॒jyetā॒ktoḥ prabhri̭-ye॒tātya॒nyān-rā॒yā ba॒r॒hiṣma̭to madema vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ || de॒vī-rdvāraḥ̭ saṅghā॒te vi॒ḍvīryāma̭ñchithi॒rā dhru॒vā de॒vahṷ̄tau va॒thsa
ī̭menā॒starṷṇa॒ āmi̭mīyāt-kumā॒ro vā॒ nava̭jāto॒ mainā॒ arvā̭ re॒ṇuka̭kāṭaḥ॒ pṛṇa̭gvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ || de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā-'dyā॒smin. ya॒jñe pra̭ya॒tya̭hvetā॒mapi̭ nū॒na-ndaivī॒rviśaḥ॒ prāyā̭siṣṭā॒gṃ॒ suprī̭te॒ sudhi̭te vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vī joṣṭrī॒ vasṷdhitī॒ yayo̭ra॒nyā-'ghā dveṣāgṃ̭si yu॒yava॒dā-'nyā va̭kṣa॒-dvasu॒ vāryā̭ṇi॒ yaja̭mānāya vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vī ū॒rjāhṷtī॒ iṣa॒mūrja̭ma॒nyā va̭kṣa॒thsagdhi॒gṃ॒ sapī̭tima॒nyā navḙna॒ pūrva॒-ndaya̭mānā॒-ssyāma̭ purā॒ṇena॒ nava॒-ntāmūrja̭mū॒rjāhṷtī ū॒rjaya̭māne adhātāṃ-va~su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vā daivyā॒ hotā̭rā॒ neṣṭā̭rā॒ potā̭rā ha॒tāgha̭śagṃsā-vābha॒radva̭sū vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītāṃ॒-ya~ja̭ ||
de॒vīsti॒srasti॒sro de॒vīriḍā॒ sara̭svatī॒ bhāra̭tī॒ dyā-mbhāra̭tyādi॒tyai-ra̭spṛkṣa॒-thsara̭svatī॒magṃ ru॒drai-rya॒jñamā̭vī-di॒haiveḍa̭yā॒ vasṷmatyā
sadha॒māda̭-mmadema vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu॒ yaja̭ ||
de॒vo narā॒śagṃsa̭-striśī॒r॒ṣā ṣa̭ḍa॒kṣa-śśa॒tamidḙnagṃ śitipṛ॒ṣṭhā āda̭dhati sa॒hasra̭mī॒-mprava̭hanti mi॒trāvaru॒ṇeda̭sya ho॒tramar​ha̭to॒
bṛha॒spatiḥ̭ sto॒trama॒śvinā ''ddhva̭ryavaṃ-va~su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒vo vana॒spati̭-rva॒r॒ṣaprā̭vā ghṛ॒tani̭rṇi॒g-dyā-
magre॒ṇāspṛ̭kṣa॒dā-'ntari̭kṣa॒-mmaddhyḙnāprāḥ pṛthi॒vī-mupa̭reṇādṛgṃhī-dvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnā-nni॒dhe dhā̭si॒ pracyṷtīnā॒ma-pra̭cyuta-nnikāma॒dhara̭ṇa-mpuruspā॒r॒haṃ-ya~śa̭svade॒nā ba॒r॒hiṣā॒-'nyā ba॒r॒hīg​ṣya॒bhiṣyā̭ma vasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu॒ yaja̭ ||
de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛ-thsu॒dravi̭ṇā ma॒ndraḥ ka॒vi-ssa॒tyama̭nmā-''ya॒jī hotā॒ hotṷr-hotu॒rāya̭jīyā॒nagne॒ yān-de॒vānayā॒ḍyāgṃ api̭pre॒rye tḙ ho॒tre ama̭thsata॒ tāgṃ sa̭sa॒nuṣī॒gṃ॒ hotrā᳚-ndeva-ṅga॒mā-ndi॒vi de॒veṣṷ ya॒jñamera̭ye॒magg​
svi̭ṣṭa॒kṛccāgne॒ hotā-'bhū᳚rvasu॒vanḙ vasu॒dheya̭sya namovā॒ke vīhi॒ yaja̭ || 34 ||
(yajaika̭-ñca) (a. 13)
anuvākaṃ 14 - anūyājayājyāḥ
de॒va-mba॒r॒hiḥ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu |
de॒vīrdvāraḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu | de॒vī u॒ṣāsā॒ naktā᳚ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām | de॒vī joṣṭrī᳚ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām |
de॒vī ū॒rjāhṷtī | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām || 35 ||
de॒vā daivyā॒ hotā̭rā | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vītām | de॒vīsti॒sra-sti॒sro de॒vīḥ |
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya viyantu |
de॒vo narā॒śagṃsaḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu | de॒vo vana॒spatiḥ̭ | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu | de॒va-mba॒r॒hirvāri̭tīnām | va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya vetu || 36 ||
de॒vo a॒gni-ssvi̭ṣṭa॒kṛt | su॒dravi̭ṇā ma॒ndraḥ ka॒viḥ | sa॒tyama̭nmā-''ya॒jī hotā᳚ | hotṷr-hotu॒rāya̭jīyān |
agne॒ yānde॒vānayā᳚ṭ | yāgṃ api̭preḥ | ye tḙ ho॒tre ama̭thsata | tāgṃ sa̭sa॒nuṣī॒gṃ॒ hotrā᳚-ndeva-ṅga॒mām | di॒vi de॒veṣṷ ya॒jñamera̭ye॒mam | svi॒ṣṭa॒kṛccāgne॒ hotā-'bhūḥ᳚ |
va॒su॒vanḙ vasu॒dheya̭sya namovā॒ke vīhi̭ || 37 ||
(vī॒tāṃ॒ - ~ve॒tva - bhū॒reka̭-ñca) (a. 14)
anuvākaṃ 15 - sūktavākapraiṣāḥ
a॒gnima॒dya hotā̭ramavṛṇītā॒yaṃ-ya~ja̭mānaḥ॒ paca̭-npa॒ktīḥ paca̭-npuro॒ḍāśaṃ̭
ba॒ddhna-nni̭ndrā॒gnibhyā॒-ñchāgagṃ̭ sūpa॒sthā a॒dya de॒vo vana॒spati̭-rabhava-dindrā॒gnibhyā॒-ñchāge॒nāgha̭stā॒-nta-mmḙda॒staḥ prati̭ paca॒tā-'gra̭bhīṣṭā॒mavī̭vṛdhetā-mpuro॒ḍāśḙna॒ tvāma॒dyar​ṣa̭ ār​ṣeyar​ṣīṇā-nnapādavṛṇītā॒yaṃ-ya~ja̭māno ba॒hubhya॒ ā saṅga̭tebhya e॒ṣa mḙ de॒veṣu॒ vasu॒ vāryā ya̭kṣyata॒ iti॒ tā yā
de॒vā dḙva॒-dānā॒nyadu॒stānya̭smā॒ ā ca॒ śāsvā ca̭ gurasveṣi॒taśca̭ hota॒rasi̭ bhadra॒vācyā̭ya॒ preṣi̭to॒ mānṷṣa-ssūktavā॒kāya̭ sū॒ktā brṷ̄hi || 38 ||
(a॒gnima॒dyaika᳚m) (a. 15)
(a॒ñjanti॒ - hotā̭ yakṣa॒th - sami̭dvo a॒dyā - gni - rajai॒-d- daivyā̭ - ju॒ṣas - vā vṛ̭trahaṇā - gī॒rbhi - stvagg​ hyā - bha̭rata॒ - mupo̭ha॒ ya-d- de॒va-mba॒r॒hi-ssṷde॒vaṃ - de॒va-mba॒r॒hi - ra॒gnima॒dya pañca̭daśa)
(a॒ñjan - tyu॒pāva̭sṛja॒n - nānyā yu॒vat - kara̭de॒va ma॒ṣṭātrigṃ̭śat)
(a॒ñjanti̭ - sū॒ktā brṷ̄hi)
|| hariḥ̭ om ||
|| kṛṣṇa yajurvedīya taittirīya brāhmaṇe tṛtīyāṣṭake ṣaṣṭhaḥ prapāṭhaka-ssamāptaḥ ||