📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
নির্বাণ দশকং
Nirvana Dashakam
Adi Shankaracharya Bengali
ন ভূমির্ন তোযং ন তেজো ন বাযুঃ
ন খং নেন্দ্রিযং বা ন তেষাং সমূহঃ
অনেকান্তিকত্বাত্সুষুপ্ত্যেকসিদ্ধঃ
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 1 ॥
ন বর্ণা ন বর্ণাশ্রমাচারধর্মা
ন মে ধারণাধ্যানযোগাদযোপি
অনাত্মাশ্রযাহং মমাধ্যাসহানা-
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 2 ॥
ন মাতা পিতা বা ন দেবা ন লোকা
ন বেদা ন যজ্ঞা ন তীর্থ ব্রুবন্তি
সুষুপ্তৌ নিরস্তাতিশূন্যাত্মকত্বা-
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 3 ॥
ন সাঙ্খ্যং ন শৈবং ন তত্পাঞ্চরাত্রং
ন জৈনং ন মীমাংসকাদের্মতং বা
বিশিষ্টানুভূত্যা বিশুদ্ধাত্মকত্বা-
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 4 ॥
ন চোর্ধ্বং ন চাধো ন চান্তর্ন বাহ্যং
ন মধ্যং ন তির্যন্ন পূর্বাঽপরা দিক্
বিযদ্ব্যাপকত্বাদখণ্ডৈকরূপঃ
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 5 ॥
ন শুক্লং ন কৃষ্ণং ন রক্তং ন পীতং
ন কুব্জং ন পীনং ন হ্রস্বং ন দীর্ঘং
অরূপং তথা জ্যোতিরাকারকত্বা-
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 6 ॥
ন শাস্তা ন শাস্ত্রং ন শিষ্যো ন শিক্ষা
ন চ ত্বং ন চাহং ন চাযং প্রপঞ্চঃ
স্বরূপাববোধী বিকল্পাসহিষ্ণুঃ
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 7 ॥
ন জাগ্রন্ন মে স্বপ্নকো বা সুষুপ্তিঃ
ন বিশ্বো ন বা তৈজসঃ পাজ্ঞকো বা
অবিদ্যাত্মকত্বাত্ত্রযাণং তুরীযঃ
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 8 ॥
অপি ব্যাপকত্বাদ্ধিতত্বপ্রযোগা-
ত্স্বতঃ সিদ্ধভাবাদনন্যাশ্রযত্বাত্
জগত্তুচ্ছমেতত্সমস্তং তদন্য-
তদেকোঽবশিষ্টঃ শিবঃ কেবলোঽহম্ ॥ 9 ॥
ন চৈকং তদন্যদ্দ্বিতীযং কুতঃ স্যাত্
ন কেবলত্বং ন চাকেবলত্বং
ন শূন্যং ন চাশূন্যমদ্বৈতকত্বা-
কথং সর্ববেদান্তসিদ্ধিং ব্রবীমি ॥ 10 ॥
Roman (IAST) Transliteration
na bhūmirna toyaṃ na tejo na vāyuḥ
na khaṃ nendriyaṃ vā na teṣāṃ samūhaḥ
anekāntikatvātsuṣuptyekasiddhaḥ
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 1 ||
na varṇā na varṇāśramācāradharmā
na me dhāraṇādhyānayogādayopi
anātmāśrayāhaṃ mamādhyāsahānā-
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 2 ||
na mātā pitā vā na devā na lokā
na vedā na yajñā na tīrtha bruvanti
suṣuptau nirastātiśūnyātmakatvā-
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 3 ||
na sāṅkhyaṃ na śaivaṃ na tatpāñcarātraṃ
na jainaṃ na mīmāṃsakādermataṃ vā
viśiṣṭānubhūtyā viśuddhātmakatvā-
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 4 ||
na cordhvaṃ na cādho na cāntarna bāhyaṃ
na madhyaṃ na tiryanna pūrvā'parā dik
viyadvyāpakatvādakhaṇḍaikarūpaḥ
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 5 ||
na śuklaṃ na kṛṣṇaṃ na raktaṃ na pītaṃ
na kubjaṃ na pīnaṃ na hrasvaṃ na dīrghaṃ
arūpaṃ tathā jyotirākārakatvā-
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 6 ||
na śāstā na śāstraṃ na śiṣyo na śikṣā
na ca tvaṃ na cāhaṃ na cāyaṃ prapañcaḥ
svarūpāvabodhī vikalpāsahiṣṇuḥ
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 7 ||
na jāgranna me svapnako vā suṣuptiḥ
na viśvo na vā taijasaḥ pājñako vā
avidyātmakatvāttrayāṇaṃ turīyaḥ
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 8 ||
api vyāpakatvāddhitatvaprayogā-
tsvataḥ siddhabhāvādananyāśrayatvāt
jagattucchametatsamastaṃ tadanya-
tadeko'vaśiṣṭaḥ śivaḥ kevalo'ham || 9 ||
na caikaṃ tadanyaddvitīyaṃ kutaḥ syāt
na kevalatvaṃ na cākevalatvaṃ
na śūnyaṃ na cāśūnyamadvaitakatvā-
kathaṃ sarvavedāntasiddhiṃ bravīmi || 10 ||