📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
4.21 কিষ্কিন্ধাকাণ্ড - একবিংশ সর্গঃ
4.21 Kishkindhakanda - Ekavimsha Sargah
Valmiki Bengali
শ্রীমদ্বাল্মীকীয রামাযণে কিষ্কিন্ধাকাণ্ডম্ ।
অথ একবিংশস্সর্গঃ ।
ততো নিপতিতাং তারাং চ্যুতাং তারামিবাম্বরাত্ ।
শনৈরাশ্বাসযামাস হনুমান্হরিযূথপঃ ॥ 1 ॥
গুণদোষকৃতং জন্তুস্স্বকর্ম ফলহেতুকম্ ।
অব্যগ্রস্তদবাপ্নোতি সর্বং প্রেত্য শুভাশুভম্ ॥ 2 ॥
শোচ্যা শোচসি কং শোচ্যং দীনং দীনাঽনুকম্পসে ।
কস্য কোবাঽনুশোচ্যোঽস্তি দেহেঽস্মিন্ বুদ্বুদোপমে ॥ 3 ॥
অঙ্গদস্তু কুমারোঽযং দ্রষ্টব্যো জীবপুত্রযা ।
অযত্যাং চ বিধেযানি সমর্থান্যস্য চিন্তয ॥ 4 ॥
জানাস্যনিযতামেবং ভূতানামাগতিং গতিম্ ।
তস্মাচ্ছুভং হি কর্তব্যং পণ্ডিতেনৈহ লৌকিকম্ ॥ 5 ॥
যস্মিন্হরিসহস্রাণি প্রযুতান্যর্বুদানি চ ।
বর্তযন্তি কৃতাংশানি সোঽযং দিষ্টান্তমাগতঃ ॥ 6 ॥
যদযং ন্যাযদৃষ্টার্থস্সামদানক্ষমাপরঃ ।
গতো ধর্মজিতাং ভূমিং নৈনং শোচিতুমর্হসি ॥ 7 ॥
সর্বে হি হরিশার্দূলাঃ পুত্রশ্চাযং তবাঙ্গদঃ ।
ইদং হর্যৃক্ষপতিরাজ্যং চ ত্বত্সনাথমনিন্দিতে ॥ 8 ॥
তাবিমৌ শোকসন্তপ্তৌ শনৈঃ প্রেরয ভামিনি ।
ত্বযা পরিগৃহীতোঽযমঙ্গদশ্শাস্তু মেদিনীম্ ॥ 9 ॥
সন্ততিশ্চ যথা দৃষ্টা কৃত্যং যচ্চাপি সাম্প্রতম্ ।
রাজ্ঞস্তত্ক্রিযতাং সর্বমেষ কালস্য নিশ্চযঃ ॥ 10 ॥
সংস্কার্যো হরিরাজশ্চ অঙ্গদশ্চাভিষিচ্যতাম্ ।
সিংহাসনগতং পুত্রং পশ্যন্তী শান্তিমেষ্যসি ॥ 11 ॥
সা তস্য বচনং শ্রুত্বা ভর্তৃব্যসনপীডিতা ।
অব্রবীদুত্তরং তারা হনূমন্তমবস্থিতম্ ॥ 12 ॥
অঙ্গদপ্রতিরূপাণাং পুত্রাণামেকতশ্শতম্ ।
হতস্যাপ্যস্য বীরস্য গাত্রসংশ্লেষণং বরম্ ॥ 13 ॥
ন চাহং হরিরাজস্য প্রভবাম্যঙ্গদস্য বা ।
পিতৃব্যস্তস্য সুগ্রীবস্সর্বকার্যেষ্বনন্তরঃ ॥ 14 ॥
ন হ্যেষাবুদ্ধিরাস্থেযা হনূমন্নঙ্গদং প্রতি ।
পিতা হি বন্ধুঃ পুত্রস্য ন মাতা হরিসত্তম ॥ 15 ॥
ন হি মম হরিরাজসংশ্রযাত্ ক্ষমতরমস্তি পরত্র চেহ বা ।
অভিমুখহতবীরসেবিতং শযনমিদং মম সেবিতুং ক্ষমম্ ॥ 16 ॥
ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে কিষ্কিন্ধাকাণ্ডে একবিংশস্সর্গঃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe kiṣkindhākāṇḍam |
atha ekaviṃśassargaḥ |
tato nipatitāṃ tārāṃ cyutāṃ tārāmivāmbarāt |
śanairāśvāsayāmāsa hanumānhariyūthapaḥ || 1 ||
guṇadoṣakṛtaṃ jantussvakarma phalahetukam |
avyagrastadavāpnoti sarvaṃ pretya śubhāśubham || 2 ||
śocyā śocasi kaṃ śocyaṃ dīnaṃ dīnā'nukampase |
kasya kovā'nuśocyo'sti dehe'smin budbudopame || 3 ||
aṅgadastu kumāro'yaṃ draṣṭavyo jīvaputrayā |
ayatyāṃ ca vidheyāni samarthānyasya cintaya || 4 ||
jānāsyaniyatāmevaṃ bhūtānāmāgatiṃ gatim |
tasmācchubhaṃ hi kartavyaṃ paṇḍitenaiha laukikam || 5 ||
yasminharisahasrāṇi prayutānyarbudāni ca |
vartayanti kṛtāṃśāni so'yaṃ diṣṭāntamāgataḥ || 6 ||
yadayaṃ nyāyadṛṣṭārthassāmadānakṣamāparaḥ |
gato dharmajitāṃ bhūmiṃ nainaṃ śocitumarhasi || 7 ||
sarve hi hariśārdūlāḥ putraścāyaṃ tavāṅgadaḥ |
idaṃ haryṛkṣapatirājyaṃ ca tvatsanāthamanindite || 8 ||
tāvimau śokasantaptau śanaiḥ preraya bhāmini |
tvayā parigṛhīto'yamaṅgadaśśāstu medinīm || 9 ||
santatiśca yathā dṛṣṭā kṛtyaṃ yaccāpi sāmpratam |
rājñastatkriyatāṃ sarvameṣa kālasya niścayaḥ || 10 ||
saṃskāryo harirājaśca aṅgadaścābhiṣicyatām |
siṃhāsanagataṃ putraṃ paśyantī śāntimeṣyasi || 11 ||
sā tasya vacanaṃ śrutvā bhartṛvyasanapīḍitā |
abravīduttaraṃ tārā hanūmantamavasthitam || 12 ||
aṅgadapratirūpāṇāṃ putrāṇāmekataśśatam |
hatasyāpyasya vīrasya gātrasaṃśleṣaṇaṃ varam || 13 ||
na cāhaṃ harirājasya prabhavāmyaṅgadasya vā |
pitṛvyastasya sugrīvassarvakāryeṣvanantaraḥ || 14 ||
na hyeṣābuddhirāstheyā hanūmannaṅgadaṃ prati |
pitā hi bandhuḥ putrasya na mātā harisattama || 15 ||
na hi mama harirājasaṃśrayāt kṣamataramasti paratra ceha vā |
abhimukhahatavīrasevitaṃ śayanamidaṃ mama sevituṃ kṣamam || 16 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye kiṣkindhākāṇḍe ekaviṃśassargaḥ ||