📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
2.69 অযোধ্যাকাণ্ড - একোনসপ্ততিতম সর্গঃ
2.69 Ayodhyakanda - Ekonasaptatitama Sargah
Valmiki Bengali
শ্রীমদ্বাল্মীকীয রামাযণে অযোধ্যাকাণ্ডম্ ।
অথ একোনসপ্ততিতমস্সর্গঃ ।
যামেব রাত্রিং তে দূতাঃ প্রবিশন্তি স্ম তাং পুরীম্ ।
ভরতেনাপি তাং রাত্রিং স্বপ্নো দৃষ্টোঽযমপ্রিযঃ ॥ 1 ॥
ব্যুষ্টামেব তু তাং রাত্রিং দৃষ্ট্বা তং স্বপ্নমপ্রিযম্ ।
পুত্রো রাজাধিরাজস্য সুভৃশং পর্যতপ্যত ॥ 2 ॥
তপ্যমানং সমাজ্ঞায বযস্যাঃ প্রিযবাদিনঃ ।
আযাসং হি বিনেষ্যন্ত স্সভাযাং চক্রিরে কথাঃ ॥ 3 ॥
বাদযন্তি তথা শান্তিং লাস যন্ত্যপি চাপরে ।
নাটকান্যপরে প্রাহুর্হাস্যানি বিবিধানি চ ॥ 4 ॥
স তৈর্মহাত্মা ভরতস্সখিভিঃ প্রিযবাদিভিঃ ।
গোষ্ঠীহাস্যানি কুর্বদ্ভির্ন প্রাহৃষ্যত রাঘবঃ ॥ 5 ॥
তমব্রবীত্প্রিযসখো ভরতং সখিভির্বৃতম্ ।
সুহৃদ্ভিঃ পর্যুপাসীনঃ কিং সখে নানুমোদসে ॥ 6 ॥
এবং ব্রুবাণং সুহৃদং ভরতঃ প্রত্যুবাচ হ ।
শ্রুণু ত্বং যন্নিমিত্তং মে দৈন্যমেতদুপাগতম্ ॥ 7 ॥
স্বপ্নে পিতরমদ্রাক্ষং মলিনং মুক্ত মূর্ধজম্ ।
পতন্তমদ্রিশিখরাত্কলুষে গোমযহ্রদে ॥ 8 ॥
প্লবমানশ্চ মে দৃষ্টস্স তস্মিন্গোমযহ্রদে ।
পিবন্নঞ্জলিনা তৈলং হসন্নপি মুহুর্মুহুঃ ॥ 9 ॥
ততস্তিলৌদনং ভুক্ত্বা পুনঃ পুনরধশ্শিরাঃ ।
তৈলেনাভ্যক্তসর্বাঙ্গঃ তৈলমেবান্বগাহত ॥ 10 ॥
স্বপ্নেঽপি সাগরং শুষ্কং চন্দ্রং চ পতিতং ভবি ।
উপরুদ্ধাং চ জগতীং তমসেব সমাবৃতাম্ ॥ 11 ॥
ঔপবাহ্যস্য নাগস্য বিষাণং শকলীকৃতম্ ।
সহসাচাপি সংশান্তং জ্বলিতং জাতবেদসম্ ॥ 12 ॥
অবতীর্ণাং চ পৃথিবীং শুষ্কাং শ্চ বিবিধান্ দ্রুমান্ ।
অহং পশ্যামি বিধ্বস্তান্ সধূমাংশ্চাপি পর্বতান্ ॥ 13 ॥
পীঠে কার্ষ্ণাযসে চৈনং নিষণ্ণং কৃষ্ণবাসসম্ ।
প্রহসন্তি স্ম রাজানং প্রমদাঃ কৃষ্ণপিঙ্গলাঃ ॥ 14 ॥
ত্বরমাণশ্চ ধর্মাত্মা রক্তমাল্যানুলেপনঃ ।
রথেন খরযুক্তেন প্রযাতো দক্ষিণামুখঃ ॥ 15 ॥
প্রহসন্তীব রাজানং প্রমদা রক্তবাসিনী ।
প্রকর্ষন্তী মযা দৃষ্টা রাক্ষসী বিকৃতাননা ॥ 16 ॥
এবমেতন্মযা দৃষ্টমিমাং রাত্রিং ভযাবহম্ ।
অহং রামোঽথবা রাজা লক্ষ্মণো বা মরিষ্যতি ॥ 17 ॥
নরো যানেন য স্স্বপ্নে স্বরযুক্তেন যাতি হি ।
অচিরাত্তস্য ধূমাগ্রং চিতাযাং সম্প্রদৃশ্যতে ॥ 18 ॥
এতন্নিমিত্তং দীনোঽহং তন্নবঃ প্রতিপূজযে ।
শুষ্যতীব চ মে কণ্ঠঃ ন স্বস্থমিব মে মনঃ ॥ 19 ॥
ন পশ্যামি ভযস্থানং ভযং চৈবোপধারযে ভ্রষ্টশ্চ স্বরযোগো মে ছাযা চোপহতা মম ।
জুগুপ্সন্নিব চাঽত্মানং ন পশ্যমি চ কারণম্ ॥ 20 ॥
ইমাং চ দুস্স্বপ্নগতিং নিশাম্যতামনেকরূপামবিতর্কিতাং পুরা ।
ভযং মহত্তদ্ধৃদযান্নযাতি মে বিচিন্ত্য রাজানমচিন্তদর্শনম্ ॥ 21 ॥
ইত্যার্ষে শ্রীমদ্রামাযণে বাল্মীকীয আদিকাব্যে অযোধ্যাকাণ্ডে একোনসপ্ততিতমস্সর্গঃ ॥
Roman (IAST) Transliteration
śrīmadvālmīkīya rāmāyaṇe ayodhyākāṇḍam |
atha ekonasaptatitamassargaḥ |
yāmeva rātriṃ te dūtāḥ praviśanti sma tāṃ purīm |
bharatenāpi tāṃ rātriṃ svapno dṛṣṭo'yamapriyaḥ || 1 ||
vyuṣṭāmeva tu tāṃ rātriṃ dṛṣṭvā taṃ svapnamapriyam |
putro rājādhirājasya subhṛśaṃ paryatapyata || 2 ||
tapyamānaṃ samājñāya vayasyāḥ priyavādinaḥ |
āyāsaṃ hi vineṣyanta ssabhāyāṃ cakrire kathāḥ || 3 ||
vādayanti tathā śāntiṃ lāsa yantyapi cāpare |
nāṭakānyapare prāhurhāsyāni vividhāni ca || 4 ||
sa tairmahātmā bharatassakhibhiḥ priyavādibhiḥ |
goṣṭhīhāsyāni kurvadbhirna prāhṛṣyata rāghavaḥ || 5 ||
tamabravītpriyasakho bharataṃ sakhibhirvṛtam |
suhṛdbhiḥ paryupāsīnaḥ kiṃ sakhe nānumodase || 6 ||
evaṃ bruvāṇaṃ suhṛdaṃ bharataḥ pratyuvāca ha |
śruṇu tvaṃ yannimittaṃ me dainyametadupāgatam || 7 ||
svapne pitaramadrākṣaṃ malinaṃ mukta mūrdhajam |
patantamadriśikharātkaluṣe gomayahrade || 8 ||
plavamānaśca me dṛṣṭassa tasmingomayahrade |
pibannañjalinā tailaṃ hasannapi muhurmuhuḥ || 9 ||
tatastilaudanaṃ bhuktvā punaḥ punaradhaśśirāḥ |
tailenābhyaktasarvāṅgaḥ tailamevānvagāhata || 10 ||
svapne'pi sāgaraṃ śuṣkaṃ candraṃ ca patitaṃ bhavi |
uparuddhāṃ ca jagatīṃ tamaseva samāvṛtām || 11 ||
aupavāhyasya nāgasya viṣāṇaṃ śakalīkṛtam |
sahasācāpi saṃśāntaṃ jvalitaṃ jātavedasam || 12 ||
avatīrṇāṃ ca pṛthivīṃ śuṣkāṃ śca vividhān drumān |
ahaṃ paśyāmi vidhvastān sadhūmāṃścāpi parvatān || 13 ||
pīṭhe kārṣṇāyase cainaṃ niṣaṇṇaṃ kṛṣṇavāsasam |
prahasanti sma rājānaṃ pramadāḥ kṛṣṇapiṅgalāḥ || 14 ||
tvaramāṇaśca dharmātmā raktamālyānulepanaḥ |
rathena kharayuktena prayāto dakṣiṇāmukhaḥ || 15 ||
prahasantīva rājānaṃ pramadā raktavāsinī |
prakarṣantī mayā dṛṣṭā rākṣasī vikṛtānanā || 16 ||
evametanmayā dṛṣṭamimāṃ rātriṃ bhayāvaham |
ahaṃ rāmo'thavā rājā lakṣmaṇo vā mariṣyati || 17 ||
naro yānena ya ssvapne svarayuktena yāti hi |
acirāttasya dhūmāgraṃ citāyāṃ sampradṛśyate || 18 ||
etannimittaṃ dīno'haṃ tannavaḥ pratipūjaye |
śuṣyatīva ca me kaṇṭhaḥ na svasthamiva me manaḥ || 19 ||
na paśyāmi bhayasthānaṃ bhayaṃ caivopadhāraye bhraṣṭaśca svarayogo me chāyā copahatā mama |
jugupsanniva cā'tmānaṃ na paśyami ca kāraṇam || 20 ||
imāṃ ca dussvapnagatiṃ niśāmyatāmanekarūpāmavitarkitāṃ purā |
bhayaṃ mahattaddhṛdayānnayāti me vicintya rājānamacintadarśanam || 21 ||
ityārṣe śrīmadrāmāyaṇe vālmīkīya ādikāvye ayodhyākāṇḍe ekonasaptatitamassargaḥ ||