📄 Save this Stotram as PDF Click the button to open the Save dialog
How to save: 1 Click "Save as PDF" 2 A dialog opens 3 Choose "Save as PDF" as printer 4 Click Save
অষ্টাবক্র গীতা তৃতীযোঽধ্যাযঃ
Ashtavakra Gita Tritiyo'dhyayah
Gita Bengali
অষ্টাবক্র উবাচ ॥
অবিনাশিনমাত্মানমেকং বিজ্ঞায তত্ত্বতঃ ।
তবাত্মজ্ঞানস্য ধীরস্য কথমর্থার্জনে রতিঃ ॥ 3-1॥
আত্মাজ্ঞানাদহো প্রীতির্বিষযভ্রমগোচরে ।
শুক্তেরজ্ঞানতো লোভো যথা রজতবিভ্রমে ॥ 3-2॥
বিশ্বং স্ফুরতি যত্রেদং তরঙ্গা ইব সাগরে ।
সোঽহমস্মীতি বিজ্ঞায কিং দীন ইব ধাবসি ॥ 3-3॥
শ্রুত্বাপি শুদ্ধচৈতন্য আত্মানমতিসুন্দরম্ ।
উপস্থেঽত্যন্তসংসক্তো মালিন্যমধিগচ্ছতি ॥ 3-4॥
সর্বভূতেষু চাত্মানং সর্বভূতানি চাত্মনি ।
মুনের্জানত আশ্চর্যং মমত্বমনুবর্ততে ॥ 3-5॥
আস্থিতঃ পরমাদ্বৈতং মোক্ষার্থেঽপি ব্যবস্থিতঃ ।
আশ্চর্যং কামবশগো বিকলঃ কেলিশিক্ষযা ॥ 3-6॥
উদ্ভূতং জ্ঞানদুর্মিত্রমবধার্যাতিদুর্বলঃ ।
আশ্চর্যং কামমাকাঙ্ক্ষেত্ কালমন্তমনুশ্রিতঃ ॥ 3-7॥
ইহামুত্র বিরক্তস্য নিত্যানিত্যবিবেকিনঃ ।
আশ্চর্যং মোক্ষকামস্য মোক্ষাদ্ এব বিভীষিকা ॥ 3-8॥
ধীরস্তু ভোজ্যমানোঽপি পীড্যমানোঽপি সর্বদা ।
আত্মানং কেবলং পশ্যন্ ন তুষ্যতি ন কুপ্যতি ॥ 3-9॥
চেষ্টমানং শরীরং স্বং পশ্যত্যন্যশরীরবত্ ।
সংস্তবে চাপি নিন্দাযাং কথং ক্ষুভ্যেত্ মহাশযঃ ॥ 3-10॥
মাযামাত্রমিদং বিশ্বং পশ্যন্ বিগতকৌতুকঃ ।
অপি সন্নিহিতে মৃত্যৌ কথং ত্রস্যতি ধীরধীঃ ॥ 3-11॥
নিঃস্পৃহং মানসং যস্য নৈরাশ্যেঽপি মহাত্মনঃ ।
তস্যাত্মজ্ঞানতৃপ্তস্য তুলনা কেন জাযতে ॥ 3-12॥
স্বভাবাদ্ এব জানানো দৃশ্যমেতন্ন কিঞ্চন ।
ইদং গ্রাহ্যমিদং ত্যাজ্যং স কিং পশ্যতি ধীরধীঃ ॥ 3-13॥
অন্তস্ত্যক্তকষাযস্য নির্দ্বন্দ্বস্য নিরাশিষঃ ।
যদৃচ্ছযাগতো ভোগো ন দুঃখায ন তুষ্টযে ॥ 3-14॥
Roman (IAST) Transliteration
aṣṭāvakra uvāca ||
avināśinamātmānamekaṃ vijñāya tattvataḥ |
tavātmajñānasya dhīrasya kathamarthārjane ratiḥ || 3-1||
ātmājñānādaho prītirviṣayabhramagocare |
śukterajñānato lobho yathā rajatavibhrame || 3-2||
viśvaṃ sphurati yatredaṃ taraṅgā iva sāgare |
so'hamasmīti vijñāya kiṃ dīna iva dhāvasi || 3-3||
śrutvāpi śuddhacaitanya ātmānamatisundaram |
upasthe'tyantasaṃsakto mālinyamadhigacchati || 3-4||
sarvabhūteṣu cātmānaṃ sarvabhūtāni cātmani |
munerjānata āścaryaṃ mamatvamanuvartate || 3-5||
āsthitaḥ paramādvaitaṃ mokṣārthe'pi vyavasthitaḥ |
āścaryaṃ kāmavaśago vikalaḥ keliśikṣayā || 3-6||
udbhūtaṃ jñānadurmitramavadhāryātidurbalaḥ |
āścaryaṃ kāmamākāṅkṣet kālamantamanuśritaḥ || 3-7||
ihāmutra viraktasya nityānityavivekinaḥ |
āścaryaṃ mokṣakāmasya mokṣād eva vibhīṣikā || 3-8||
dhīrastu bhojyamāno'pi pīḍyamāno'pi sarvadā |
ātmānaṃ kevalaṃ paśyan na tuṣyati na kupyati || 3-9||
ceṣṭamānaṃ śarīraṃ svaṃ paśyatyanyaśarīravat |
saṃstave cāpi nindāyāṃ kathaṃ kṣubhyet mahāśayaḥ || 3-10||
māyāmātramidaṃ viśvaṃ paśyan vigatakautukaḥ |
api sannihite mṛtyau kathaṃ trasyati dhīradhīḥ || 3-11||
niḥspṛhaṃ mānasaṃ yasya nairāśye'pi mahātmanaḥ |
tasyātmajñānatṛptasya tulanā kena jāyate || 3-12||
svabhāvād eva jānāno dṛśyametanna kiñcana |
idaṃ grāhyamidaṃ tyājyaṃ sa kiṃ paśyati dhīradhīḥ || 3-13||
antastyaktakaṣāyasya nirdvandvasya nirāśiṣaḥ |
yadṛcchayāgato bhogo na duḥkhāya na tuṣṭaye || 3-14||